Chapter 2

Samantala, habang papalapit na siya sa venue, tumunog ang kanyang cellphone.

Nang makita niya kung sino ang tumatawag, bahagya siyang natigilan bago ito sinagot.

“Kuya,” paos niyang bati.

“Jane! Mabuti naman at sinagot mo ang tawag ko.”

Halatang natuwa ang lalaki sa kabilang linya.

“Alam kong naiintindihan mo kung bakit kita hinahanap, kaya hindi na ako magpapaligoy ligoy pa.”

Sandaling tumigil ito bago nagpatuloy.

“Kailangan ka na talaga ng Aurelion Technologies International.”

Napapikit si Jane.

Maging pagkaraan ng sampung taon, hindi pa rin pala siya nakakalimutan ng kumpanyang minsan niyang tinawag na pangalawang tahanan.

“Kung babalik ka, handa ang board na ibalik sa iyo ang posisyon mo bilang Chief Technology Officer. Maraming proyektong hindi namin maipagpapatuloy nang wala ka.”

Nanatiling walang emosyon ang mukha ni Jane.

“Kuya, nandiyan naman kayo para tumulong sa pamamahala. Sa tingin ko, hindi naman gaanong mahalaga kung babalik ako o hindi.”

“Paano mong nasasabi iyan?” mariing sagot ni James. “Ikaw ang utak sa likod ng teknolohiyang nagdala sa Aurelion sa kasalukuyang posisyon nito. Hindi basta-basta mapapalitan ang kakayahan mo.”

Napahinga nang malalim ang lalaki.

“Alam kong matagal ka nang wala sa industriya. Pero hindi ibig sabihin niyon ay nakalimutan na ng lahat ang mga nagawa mo.”

Napatingin si Jane sa kanyang mga kamay.

Sampung taon.

Sampung taon niyang tinalikuran ang kanyang propesyon. Sampung taon niyang isinantabi ang mga pangarap na minsan niyang pinagpaguran. At sa loob ng sampung taon, ni minsan ay hindi niya ipinagmalaki sa pamilya Santos kung ano ang kaya niyang gawin.

Hindi niya kailangang gawin iyon noon. Akala niya, sapat nang mahal niya si Allan.

Ngunit ngayon, habang patungo sa kasal ng kanyang asawa sa ibang babae, unti-unti niyang napagtanto na baka panahon nang balikan ang babaeng matagal na niyang kinalimutan.

“Kuya, pag-iisipan ko muna,” mahinang sagot niya. “Bibigyan kita ng sagot kapag nakapagdesisyon na ako.”

Hindi na nagpilit si James.

Pagkatapos ng maikling pag-uusap, ibinaba ni Jane ang cellphone. Hindi niya alam kung ano ang naghihintay sa kanya pagdating sa kanyang destinasyon.

Ang alam lamang niya, hindi na niya kayang manatili sa kawalan ng katiyakan.

Hindi nagtagal ay narating ni Jane ang hotel kung saan gaganapin ang kasal.

Ito rin ang nag-iisang mamahaling hotel sa lugar.

Pagpasok pa lamang niya sa lobby, agad niyang napansin ang malaking larawan ng bride at groom na nakadisplay sa isang prominenteng bahagi ng hotel.

Napakaganda ng bride.

May kaakit-akit itong mukha at matamis na ngiti. Mababakas sa mga mata nito ang kaligayahan, na para bang natagpuan na nito ang lalaking pinapangarap nito sa buong buhay.

Dahan-dahang lumipat ang tingin ni Jane sa lalaking katabi nito. At sa isang iglap, tila may matalim na bagay na bumaon sa kanyang dibdib. Ang lalaking nasa larawan ay walang iba kundi si Allan Santos.

Ang sarili niyang asawa. Ang lalaking kasama niya sa iisang bubong sa loob ng sampung taon. Ang ama ng kanyang anak.

At ngayon, nakasuot ito ng pormal na kasuotan sa tabi ng ibang babae, nakangiting para bang wala itong inaalalang anumang kasalanan.

