ช่องมิสเตอร์บีส มีวิดีโอไหนฮิตที่สุด

สิ่งหนึ่งที่ผมชอบเกี่ยวกับ 'มิสเตอร์บีสต์' คือการวางปมให้คนดูอยากรู้ต่อทันที — เขาทำให้วิดีโอดูเหมือนหนังสั้นที่มีจุดพีคชัดเจนและรางวัลใหญ่เป็นแรงขับเคลื่อน ผมมักจะพูดถึงสามเทคนิคหลักที่เห็นชัด: การตั้งเดิมพันสูงทั้งด้านการเงินและอารมณ์ การตัดต่อที่เร็วแต่ไม่สับสน และการจัดวางโครงเรื่องให้มีจังหวะขึ้น-ลงแบบหนัง โดยตัวอย่างที่เด่นมากคือวิดีโอที่เขาทำตามธีม 'Squid Game' ซึ่งเอาสิ่งที่คนคุ้นเคยมาเป็นกรอบ แล้วใส่รางวัลจริงกับแรงกดดันที่จับต้องได้ ทำให้คนดูอยากติดตามว่าคนไหนจะชนะ อีกสิ่งหนึ่งที่ผมสังเกตคือเทคนิคการเปิดวิดีโอและภาพปกที่เฉียบคม — ภายในวินาทีแรกต้องได้ปมชัดเจน แล้วภาพปกกับชื่อคลิกได้ง่าย พอรวมกับการใช้เสียงประกอบและมุกตัดต่อที่เน้นจังหวะ ก็ยิ่งช่วยให้คนดูไม่กดออก สิ่งนี้ทำให้วิดีโอยาว ๆ ของเขายังได้ยอดดูสูง เพราะคนดูติดอยู่ในฟีดนานพอจะเห็นทั้งเรื่องจบ ผมคิดว่าเรื่องความกล้าลงทุนแบบทุ่มทุนเป็นหัวใจสำคัญที่ทำให้เนื้อหามีพลังและเป็นไวรัลได้จริง ๆ

หัวเราะท้องแข็งเลยเมื่อเห็นฉากที่เขาเอาไก่งวงคาไว้บนหัวใน 'Merry Christmas Mr. Bean' และสำหรับช่วงพักร้อนที่คนไทยส่งกันว่อน ฉากนี้ยังคงครองใจได้ไม่ยาก ฉันมองว่าเหตุผลที่ฉากไก่งวงกับมื้อค่ำครองใจคนไทยเป็นเพราะมันจับความอึดอัดและความตลกของการเจอญาติในวันหยุดได้เป๊ะ ๆ การเตรียมอาหาร การตั้งโต๊ะ การพยายามให้ทุกอย่างสมบูรณ์ แล้วจู่ ๆ ก็มีเรื่องแปลกประหลาดเกิดขึ้น—ตรงนี้แหละที่ทำให้ทุกคนหัวเราะพร้อมกันได้แบบไม่ต้องแปลภาษา คนไทยที่ชอบแชร์มุกส่วนใหญ่ชอบมุกที่ส่งต่อเป็นวิดีโอสั้นได้ง่าย และฉากไก่งวงมันสั้นจังหวะชัด ดูจบก็หัวเราะต่อได้ทันที อีกอย่างที่ทำให้ฉากนี้เวิร์คในบริบทบ้านเรา คือมันเป็นคอมเมดี้ทางกายแบบบริสุทธิ์ ไม่ต้องพึ่งบทพูดหรือมุกสลับซับซ้อน ทำให้เด็ก ๆ กับผู้ใหญ่ดูด้วยกันได้ทั้งบ้าน วันหยุดแบบนี้ที่ทุกคนรวมตัว เจอคลิปแบบนี้แล้วหัวเราะพร้อมกัน มันให้ความรู้สึกผ่อนคลายและเป็นเรื่องเล่าที่แชร์กันได้ยาว ๆ —ฉันยังยิ้มทุกครั้งที่นึกถึงภาพนั้นก่อนจะลุกไปหยิบของว่างมานั่งดูซ้ำอีกครั้ง

