นักอ่านควรอ่านต้นฉบับก่อนหรือหลังชมทงอีจอมนางคู่บัลลังก์

แนะนำให้เริ่มจากต้นฉบับนิยายหรือเว็บนวนิยายก่อนเสมอเมื่อคุณอยากเข้าใจแก่นแท้ของเรื่องและแรงจูงใจตัวละครจริงๆ ฉันมักจะรู้สึกว่าการอ่านต้นฉบับให้มุมมองลึกกว่า ทั้งภาษาที่ผู้เขียนใช้กับรายละเอียดปลีกย่อยของฉากการเมืองและการวางบทร้อยปมที่บางครั้งถูกตัดทอนในฉบับภาพยนตร์หรือซีรีส์ ตัวอย่างเช่นการอ่านต้นฉบับทำให้ผมเข้าใจความเปราะบางของตัวเอกมากกว่าดูฉบับดัดแปลงในทีวี เหมือนกับที่ผมเคยอ่านต้นฉบับของ 'Fullmetal Alchemist' แล้วรู้สึกว่าบางฉากในอนิเมะเก็บอารมณ์ได้ไม่เท่า ถ้าคุณชอบซับพล็อตหรืออยากเห็นรายละเอียดโลกแบบละเอียดจงเริ่มจากหนังสือก่อน แล้วค่อยข้ามไปหาเวอร์ชันภาพเพื่อชมการตีความที่ต่างออกไป — นี่คือวิธีที่ผมชอบใช้เพราะมันทำให้การชมเวอร์ชันอื่นมีมิติเพิ่มขึ้นและผมก็ได้มุมมองเชิงเปรียบเทียบเป็นของตัวเองโดยไม่พึ่งคำสรุปของคนอื่น

เราอยากแนะนำให้เริ่มดู 'ทงอีจอมนางคู่บัลลังก์' ตั้งแต่ตอนแรกเสมอ เพราะการเดินเรื่องของซีรีส์ประเภทราชสำนักประวัติศาสตร์มักใช้เวลาปลูกปมและปูพื้นตัวละคร ซึ่งถ้าเริ่มกลางเรื่องจะเสียมู้ดและความสัมพันธ์ที่ค่อยๆ เกิดขึ้นระหว่างตัวละครหลัก การดูตั้งแต่ต้นช่วยให้รับรู้ที่มาที่ไปของทงอี ทั้งความยากลำบากก่อนเข้าวัง การเรียนรู้กฎเกณฑ์ในวัง และการค่อยๆ สร้างสายสัมพันธ์ที่ทำให้การตัดสินใจภายหลังมีน้ำหนักมากขึ้น ฉากเล็กๆ ในตอนต้นมักมีรายละเอียดเชิงวัฒนธรรมและสัญลักษณ์ที่กลับมาสำคัญในตอนหลัง ดังนั้นการเข้าใจฉากเหล่านั้นจะเพิ่มความอินเมื่อเรื่องพลิกผัน ถ้าอยากได้แนวทางการดูแบบเป็นกันเอง ผมแนะนำแบ่งชมเป็นชุดตอนละ 3–5 ตอนในครั้งแรก เพื่อให้ไม่เหนื่อยและยังจับโทนเรื่องได้ดี ระหว่างดูอาจจดบันทึกคนและตำแหน่งไว้คร่าวๆ จะช่วยจำบริบทในฉากราชสำนักที่ตัวละครพลิกบทบาทบ่อยๆ เทียบเคียงกับความรู้สึกหลังดูตอนที่ 10 หรือ 20 แล้วคุณจะเห็นการเติบโตของทงอีชัดขึ้น และจะรู้สึกว่าการเริ่มดูตั้งแต่ต้นคุ้มค่ามาก

การเลือกอ่านแบบไหนก่อนสำหรับฉันขึ้นกับเป้าหมายการอ่านและอารมณ์ ณ ตอนนั้นมากกว่าว่าอะไร "ถูกต้อง" เพราะทั้งนิยายและเว็บตูนมีข้อดีชัดเจนต่างกัน ถ้าต้องการลงลึกกับตัวละคร พล็อตรอง และนิยามโลก ฉันจะแนะนำให้เริ่มจากฉบับนิยายก่อน หลายครั้งฉบับนิยายจะมีมุมมองภายใน ความคิดของตัวละคร