สํานักพิมพ์ Phoenix เปิดรับต้นฉบับนิยายใหม่ประเภทไหนบ้าง?

กลางฉากหนึ่งใน 'phoenix สยาม' ที่แฟนๆ พูดถึงกันมากคือฉากไล่ล่าบนเรือในแม่น้ำเจ้าพระยา — เปี่ยมด้วยพลังและรายละเอียดท้องถิ่นที่ทำให้ฉากแอ็กชันมีมิติไม่เหมือนใคร ฉันจำความรู้สึกตื้นตันจากภาพที่กล้องไล่ตามเรือเล็กผ่านแสงไฟวัด โคลสอัพที่จับหน้าตัวละครตอนฝนกระทบหน้า มันไม่ใช่แค่การไล่ล่า แต่เป็นการเปิดเผยบาดแผลและความตั้งใจของตัวละครอย่างเป็นภาพ ฉากนี้ยังมีการใช้เสียงเครื่องดนตรีไทยผสมซินธ์ทำให้บรรยากาศทั้งดิบทั้งลึก ซึ่งดึงคนดูให้หายใจตามจังหวะการพาย เรายังได้เห็นการตัดต่อที่ฉับไวระหว่างอดีตและปัจจุบัน ทำให้ทุกช็อตมีน้ำหนัก สิ่งที่ทำให้ฉากนี้เด่นสำหรับฉันคือการรวมกันขององค์ประกอบทั้งภาพและเสียงกับพื้นที่ที่เรารู้จักจริง มันเป็นฉากที่ให้ความรู้สึกว่าเรื่องราวนี้อยู่ในโลกที่จับต้องได้และมีผลต่อความทรงจำของคนดู จบฉากด้วยการที่ตัวละครหันมามองท้องฟ้าอย่างเงียบๆ — ช็อตนั้นยังติดตาฉันจนถึงทุกวันนี้

บอกเลยว่าฉันเฝ้าดูความเคลื่อนไหวของสำนักพิมพ์รามมานานพอสมควร และจากมุมมองของคนที่ติดตามข่าวสารงานหนังสือ งานอีเวนต์ และเพจแฟนคลับต่าง ๆ แล้ว นักเขียนที่สำนักพิมพ์รามดูจะโปรโมทหนักสุดคือคนที่มีงานเป็นซีรีส์ต่อเนื่องและสร้างแฟนเบสได้มั่นคง — คนกลุ่มนี้ได้รับการผลักดันทั้งแคมเปญออนไลน์ การจัดบูธเมื่อมีงานหนังสือ และการทำสินค้าร่วม เช่น ที่คั่นหนังสือ โปสเตอร์ หรือสติกเกอร์ ลักษณะการโปรโมทจะไม่ใช่แค่ลงโฆษณา แต่ผสมผสานสตอรีเทลลิ่งให้ผู้อ่านรู้สึกว่าเรื่องราวกำลังต่อเนื่องและต้องติดตามตอนต่อไป ในฐานะคนที่ชอบอ่านรีวิวและคอมเมนต์ของผู้อ่าน ฉันเห็นว่าผู้ที่ได้รับการดันมากคือคนที่ทำให้ชุมชนออนไลน์พูดถึงบ่อย ๆ — บางครั้งเป็นเพราะพล็อตที่เข้าถึงง่าย บางครั้งเป็นเพราะตัวละครที่มีมิติ จึงเกิดการแชร์ฉากเด็ดหรือมุกในเรื่อง ซึ่งสำนักพิมพ์รามจะขยายเสียงตรงจุดนี้ เช่น ทำคลิปสั้นสรุปฉากไฮไลต์ หรือร่วมกับนักวาดแฟนอาร์ตเพื่อกระตุ้นการเห็นซ้ำ การทำแบบนี้ทำให้ชื่อของนักเขียนคนนั้นปรากฏต่อหน้าผู้อ่านกลุ่มใหม่ ๆ อย่างสม่ำเสมอ สุดท้ายฉันคิดว่าความต่อเนื่องและการมีส่วนร่วมของทั้งนักเขียนและสำนักพิมพ์คือกุญแจ ถ้านักเขียนยอมทำกิจกรรมพบปะผู้อ่าน ตอบคอมเมนต์ หรือร่วมโปรเจ็กต์พิเศษ โอกาสที่สำนักพิมพ์จะเลือกโปรโมทหนักก็เพิ่มตามไปด้วย และนั่นอธิบายได้ว่าทำไมบางชื่อถึงกลายเป็น 'หน้าตาของสำนักพิมพ์' ในสายตาคนอ่านอย่างฉัน — เพราะไม่ได้เป็นแค่หนังสือเล่มเดียว แต่เป็นการลงทุนสร้างความสัมพันธ์กับผู้อ่านที่ยาวนานและเห็นผลชัดเจน