ตื่นเต้นทุกครั้งที่เห็นข่าวเกี่ยวกับตัวเลขของ 'MrBeast' เพราะมันชวนให้คิดว่าผู้สร้างคอนเทนต์ยุคใหม่ทำเงินกันได้แค่ไหน ผมมองว่าเมื่อพูดถึงรายได้ต่อปีของ 'MrBeast' ต้องแยกให้ชัดระหว่างรายได้จาก YouTube โดยตรง (โฆษณาที่จ่ายให้กับครีเอเตอร์) กับรายได้รวมทั้งหมดที่มาจากกิจการอื่น ๆ และสปอนเซอร์ สิ่งที่หลายคนเห็นในสื่อมวลชนมักเป็นตัวเลขรวมทั้งปี ซึ่งรวมทั้งโฆษณา สปอนเซอร์ การขายสินค้ารวมถึงธุรกิจอย่าง 'MrBeast Burger' และแบรนด์ขนม 'Feastables' ในมุมมองของผม ตัวเลขรายได้รวมต่อปีของเขาในช่วงปีหลัง ๆ มักถูกประเมินในช่วงประมาณ 50–100 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อปี หากตีเป็นเงินไทยก็จะประมาณหลายพันล้านบาทต่อปี แต่ถามว่าเฉพาะจาก YouTube (โฆษณาและระบบพันธมิตรของ YouTube) อย่างเดียว อาจอยู่ในช่วงที่ต่ำกว่า คือราว 15–40 ล้านดอลลาร์ต่อปี ขึ้นกับจำนวนวิวจริง CPM ที่ได้รับ และข้อตกลงสปอนเซอร์แบบรวมช่อง สิ่งที่ควรจำคือค่าใช้จ่ายการผลิตรายการของเขาสูงมาก เพราะทำวิดีโอแบบลงทุนหนักและแจกเงินจำนวนมาก ตัวเลขรายรับจึงไม่เท่ากับกำไรทั้งหมด แต่นับความสามารถในการสร้างรายได้และขยายธุรกิจแล้ว 'MrBeast' ยังคงเป็นกรณีศึกษาที่น่าทึ่งในวงการครีเอเตอร์และธุรกิจสื่อสมัยใหม่

แฟนหลายคนจะพูดถึงช่วงที่หลิว เซียหนิงถูกจับตามองอย่างมากจากรายการและการเดบิวต์กลุ่มมากกว่าผลงานโซโล่ของเธอ ฉันเป็นแฟนรุ่นใหม่ที่ติดตามเธอตั้งแต่ยุคไอดอลจีน จังหวะที่ทำให้เธอโด่งดังจริง ๆ เกิดจากการมีพื้นที่โชว์ใน 'Produce Camp 2020' และการเดบิวต์กับกลุ่มจีนที่ตามมาหลังรายการนั้น ความดังของมิวสิกวิดีโออย่างเป็นทางการที่มีเธอร่วมแสดงมักมาจากพลังของทั้งกลุ่มและคอนเซ็ปต์ที่เข้ากับเทรนด์ ทำให้คลิปมิวสิกวิดีโอถูกแชร์ไปทั่วบนแพลตฟอร์มอย่าง Weibo, Bilibili และ YouTube มุมมองส่วนตัวคือฉากที่คนจดจำได้เป็นฉากเต้นหรือช็อตโคลสอัพที่เน้นเอกลักษณ์หน้าตาและสเต็ปของหลิว เซียหนิง ช็อตเหล่านั้นมักถูกตัดมาเป็นฟานแคมแล้วกลายเป็นคลิปไวรัลที่คนทำซ้ำบ่อย ๆ ซึ่งส่งผลให้มิวสิกวิดีโอต้นฉบับถูกค้นเจอซ้ำ ๆ ด้วย แม้จะไม่มีซิงเกิลโซโล่ที่โดดเด่นกว่าเวอร์ชันกลุ่ม แต่ถาจะชี้ชัดที่สุด ผมคิดว่า MV เดบิวต์ของกลุ่มหลังรายการนั้นคือสิ่งที่ทำให้คนจดจำเธอได้มากสุด และยังคงเป็นประตูให้คนใหม่มารู้จักผลงานอื่น ๆ ของเธออีกด้วย