และรายละเอียดปลีกย่อยที่เว็บตูนมักต้องตัดทอนออกไปเพื่อให้จังหวะภาพอ่านลื่น เช่นในเรื่อง 'Who Made Me a Princess' ฉบับนิยายจะให้ความรู้สึกว่าตัวละครมีชั้นเชิงทางความคิดมากขึ้น ทำให้การเปลี่ยนแปลงของจิตใจอ่านได้ครบและหนักแน่นกว่า แต่ถาอยากได้อิมแพ็คทันที ภาพสีและคาแรคเตอร์ที่ถูกออกแบบมาอย่างสวยงามของเว็บตูนจะจับใจได้เร็วกว่า เว็บตูนช่วยให้เราซึมซับอารมณ์จากหน้าตาของตัวละคร แสง เงา และคัตซีนที่จัดจังหวะได้ดี ฉันมักจะเลือกอ่านเว็บตูนก่อนถ้าต้องการความสนุกแบบด่วน แล้วค่อยย้อนกลับมาหานิยายเมื่ออยากเข้าใจโลกของเรื่องให้ลึกขึ้น

พูดตรงๆ ว่าการอ่านต้นฉบับก่อนดู 'กลกามหลังราชวงศ์' ทำให้ฉันเข้าใจโลกและแรงจูงใจของตัวละครได้ลึกกว่าการดูอย่างเดียว การได้ลงไปอยู่ในความคิดของตัวละครผ่านบทบรรยายหรือมุมมองภายในช่วยให้ฉากที่ปรากฏบนจอมีความหมายขึ้นมาก ตัวอย่างที่ฉันนึกถึงคือเมื่ออ่าน 'Game of Thrones' มาก่อนดูซีรีส์ ฉากบางฉากที่ในจอสั้น แต่ในหน้าหนังสือกลับมีชั้นเชิงและความขัดแย้งภายในที่ทำให้การตัดสินใจของตัวละครชัดเจนกว่า เมื่อดูฉากเดียวกันจากมุมมองที่ไม่มีบริบทนั้น มันอาจดูเรียบง่ายหรือเข้าใจยาก ข้อควรระวังคือหากต้นฉบับกับการดัดแปลงต่างกันมาก ความคาดหวังจะชนกับงานบนจอ ฉันเลยมักเตือนตัวเองให้ยอมรับว่าสื่อสองแบบให้ประสบการณ์ต่างกัน ไม่จำเป็นต้องเหมือนกันทั้งหมด โดยรวมแล้ว ถ้าคุณชอบขุดรายละเอียด ไขปมจิตวิทยาตัวละคร และชอบรู้ล่วงหน้าว่าอะไรทำไมถึงเกิดขึ้น การอ่านต้นฉบับก่อนดู 'กลกามหลังราชวงศ์' จะเพิ่มความลึกและความพึงพอใจให้กับการชมฉบับดัดแปลงได้อย่างชัดเจน

พอพูดถึง 'ทงอีจอมนางคู่บัลลังก์' แล้วภาพฉากวังที่แสงสว่างลอดผ่านช่องหน้าต่างกับบทสนทนาเงียบๆ ระหว่างตัวละครหลักก็โผล่มาในหัวทันที — ซีรีส์เรื่องนี้มีทั้งหมด 36 ตอน แต่ละตอนมีความยาวโดยประมาณ 60 นาทีต่อหนึ่งตอน ซึ่งทำให้การดูแบบมาราธอนครั้งหนึ่งใช้เวลาประมาณ 36 ชั่วโมงเต็มถ้าดูต่อเนื่องโดยไม่ตัดต่อ ผมจำได้ว่าการเว้นจังหวะของเรื่องลงตัวมาก เพราะเวลา 60 นาทีต่อหนึ่งตอนทำให้มีพื้นที่พอสำหรับพัฒนาบทและฉากการเมืองของวังโดยไม่รู้สึกเร่งรีบ แต่ในขณะเดียวกันก็มีความยาวพอที่จะยืดบางตอนเพื่อให้ซีนสำคัญได้หายใจ ฉบับที่มีซับไทยบนแพลตฟอร์มสตรีมมิ่งมักจะระบุความยาวใกล้เคียงกัน แต่ถ้าซื้อดีวีดีหรือฉบับส่งออกบางครั้งอาจแบ่งเป็นตอนสั้นกว่าอย่างเช่น 72 ตอนแบบครึ่งชั่วโมงได้ ซึ่งเป็นเรื่องที่คนดูต่างประเทศบางกลุ่มคุ้นเคย เมื่อพูดถึงการเลือกชม ฉันมักชอบกลับไปดูช่วงตอนกลางๆ ที่การเมืองในวังเริ่มถึงจุดตึงเครียด เพราะฉากและการแสดงในตอนกลางเรื่องมีรายละเอียดอารมณ์และการจัดวางภาพที่ทำให้รู้สึกว่าเวลาหนึ่งชั่วโมงนั้นคุ้มค่า ทั้งยังมีฉากท้ายๆ ของซีซั่นที่พีคและย่อยไว้ให้คิดตามนานหลังดูจบ ถ้าใครอยากดูแบบรวดเดียว แนะนำเผื่อเวลาไว้เยอะหน่อย เพราะการหยุดกลางเรื่องมักทำให้รู้สึกอยากกลับไปดูต่อทันที — นี่แหละเสน่ห์แบบละครพีเรียดที่ทำให้ยังคงพูดถึงได้บ่อยๆ

มุมมองของนักวิจารณ์ต่อความสมจริงของ 'ทงอีจอมนางคู่บัลลังก์' มักถูกยกเป็นประเด็นถกเถียงที่สนุก เพราะงานนี้เดินเส้นคั่นระหว่างความเป็นประวัติศาสตร์กับละครเชิงเมโลดราม่าได้อย่างชัดเจน หลายคนชื่นชมในรายละเอียดของฉาก เสื้อผ้า และบรรยากาศคาบัลลังก์ที่ทำให้ผู้ชมรู้สึกว่ากลับไปอยู่ในยุคโชซอนจริงๆ แต่เสียงวิจารณ์ก็ไม่ได้เงียบเหงา เพราะนักวิชาการบางสำนักมองว่าองค์ประกอบทางการเมืองและระบบชนชั้นถูกย่อหรือแต่งเติมเพื่อความเข้าใจง่ายและอารมณ์ร่วม การแสดงออกของตัวละครหลายครั้งถูกปรับให้เป็นอุดมคติหรือชวนเห็นใจมากกว่าความซับซ้อนเชิงประวัติศาสตร์ที่แท้จริง รายละเอียดที่ได้รับคำชื่นชมมากคือการออกแบบฉากและเครื่องแต่งกายที่มีความประณีต นักวิจารณ์หลายคนบอกว่าเสื้อผ้า หน้า ผม และการจัดแสงช่วยสร้างบรรยากาศได้ดีจนคนดูหลงไปกับโลกของเรื่อง แต่มุมมองเชิงข้อเท็จจริงมักจะติงถึงบทที่ย่อเหตุการณ์ทางการเมืองให้กลายเป็นฉากปะทะชัดเจนหรือการตัดสินใจของตัวละครที่ดูเตะตาเพื่อการเล่าเรื่อง ตัวอย่างเช่น การยกสถานะจากสาวชาวบ้านสู่คนใกล้ชิดราชสำนักถูกเล่าเป็นเส้นทางที่โรแมนติกและมีเหตุผลชัดเจน ในขณะที่ประวัติศาสตร์จริงอาจเต็มไปด้วยแรงกดดันและเงื่อนปมหรือการเมืองที่ละเอียดอ่อน การใช้ภาษาและบทสนทนาที่บางจุดมีความร่วมสมัยมากกว่ายุคสมัยนั้นเองก็เป็นประเด็นที่นักวิจารณ์เอ่ยถึง เพราะทำให้ความสมจริงเชิงประวัติศาสตร์ลดลง แต่กลับช่วยให้ผู้ชมสมัยใหม่เข้าถึงความคิดของตัวละครได้ง่ายขึ้น ในเชิงบทบาทหญิงและภาพลักษณ์ของเพศ การวิจารณ์สะท้อนทั้งสองด้าน นักวิเคราะห์บางคนชมการนำเสนอผู้หญิงที่มีความเฉลียวฉลาดและเข้มแข็งซึ่งไม่ได้ถูกจำกัดด้วยกรอบเดิมๆ ขณะที่อีกหลายคนตั้งคำถามว่าเรื่องนี้มักตั้งตัวเอกให้อยู่ในบทบาทของฮีโร่ทางศีลธรรมจนสูญเสียความเป็นมนุษย์แบบที่มีทั้งข้อดีและจุดอ่อน