Sino Ang Sumulat Ng Alaala Nalang?

Tuwing dinudugtungan ng pariralang 'alaala na lang' ang isang kanta, agad kong naaamoy ang pait ng paghihiwalay at ang tamis ng nostalhiya. Sa literal na aspeto, ang ibig sabihin nito ay naiwan na lang bilang memorya ang isang tao, lugar, o pangyayari—walang aktwal na presensya o pag-asa ng pagbabalik. Hindi lang ito simpleng paglalarawan; nagdadala ito ng timbre: kung mabagal ang musika, nagiging mapait at malalim; kung mabilis, puwedeng maging mapanuksó o mapagtawanan ang nakaraan. Bilang tagapakinig, madalas kong maramdaman na may acceptance ring naka-angkla sa linyang 'alaala na lang'. Hindi ito palaging tungkol sa pangungulila — minsan ito ay pagliligtas sa sarili mula sa paulit-ulit na sugat. Kapag inuulit ng chorus, nagiging panata ang pagtanggap: alam mong wala nang pagbabalik, pero pinoprotektahan mo na ang alaala sa loob ng puso mo. Sa mga kantang pabor ko, tumatagal ang linyang ito bilang huling eksena na tahimik ngunit makabuluhan, at lagi akong napapaisip kung paano ko pinagdadala ang sarili kong alaala sa araw-araw.

May konting magic sa paglalagay ng alaala sa papel. Mahilig akong mag-sulat ng liham kapag may gustong ipaalala o pasalamatan, kaya heto ang paraan na madalas kong ginagawa at palaging tumatama: piliin mo muna ang isang tiyak na sandali — hindi lahat ng memories, kundi isang eksaktong araw o pangyayari na malinaw sa isip mo. Kung nahihirapan, hanapin mo ang maliit na detalye na nagpapasigla sa alaala: amoy ng kape, ingay ng jeep, o ang suot na lumang tsinelas. Iyan ang magiging gitna ng liham mo. Simulan mo sa mahinahong pagbati at isang linya na nakakabit agad sa memorya. Halimbawa, 'Hindi ko malilimutan nung umulan ng malakas habang naglalakad tayo papunta ng tindahan.' Ilahad ang eksena gamit ang mga pandama — ano nakita ninyo, ano naramdaman, at kung bakit mahalaga sa iyo. Hindi kailangang maging poetic hangga't totoong damdamin ang nasa likod ng mga salita. Tapos, mag-reflect ka: ano ang ibig sabihin ng sandaling iyon para sa inyong pagkakaibigan? Ano ang natutunan mo o na-appreciate mo dahil sa kaibigan mo? Tapusin mo ng simple pero taos-puso: isang hangarin para sa hinaharap, pasasalamat, o maliit na biro na alam mong makakatawa sa kanya. Pwede ka ring maglagay ng maliit na instruksyon kung paano niya babasahin — 'bukas lang kung malungkot ka' — para magkaroon ng personal touch. Sa katapusan, lagyan ng warm closing at pangalan mo. Liham na ganito, na may detalye at damdamin, palagi kong binabalikan para sariwain ang mabubuting alaala.

Sa paglalakbay ko sa mga aklat, madalas kong nasasalubong ang mga pahayag ukol sa mga alaala ng mga magulang ni Jose Rizal, lalo na sa mga isinulat ni Rizal mismo. Isa sa mga napakahalagang aklat na nilalaman ang mga reminiscences ng kanyang pamilya ay ang ‘Liwanag at Dilim’ ni Rizal. Sa aklat na ito, inilarawan niya ang kanyang mga alaala sa kanyang mga magulang, ang kanilang mga ideals, at ang mga mahahalagang aral na naituro sa kanya. Minsan, habang binabasa ko ang mga talatang iyon, parang naisip ko ang hirap at sakripisyo ng kanyang mga magulang sa pagsusumikap na maitaguyod ang kanilang pamilya. Ang mga pagtalakay sa mga alaala ng kanyang ina, si Teodora Alonso Realonda, at kanyang ama, si Francisco Rizal Mercado, ay puno ng damdamin at paggalang. Sa mga salin ng kanilang mga kwento, kapansin-pansin ang pagmamahal na puno ng pagtitimpi at pangarap para sa isang mas maliwanag na bukas para sa kanilang mga anak. Dahil sa mga aklat na ito, tayo ay nabibigyan ng window upang mas maunawaan ang mga halaga at kultura na humubog kay Rizal bilang isang tao. Isa pang aklat na hindi ko maiiwasang banggitin ay ang ‘The Reign of Greed’ kung saan makikita rin ang mga sorteng alaala na nag-ambag sa kanyang mga opinyon tungkol sa kawalang-katarungan sa lipunan. Kailanman, ang mga akdang ito ay nagbibigay inspirasyon at nag-aangat ng ating kaalaman tungkol sa mga sacrfices ng mga magulang at kung paano ito nakakaapekto sa landas ng mga susunod na henerasyon.

