ใครเป็นผู้แต่งเพลงประกอบในสงครามส่งด่วน

ทันทีที่ได้ยินธีมเปิดของ 'ยุทธการเรือรบพิฆาตเอเลี่ยน' ผมรู้สึกถึงกลิ่นอายของออร์เคสตราที่ยิ่งใหญ่และเต็มไปด้วยความหวัง — นั่นเป็นฝีมือของ Hiroshi Miyagawa (宮川 泰) ผู้แต่งเพลงประกอบหลักของซีรีส์ต้นฉบับ ซึ่งงานของเขามีความเป็นภาพยนตร์สูง ใช้เครื่องดนตรีเครื่องสายและทองเหลืองสร้างบรรยากาศกว้างไกลราวกับทะเลอวกาศ ผมชอบวิธีที่เมโลดี้ถูกดันขึ้นในจังหวะที่สำคัญ ทำให้ฉากต่อสู้และฉากพลัดพรากมีความหนักแน่นทั้งทางอารมณ์และภาพ เสียงร้องประสานหรือคอรัสบางช่วงก็ช่วยเพิ่มความยิ่งใหญ่จนรู้สึกเหมือนเป็นส่วนหนึ่งของกองทัพยานอวกาศ มุมมองแบบผู้ฟังที่เติบโตมากับแผ่นเสียงและเทปทำให้ผมเห็นรายละเอียดเล็กๆ ในสกอร์ของ Miyagawa มากขึ้น เช่น การเลือกคีย์ที่ทำให้เสียงทรัมเป็ตโดดเด่นในฉากสำรวจหรือการใช้ฮาร์โมนีเพื่อย้ำความหวาดหวั่นในฉากเจอศัตรู เพลงประกอบของเขาจึงไม่ใช่แค่พื้นหลัง แต่เป็นตัวเล่าเรื่องร่วมกับภาพ เสียงธีมหลักกลายเป็นสัญลักษณ์ที่แฟนๆ จำได้ทันทีว่ากำลังเจอช็อตสำคัญของเรื่อง และผมยังชอบที่ธีมเหล่านั้นถูกดัดแปลงเล็กน้อยในฉากที่ต่างกัน ทำให้เกิดความต่อเนื่องทางอารมณ์โดยไม่ซ้ำซาก เมื่อนึกถึงงานเวอร์ชันใหม่ๆ ผมมักเทียบผลงานดั้งเดิมกับการตีความในยุคหลัง ที่บางโปรเจ็กต์ให้บุตรของ Miyagawa หรือคอมโพสเซอร์รุ่นใหม่เข้ามาจัดแต่งเรียบเรียงใหม่ ซึ่งก็มีเสน่ห์แบบร่วมสมัยต่างไป การได้ยินทั้งเวอร์ชันเก่าและใหม่ทำให้ผมรู้สึกว่าเพลงประกอบของ 'ยุทธการเรือรบพิฆาตเอเลี่ยน' เป็นมรดกทางเสียงที่ยังขยายตัวได้เรื่อยๆ — ถ้าคุณชอบเมโลดี้แบบหนักแน่นและคลาสสิก งานของ Hiroshi Miyagawa คือสิ่งที่จะทำให้ฉากอวกาศมีน้ำหนักและหัวใจได้ชัดเจน

แทร็กหลักของ 'Wrath of the Titans' ถูกแต่งขึ้นโดย Javier Navarrete และนั่นเป็นสิ่งที่ฉันมักจะพูดถึงเวลาคุยกับเพื่อนๆ เกี่ยวกับซาวด์แทร็กหนังบล็อกบัสเตอร์ ผมชอบวิธีที่ Navarrete เล่นกับคอร์ดมืดๆ และคอรัสเพื่อสร้างบรรยากาศโบราณและดราม่า ซึ่งต่างจากสกอร์แอ็กชันแบบตรงไปตรงมา เขาทำให้ธีมของเทพเจ้าและความขัดแย้งฟังมีมิติทั้งทางอารมณ์และมหากาพย์ เสียงประสานร้องประสาน (choir) ถูกนำมาใช้เป็นองค์ประกอบสำคัญมากกว่าการวางเพลงร้องเดี่ยวแบบป็อป ดังนั้นถ้าคนสงสัยว่าใครเป็น 'ผู้ขับร้อง' ของเพลงหลัก ตอบได้ว่าหนังไม่ได้มีเพลงป็อปที่มีนักร้องเดี่ยวโดดเด่น แต่ใช้วงออร์เคสตราและคอรัสเป็นหลัก ซึ่งบางครั้งอาจมีนักร้องเดี่ยวหรือโซโล่ที่ไม่ได้โปรโมทเป็นรายบุคคล ในมุมมองของคนฟัง ผมคิดว่าการเลือกใช้เสียงมนุษย์ในแบบคอรัสช่วยยกระดับความเป็นตำนานของเรื่องได้อย่างดี และทำให้ธีมของ 'Wrath of the Titans' จำได้ง่ายแม้จะไม่มีเพลงป๊อปฮิตประจำหนังก็ตาม

