เคยสงสัยไหมว่าสิ่งที่ทำให้ปีกัสโซโดดเด่นไม่ใช่แค่ฝีแปรง แต่เป็นการเปลี่ยนมุมมองของศิลปะเอง ฉันมักจะแนะนำให้เริ่มจากหนังสือรวมภาพประวัติศาสตร์ศิลป์กว้างๆ ก่อน เพราะมันเหมือนการปูพื้นให้เข้าใจว่าก่อนจะมีปีกัสโซ มีความคิดและรูปแบบอะไรเกิดขึ้นมาก่อน
หนึ่งในเล่มที่ฉันกลับไปหาเสมอคือ 'The Story of Art' เพราะภาษาเรียบง่ายและภาพประกอบชัดเจน ทำให้เห็นพัฒนาการตั้งแต่ยุคคลาสสิกจนถึงสมัยใหม่ เมื่อตามอ่านจะเริ่มจับเส้นเชื่อมต่อจากเรเนซองส์ไปสู่การปฏิวัติรูปทรงที่ศิลปินรุ่นใหม่ทำกัน
อีกเล่มที่ฉันชอบแทรกอ่านควบคู่คือ 'The Lives of the Artists' ที่ให้บริบทด้านชีวประวัติและแรงขับเคลื่อนของศิลปินรุ่นก่อน การรู้จักบรรยากาศทางสังคมและความคาดหวังทางศิลป์ย่อมช่วยให้มองงานของปีกัสโซได้ลึกขึ้น เวลาเห็นภาพอย่าง 'Les Demoiselles d'Avignon' จะไม่ใช่แค่ความแปลกแต่เป็นจุดตัดที่เชื่อมอดีตและอนาคตของการวาดภาพ เหมือนฉันได้อ่านแผนที่ก่อนออกเดินทาง ซึ่งทำให้การเข้าไปสำรวจผลงานของปีกัสโซสนุกและมีความหมายขึ้นมาก