ต้องบอกเลยว่าเบื้องหลังคลิปยักษ์ของมิสเตอร์บีสต์มีเครือข่ายรายได้ที่ซับซ้อนและฉลาดกว่าที่คนทั่วไปคิดเยอะ ภาพรวมชัด ๆ คือรายได้หลักมาจากค่าโฆษณาบน YouTube (AdSense) ทั้งจากวิดีโอยาวและจากผู้ชมที่สมัครสมาชิก YouTube Premium ซึ่งเงินตรงนี้มาจากการดูและจำนวนวิวที่มหาศาลของช่องหลักและช่องรองของเขาเอง — ผมสังเกตว่าช่องย่อยอย่างช่องเกมหรือช่องรีแอคช่วยกระจายรายได้ ทำให้ไม่ต้องพึ่งช่องเดียว ช่องทางที่สำคัญถัดมาเป็นธุรกิจที่สร้างแบรนด์ขึ้นมาเอง เช่นไลน์อาหาร 'MrBeast Burger' ที่ทำงานร่วมกับครัวผสมแบบเสมือนจริง (virtual kitchens) และผลิตภัณฑ์ 'Feastables' ที่ขายขนมและของที่ระลึกออนไลน์ โมเดลธุรกิจแบบนี้ช่วยให้รายได้ไม่ต้องพึ่งโฆษณาอย่างเดียว นอกจากนั้นยังมีการขายสินค้าอย่างเสื้อผ้าและเมอร์ชที่มียอดขายต่อเนื่อง สุดท้ายยังมีสปอนเซอร์และการผนวกแบรนด์ในคอนเทนต์, รายได้จากสตรีมสดอย่าง Super Chat และสมาชิกของช่อง รวมถึงการร่วมลงทุนหรือโปรเจกต์พิเศษต่าง ๆ เหล่านี้ทำให้เมื่อเห็นตัวเลขรายได้ของเขา มันมาจากหลายแหล่งที่ช่วยกันพยุงและขยายธุรกิจไปในทิศทางใหม่ ๆ มากกว่าการพึ่งพาโฆษณาเพียงอย่างเดียว

ในฐานะคนฟังเพลงยุคสตรีมมิงที่ยอมรับได้ว่าติดชาร์ตทุกวัน ผมมองว่าเพลงฮิตที่มีคำว่า 'baby' ปรากฏบ่อยที่สุดในวงการเพลงสมัยใหม่คงต้องยกให้ 'Baby' ของ 'Justin Bieber' เป็นตัวเต็ง ความเรียบง่ายของคอรัสแบบซ้ำๆ — "baby, baby, baby, oh" — ทำให้คำว่า 'baby' ถูกใช้ซ้ำจนแทบจะกลายเป็น hook ทั้งเพลง ซึ่งเป็นเทคนิคที่ออกแบบมาเพื่อให้คนจดจำและร้องตามได้ทันที พื้นที่ว่างในท่อนร้องและจังหวะที่เว้นช่องให้ตะโกนคำว่า 'baby' ทำให้มันเด่นกว่าเนื้อหาอื่นๆ ในเพลง และเมื่อผสมกับการโปรโมตบนยูทูบและวิทยุ ความถี่ในการได้ยินก็เพิ่มขึ้นจนเรารู้สึกเหมือนคำว่า 'baby' อยู่ทั้งเพลงจริงๆ โครงสร้างของเพลงป๊อปยุคหลังมักออกแบบให้คอรัสเป็นสิ่งที่ติดหูที่สุด ในกรณีของ 'Baby' คำว่า 'baby' ถูกวางเป็นจุดศูนย์กลางแบบเดียวกันกับการใช้ hook ในเพลงเต้นสมัยก่อน ความต่างที่เห็นได้ชัดเมื่อเทียบกับเพลงฮิตยุค 90 อย่าง '...Baby One More Time' ของ 'Britney Spears' คือวิธีการใช้ — Britney เอา 'baby' มาเป็นคำเรียกในบริบทของความต้องการและอารมณ์ ในขณะที่ Justin เปลี่ยนให้เป็นรีเฟรนซ้ำเพื่อความป๊อปและการจดจำ ขณะที่ทั้งสองเพลงโด่งดัง แต่ในแง่ของจำนวนครั้งที่คำ 'baby' ดังขึ้นต่อเพลงและความรู้สึกว่ามัน “อยู่ทุกบาร์” ผมมองว่าเวอร์ชันของ Justin โดดเด่นกว่า ท้ายที่สุด เลือกเพลงที่มีคำว่า 'baby' บ่อยที่สุดก็ขึ้นกับนิยามว่าเรานับแค่คำเดี่ยวๆ หรือรวมคอร์สรวมด้วย แต่ในบริบทของเพลงฮิตสากลยุคปัจจุบัน ซึ่งผู้คนฟังซ้ำในแพลตฟอร์มดิจิทัลบ่อยๆ เสียงซ้ำของคำว่า 'baby' ใน 'Baby' ของ 'Justin Bieber' มันทำหน้าที่เสมือนแบรนด์ของเพลง — จดจำง่ายและติดหูจนกลายเป็นมุกวัฒนธรรมป๊อปไปเรียบร้อย นั่นคือเหตุผลที่ผมมักยกเพลงนี้เป็นตัวอย่างแรกเมื่อมีคนถามเรื่องคำว่า 'baby' ในเพลงฮิต

