สํานักพิมพ์ ราม จำหน่ายสินค้าลิขสิทธิ์อนิเมะเรื่องใดบ้าง?

สายสะสมมังงะคงพอจะเดาทิศทางของบงกชได้จากไลน์หนังสือที่เขาพิมพ์ออกมา บงกชเป็นที่รู้จักมากจากการนำเข้าและตีพิมพ์มังงะสายโรแมนซ์/โชโจเป็นหลัก ดังนั้นสินค้าลิขสิทธิ์ที่บงกชจำหน่ายมักเกี่ยวข้องกับซีรีส์ที่พวกเขาถือสิทธิ์ตีพิมพ์หรือเคยทำงานร่วมกัน ตัวอย่างที่มักเห็นในร้านหรือในกิจกรรมของบงกช ได้แก่ 'Kimi ni Todoke' ซึ่งเป็นงานโชโจที่มีฐานแฟนคลับแน่นพอจะทำสินค้างานพิมพ์และของจุกจิกได้, 'Ao Haru Ride' งานที่ได้รับความนิยมในกลุ่มวัยรุ่นหญิง และ 'Fruits Basket' ที่มีแฟนรุ่นเก่ารุ่นใหม่ให้ความสนใจเสมอ ส่วนงานที่เน้นพล็อตเข้มข้นอย่าง 'Skip Beat!' กับ 'Strobe Edge' ก็เคยปรากฏเป็นสินค้าลิขสิทธิ์ทั้งแบบปกหนังสือพิเศษ โปสเตอร์ และไอเท็มเล็กๆ ที่ออกเป็นลิมิเต็ดไลน์ในอีเวนต์ต่างๆ ช่องทางการจำหน่ายที่เห็นบ่อยคือร้านออนไลน์ของบงกช บูธงานหนังสือ และพาร์ตเนอร์อย่างร้านของเล่นแผงลอยตามงานแฟนมีตหรือคอนเวนชัน มุมมองส่วนตัวคือบงกชจะเลือกเอาซีรีส์ที่จับใจกลุ่มเป้าหมายชัดเจนมาทำเป็นสินค้า ฉะนั้นถาชอบแนวโชโจและหามังงะฉบับแปลไทยอยู่ บงกชมักเป็นหนึ่งในแหล่งที่มีสินค้าลิขสิทธิ์ที่ตรงกับรสนิยมของเรา สังเกตจากปกพิเศษ เหรียญสะสม และไลน์สติ๊กเกอร์ที่มักออกเป็นช่วงตามการกลับมาของอนิเมะหรือมูฟวี่

พูดตามตรง ผมเป็นคนชอบตามสินค้ากิฟต์และฟิกเกอร์ของสำนักพิมพ์ที่แปลนิยายหรือมังงะในไทยอยู่แล้ว และจากประสบการณ์ Phoenix มักจะออกสินค้าที่เกี่ยวข้องกับซีรีส์ที่พวกเขาถือสิทธิ์หรือร่วมงานด้วยในช่วงโปรโมตหนังสือหรือไลท์โนเวลที่ได้รับความนิยม เช่น การทำของขวัญแถมสำหรับจองล่วงหน้า โปสการ์ด ลายสกรีน ป้ายคาแรคเตอร์ และบ่อยครั้งจะมีไลน์ของกิฟต์แบบประเภทแผ่นอะคริลิคสแตนด์ พวงกุญแจ และสติกเกอร์ก่อนเป็นอันดับแรก ฟิกเกอร์ขนาดเต็มมักพบไม่บ่อยเท่ากับไลน์สินค้าขนาดเล็ก แต่ก็มีการร่วมมือแบบลิมิเต็ดกับผู้ผลิตฟิกเกอร์ในบางโปรเจ็กต์ที่สำคัญ ทำให้แฟนๆ ได้มีโอกาสเก็บของสะสมแบบที่มีโลโก้หรือสกรีนพิเศษของสำนักพิมพ์ด้วย ความจริงคือ Phoenix มักเลือกทำสินค้าที่เหมาะกับฐานผู้อ่านของตัวเอง: ถ้าเป็นนิยายแปลหรือไลท์โนเวลยอดนิยม จะเห็นสินค้าประเภทห่อปกพิเศษ กล่องสะสม โปสเตอร์ลายอาร์ตเวิร์ก และเมอร์ชันไลซ์ขนาดเล็ก สำหรับซีรีส์ที่มีฐานแฟนคลับกว้าง เช่น งานจากแนวแฟนตาซีหรือคอเมดี้ผจญภัย มักมีการปล่อยสแตนดี้อะคริลิคและพวงกุญแจ ก่อนจะขยับไปสู่ฟิกเกอร์แบบสเกลถ้าผลตอบรับดีพอ ตัวอย่างของประเภทซีรีส์ที่มักจะได้เห็นสินค้าดังกล่าวได้แก่ผลงานที่มีภาพลักษณ์ชัดเจนและตัวละครเด่น เช่น 'Re:Zero' หรือ 'Konosuba' ในวงการไลท์โนเวลและอนิเมะที่แฟนไทยนิยม แต่รายละเอียดแต่ละรอบการออกสินค้าจะแตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับสิทธิ์และแผนการตลาดของสำนักพิมพ์ ถ้าต้องการตรวจสอบรายการสินค้าที่ Phoenix ขายจริงๆ ช่องทางที่น่าเชื่อถือคือประกาศจากหน้าเว็บไซต์ของสำนักพิมพ์ ข่าวประชาสัมพันธ์ในเพจ Facebook ของ Phoenix หรือร้านค้าทางการบนแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซในไทย ข้อมูลพวกนี้มักอัพเดตพร้อมภาพตัวอย่าง วางจำหน่ายแบบจองล่วงหน้า หรือประกาศร่วมกับงานอีเวนต์ที่พวกเขาไปร่วม Booth นอกจากนี้ การอ่านคอมเมนต์จากแฟนคลับในโพสต์เปิดตัวสินค้าก็มักช่วยให้เห็นว่ามีการออกฟิกเกอร์จริงหรือเป็นเพียงไลน์กิฟต์ขนาดเล็กเท่านั้น โดยรวมแล้ว ผมรู้สึกว่าการติดตาม Phoenix ให้รางวัลสำหรับคนที่ชอบสะสมเพราะสไตล์สินค้ามักสอดคล้องกับรสนิยมคนอ่านนิยายและไลท์โนเวล ถ้าชอบชิ้นเล็กๆ น่ารัก เช่น พวงกุญแจ สแตนดี้ และโปสการ์ด จะมีให้เห็นบ่อยและมักมีรายละเอียดพิเศษที่แฟนๆ ชื่นชอบ ส่วนฟิกเกอร์สเกลจะมีเป็นบางโอกาสและมักเป็นสินค้าลิมิเต็ดที่คุ้มค่าถ้าจับจองทัน นี่เป็นมุมมองจากที่ติดตามมานานและยังตื่นเต้นทุกครั้งเมื่อเห็นคอลเลกชันใหม่ๆ โผล่ออกมา

บอกเลยว่าช่วงที่หมกมุ่นกับการตามหานิยายแปลดีๆ ฉันมักจะกลับมาหาเล่มจากสำนักพิมพ์ 'ราม' อยู่บ่อยครั้งเพราะคัดงานที่มีพลังทางอารมณ์และภาษาไว้เยอะ—นี่คือชุดแนะนำจากมุมมองคนอ่านที่ชอบเรื่องซับซ้อนทางความคิดและภาพจำคมชัด 'Never Let Me Go' ของ คาซูโอ อิชิกุโระ เป็นหนึ่งในเล่มที่ฉีกความคาดหมายได้ดี แม้เรื่องจะเริ่มจากโรงเรียนประหลาดๆ แต่มันค่อยๆ เผยความจริงที่ทำให้รู้สึกเจ็บปวดและอึ้งไปพร้อมกัน ฉากที่ตัวละครพยายามยึดความทรงจำร่วมกันยังคงติดตา