ชื่อที่คนมักจะคิดถึงเมื่อนึกถึงเพลงประกอบของภาพยนตร์ 'สงครามวันบดโลก' ฉบับปี 2005 คือ John Williams ซึ่งเป็นผู้แต่งเพลงประกอบให้กับงานของสตีเวน สปีลเบิร์กในครั้งนั้น ฉากเสียงสกอร์ของเขามีความเข้มข้นและใช้ธีมที่ดึงอารมณ์ได้ตรงจุด ทำให้ฉากการโจมตีและความหวาดกลัวยิ่งมีแรงกระแทกมากขึ้น ผมชอบวิธีที่ Williams เล่นกับองค์ประกอบออร์เคสตราและทิมบรา ถึงแม้จะมีการใช้เสียงหนักหน่วงเพื่อสื่อความตึงเครียด แต่ยังคงมีจังหวะเล็ก ๆ ที่ทำให้ผู้ฟังรู้สึกถึงความเปราะบางของตัวละคร นี่คือหนึ่งในงานที่ทำให้เห็นฝีมือการเล่าเรื่องด้วยดนตรีของเขาอย่างชัดเจน หากเทียบกับผลงานอื่นของเขา เช่น 'Jurassic Park' จะสังเกตได้ว่าทั้งสองงานมีการใช้ธีมหลักที่จับใจ แต่โทนและโครงสร้างสกอร์ต่างกันเพราะบริบทของเรื่องก็แตกต่างกันไป ในฐานะแฟนหนัง บางเพลงจากสกอร์นี้ยังคงติดหูและเรียกความทรงจำของภาพยนตร์ได้ทันที แม้ว่างานดนตรีสมัยใหม่จะหลากหลายขึ้น แต่การได้ยินธีมจาก 'สงครามวันบดโลก' เวอร์ชัน 2005 ยังคงทำให้รู้สึกถึงความยิ่งใหญ่และความน่ากลัวในเวลาเดียวกัน

เอฟเฟ็กต์ดนตรีในฉากเรือต่อสู้ของหนังทำให้ผมสะดุดตั้งแต่โน้ตแรก — คนที่แต่งเพลงประกอบให้หนัง 'Battleship' ก็คือ Steve Jablonsky. ผมชอบจังหวะและโทนที่เขาเลือกใช้ เพราะมันไม่ใช่แค่ดนตรีบิ๊งค์ๆ ประเภทประกอบฉากทั่วไป แต่มีการผสมระหว่างเพอร์คัสชั่นหนัก เสียงบราสส์ต่ำ และซินธิไซเซอร์ที่ให้ความรู้สึกต่างดาว จังหวะเหล่านี้ทำให้ฉากสู้รบทางทะเลดูกว้างและหนักแน่นขึ้นมาก แถมยังมีธีมเมโลดี้ที่จำง่ายเมื่อฟังซ้ำๆ ทำให้ฉากที่เรือทั้งกองทัพรวมพลกันยิงใส่ยานแม่ดูยิ่งใหญ่ขึ้นไปอีก ในมุมมองคนดูที่ชอบเพลงประกอบ ผมมองว่า Jablonsky นำสไตล์งานของเขาจากงานอย่าง 'Transformers' มาปรับให้เข้ากับบรรยากาศทางทะเล—เน้นพลังและเท็กซ์เจอร์ของเสียงมากกว่าการอาศัยทำนองหวานๆ ผลลัพธ์เลยออกมาเป็นสกอร์ที่ดุดันและสนุก จะได้ฟังแล้วรู้สึกว่าการทำสงครามกับเอเลี่ยนมันหนักจริงๆ ไม่ใช่แค่เอฟเฟ็กต์ภาพเท่านั้น

ตั้งแต่ครั้งแรกที่ได้ยินธีมเปิดของ 'สงครามอวกาศจิ๋วของโนบิตะ' ฉันก็รู้ทันทีว่าเสียงดนตรีใครสักคนที่มีเอกลักษณ์กำลังอยู่เบื้องหลัง มันคือชุนสึเกะ คิคุจิ (Shunsuke Kikuchi) ผู้แต่งเพลงประกอบให้กับหนังเรื่องนี้ ซึ่งสไตล์ของเขามักจะผสมผสานเมโลดี้ที่จับใจเข้ากับการเรียงเครื่องดนตรีที่ให้ความรู้สึกกว้างใหญ่และอบอุ่นพร้อมกัน ในหนังชิ้นนี้เขาไม่ได้แค่สร้างฉากดนตรีสำหรับฉากต่อสู้หรือการผจญภัยเท่านั้น แต่ยังเพิ่มมิติให้กับมิตรภาพและความหวังของตัวละครด้วยทำนองซึ่งสามารถทำให้ฉากเงียบๆ มีน้ำหนักทางอารมณ์ได้อย่างไม่น่าเชื่อ การฟังงานของคิคุจิในภาพยนตร์เรื่องนี้ทำให้ฉันนึกถึงเทคนิคการใช้คอรัสและเครื่องเป่าที่เข้ากับสไตล์แอนิเมชันยุค 80 — ดูยิ่งใหญ่แต่ก็อบอุ่น เขามักใช้ธีมซ้ำในรูปแบบต่าง ๆ เพื่อเชื่อมโยงอารมณ์ เช่นธีมสำหรับโนบิตะที่วนกลับมาเป็นเสียงเปียโนเรียบง่ายเมื่อมีฉากสงบ แล้วค่อยเติมเครื่องสายและทองเหลืองเมื่อสถานการณ์บานปลาย ซึ่งการจัดวางแบบนี้ทำให้ภาพยนตร์ทั้งเรื่องรู้สึกเป็นเนื้อเดียวกันมากขึ้น สำหรับใครที่ชอบสังเกตรายละเอียด ดนตรีของเขามักซ่อนโมทีฟเล็ก ๆ ที่ปรากฏซ้ำไปมาจนกลายเป็นสัญลักษณ์ประจำฉากนั้น ๆ จากประสบการณ์การฟังหลายรอบ ฉันชื่นชอบการที่เขาสามารถแปรอารมณ์จากร่าเริงเป็นเคลื่อนไหวภายในไม่กี่วินาทีโดยไม่ทำให้ชิ้นงานดูหลุดธีมกลาง ชุนสึเกะ คิคุจิมีพอร์ตโฟลิโอที่หลากหลายและผลงานชิ้นนี้เป็นตัวอย่างที่ดีของการทำงานกับภาพยนตร์เด็กที่ต้องการทั้งความยิ่งใหญ่และความอบอุ่นในเวลาเดียวกัน เมโลดี้บางท่อนยังคงติดหูจนสามารถฟังแยกออกมาเป็นเพลงเดียวได้ ซึ่งนั่นคือเครื่องยืนยันว่าดนตรีของเขาทำหน้าที่ได้มากกว่าแค่พื้นหลัง แต่เป็นส่วนหนึ่งของการเล่าเรื่องที่ช่วยยกอารมณ์ให้กับผู้ชม

ภาพยนตร์เกี่ยวกับสงครามครูเสดที่คนพูดถึงบ่อยคือ 'Kingdom of Heaven' ซึ่งดนตรีประกอบภาพยนตร์ชุดนี้แต่งโดย Harry Gregson-Williams และมีลักษณะเป็นออร์เคสตราเข้มข้นผสมเครื่องดนตรีสมัยใหม่ที่สร้างบรรยากาศกลางศตวรรษที่ 12 ได้ดีมาก ในมุมมองของคนชอบดูหนังประวัติศาสตร์ การฟังธีมของ Harry ทำให้ฉากรบและความขัดแย้งดูมีน้ำหนักขึ้นกว่าแค่ภาพบนจอ ธีมหลักบางท่อนยังถูกนำมาเรียบเรียงใหม่โดยวงออร์เคสตราทั่วโลกจนได้เวอร์ชันสำหรับคอนเสิร์ตด้วย ผมมักเปิดแทร็กบางเพลงเวลาต้องการโทนอารมณ์แบบยิ่งใหญ่แต่ยังมีความขมขื่น แผ่นเสียงและซีดีของซาวด์แทร็กนี้มีจำหน่ายบนร้านออนไลน์ใหญ่ๆ เช่น Apple Music/iTunes, Spotify, Amazon Music และในบางครั้งมีการพิมพ์ซีดีพิเศษหรือเวอร์ชันรีมาสเตอร์ที่ขายบนเว็บไซต์ของค่ายภาพยนตร์หรือร้านรวบรวมแผ่นภาพยนตร์อย่าง Discogs เล็กๆ ที่บ้านก็มีสำเนาซีดีแบบปกแข็งซึ่งชอบเปิดเวลาอ่านหนังสือประวัติศาสตร์ — เป็นเพลงประกอบที่ฟังแล้วจมไปกับยุคนั้นได้เลย

