ธุรกิจการ์ตูนในไทยมีแนวโน้มเติบโตอย่างไรบ้าง

ธุรกิจการ์ตูนไทยในปัจจุบันมีรายได้หลักมาจากการขายลิขสิทธิ์ไปยังแพลตฟอร์มสตรีมมิงต่างประเทศค่ะ อย่างลิขสิทธิ์อนิเมชันไทยหลายเรื่องเช่น 'Hormones' หรือ 'The Stranded' ได้รับความนิยมใน Netflix ทำให้มีรายได้มหาศาลจากตรงนี้ นอกจากนั้นยังมีรายได้จากเมอร์chandising ทั้งเสื้อผ้า ตุ๊กตา ของสะสมที่สร้างจากตัวละครการ์ตูนยอดนิยม อย่าง 'Luk Isan' หรือ 'MADLY TRINITY' ที่ออกผลิตภัณฑ์ร่วมกับแบรนด์ดังบ่อยๆ การสร้างชุมชนแฟนคลับที่เหนียวแน่นช่วยให้ขายของได้ต่อเนื่องแม้หลังซีซั่นจบ

หลายปัจจัยผสมกันทำให้การ์ตูนออนไลน์ระเบิดในไทยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ฉันสังเกตว่าการเข้าถึงอินเทอร์เน็ตผ่านสมาร์ทโฟนถูกออกแบบมาสำหรับการอ่านนิยายภาพมากกว่าที่คิด: หน้าจอแนวตั้งกับการเลื่อนลงแบบไม่สะดุด ทำให้รูปแบบเว็บตูนตอบโจทย์คนที่อยากเสพเรื่องสั้นตอนละนิดตอนละหน่อยได้ง่ายสุดๆ อีกเรื่องที่ฉันให้ความสำคัญคือระบบการเผยแพร่และชุมชนออนไลน์ ผู้สร้างสามารถปล่อยตอนใหม่สั้นๆ เป็นสัปดาห์ ทำให้คนรอและคุยกันเป็นคลื่น มีการไลฟ์วาด การเปิดช่องพิเศษขายสติกเกอร์ หรือการทำโพลให้คนโหวตทิศทางเรื่องราว ซึ่งช่วยสร้างความผูกพันระหว่างผู้อ่านกับคอนเทนต์แบบที่สื่อดั้งเดิมทำไม่ได้ในช่วงเวลาเดียวกัน นอกจากนั้น การแปลที่ดีและคอนเทนต์ที่ถูกโลคัลไลซ์ช่วยให้ผลงานจากเกาหลีหรือญี่ปุ่นเข้าถึงคนไทยมากขึ้น—ตัวอย่างที่ฉันชอบคือ 'True Beauty' ที่ขึ้นมาแรงเพราะเข้าถึงรสนิยมวัยรุ่นบ้านเราได้ตรงจุด สุดท้ายประเด็นเศรษฐกิจและวัฒนธรรมก็สำคัญมาก โมเดลรายได้แบบไมโครทรานแซคชั่น ดานอนเพย์วอลล์ แฟนซับหรือคอมมูนิตี้ที่คอยซัพพอร์ตนักเขียน ทำให้คนกล้าลงทุนสร้างผลงาน อีกทั้งช่วงโควิดช่วยเร่งให้คนค้นหาความบันเทิงออนไลน์มากขึ้น ฉันชอบที่เห็นพื้นที่นี้เปิดโอกาสให้คนทั่วไปสร้างเรื่องราวใหม่ๆ และแฟนๆ ก็มีพลังผลักดันจนบางเรื่องขึ้นไปเป็นซีรี่ส์หรือสินค้าจริงได้ ซึ่งเป็นวงจรที่ช่วยเติบโตทั้งตลาดและวัฒนธรรมการอ่านในบ้านเรา

ฤดูกาลอนิเมะตอนนี้ให้ความรู้สึกเหมือนตลาดกำลังเปลี่ยนสปีดเป็นสองเท่า — ทั้งบล็อกเกอร์ นักวิเคราะห์ และแฟนคลับต่างแข่งกันจับกระแสใหม่ ๆ ที่ขึ้นมาเร็วและตกเร็วเช่นกัน แบบส่วนตัว ผมมักเน้นไปที่ผลงานที่สร้างบรรยากาศกว้างๆ และเข้าถึงคนทุกวัย เช่น 'Spy x Family' ที่ขยายฐานแฟนจากมังงะสู่คนทั่วไปได้ง่าย หรือกระแสบูมของซีรีส์บู๊อย่าง 'Jujutsu Kaisen' และผลงานภาพสวยที่เป็นกระแสในโซเชียลมีเดียอย่าง 'Demon Slayer' โดยเทรนด์เหล่านี้มักถูกขับเคลื่อนด้วยการนำเสนอภาพลายเส้น โทนเรื่อง และเพลงประกอบที่ติดหู ซึ่งจุดนี้ทำให้สินค้าลิขสิทธิ์และคอลแลบต่างๆ ขายดีตามไปด้วย มุมมองการติดตามเทรนด์ที่ฉันแนะนำคือบาลานซ์ระหว่างของฮอตกับของที่เราจริงจังด้วย ความหมายคือตามข่าวสารซีซันและกระแสไวรัลไว้เพื่อไม่พลาดโอกาสร่วมกิจกรรมหรือหาของสะสม แต่ก็ให้เวลาอ่านหรือดูงานอิสระจากสตูดิโอเล็ก ๆ ที่มีเอกลักษณ์ด้วย เพราะบ่อยครั้งผลงานแบบนั้นจะกลายเป็นคลื่นลูกต่อไป การไปร่วมงานอีเวนต์ ดูไลฟ์คอนเสิร์ตของนักพากย์ และติดตามเพจของสตูดิโอ จะทำให้เราไม่เปลืองแรงตามเทรนด์ชั่วคราวและยังได้สัมผัสความเป็นแฟนอย่างลึกซึ้งมากขึ้น — นี่คือวิธีที่ฉันใช้คัดกรองเทรนด์ให้คุ้มค่ากับเวลาและเงินของตัวเอง