การตัดสินใจเชิงศีลธรรมบางครั้งถูกวางให้ชัดเจนเกินไปเพื่อให้ผู้ชมเชียร์ได้ง่ายขึ้น ซึ่งเป็นเทคนิคเล่าเรื่องที่ไม่ผิด แต่ก็ลดความซับซ้อนของบริบทประวัติศาสตร์ลงไป นอกจากนี้ การแสดงของนักแสดงนำโดยทั่วไปได้การยอมรับว่าเติมเต็มช่องว่างระหว่างความสมจริงกับความบันเทิงได้ดี จึงทำให้คนดูยอมรับความไม่สมจริงบางอย่างได้มากขึ้น ภาพรวมแล้ว เสน่ห์ของ 'ทงอีจอมนางคู่บัลลังก์' อยู่ที่ความสามารถในการสร้างโลกที่น่าเชื่อถือพอให้คนดูอิน แม้จะไม่ครบถ้วนตามหลักประวัติศาสตร์ทุกประการ นักวิจารณ์ที่เข้มงวดอาจมองว่ามีการปรุงแต่งเพื่อความดราม่า แต่ในฐานะคนดูและคนที่ชอบซีรีส์แนวประวัติศาสตร์ บอกได้เลยว่าการผสมผสานความละเอียดทางสายตากับบทที่กระชับทำให้เรื่องนี้เป็นประสบการณ์ดูที่อบอุ่นและชวนคิดตาม จบด้วยความรู้สึกว่าถึงแม้ความสมจริงจะไม่สมบูรณ์แบบ แต่ผลงานนี้ยังคงมีคุณค่าในแง่การเล่าเรื่องและการสร้างตัวละครที่คงอยู่ในความทรงจำของผู้ชม

นั่งจมอยู่กับบรรยากาศราชสำนักในหัวใจทุกครั้งที่นึกถึงเรื่องราวของ 'ทงอีจอมนางคู่บัลลังก์' — ทางที่ผมมักจะบอกเพื่อนคือมองหาแพลตฟอร์มที่เน้นซีรีส์เกาหลีคลาสสิกและมีระบบซับไทยชุมชน เพราะซีรีส์ยุค 2010 แบบนี้มักจะถูกนำกลับมาลงบนแพลตฟอร์มเหล่านั้นโดยถูกลิขสิทธิ์ Rakuten Viki เป็นแพลตฟอร์มที่ผมเจอว่ามีอยู่บ่อยครั้งสำหรับซีรีส์เก่า ๆ — ระบบของ Viki อนุญาตให้ดูฟรีด้วยโฆษณาและมีชุมชนแปลคำบรรยายซึ่งหลายครั้งรวมถึงซับไทยด้วย นี่ทำให้ถ้าต้องการดูแบบถูกกฎหมายและไม่จ่ายค่าสมัคร ก็เป็นตัวเลือกแรกที่ควรลองดู เพราะคุณภาพซับมักจะค่อนข้างดีเมื่อมีทีมแปลที่ตั้งใจ อีกทางที่ผมแนะนำเวลาอยากได้ภาพลักษณ์สวย ๆ กับเสียงพากย์ครบคือการมองหาเวอร์ชันที่ถูกลิขสิทธิ์บนบริการสตรีมมิ่งหลัก — แม้บริการแบบสมัครสมาชิกจะไม่ฟรี แต่บางครั้งแพลตฟอร์มเหล่านั้นจะมีช่วงทดลองหรือมีอีเวนต์ให้ดูฟรีบางตอน ตัวอย่างเช่นในบางประเทศซีรีส์เก่าย้ายไปอยู่บนแพลตฟอร์มใหญ่ ๆ บ้างเป็นช่วง ๆ จึงควรสังเกตว่าถ้าอยากภาพคมชัดและไม่มีโฆษณา อาจต้องแลกกับค่าสมาชิกบ้าง แต่ถาจับจังหวะดี ๆ ก็ยังหาเวอร์ชันที่ดูได้โดยไม่ผิดลิขสิทธิ์อยู่ โดยสรุป ผมชอบวิธีหาจาก Viki เป็นหลักเพราะความเป็นมิตรกับซับภาษาไทยและตัวเลือกดูฟรี แต่ถาต้องการสะดวกขึ้นทั้งภาพและเสียง บริการแบบสมัครสมาชิกก็เป็นคำตอบที่ใช้งานได้ มุมมองนี้มาจากการตามหาซีรีส์เก่า ๆ มาพักผ่อนหลังเลิกงาน — อยากให้เพื่อน ๆ ได้บรรยากาศเดียวกันโดยไม่ต้องกังวลเรื่องลิขสิทธิ์

