เคยสงสัยไหมว่าชื่อ 'สู่ภูผามหาสมุทร' ในภาษาไทยอาจหมายถึงงานโบราณที่คนต่างชาติมักรู้จักกันในชื่อ 'The Classic of Mountains and Seas' หรือ 'Shan Hai Jing' — งานรวมตำนานและภูมิศาสตร์จีนโบราณที่มีการแปลเป็นภาษาอังกฤษหลายฉบับแตกต่างกันไป ข้อสังเกตสำคัญคือชื่อภาษาไทยบางครั้งเป็นการตีความหรือดัดแปลงมากกว่าการถอดคำตรงๆ ทำให้เมื่อถามว่าฉบับแปลภาษาอังกฤษแปลโดยสำนักพิมพ์ไหน คำตอบที่ถูกต้องมักขึ้นอยู่กับว่าหมายถึงฉบับไหน เพราะมีทั้งฉบับแปลฉบับสมบูรณ์ ฉบับคัดเลือก และฉบับที่แปลเฉพาะเรื่องราวหรือสิ่งมีชีวิตบางส่วนของต้นฉบับ
พูดกันตรงๆ ฉบับภาษาอังกฤษที่คนทั่วไปมักเห็นบ่อยคือชื่อ 'The Classic of Mountains and Seas' ซึ่งหนึ่งในผู้แปลที่โดดเด่นและมีการตีพิมพ์อย่างแพร่หลายคือ Anne Birrell ซึ่งฉบับของเธอมักจะอยู่ในสายพิมพ์ที่เน้นให้ผู้อ่านทั่วไปเข้าถึงได้ (เช่นสำนักพิมพ์ต่างประเทศที่จัดพิมพ์หนังสือคลาสสิกทางวัฒนธรรม) ขณะเดียวกันก็มีนักแปลและนักวิชาการที่แปลหรือคัดเลือกบางส่วนของ 'Shan Hai Jing' ไปตีพิมพ์ในรูปแบบหนังสือความรู้ หรือหนังสือภาพประกอบ เช่นงานของ Richard E. Strassberg ที่รวบรวมและแปลเรื่องแปลกใน 'Shan Hai Jing' ในรูปแบบที่เน้นสิ่งมีชีวิตและตำนาน ซึ่งฉบับที่เกี่ยวข้องมักจะอยู่กับสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยหรือสำนักพิมพ์เชิงวิชาการที่ให้คำอธิบายเชิงลึกและบรรณานุกรมประกอบ
ในมุมของคนที่หลงใหลเรื่องเล่าโบราณ ผมมองว่าการเลือกฉบับภาษาอังกฤษขึ้นกับว่าต้องการอ่านแบบเพลินหรือแบบลงลึก ถา้อยากได้ความงามของตำนานและการเล่าเรื่องแบบอ่านง่าย ให้มองหาฉบับแปลทั่วไปที่ใช้ชื่อว่า 'The Classic of Mountains and Seas' แต่ถ้าอยากได้ข้อมูลเชิงลึกกับคำอธิบายประกอบเยอะๆ ฉบับจากสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยหรือผลงานคัดเลือกของนักวิชาการอย่าง Richard E. Strassberg จะเหมาะกว่า — นี่คือความรู้สึกหลังจากจมอยู่กับตำนานเหล่านี้มานาน รู้สึกว่าทุกฉบับมีเสน่ห์ต่างกันและควรได้ลองอ่านเปรียบเทียบกันเอง