“Miss, sino ka?”

Naputol ang pagkatulala ni Jane nang may lumapit na mag-asawa. Maingat siyang pinagmasdan ng lalaki.

“Kanina ka pa nakatayo sa harap ng larawan, invited ka ba sa kasal ng anak namin?”

Biglang naunawaan ni Jane kung sino ang mga ito. Mga magulang ni Alexa.

“Hinahanap ko po si Allan Santos. Ako si Jane Santos, ang—”

“Ah, kamag-anak ka pala ni Allan!”

Hindi na natapos ni Jane ang kanyang sasabihin dahil agad siyang inunahan ng ama ni Alexa. Napagkamalan siyang isang kamag-anak mula sa panig ng groom. Kamag-anak nga siya ni Allan Santos, ngunit hindi bilang isang malayong pinsan o tiyahin.

Siya ang legal na asawa nito. Ang babaeng may karapatang magsuot ng singsing sa kanyang daliri at tawaging asawa ang lalaking nasa larawan.

“Opo,” mahinang sagot niya.

Pagkarinig nito, agad na ngumiti ang mag-asawa. Magiliw na hinawakan ng ina ni Alexa ang braso niya.

“Bakit ngayon ka lang dumating? Halika na. Magsisimula na ang seremonya!”

Habang naglalakad sila, hindi tumigil sa pagsasalita ang ina ni Alexa.

“Alam mo, napakasuwerte talaga ng anak kong si Alexa. Gustong-gusto namin ang manugang naming si Allan. Bukod sa guwapo, mataas ang pinag-aralan at galing pa sa magandang pamilya. Wala ka nang hahanapin pa sa kanya!”

“Sa totoo lang, hindi na ako makahingi pa ng higit sa ganitong klaseng manugang. Napakasaya ko dahil siya ang napangasawa ng anak ko.”

Napatitig si Jane sa mukha ng babae.

“Maayos po ba ang pakikitungo ni Allan kay Alexa?” tanong ni Jane, halos hindi marinig ang sarili niyang tinig.

“Napakabuti niya sa anak ko!” masayang sagot ng ina ni Alexa. “Hindi lang kay Alexa. Napakabuti rin niya sa buong pamilya namin.”

Ngayon naman ay ang ama ni Alexa ang nagsalita. Halatang hindi nito maitago ang pagmamalaki.

“Kamakailan lang, tinulungan ni Allan ang nakababatang kapatid ng asawa ko na makahanap ng trabaho. Siya rin ang nagpagawa ng bahay namin.”

“Talagang napakabait ng manugang namin.”

“Hindi lang iyan!” sabat ng kanyang asawa. “Noong nakaraang buwan, sumakit ang tiyan ko. Dahil hindi ako kampante sa mga ospital dito sa bayan, tinulungan ako ni Allan na makapasok sa isang malaki at pribadong ospital.”

Lalo pang naging masigla ang tinig ng babae.

“Sinamahan pa niya si Alexa sa pag-aasikaso sa akin. Siya mismo ang nag-asikaso para makakuha ako ng VIP room.”

Samantala, bahagyang nanigas ang braso ni Jane na hawak ng ina ni Alexa.

Parang may malamig na tubig na ibinuhos sa kanyang katawan. Noong nakaraang buwan, sumailalim siya sa isang operasyon at kinailangan niya noon ng malapit na kapamilyang sasama sa kanya at tutulong sa pag-aasikaso ng mga kinakailangang dokumento.

Ilang araw bago ang operasyon, maaga na niyang ipinaalam kay Allan ang tungkol dito. Nangako pa ang lalaki na aayusin nito ang iskedyul upang makasama siya. Ngunit dumating ang araw ng operasyon, at hindi ito nagpakita.

Sa huli, napilitan siyang asikasuhin nang mag-isa ang mga dokumentong kailangan para sa operasyon.