ข่าวคราวจากแวดวงนิยายแปลญี่ปุ่นมักทำให้ตื่นเต้นทุกครั้งที่มีการประกาศใหม่ๆ โดยเฉพาะเมื่อสำนักพิมพ์ phoenix เคลื่อนไหว ฉันค่อนข้างติดตามแนวทางการคัดสรรของพวกเขามาพอสมควร และสิ่งที่มักเห็นคือ phoenix ชอบนำเสนอผลงานที่มีทั้งความนิยมในญี่ปุ่นและมีความเป็นสากลพอจะเข้าถึงผู้อ่านไทยได้ เช่น นิยายแนวแฟนตาซีที่ให้โลกใหญ่ รายละเอียดการเมืองชัดเจน หรือแนวไลท์โนเวลที่ผสมอารมณ์อบอุ่นกับมุขตลกชวนหัว การประกาศล่าสุดที่ปล่อยออกมาก็มักเป็นรายชื่อสั้นๆ ก่อนจะตามด้วยวันที่วางจำหน่ายและหน้าปกที่ทำให้แฟนๆ ตื่นเต้น จากมุมมองของคนอ่านและติดตามการเปิดตัวหนังสือ ผมสังเกตว่าช่วงนี้มีแนวโน้มที่สำนักพิมพ์ไทยจะให้ความสำคัญกับผลงานที่ได้รับการแปลเป็นภาษาอังกฤษหรือมีอนิเมะกระแสหลักประกาศก่อนแล้ว เพราะการมีแฟนเบสจากสื่ออื่นช่วยให้การตลาดเดินเร็วขึ้น ดังนั้นถ้าพูดถึงนิยายญี่ปุ่นที่ 'มีโอกาสสูง' ที่ phoenix จะหยิบมาทำฉบับแปลเร็วๆ นี้ ก็น่าจะเป็นผลงานที่เพิ่งมีข่าวดัดแปลงเป็นอนิเมะหรือได้รับรีวิวดีๆ ในต่างประเทศ แต่ถ้าถามว่า 'เรื่องใดแน่นอน' ณ เวลานี้ยังไม่มีรายชื่อที่ยืนยัน 100% ในที่นี้ (การประกาศอย่างเป็นทางการมักออกผ่านช่องทางของสำนักพิมพ์) อย่างไรก็ตาม ฉันรู้สึกว่าแฟนๆ ควรจับตาปลายเดือนหรือออกงานแสดงหนังสือ เพราะ phoenix มักเลือกเวลาประกาศแผนการวางจำหน่ายใหม่ในช่วงนั้น ในแง่ของแนวทางการแปลและการจัดพิมพ์ ผมชอบที่ phoenix ให้ความสำคัญกับการรักษาอรรถรสของต้นฉบับ พร้อมกับปรับสำนวนให้เข้าถึงผู้อ่านไทยได้โดยไม่เสียความเฉพาะตัวของเรื่อง ซึ่งทำให้งานแปลของพวกเขามีเอกลักษณ์ หากนิยายเรื่องใดถูกประกาศว่าจะออกเร็วๆ นี้ มักจะเห็นการโปรโมตด้วยตัวอย่างบทแปล ปกพิมพ์ครั้งแรกที่สวยงาม และคอมเมนต์จากนักแปลหรือบรรณาธิการที่ช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้ผู้อ่าน สุดท้ายแล้ว ความตื่นเต้นของการรอหนังสือใหม่ก็เป็นส่วนหนึ่งของความสุขในการเป็นแฟนหนังสือ ผมเองก็รอประกาศจาก phoenix เช่นกัน ไม่ว่าจะเป็นนิยายแฟนตาซีที่โลกกว้าง หรือนิยายชีวิตประจำวันที่เรียบง่ายแต่ซึ้งกินใจ การได้เห็นปกใหม่ๆ บนชั้นวางคือความรู้สึกที่ไม่เหมือนใคร และถ้าได้อ่านแล้ว อยากแชร์ความประทับใจกับคนอื่นๆ เพราะนั่นแหละคือเสน่ห์ของการอ่านและการติดตามนิยายแปล