การมีหนังสือรวมเล่มวางอยู่บนชั้นคือความสุขแบบเรียบง่ายสำหรับฉัน เพราะมันมากกว่าการอ่าน—มันคือการเก็บความทรงจำและการสนับสนุนผู้สร้างผลงาน เมื่อมองถึง 'จอมนางคู่บัลลังก์' ถ้าชอบภาพประกอบ เลเอาต์แบบจัดเต็ม หรืออยากได้บันทึกส่วนตัว เช่น หมายเหตุของนักแปลหรือบทส่งท้ายที่มักมีเฉพาะฉบับรวมเล่ม การซื้อเล่มเป็นตัวเลือกที่คุ้มค่า อีกอย่างคือการกลับมาเปิดอ่านซ้ำโดยไม่ต้องต่อมือถือหรือหาเว็บที่บางทีอาจหายไปได้ ฉบับพิมพ์ยังมีความรู้สึกทางกายภาพที่รุ่นดิจิทัลให้ไม่ได้: กลิ่นกระดาษ น้ำหนักของปก และการได้วางเล่มไว้กับชุดหนังสือโปรดของเรา ข้อเสียที่ชัดคือราคาสูงและใช้พื้นที่เก็บ แต่ถาคุณเป็นคนชอบสะสมหรือคาดว่าจะอ่านจบและอ่านซ้ำบ่อยๆ เล่มรวมถือเป็นการลงทุนที่ให้ความพึงพอใจระยะยาว ที่สำคัญคือการสนับสนุนคนทำงานเบื้องหลังจริงๆ — ใครชอบของสวยงามและต่อยอดความสัมพันธ์กับเรื่องราว เล่มรวมมักตอบโจทย์ได้ดีที่สุด

ความทรงจำจากฉากแรกที่เห็นนางเอกยืนท่ามกลางผู้คนยังคงชัดเจนในหัวเสมอ ชื่อที่คนไทยมักถามถึงเมื่อพูดถึง 'ทงอีจอมนางคู่บัลลังก์' ก็คือ ฮัน ฮโยจู ทำหน้าที่เป็นทงอี หญิงสาวผู้ก้าวขึ้นสู่ตำแหน่งสำคัญในวังหลวง และ จี จินฮี รับบทเป็นพระเจ้า ซุกจง ผู้มีทั้งความอบอุ่นและความซับซ้อนทางการเมือง ส่วน อี โซยอน ปรากฏตัวในบทของจางอกจุง ผู้มีเสน่ห์แต่แฝงด้วยความทะเยอทะยานจนกลายเป็นปริศนาสำคัญของเรื่อง การแสดงของแต่ละคนเติมเต็มกันได้อย่างลงตัว—ฮัน ฮโยจูมีความบริสุทธิ์แบบมั่นคงซึ่งทำให้ทงอีไม่น่าเบื่อ จี จินฮีถ่ายทอดความเป็นกษัตริย์ที่ต้องแบกรับทั้งอำนาจและความเหงาได้ละเอียด ส่วนอี โซยอนเอื้อให้ตัวร้ายมีมิติ คนดูจึงเกลียดและเข้าใจเธอไปพร้อมกัน อีกคนที่ควรพูดถึงคือนักแสดงสมทบอย่าง Bae Soo-bin ซึ่งมีฉากสำคัญที่เสริมความลึกให้กับความสัมพันธ์ในวัง ฉันชอบที่เรื่องไม่ยกบทบาทให้ใครเพียงคนเดียว การแบ่งน้ำหนักบทระหว่างทงอี พระเจ้า และจางอกจุงทำให้ฉากเผชิญหน้าทางอารมณ์มีพลัง ทุกครั้งที่ดูใหม่จะค้นพบรายละเอียดการแสดงที่ทำให้ตัวละครมีชีวิตขึ้นมา เหมือนอ่านจดหมายเก่าๆ ที่ยังมีลายมือคนเขียนอยู่ — น่าจดจำและอบอวลไปด้วยสีสันประวัติศาสตร์

