ใครเขียนบทที่มีประโยค ขอบคุณนะ ในมังงะตอนนี้?

เราแปลกใจทุกครั้งที่ประโยคสั้น ๆ หนึ่งบรรทัดสามารถเปลี่ยนอารมณ์ทั้งตอนของมังงะได้ และในกรณีของประโยค 'ขอบคุณนะ' นั้น ส่วนใหญ่แหล่งที่มาของบทพูดมักมาจากผู้แต่งเอง — คนที่เขียนสตอรี่บอร์ดและจัดวางบทสนทนาในหน้าเว้นหน้า ฉะนั้นเมื่อฉากนั้นปรากฏในต้นฉบับญี่ปุ่น รูปแบบคำพูดมักจะเป็นไปตามน้ำเสียงที่ผู้เขียนตั้งใจ เช่นอาจจะเป็น 'ありがとうね' แบบอ่อนหวาน หรือ '助かったよ' ที่แฝงความจริงจัง การพิมพ์เป็นภาษาไทยจึงเป็นการถ่ายทอดความหมายเดิมพร้อมกับปรับจังหวะให้เข้ากับสำนวนไทย

ในฐานะคนที่อ่านแล้วจับความต่างของน้ำเสียงได้บ่อย ๆ ผมคิดว่าควรแยกกันสองส่วน: บทต้นฉบับกับการพิมพ์/ลงคำแปล ในหลายผลงานที่ชอบ เช่น 'Your Lie in April' การเลือกคำพูดสั้น ๆ ของผู้เขียนกลายเป็นโทนหลักของฉาก ถ้าคุณเห็น 'ขอบคุณนะ' ในฉบับแปล ก็มีความเป็นไปได้สูงว่าผู้เขียนเขียนประโยคที่มีความหมายขอบคุณนั้นไว้ แต่คำลงท้ายหรือระดับความสนิทอาจเป็นการตัดสินใจร่วมของผู้เขียนกับทีมบรรณาธิการหรือผู้พิมพ์

สุดท้ายแล้ว ถ้าต้องตั้งชื่อผู้รับผิดชอบคนเดียวอย่างตรงไปตรงมา คนที่เขียนบทที่รวมถึงประโยคนี้ก็คือผู้แต่งมังงะ — เจ้าของไอเดียบทสนทนาและโทนของตัวละคร ถึงการเลือกคำไทยจะมาจากคนแปลหรือช่างพิมพ์ แต่รากของประโยคนั้นยังคงเป็นเสียงของผู้แต่งเอง และนั่นแหละทำให้บรรทัดสั้น ๆ อย่าง 'ขอบคุณนะ' ยังมีพลังได้เสมอ

ดิฉันมองแบบงานเบื้องหลังบ้าง เพราะในวงการมังงะแบบต่อเนื่อง บทสนทนาในหน้าแต่ละตอนจะถูกกำหนดโดยคนเขียนเรื่องเป็นหลัก แต่มีสเต็ปที่หลายครั้งเปลี่ยนรายละเอียดได้ เช่น ผู้ช่วยคนเขียนอาจเขียนต้นฉบับสคริปต์ หรือบรรณาธิการเสนอให้ปรับน้ำเสียงให้เข้มขึ้นหรืออ่อนลง บางครั้งการสื่อสารระหว่างผู้แต่งกับทีมวาดก็ทำให้ประโยคสั้น ๆ ถูกแต่งเติมเพิ่มความหมายขึ้น เช่นเดียวกับที่เห็นในผลงานยาวเรื่อง 'One Piece' ซึ่งเคยมีการแก้บทเล็กน้อยก่อนพิมพ์จริง การมีประโยคว่า 'ขอบคุณนะ' ในมังงะตอนหนึ่งจึงมักหมายถึงความตั้งใจของผู้แต่งเป็นหลัก แต่ทว่าโทนเฉพาะถ้อยคำที่เราอ่านได้ในฉบับแปลไทยอาจผ่านการแต่งเติมจากผู้แปลหรือตัวหนังสือ (letterer) ที่ใส่น้ำหนักให้ตัวอักษรและเว้นวรรคเพื่อให้ความรู้สึกตรงกับภาพ ฉะนั้นเมื่อถามว่าใครเขียนบทที่มีบรรทัดนี้ คำตอบเชิงเทคนิคมักเป็นผู้แต่ง แต่ถ้าจะพูดถึงการเลือกคำไทยที่เราเห็นจริง ๆ ก็มักจะเป็นทีมแปลและบรรณาธิการร่วมด้วย ทั้งหมดนี้ทำให้บทสนทนาสั้น ๆ กลายเป็นงานร่วมกัน ไม่ใช่ผลงานของคนเพียงคนเดียว

ฉันชอบมองจากมุมของคนแปลและคนลงตัวอักษร เพราะในหลายกรณีประโยคต้นฉบับอาจเขียนไม่ยาว เช่นคำว่า 'ありがとう' หรือวลีที่อาจมีน้ำเสียงต่างกันเล็กน้อย และเมื่อมาถึงฉบับไทย ตัวเลือกคำอย่าง 'ขอบคุณนะ' เป็นผลมาจากความพยายามถ่ายทอดความคุ้นเคยและความอ่อนโยนของการพูด เช่นเดียวกับที่เคยทำในงานแปล 'Komi Can't Communicate' การเลือกเติมคำลงท้ายหรือเว้นช่องวรรคช่วยสื่อความสัมพันธ์ระหว่างตัวละครได้ชัดขึ้น ดังนั้นถ้าคำถามคือใครเขียนบทที่มีประโยคนี้ คำตอบสั้น ๆ ว่า ผู้แต่งต้นฉบับเป็นเจ้าของไอเดีย แต่ประโยคภาษาไทยที่เราอ่านเป็นผลรวมของผู้แปลและช่างพิมพ์ด้วย — สิ่งนี้ทำให้บทสั้น ๆ นั้นทั้งเป็นของผู้แต่งและได้รับรสชาติใหม่ในภาษาของเรา เสียงของประโยคจึงคงอยู่ทั้งสองด้านอย่างลงตัว