Sino ba ang hindi humahanga sa mga kwento ng pag-ibig, di ba? Pero kapag napag-uusapan ang 'Tayo Nalang Dalawa', damang-dama ang kakaibang timpla nito na talagang naiiba sa mga tradisyunal na romcom films. Habang maraming romcom ang nakatuon sa masayang pagsasama ng magkasintahan, ang pelikulang ito ay naglalakbay sa mas malalim na emosyonal na aspeto ng relasyon. Isinama nito ang mga realidad ng buhay na hindi nakikita sa typical na lovey-dovey narratives. Ang pakikibaka sa relasyon, ang mga hindi pagkakaintindihan, at mga pasabog sa emosyon ay tila higit na pinalabnaw sa mga mas magagaan na kwento. Sa isang bahagi, ang ‘Tayo Nalang Dalawa’ ay nangingibabaw sa pag-eksplora sa kanilang mga pangarap at ambisyon na hindi lamang naka-focus sa isa’t isa kundi pati na rin sa mga nangyayari sa kanilang mga buhay. Madalas sa mga romcom, ang mga tauhan ay nahuhulog sa isang perpektong mundo na tila nahahadlangan ng mga walang kwentang pagsubok. Ngunit dito, ang mga hamon na dadaanan nila ay talagang tumutukoy sa totoong buhay, na mas madaling makarelate ang mga manonood. Ito ang nagbibigay-diin sa katotohanan na ang pag-ibig ay hindi laging perpekto at madalas ay may komplikadong mga sitwasyon na kailangang pagdaanan. Sa huli, ang pelikulang ito ay tila isang paalala na ang pag-ibig ay hindi lamang tungkol sa saya, kundi pati na rin sa pagsasakripisyo at pagtanggap. Ang pagtawid sa mahabang laban na ito ay nagiging mas makahulugan kumpara sa iba pang mga romcom na nangyayari sa utopian-like na mundo. Ang bawat eksena ay nagdadala ng oportunidad na muling kuwentuhin ang ating sariling kwento ng pag-ibig at paano natin ito pinapanday kasama ang mga tao sa ating puso.

Sa mga nakaraang taon, tila marami sa atin ang nahuhumaling sa mga bagay na tungkol sa pag-ibig at may koneksyon sa ating sariling mga karanasan. Ang ‘tayo nalang dalawa’ ay isang sa mga pahayag na pumukaw sa puso ng maraming kabataan at matatanda. Para sa akin, ang simpleng katagang ito ay tila naglalarawan ng damdamin ng pagkakaisa at pagsasakripisyo, isang hindi tuwirang pagpapahayag na nais nating ipaglaban ang ating pagmamahal kahit anong mangyari. Sa isang paraan, ito ay nagbigay-diin sa halaga ng mga relasyon sa ating lipunan. Mula sa mga simplest na pagkakaibigan hanggang sa mas komplikadong romantikong relasyon, lahat tayo ay nagkakaroon ng mga pagkakataon na maramdaman ang bigat ng “tayo nalang dalawa.” Ang mga pelikulang tumatalakay sa temang ito ay naging tanyag, nagtutulak sa mga tao na muling pag-isipin ang kanilang mga koneksyon at kung paano nila ito maipapahayag. Maliban dito, ang mga usapang pag-ibig ay talagang lumawak sa social media, kung saan ang mga tao ay nagbabahagi ng kanilang mga sarili at mga nararamdaman. Basahin ang mga post na iyon at kapansin-pansin na madalas itong nagiging hashtag na 'tayo nalang dalawa,' na nagiging simbolo ng pag-ibig na nais ipaglaban. Ang epekto nito ay malawak - nagbibigay ito ng globo sa kultural na diskurso sa paligid ng mga relasyon. Bilang kabataan, ito ay nagbibigay-inspirasyon sa akin na pahalagahan ang mga simpleng bagay ngunit may malalim na kahulugan sa ating mga buhay. Ngunit sa kabila ng lahat, naisip ko rin na ito rin ay nagsisilbing paalala na ‘tayo nalang dalawa’ ay hindi sapat; dapat may mga pagsisikap na gawin upang ang mga ugnayang ito ay lumago at maging matatag.Nilalayon nito na ipakita ang hinanakit at mga pangarap ng mga tao sa isang tunay na konteksto ng buhay.