แฟนพันธุ์แท้ที่ไปเดินงานคอมมิคและบูธสินค้าบ่อยจะเห็นชัดว่าสำนักพิมพ์ รามมีไลน์สินค้าลิขสิทธิ์จากหลายเรื่องที่ได้รับความนิยมในบ้านเรา โดยส่วนตัวฉันมักเจอสินค้าพวกฟิกเกอร์ขนาดเล็ก อะคริลิคสแตนด์ พวงกุญแจ และเสื้อยืดที่พิมพ์ลายเฉพาะรุ่น ซึ่งมักออกเป็นคอลเล็กชันร่วมกับการ์ตูนหรืออนิเมะที่กำลังฮิต ถ้าจะยกตัวอย่างจริงจัง ตอนที่ฉันตามเก็บของจากบูธจะเจอผลงานอย่าง 'Demon Slayer' ที่มีทั้งพวงกุญแจฟองอากาศ อะคริลิคสแตนด์ขนาดตั้งโต๊ะ และโปสเตอร์ลายพิเศษ สำหรับแฟนแนวโรงเรียนต่อสู้ก็จะมีสินค้าจาก 'Jujutsu Kaisen' เป็นเซ็ตพินแบดจ์กับแผ่นรองเมาส์ ส่วนคนรักการผจญภัยทะเลก็มักเห็นของจาก 'One Piece' ที่มีทั้งผ้าพันคอลายตัวละครและฟิกเกอร์คีมจิ๋ว ในขณะที่สายวินเทจที่ยังหายใจตามอนิเมะคลาสสิกจะเจอของจาก 'Naruto' และ 'Bleach' บ้างเป็นเซ็ตการ์ดสะสมหรือสติกเกอร์คอลเลคชั่น นอกจากนี้ยังมีไลน์จาก 'My Hero Academia' ที่มักออกหมวกและเสื้อฮู้ดพร้อมโลโก้โรงเรียนฮีโร่ และ 'Spy x Family' ที่มีสินค้าน่ารักอย่างพวงกุญแจฟอร์มตัวละครหรือบล๊อคโน้ตปกโทนพาสเทล ในมุมของฉัน การเลือกซื้อจากสำนักพิมพ์ รามให้ความรู้สึกเหมือนว่าของที่ได้มามีการออกแบบเฉพาะตลาดไทย—บางชิ้นเป็นลิมิเต็ดในงาน บางชิ้นเป็นการร่วมมือกับศิลปินท้องถิ่น ทำให้แม้จะเป็นสินค้าลิขสิทธิ์จากเรื่องเดียวกัน แต่ก็มีกลิ่นอายและรูปแบบที่ต่างออกไปจากสินค้านำเข้าเต็มราคา ถ้าคุณเป็นคนชอบสะสมฉันอยากแนะนำให้ไปเดินดูในงานงานหนังสือหรืองานแฟนมีตของอนิเมะ เพราะสำนักพิมพ์นี้มักเอาของที่ออกแบบเฉพาะตลาดบ้านเราไปวางจำหน่าย—บางทีเป็นลายพิเศษหรือบรรจุภัณฑ์ที่ค่อนข้างคุ้มค่า เหมาะทั้งจะซื้อเก็บและเป็นของขวัญให้เพื่อนที่ชื่นชอบอนิเมะเหมือนกัน

บอกเลยว่าช่วงที่หมกมุ่นกับการตามหานิยายแปลดีๆ ฉันมักจะกลับมาหาเล่มจากสำนักพิมพ์ 'ราม' อยู่บ่อยครั้งเพราะคัดงานที่มีพลังทางอารมณ์และภาษาไว้เยอะ—นี่คือชุดแนะนำจากมุมมองคนอ่านที่ชอบเรื่องซับซ้อนทางความคิดและภาพจำคมชัด 'Never Let Me Go' ของ คาซูโอ อิชิกุโระ เป็นหนึ่งในเล่มที่ฉีกความคาดหมายได้ดี แม้เรื่องจะเริ่มจากโรงเรียนประหลาดๆ แต่มันค่อยๆ เผยความจริงที่ทำให้รู้สึกเจ็บปวดและอึ้งไปพร้อมกัน ฉากที่ตัวละครพยายามยึดความทรงจำร่วมกันยังคงติดตา เป็นงานที่อ่านแล้วคิดต่อถึงศักดิ์ศรีมนุษย์และการตัดสินใจของสังคม 'The Ocean at the End of the Lane' ของ นีล เกแมน เหมาะกับคนที่ชอบความแฟนตาซีกลิ่นอายโกรธและไหวหวั่น เล่มนี้มีช่วงภาพความทรงจำเด็กผสมกับความเหนือจริง ทำให้ฉันรู้สึกเหมือนได้ย้อนวัยกลับไปมองความกลัวและความกล้าพร้อมกัน บางฉากอ่านแล้วเหมือนมีเพลงเบาๆ เปิดประกอบความรู้สึก 'The Kite Runner' กับ 'The Curious Incident of the Dog in the Night-Time' และ 'Life of Pi' ก็เป็นอีกกลุ่มที่ไม่ควรพลาด ช่วงเมนต์ที่ตัวละครต้องเผชิญกับการทรยศ ความจริง และการเอาตัวรอด ถูกถ่ายทอดในภาษาที่เข้มข้นแต่ยังคงความอ่านง่าย นั่นทำให้การอ่านไม่เหนื่อย แต่กลับเต็มไปด้วยภาพและคำถามที่วนอยู่ในหัวต่ออีกนาน สรุปว่าสำหรับคนที่อยากเริ่มจากงานแปลภาษาอังกฤษที่รามหยิบมาแปล การเลือกจากเล่มที่มีเนื้อหาชัดด้านอารมณ์และประเด็นทางสังคมจะได้สัมผัสทั้งความบันเทิงและความคิด เหมือนคุยกับเพื่อนที่พาไปดูหนังดีๆ แต่เป็นหนังที่ติดอยู่ในหัวหลังปิดปกแล้ว

เล่มที่ทำให้แผนกจัดหน้าร้านยิ้มกว้างที่สุดในปีนี้คงต้องยกให้ 'คืนสุดท้ายที่บ้านเก่า' ของสำนักพิมพ์อจท — นี่คือความเห็นของคนที่ตามหนังสือแนววรรณกรรมร่วมสมัยมาตลอดปี การเล่าเรื่องที่คมชัดและภาษาที่เป็นมิตรทำให้เล่มนี้เข้าถึงผู้อ่านได้ง่าย ทั้งยังมีช่วงหนึ่งที่นักเขียนออกพูดในงานสาธารณะจนคนพูดถึงยาวตั้งแต่คาเฟ่ไปจนถึงกลุ่มหนังสือออนไลน์ ฉันชอบที่มันไม่ได้พยายามเป็นงานหนักทางปฏิบัติการวรรณศิลป์ แต่กลับจับหัวใจคนอ่านด้วยประเด็นความสัมพันธ์และการคืนดีที่ใช้อารมณ์จริง การวางขายช่วงเทศกาลหนังสือและการทำปกที่สะดุดตาช่วยกระตุ้นยอดได้มาก ประสบการณ์ส่วนตัวคือซื้อเล่มนี้จากชั้นแนะนำของร้านกาแฟเล็ก ๆ แล้วแทบไม่วางลง อ่านรวดเดียวจบและนึกอยากคุยกับคนอื่นทันที นั่นสะท้อนให้เห็นว่าหนังสือไม่ได้ขายเพราะกระแสเท่านั้น แต่เพราะมันเชื่อมต่อกับผู้อ่านได้จริง ๆ — นับเป็นปีที่เล่มนี้ทำหน้าที่เป็นสะพานให้ผู้อ่านใหม่ ๆ มาทดลองสำนักพิมพ์อจทด้วยกัน

