Sino Ang Eksperto Sa Lokasyong Insular Ng Pilipinas?

Tuwang-tuwa akong sumagot dito dahil napaka-makulay at malalim ng usaping 'lokasyong insular' pag usapin ang Pilipinas — hindi lang ito tungkol sa mapa kundi sa buhay, kasaysayan, at ecology ng mga isla. Kapag tinatanong kung sino ang eksperto, ang pinakamalaking totoo na makikita ko ay: walang isang taong nag-iisa na sumasagot sa lahat ng aspeto. May mga bihasang siyentipiko na nakatuon sa heolohiya at ebolusyong pisikal ng mga isla, may mga dalubhasa sa biodiversity (mga botaniko, herpetologo, ornithologo), may mga arkeologo at antropologo na pinag-aaralan ang paggalaw ng tao sa mga insular na lugar, at may mga conservationist na nagpoprotekta sa mga habitat. Sa madaling salita, eksperto ang nagmumula sa iba’t ibang larangan at madalas silang nagtutulungan para makabuo ng kumpletong larawan ng insularidad ng Pilipinas.

Kapag magbibigay ako ng pangalan na kilala at may matibay na kontribusyon, unang lumilitaw sa isip ko si Dr. Angel C. Alcala — isang tanyag na marine biologist at conservationist na malaki ang naging papel sa marine protected areas at pag-unawa sa marine-insular interactions dito sa bansa. Sa botanika, hindi ko malilimutan ang gawa ni Dr. Leonard Co na labis ang naiambag sa pagdokumento ng flora ng mga isla; malaking tulong ang mga herbarium records niya sa pag-unawa kung paano nagkakaiba-iba ang halaman mula Luzon hanggang Mindanao. Sa larangan ng herpetology, si Dr. Rafe M. Brown ay kilala sa internasyonal na pag-aaral ng mga amphibians at reptiles ng Pilipinas at kung paano nakaapekto ang isolasyon sa speciation ng mga ito. Para naman sa arkeolohiya, si Dr. Armand Salvador Mijares ang isa sa mga pangalan na nagbukas ng bagong pananaw sa prehistory at paggalaw ng mga tao sa mga pulo, na malaking tulong sa pag-unawa sa anthropogenic side ng insular dynamics.

Bukod sa mga indibidwal, madalas galing din ang pinakamalalalim na insight mula sa mga institusyon: ang University of the Philippines (kabilang ang Marine Science Institute at National Institute of Geological Sciences), University of the Philippines Los Baños, National Museum of the Philippines, at mga regional research units tulad ng Palawan Council for Sustainable Development o mga marine research stations sa Sulu at Mindanao. Huwag ding kalimutan ang pundasyon ng teoretikal na pag-aaral: ang mga gawa nina Robert MacArthur at E.O. Wilson sa 'The Theory of Island Biogeography' pati na rin ang mga classics mula kay Alfred Russel Wallace — hindi eksperto sa Pilipinas mismo, pero napakalaki ng impluwensiya nila sa paraan ng pag-iisip ng mga nag-aaral ng ating mga isla.

Kung hahanapin mo talaga ang eksperto para sa partikular na tema (halimbawa: flora sa isang partikular na pulo, o geolohiya ng isang archipelago), mas mabisa ang pagtingin sa mga publikasyon at journal articles mula sa mga nabanggit na tao at institusyon. Personally, sobrang na-appreciate ko ang interdisciplinary approach: kapag pinagtagpo ang botaniko, geologo, at lokal na komunidad, lumilitaw ang tunay na kuwentong insular ng Pilipinas — puno ng endemismo, kasaysayan, at mga aral sa konserbasyon.