Isang nakakatuwang aspeto ng 'lakandiwa' ay ang kanyang kahalagahan sa ating mga makabagong alaala. Sa mga sinaunang dula, ang lakandiwa ay kumakatawan sa tagapagsalaysay, na nagbibigay buhay sa mga kwento, ngunit ngayon, maaari natin siyang maisip sa mga bagong konteksto. Sa mga anime at komiks, nakikita natin ang mga karakter na nagiging mga tagapagsalaysay ng kanilang sariling mga kwento, nagtuturo sa atin ng mga aral habang sila'y humaharap sa mga hamon. Halimbawa, sa 'Your Name,' ang mga pambihirang sandali ng paglipat ng kwento mula sa isang tao patungo sa iba ay nagiging isang makabagbag-damdaming paglalakbay na tila isang makabagong bersyon ng operasyon ng lakandiwa. Ang ganitong istilo ng pagsasalaysay ay nagbibigay-daan sa mga manonood at mambabasa na makaugnay ng mas malalim sa emosyon ng mga karakter. Nahihirapan tayong kalimutan ang mga natutunan natin mula sa mga karanasang ito, at sa gayon ang lakandiwa, kahit na wala na sa kanyang orihinal na anyo, ay patuloy pa rin sa paghubog ng ating mga alaala sa mga makabagbag-damdaming kwento ng kasalukuyan.

Ayos, pag-usapan natin ang tanong mo tungkol kay Lope K. Santos sa Maynila — dahil interesante ito para sa akin bilang taong mahilig dumaan sa mga kalye na may pangalan ng makata at manunulat. Wala kasing dambuhalang monumento na kasing sikat ng Rizal Monument na eksaktong nakalaan para kay Lope K. Santos sa sentro ng Maynila, pero makikita mo ang kanyang presensya sa iba-ibang paraan. Isa sa pinaka-kilalang paggunita ay ang 'Lope K. Santos Avenue' na bahagi ng Metro Manila road network; kapag dinadaanan mo iyon, literal na bitbit ng lungsod ang pangalan niya. Bukod diyan, may mga plake at maliliit na busto o commemorative markers sa ilang lugar — karaniwan itong iniaangat ng mga lokal na pamahalaan o paaralan na may koneksyon sa kanyang buhay o gawain. Bilang mambabasa, lagi akong naaantig kapag makita ko ang mga ganitong simpleng palatandaan: pinapaalalahanan nila ako ng kontribusyon niya sa ating wikang pambansa at ng kanyang nobelang ‘‘Banaag at Sikat’’. Hindi man laging malaki ang memorial, ramdam ko ang respeto ng komunidad sa pamamagitan ng mga kalye, plake, at mga institusyong nagngangalang siya.

Nakakatuwa na tanungin mo 'to! Ang 'Pwede Bang Ako Nalang Ulit' ay isang awiting puno ng emosyon, isang modernong hugot anthem na kinanta ni Sassa Gurl. Eto ang lyrics na nabuo sa aking puso't isipan: 'Pwede bang ako nalang ulit? / Kahit na ako’y nasaktan / Pwede bang ako nalang ulit? / Kahit na ako’y nagkamali' Ang awiting ito ay may dalang matinding pagnanasa na bumalik sa nakaraan, kahit alam mong may mga sugat. Yung tipong, 'Kahit masakit, gusto ko pa rin.' Simple pero malalim—parang buhay lang, diba? Eto pa: 'Sana ako nalang ulit / Kahit na ako’y nasaktan / Sana ako nalang ulit / Kahit na ako’y nagkamali.' Grabe, no? Parang every line ay may kurot sa puso. Nakaka-relate talaga ako dito, lalo na sa mga panahong gusto mong ibalik ang mga bagay na hindi na maibabalik.