Sa mga araw na nanatili siya sa ospital, isang pansamantalang caregiver na binayaran niya ang naging kasama niya.

Walang asawa sa tabi niya.

Pagkatapos niyang makalabas sa ospital, tinanong niya ang kanyang asawa kung bakit hindi ito dumating. At ano ang isinagot nito?

Mayroon daw itong kailangang samahang isang napakahalagang tao para sa isang konsultasyon sa ospital.

Nang muli siyang magtanong, naiinis pa itong sumagot.

“Jane, hindi ka ba puwedeng maging mas maunawain? Hindi naman ganoon kalubha ang operasyon mo! Hindi mo ba alam kung gaano ako kaabala sa trabaho? Nagbayad naman ako ng caregiver para sa iyo!”

Hanggang ngayon, sariwa pa rin sa kanyang alaala ang malamig na tinig na iyon.

Noon, pinilit niyang inunawa ang kanyang asawa. Sinabi niya sa sarili na marahil ay talagang mahalaga ang taong sinamahan nito. Marahil ay wala itong ibang pagpipilian.

Ngunit ngayon…

Habang nakikita niya ang masasayang mukha ng mga magulang ni Alexa, isa-isang naglaho ang mga dahilan na matagal niyang pinanghawakan upang ipagtanggol ang kanyang asawa. Ang napakahalagang taong tinutukoy ni Allan noong araw na iyon…

Ang ina pala ni Alexa. Ang ina ng babaeng pakakasalan nito.

Napayuko si Jane.

Mariin niyang kinuyom ang kanyang mga daliri upang pigilan ang panginginig ng kanyang mga kamay.

Sampung taon. Sampung taon niyang inisip na kung sapat ang kanyang pasensiya, baka balang araw ay matutuhan din ni Allan na mahalin siya. Sampung taon niyang ipinagtanggol ang malamig na pakikitungo nito. Sampung taon niyang kinumbinsi ang sarili na hindi lahat ng pag-ibig ay kailangang ipakita sa salita o kilos.

Ngunit bakit kaya nitong ibigay sa ibang babae at sa pamilya nito ang mga bagay na matagal na niyang hinihiling? Bakit kaya nitong maglaan ng oras para sa ina ng ibang babae, samantalang hindi man lamang ito nakaupo sa tabi niya noong kailangan niya ng kasama sa ospital? At higit sa lahat, bakit kaya nitong magpakasal sa ibang babae habang siya ay nananatiling asawa nito sa mata ng batas?

Bago pa man makapagsalita muli ang mga magulang ni Alexa, lumapit ang mga tauhan ng wedding planning company.

“Sir, Ma'am, maaari na po kayong pumasok sa venue. Magsisimula na po ang seremonya.”

Agad na tumango ang mag-asawa.

“Halika na,” masayang sabi ng ina ni Alexa kay Jane. “Huwag na tayong magtagal. Baka mahuli pa tayo sa kasal ng anak ko!”

Hinila siya nito nang marahan patungo sa venue. At sa bawat hakbang na ginagawa ni Jane, lalong bumibigat ang kanyang dibdib.

Sa kabilang dulo ng pintuan, naghihintay ang lalaking sampung taon niyang minahal. Nakasuot ng pangkasal na kasuotan, handang ialay ang kanyang mga panata sa ibang babae.

Samantalang siya, ang legal na asawa nito, ay naroon upang saksihan ang kasal na hindi dapat kailanman naganap.

Sa araw na iyon, hindi lamang ang kanyang asawa ang posibleng mawala sa kanya.

Unti-unti ring gumuho ang lahat ng paniniwalang pinanghawakan niya tungkol sa kanilang pagsasama. At sa kauna-unahang pagkakataon matapos ang sampung taon, isang tanong ang malinaw na umalingawngaw sa kanyang isipan.

Kung kaya ni Allan na mahalin at alagaan ang ibang babae nang buong puso, bakit siya—ang babaeng naging asawa nito—ay hindi man lamang nito kayang tratuhin nang may paggalang?