เป็นงานที่อ่านแล้วคิดต่อถึงศักดิ์ศรีมนุษย์และการตัดสินใจของสังคม 'The Ocean at the End of the Lane' ของ นีล เกแมน เหมาะกับคนที่ชอบความแฟนตาซีกลิ่นอายโกรธและไหวหวั่น เล่มนี้มีช่วงภาพความทรงจำเด็กผสมกับความเหนือจริง ทำให้ฉันรู้สึกเหมือนได้ย้อนวัยกลับไปมองความกลัวและความกล้าพร้อมกัน บางฉากอ่านแล้วเหมือนมีเพลงเบาๆ เปิดประกอบความรู้สึก 'The Kite Runner' กับ 'The Curious Incident of the Dog in the Night-Time' และ 'Life of Pi' ก็เป็นอีกกลุ่มที่ไม่ควรพลาด ช่วงเมนต์ที่ตัวละครต้องเผชิญกับการทรยศ ความจริง และการเอาตัวรอด ถูกถ่ายทอดในภาษาที่เข้มข้นแต่ยังคงความอ่านง่าย นั่นทำให้การอ่านไม่เหนื่อย แต่กลับเต็มไปด้วยภาพและคำถามที่วนอยู่ในหัวต่ออีกนาน สรุปว่าสำหรับคนที่อยากเริ่มจากงานแปลภาษาอังกฤษที่รามหยิบมาแปล การเลือกจากเล่มที่มีเนื้อหาชัดด้านอารมณ์และประเด็นทางสังคมจะได้สัมผัสทั้งความบันเทิงและความคิด เหมือนคุยกับเพื่อนที่พาไปดูหนังดีๆ แต่เป็นหนังที่ติดอยู่ในหัวหลังปิดปกแล้ว

วันก่อนที่เดินผ่านชั้นมังงะในร้านหนังสือ ฉันหยุดมองที่โลโก้สยาม อินเตอร์ คอมมิค แล้วก็รู้สึกถึงความหลากหลายของแนวที่สำนักพิมพ์นี้เคยนำเข้ามาให้คนไทยอ่าน จากมุมมองคนที่สะสมเล่มกระดาษ ฉันคิดว่าสยาม อินเตอร์ คอมมิคมักจะเลือกมังงะที่เข้ากับรสนิยมของตลาดไทย — ทั้งแนวรักวัยรุ่น ดราม่า คอมิดี้ และบางครั้งก็มีผลงานที่ดุดันหรือแปลกใหม่ให้ลองสัมผัส การจัดหน้าปก การแปลชื่อ และการออกแบบหน้าปกไทยมักทำให้หนังสือดูเป็นมิตรกับผู้อ่านทั่วไป สำหรับใครที่อยากรู้รายชื่อปัจจุบันของลิขสิทธิ์ แนะนำให้ตามเพจหรือเว็บไซต์ของสำนักพิมพ์เพราะรายชื่อนั้นเปลี่ยนได้ตามการซื้อขายสิทธิ์และการประกาศใหม่ ๆ ส่วนตัวฉันชอบสังเกตจากการวางขายตามงานหนังสือแล้วก็แอบดีใจที่มีแนวที่หลากหลายให้เลือก จบแบบนี้ด้วยความคิดว่าโลกมังงะไทยยังมีอะไรให้ติดตามอีกเยอะ

ร้านหนังสือใหญ่ในห้างมักมีชั้นหนังสือของสำนักพิมพ์เล็ก-กลางอยู่เสมอ ฉันมักจะเริ่มจากที่นั่นเมื่ออยากหาเล่มจากสำนักพิมพ์ที่ไม่ค่อยเป็นที่รู้จักอย่างอจท เพราะสะดวกและมีสต็อกหมุนเวียนบ่อย ชั้นหนังสืออย่างของ 'ซีเอ็ด' หรือ 'บีทูเอส' มักมีมุมหนังสือท้องถิ่นหรือแผงสำนักพิมพ์อิสระ ซึ่งฉันเคยเจอหนังสือจากสำนักพิมพ์อจท อยู่ระหว่างหมวดวรรณกรรมไทยและหนังสือศึกษาวัฒนธรรม การไปดูหน้าร้านจริงทำให้ได้จับเล่ม ตรวจสภาพกระดาษ แล้วรู้สึกเชื่อมต่อกับเนื้อหาได้ดีขึ้น ถ้าร้านในห้างไม่มี ฉันมักจะเดินต่อไปยังร้านหนังสือเฉพาะทางเล็ก ๆ รอบเมืองหรือเช็กร้านที่รับสั่งพิเศษ บ่อยครั้งเจ้าของร้านยินดีสั่งให้ ถ้าอยากได้เล่มไว ๆ ลองดูคละกันระหว่างร้านใหญ่ ร้านอิสระ แล้วเลือกแบบที่สะดวกที่สุด

ลองนึกภาพชั้นวางที่จัดอย่างเป็นระเบียบ มีป้ายบอกว่าเป็นของลิขสิทธิ์แท้ — นั่นแหละบรรยากาศที่ฉันชอบเดินเข้าไปในร้านหนังสือกองการ์ตูนสุดๆ สิ่งที่ร้านขายหลักๆ จะเป็นหนังสือมังงะฉบับแปลอย่างเป็นทางการ ทั้งเล่มรวมแบบปกอ่อนและปกแข็ง บางครั้งมีฉบับรวมเล่มพิเศษหรือบ็อกซ์เซ็ตที่รวมหลายเล่มไว้ด้วยกัน นอกจากมังงะก็มีไลท์โนเวลแบบลิขสิทธิ์ รวมถึงอาร์ตบุ๊กที่พิมพ์คุณภาพสูงสำหรับคนชอบภาพประกอบ ฉันมักจะหยิบดูอาร์ตบุ๊กของซีรีส์ที่ชอบอย่าง 'One Piece' หรือหนังสือภาพโปรดที่ทำออกมาพิเศษสำหรับแฟนคลับ นอกจากหนังสือแล้วร้านมักนำเข้าสินค้าอนุญาตอย่างของสะสมที่ผลิตอย่างเป็นทางการ เช่น ฟิกเกอร์สเกล ฟิกเกอร์น่ารักสไตล์นิโนะ (nendoroid) โมเดลประกอบ เสื้อยืด ลายพิมพ์โปสเตอร์ แผ่นเสียงเพลงประกอบ หรือดีวีดี/บลูเรย์แบบลิมิเต็ด เอดิชั่น ฉันชอบเห็นกล่องเพลงของซีรีส์ดังอย่าง 'Demon Slayer' วางคู่กับพวงกุญแจและสติ๊กเกอร์ลิมิเต็ด งานพิเศษจากงานอีเวนต์หรือการคอลแล็บกับแบรนด์อื่นก็มีเข้ามาเป็นช่วงๆ ทำให้การไปดูของที่ร้านไม่เคยน่าเบื่อเลย

ล่าสุดมีการประกาศว่าสำนักพิมพ์ 'ราม' ออกฉบับพิเศษของ 'แฮร์รี่ พอตเตอร์' ชุดรวมภาคพร้อมปกใหม่และของแถมพิเศษที่แฟน ๆ หลายคนรอคอยไว้ หลังจากเห็นภาพโปรโมตครั้งแรก ความรู้สึกตื่นเต้นแบบเด็กในตัวพุ่งขึ้นทันทีเพราะคราวนี้แพ็กเกจออกแบบมาเป็นกล่องสวย มีภาพประกอบใหม่จากศิลปินไทยและบันทึกแปลพิเศษที่เล่าเบื้องหลังการแปลฉบับภาษาไทย ทำให้ผมคิดว่าครั้งนี้ไม่ได้ทำมาแค่ขายซ้ำ แต่พยายามให้คุณค่าทางวรรณกรรมและความทรงจำร่วมของผู้อ่านไทยด้วย พอแกะกล่องแล้วจะเจอเสปเชียลไทเทิ้ลเพจรวมทั้งโพสการ์ดลายลิมิเต็ดและแผนที่โลกเวทมนตร์ที่พิมพ์บนกระดาษหนา เหมือนสำนักพิมพ์ตั้งใจให้คนซื้อรู้สึกว่าได้ครอบครองสิ่งที่เป็นมากกว่าหนังสือเล่มเดียว นอกจากนี้ยังมีคอลัมน์สัมภาษณ์นักแปลและบทวิเคราะห์สั้น ๆ เกี่ยวกับความหมายของเรื่องในบริบทสังคมไทย ซึ่งส่วนตัวแล้วชอบการใส่บทความแบบนี้เพราะช่วยเปิดมุมมองใหม่ ๆ เหมือนฉบับรวมบทความวิชาการฉบับย่อที่จับต้องได้ แม้จะชอบงานออกแบบและของแถม แต่ก็มีความคิดคละเคล้ากันอยู่บ้างเรื่องราคาที่ค่อนข้างสูงและจำนวนจำกัด ทำให้คนรุ่นใหม่ที่อยากเริ่มสะสมอาจรู้สึกเข้าไม่ถึง อย่างไรก็ตาม มองในมุมของนักสะสมหรือคนที่ผูกพันกับนิยายชุดนี้มานาน การมีฉบับพิเศษที่ตั้งใจทำแบบนี้ก็ให้คุณค่าทางอารมณ์มากกว่าความคุ้มค่าทางการเงิน ใครได้อ่านก็เหมือนได้นั่งคุยกับคนรักหนังสือคนหนึ่งเกี่ยวกับความหมายของเวทมนตร์ในชีวิตประจำวัน นี่แหละคือเหตุผลที่ทำให้ผมยังอยากเก็บฉบับนี้ไว้ในชั้นหนังสือแม้จะมีคำถามถึงการเข้าถึงอยู่บ้าง

โปรโมชันของสำนักพิมพ์ ราม ในงานหนังสือปีนี้จัดเต็มและหลากหลายจนรู้สึกแทบเลือกไม่ถูก — นี่คือภาพรวมจากมุมมองแฟนๆ คนหนึ่งที่ชอบสำรวจบูทตั้งแต่เช้าไปจนคนเริ่มทยอยกลับ บรรยากาศหลักๆ คือมีส่วนลดเล่มฮิตระหว่าง 20–40% เฉพาะงานหนังสือ สำหรับบางซีรีส์ที่เป็นไฮไลต์จะมีแพ็กชุดพิเศษ (เช่นแพ็ก 3 เล่มราคาพิเศษ) หรือกล่องลิมิเต็ดเอดิชันพร้อมโปสเตอร์และโค้ดดิจิทัลของแถม ตัวอย่างที่เห็นบ่อยคือชุดรวมเล่มของ 'ตำนานนครหลวง' ที่มักมาพร้อมปกพิเศษและลดราคาแบบเป็นแพ็ก นอกจากนี้ยังมีโปรโมชันซื้อ 2 แถม 1 ในหมวดเด็กและเยาวชน ซึ่งเหมาะมากถ้าตั้งใจซื้อของขวัญ อีกจุดที่ผมชอบคือกิจกรรมบนเวทีและการเซ็นหนังสือ — สำนักพิมพ์แจกคูปองพิเศษสำหรับผู้เข้าร่วมเวิร์กชอปหรือฟังเสวนา ซึ่งนำไปใช้ลดเพิ่มที่บูทได้ และมีบัตรพรีออเดอร์ที่ให้ของแถม เช่น โปสการ์ดลายพิเศษหรือสติ๊กเกอร์ โดยเฉพาะหนังสือเล่มใหม่ของนักเขียนหน้าใหม่จะมีลายเซ็นจำนวนจำกัด ฉะนั้นถ้าอยากได้ของที่ระลึกแบบมีลายเซ็นจริงๆ ควรเผื่อเวลาไปรอก่อนงานเริ่มหรือมุมเซ็นที่กำหนดไว้ ท้ายที่สุดยังมีโปรโมชันออนไลน์ต่อเนื่องหลังงาน เช่น ส่วนลดเฉพาะสมาชิกคลับหรือคูปองส่งฟรีเมื่อซื้อครบยอดที่กำหนด ผมมักจะสแกนบูทตอนเย็นเพื่อตรวจโปรโมชั่นเว็บที่อัปเดต เพราะบางครั้งมีแฟลชเซลล์ตอนกลางคืนที่ลดหนักกว่าหน้างาน นี่คือไอเดียคร่าวๆ ที่ช่วยให้เลือกและประหยัดได้มากขึ้น ลองมองหาป้าย “บูท ราม” ในแผนผังงานและเตรียมกระเป๋าให้ว่างไว้เผื่อของแถมสวยๆ — ได้หนังสือดีกลับบ้านแน่นอน