ลองเช็คในแพลตฟอร์มสตรีมมิ่งที่มีลิขสิทธิ์เป็นหลักก่อน เช่น Netflix, Viu, iQIYI และ WeTV เพราะบริการพวกนี้มักจะเอาละครเกาหลีคลาสสิกขึ้นมาให้ดูพร้อมซับไทยเป็นครั้งคราว โดยเฉพาะเรื่องที่ฮิตและถูกพูดถึงบ่อยอย่าง 'ทงอี จอมนางคู่บัลลังก์' (หรือชื่อภาษาเกาหลี '동이') ความจริงคือความพร้อมของซีรีส์เก่าๆ มักเปลี่ยนแปลงบ่อย ขึ้นอยู่กับสัญญาลิขสิทธิ์ในแต่ละภูมิภาค ดังนั้นถ้าดูแล้วไม่เจอบนแพลตฟอร์มเดียว ให้ลองเลื่อนเมนูภาษา/ซับของแต่ละแอปหรือเช็กในหมวดละครเกาหลีของแต่ละบริการอีกครั้ง — บางครั้งเรื่องนี้จะมาปรากฏเป็นช่วงเวลาจำกัดหรือกลับมาในคอลเล็กชันคลาสสิกของแพลตฟอร์มนั้นๆ นอกจากสตรีมมิ่งรายเดือนแล้ว ยังมีตัวเลือกซื้อหรือเช่าเป็นเรื่องๆ บนร้านดิจิทัลอย่าง Google Play Movies, Apple TV หรือบริการให้เช่าหนัง/ซีรีส์บน YouTube ที่บางครั้งมีการให้ซับไทยแบบถูกลิขสิทธิ์ด้วย อีกช่องทางที่น่าสังเกตคือบริการสตรีมในประเทศ เช่น TrueID หรือ Bilibili เวอร์ชันไทย เพราะบางครั้งผู้ให้บริการในท้องถิ่นจะซื้อสิทธิ์มาแล้วใส่ซับไทยให้ เห็นบ่อยว่าละครเกาหลีที่เคยหายไปจากแพลตฟอร์มหลักจะโผล่มาบนบริการท้องถิ่นเหล่านี้แทน ทั้งนี้ควรตรวจดูคำอธิบายของวิดีโอว่าระบุไว้ชัดเจนว่า 'มีซับไทย' เพื่อให้แน่ใจว่าจะได้ดูสบายใจและถูกลิขสิทธิ์ ถ้าอยากได้สำรองเป็นแผ่น ดีวีดีบ็อกซ์เซตบางรุ่นมีแผ่นที่ใส่ซับหลายภาษา รวมถึงซับไทยในบางครั้ง สามารถหาซื้อได้จากร้านค้าชั้นนำออนไลน์หรือร้านขายแผ่นซีรีส์ของไทย อย่างไรก็ตามชุดแผ่นที่จะมีซับไทยหรือไม่ขึ้นกับการนำเข้าและการจัดจำหน่าย ฉะนั้นอ่านรายละเอียดสินค้าให้ดี อีกเรื่องที่ควรระวังคือเวอร์ชันบนช่องทางฟรีหรือยูทูบที่เป็นการอัปโหลดโดยผู้ใช้ — บางครั้งอาจมีซับไทยที่คุณภาพดี แต่ก็มีความเสี่ยงเรื่องลิขสิทธิ์และความต่อเนื่องของเสียง/ภาพ จึงแนะนำให้เลือกแหล่งที่เป็นทางการเมื่อเป็นไปได้ ความทรงจำส่วนตัวของผมกับ 'ทงอี จอมนางคู่บัลลังก์' คือการได้เห็นงานสร้างอลังการและการเดินเรื่องที่ค่อยๆ ทำให้ตัวละครเติบโตจนผูกใจ การได้ดูพร้อมซับไทยทำให้เข้าอารมณ์และเข้าใจบริบทได้ลึกขึ้น ถ้าเจอเวอร์ชันที่ซับดีๆ ยังไงก็อยากให้เก็บไว้ในเพลย์ลิสต์ เพราะมันเป็นหนึ่งในละครประวัติศาสตร์ที่ดูได้หลายรอบและยังคงให้ความสนุกในมุมมองการเมือง ความรัก และการต่อสู้เพื่อศักดิ์ศรีของตัวละครสำหรับความรู้สึกส่วนตัวแล้ว นี่คือซีรีส์ที่คุ้มค่ากับการตามหาเวอร์ชันที่มีซับไทยดีๆ จริงๆ