เครดิตของ 'phoenix สยาม' โดยมากจะระบุชื่อผู้สร้างเพลงประกอบไว้อย่างชัดเจนในหน้าจอเครดิตตอนท้ายหรือในหน้าข้อมูลของงานดิจิทัล และถ้าผลงานมีอัลบั้ม OST จริง ๆ ชื่อนักแต่งเพลงกับผู้เรียบเรียงก็จะปรากฏบนปกหรือในเมตาดาต้า ฉันมักจะเริ่มจากการดูเครดิตของวิดีโออย่างเป็นทางการก่อน ถ้าชื่อคอมโพสเซอร์ไม่ได้ขึ้นตรง ๆ บนหน้าจอ มักจะมีข้อมูลเพิ่มเติมในคำอธิบายของคลิป YouTube หรือในหน้าเว็บไซต์ของโปรเจ็กต์ ซึ่งเป็นแหล่งที่ชัดเจนที่สุดสำหรับการยืนยันผู้สร้างดนตรี อีกข้อดีคือช่องทางอย่างเป็นทางการมักจะอัปโหลดเพลงประกอบทั้งแบบยาวและตัวอย่างสั้น ๆ ให้ฟังโดยไม่ต้องเสียเงิน ซึ่งสะดวกมากเวลาต้องการเช็กว่าใครเป็นคนแต่ง โดยสรุป ถ้าต้องการทราบอย่างแน่นอน ให้ดูเครดิตในสื่อหลักของ 'phoenix สยาม' แล้วฉันเองมักจะตามไปฟังเพลงต้นฉบับบนช่อง YouTube ทางการก่อนเป็นอันดับแรก เพราะมักมีแทร็กครบและคำอธิบายที่บอกแหล่งที่มาไว้อย่างชัดเจน

ล่าสุดมีการประกาศว่าสำนักพิมพ์ 'ราม' ออกฉบับพิเศษของ 'แฮร์รี่ พอตเตอร์' ชุดรวมภาคพร้อมปกใหม่และของแถมพิเศษที่แฟน ๆ หลายคนรอคอยไว้ หลังจากเห็นภาพโปรโมตครั้งแรก ความรู้สึกตื่นเต้นแบบเด็กในตัวพุ่งขึ้นทันทีเพราะคราวนี้แพ็กเกจออกแบบมาเป็นกล่องสวย มีภาพประกอบใหม่จากศิลปินไทยและบันทึกแปลพิเศษที่เล่าเบื้องหลังการแปลฉบับภาษาไทย ทำให้ผมคิดว่าครั้งนี้ไม่ได้ทำมาแค่ขายซ้ำ แต่พยายามให้คุณค่าทางวรรณกรรมและความทรงจำร่วมของผู้อ่านไทยด้วย พอแกะกล่องแล้วจะเจอเสปเชียลไทเทิ้ลเพจรวมทั้งโพสการ์ดลายลิมิเต็ดและแผนที่โลกเวทมนตร์ที่พิมพ์บนกระดาษหนา เหมือนสำนักพิมพ์ตั้งใจให้คนซื้อรู้สึกว่าได้ครอบครองสิ่งที่เป็นมากกว่าหนังสือเล่มเดียว นอกจากนี้ยังมีคอลัมน์สัมภาษณ์นักแปลและบทวิเคราะห์สั้น ๆ เกี่ยวกับความหมายของเรื่องในบริบทสังคมไทย ซึ่งส่วนตัวแล้วชอบการใส่บทความแบบนี้เพราะช่วยเปิดมุมมองใหม่ ๆ เหมือนฉบับรวมบทความวิชาการฉบับย่อที่จับต้องได้ แม้จะชอบงานออกแบบและของแถม แต่ก็มีความคิดคละเคล้ากันอยู่บ้างเรื่องราคาที่ค่อนข้างสูงและจำนวนจำกัด ทำให้คนรุ่นใหม่ที่อยากเริ่มสะสมอาจรู้สึกเข้าไม่ถึง อย่างไรก็ตาม มองในมุมของนักสะสมหรือคนที่ผูกพันกับนิยายชุดนี้มานาน การมีฉบับพิเศษที่ตั้งใจทำแบบนี้ก็ให้คุณค่าทางอารมณ์มากกว่าความคุ้มค่าทางการเงิน ใครได้อ่านก็เหมือนได้นั่งคุยกับคนรักหนังสือคนหนึ่งเกี่ยวกับความหมายของเวทมนตร์ในชีวิตประจำวัน นี่แหละคือเหตุผลที่ทำให้ผมยังอยากเก็บฉบับนี้ไว้ในชั้นหนังสือแม้จะมีคำถามถึงการเข้าถึงอยู่บ้าง