ตลาดของ 'รถไฟโทมัส' ในไทยคึกคักมากและมีสินค้าหลากหลายตั้งแต่ของเล่นหลักไปจนถึงของใช้ประจำวันที่มีธีมตัวละครให้เลือกเยอะ ของเล่นหลักๆ ที่พบได้บ่อยคือชุดรางไม้แบบคลาสสิกที่เข้ากันได้กับระบบไม้ทั่วไป ซึ่งบางยี่ห้อได้รับลิขสิทธิ์ออกแบบตามตัวละครในซีรีส์และมักมีชิ้นส่วนเสริมให้สะสม รวมถึงชุดรางไฟฟ้าแบบมอเตอร์ที่เคลื่อนไหวได้จากสายผลิตภัณฑ์ 'TrackMaster' และชุดรถเหล็กขนาดเล็กที่มีรายละเอียดเรียบร้อยจากแบรนด์ผู้ผลิตต่าง ๆ ฉันยังเจอชุดขนาดพกพาอย่าง 'Take-n-Play' ที่เหมาะแก่การพกพาเล่นนอกบ้านหรือเก็บในกระเป๋า นอกจากของเล่นแล้ว สินค้าไลเซนส์อื่นๆ ก็มีให้เลือกมาก เช่น หนังสือภาพ/บอร์ดบุ๊คสำหรับเด็กเล็ก ชุดเครื่องนอน กระเป๋านักเรียน กล่องข้าว แก้วน้ำ เสื้อผ้า และตุ๊กตาผ้ารูปโทมัสหรือเพื่อนๆ ของเขา ย่านการขายได้แก่ร้านของเล่นในห้างสรรพสินค้า ร้านออนไลน์ใหญ่ๆ และร้านเฉพาะทางของเล่นมือสอง ซึ่งทำให้หาสินค้าทั้งของใหม่และของเก่าได้ไม่ยาก สุดท้ายอยากบอกว่าการเลือกซื้อขึ้นกับว่าต้องการเล่นแบบไหน ถ้าต้องการให้ถาวรก็เลือกรุ่นไม้หรือเหล็กที่แข็งแรง ส่วนของที่มีมอเตอร์ต้องดูเรื่องแบตเตอรี่และการรับประกันด้วย การเดินดูทั้งออนไลน์และหน้าร้านจริงช่วยให้จับสภาพและขนาดได้ดีขึ้น แล้วก็สนุกกับการคัดชิ้นโปรดมาประกอบเป็นเมืองรถไฟส่วนตัวได้เลย

ช่วงหลังมานี่มีนักธุรกิจการ์ตูนจากเกาหลีที่สร้างผลงานโดดเด่นมากอย่าง 'Kim Jung-gi' ศิลปินผู้ล่วงลับที่สร้างปรากฏการณ์ด้วยสไตล์ลายเส้นอันเป็นเอกลักษณ์ แม้จะจากไปแต่ผลงานและการจัดการลิขสิทธิ์ของทีมงานยังคงเดินหน้าอย่างน่าทึ่ง พวกเขาไม่เพียงขายหนังสือแต่ยังขยายสู่สินค้าลิมิเต็ดเอดิชันที่นักสะสมทั่วโลกตามล่า สิ่งที่ทำให้เขาน่าจับตามองคือการสร้างแบรนด์ที่แข็งแกร่งทั้งในวงการศิลปะและการค้า ทุกโปรเจกต์ถูกคิดมาเพื่อตอบโจทย์แฟนๆ อย่างลึกซึ้ง ตั้งแต่เวิร์กช็อปออนไลน์ไปจนถึงคอลเลบกับแบรนด์ใหญ่ๆ อย่าง 'Superani' ดูเหมือนทุกก้าวจะเป็นบทเรียนใหม่สำหรับวงการนี้

บอกเลยว่าพูดถึงการ์ตูนที่เป็น 'ไข่' แล้วชื่อแรกที่ผมจะนึกถึงก็คือ 'Gudetama' ซึ่งมีสินค้าหลากหลายมากตั้งแต่ของใช้จุกจิกไปจนถึงของแต่งบ้าน ผมเป็นคนชอบสะสมของเล็กๆ น้อยๆ ของ 'Gudetama' เช่น พวงกุญแจ ตุ๊กตาไซส์ต่าง ๆ สมุดโน้ต และแก้วน้ำ ส่วนของข้าวของในบ้านก็มีจาน ชุดชาม ถ้วยกาแฟ หมอนรองคอ และเสื้อยืดที่เคยออกคอลเลกชันพิเศษ นอกจากนี้ยังมีสติกเกอร์ ไอโฟนเคส และเครื่องเขียนลาย 'Gudetama' ที่มักออกเป็นเซ็ต ทำให้สะสมง่ายและจัดมุมมินิมอลได้สวย ประสบการณ์ของผมคือสินค้าทางการมักหาซื้อได้ที่เคาน์เตอร์หรือบูธของแบรนด์ในห้างใหญ่ ๆ และร้านออนไลน์ของแบรนด์ ซึ่งคุณจะได้สภาพและแพ็กเกจที่สมบูรณ์กว่าแบบนำเข้าเอง แต่ของที่ระลึกจากงานอีเวนท์หรือคอลแลบพิเศษบางชิ้นอาจหายากขึ้นจนต้องตามหาในกลุ่มคนเล่นของสะสม