ชื่อเรื่องนี้ฟังเหมือนเป็นการแปลหรือชื่อแฟนเมดที่ยังไม่เป็นที่รู้จักในวงกว้างเลย ฉันมักเจอกรณีแบบนี้พอสมควรเมื่อคนไทยใช้ชื่อภาษาไทยที่ไม่ได้ตรงกับชื่อดั้งเดิมของผลงาน ทำให้การหาข้อมูลผู้แต่งเพลงประกอบหลักยากขึ้นเพราะฐานข้อมูลสากลมักเก็บชื่อต้นฉบับไว้เป็นหลัก โดยทั่วไปแล้วเพลงประกอบหลักมักถูกระบุไว้ในเครดิตท้ายเรื่องหรือในปกอัลบั้ม OST ถ้ามีวางจำหน่าย ทางผมจะแนะนำให้หาแผ่นซาวด์แทร็กหรือหน้ารายละเอียดของสตรีมมิ่งเพลงที่เกี่ยวข้อง เพราะส่วนนั้นจะบอกชื่อผู้แต่งหลักและผู้จัดเรียงอย่างชัดเจน ส่วนความรู้สึกส่วนตัวคือมันน่าเสียดายเวลาชื่อตรงกันไม่ชัด เพราะบางครั้งเพลงประกอบเจ๋ง ๆ ก็หายไปในความไม่แน่นอน ผมเลยอยากเห็นเครดิตที่ชัดเจนของ 'สงครามปีศาจโจรสลัดสยองโลก' สักครั้ง เพื่อจะได้ยกย่องผู้แต่งอย่างเต็มที่

เพลงประกอบที่โดดเด่นที่สุดใน 'ยุทธการเดือด ล่าข้ามแผ่นดิน' มักถูกแฟน ๆ พูดถึงเพราะมันดันอารมณ์ฉากต่อสู้ขึ้นมาทันทีและติดหูง่าย แต่การบอกชื่อเพลงแบบตรง ๆ อาจไม่ตรงใจทุกคนเพราะมีหลายเวอร์ชันของผลงานนี้ที่ฉายตามช่องต่าง ๆ และบางครั้งตัวเพลงที่คนจำเป็นธีมสั้น ๆ ที่ถูกดัดแปลงมาจาก OST หลัก ในความทรงจำส่วนตัว ฉากที่มีเสียงเป่าแตรหนัก ๆ ตามด้วยสายสตริงพุ่งขึ้นไป มักถูกนับเป็น 'ธีมการต่อสู้' ของเรื่อง ซึ่งในแผ่นเสียงหรือคอนเทนต์ที่เป็น OST มักจะถูกตั้งชื่อเรียบ ๆ ว่า 'Main Theme' หรือ 'Battle Theme' (ในภาษาอังกฤษ) แต่พอเป็นเวอร์ชันพากย์ไทยหรือสำนักจัดจำหน่ายต่างประเทศ อาจมีการเปลี่ยนชื่อหรือแม้แต่เปลี่ยนแทร็กเพื่อเหมาะกับตลาด ทำให้ถ้าต้องการชื่อที่ถูกต้องชัดเจนที่สุด ก็มักต้องดูเครดิตท้ายตอนหรือรายการเพลงของ OST เวอร์ชันที่คุณดู โดยส่วนตัวแล้วผมชอบฟังแทร็กนั้นแยกเฉพาะตอนขับรถหรือก่อนบู๊เต็มที่ เพราะมันจับจังหวะการเต้นของใจได้ดี ไม่เหมือนดนตรีประกอบทั่วไปที่เน้นบรรยากาศนิ่ง ๆ ถ้าอยากได้ชื่อเพลงจริง ๆ ให้ลองเปิดเครดิตตอนท้ายของตอนที่มีฉากนั้น หรือค้นหาในช่องที่ปล่อย OST อย่างเป็นทางการบนยูทูบและบริการสตรีมมิง เพลงส่วนใหญ่จะมีชื่อชัดเจนในลิสต์ OST และบางครั้งแฟนคลับก็ทำคลิปแยกแทร็กไว้เรียบร้อย ซึ่งช่วยให้รู้ว่าแทร็กที่เราชอบคือชื่ออะไรและมาจากฉากไหน — นั่นคือสิ่งที่ผมมักทำเมื่ออยากรู้ชื่อเพลงที่ติดหูแบบนี้