ตลาดสินค้าลิขสิทธิ์มันมีเสน่ห์และมีเรื่องให้คิดมากกว่าที่คนทั่วไปนึกถึงเสมอ—ผมมองมันเหมือนการเลือกของขวัญให้ตัวเองในวันที่อยากเก็บความทรงจำจากอนิเมะเรื่องโปรดเอาไว้ใกล้ตัวที่สุด โดยส่วนตัวฉันมักให้ความสำคัญกับสามประเภทหลักก่อนเสมอ: งานเสียงและภาพที่เก็บไว้ได้นาน, งานศิลป์ที่เล่าเรื่องของผลงานได้ลึก, และของสะสมที่มีคุณภาพพอจะวางโชว์ได้โดยไม่อับอายหน้าคนมาเยือน สำหรับไลน์แรกจึงมักเลือกแผ่นบลูเรย์แบบกล่องพิเศษของ 'Neon Genesis Evangelion' หรือชุดไดเจสต์ที่มีคอมเมนทารีและเบื้องหลัง เพราะมันคงทนและดูซ้ำแล้วได้ความละเอียดเสียง-ภาพที่ต่างจากสตรีมมิง ถ้าเป็นงานศิลป์ ฉันชอบอาร์ตบุ๊กที่รวมคอนเซ็ปต์งานสร้างของซีรีส์ เพราะการอ่านสเก็ตช์และคอมเมนต์จากทีมออกแบบทำให้เข้าใจภาษาภาพมากขึ้น ตัวอย่างเช่นหนังสือคอนเซ็ปต์ศิลป์จาก 'Cowboy Bebop' ให้มุมมองการเล่าเรื่องผ่านภาพที่ไม่เคยเห็นบนหน้าจอ และผลงานพวกนี้ยังเป็นของที่หยิบมาอ่านอีกครั้งเมื่อต้องการแรงบันดาลใจ ของสะสมที่ฉันลงทุนมักจะเป็นฟิกเกอร์สเกลคุณภาพสูงกับฟิกเกอร์สไตล์น่ารักที่เรียกว่า 'nendoroid' ซึ่งทั้งสองแบบเติมเต็มคนละอารมณ์—สเกลสำหรับโชว์เป็นศูนย์กลางของชั้น และน่ารักสำหรับจัดฉากเล็ก ๆ บนโต๊ะทำงาน การเลือกซื้อควรมองหาสัญลักษณ์ลิขสิทธิ์บนกล่อง รายละเอียดการขึ้นรูปที่คม และวัสดุแข็งแรง เพราะสินค้าลิขสิทธิ์แท้มักมีสติกเกอร์หรือโค้ดยืนยัน บางครั้งของแพงไม่จำเป็นเสมอไป แต่ขอให้ถูกใจและดูดีในพื้นที่ที่เรามี จะทำให้ความคุ้มค่าชัดเจนกว่า สุดท้ายฉันมองเรื่องงบประมาณและความยั่งยืนด้วย—หากของลิมิเต็ดแพงเกินไป ก็มีทางเลือกเช่นซีดีซาวด์แทร็กฉบับดิจิทัล เสื้อยืดลายทางการ หรือพวงกุญแจอย่างเป็นทางการที่ราคาเข้าถึงได้ บางคนสะสมเพื่อเก็งกำไร บางคนเก็บเพราะความรักของเรื่อง แต่สำหรับฉันสิ่งสำคัญที่สุดคือความสุขที่ได้เห็นชิ้นนั้นอยู่ในชีวิตประจำวัน—ไม่ว่าจะเป็นแผ่นบลูเรย์ที่เปิดดูทุกปี อาร์ตบุ๊กที่พลิกอ่านหรือฟิกเกอร์ที่ยืนคุยกับแสงหน้าต่างก็ตาม