เริ่มต้นเส้นทางบน YouTube ของเขาเกิดขึ้นในปี 2012 เมื่อยังเป็นวัยรุ่นที่ชอบทำวิดีโอเล่นเกมและอัพโหลดคลิปสั้นๆ ลงช่อง 'MrBeast'. ฉันตามดูวิวัฒนาการของช่องนี้มานาน พอเห็นคลิปแรกๆ จะเป็นแนวเล่นเกม เช่น Let's Play เกมยอดนิยมในยุคนั้นกับคลิปที่ตัดต่อง่ายๆ และบางครั้งก็เป็นคลิปโผล่มาแบบทดลองหรือรีแอคชั่นที่ไม่ได้ตั้งใจจะดัง แต่อย่างหนึ่งที่ชัดเจนคือความพากเพียร—อัปโหลดต่อเนื่องแม้ยอดวิวจะน้อยมาก การเปลี่ยนจังหวะของคอนเทนต์เริ่มชัดเมื่อคลิปทดลองที่ใช้ไอเดียเรียบง่ายแต่แปลกตาเริ่มได้รับความสนใจมากขึ้น จุดเปลี่ยนที่คนพูดถึงกันเยอะคือคลิปทดลองที่ใช้เวลาเยอะและเป็นการท้าทายตัวเอง เช่น คลิปที่นับไปถึงหลักหมื่นซึ่งกลายเป็นไวรัลในปี 2017 และทำให้เขาเริ่มทดลองรูปแบบที่ใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ ฉันชอบดูช่วงนี้เพราะเห็นการออกแบบวิดีโอที่เน้นความทุ่มเทและความพิเศษของไอเดีย หลังจากที่เริ่มมีผู้ชมมากขึ้น คอนเทนต์ก็พลิกเป็นโจทย์เชิงสเกลมากขึ้นเรื่อยๆ — จากการเล่นเกมเป็นการจัดชาเลนจ์ แจกของ และงานกุศลที่ใช้เงินจำนวนมากเพื่อสร้างความตะลึงและการมีส่วนร่วมของคนดู การเห็นทีมงานขยายขึ้น เทคนิคการตัดต่อที่ปรับมาเป็นแบบไวขึ้น และสปอนเซอร์ที่เข้ามาทำให้รูปแบบวิดีโอเปลี่ยนไปอย่างชัดเจน แต่พื้นฐานที่ยังคงอยู่คือความอยากทดลองและทำสิ่งที่คนดูไม่ค่อยเห็น ซึ่งเป็นสิ่งที่ทำให้ช่องนี้เติบโตได้จริงๆ

ตัวเลขรายได้ของมิสเตอร์บีสต์ต่อวิดีโอมักถูกพูดถึงแบบกว้างๆ และบางครั้งก็สูงกว่าความเป็นจริงมากเมื่อคนเดากันเล่นๆ ในการประมาณค่าผมมักแยกเป็นส่วนๆ: รายได้จากโฆษณาบนยูทูบเป็นฐานหลักแต่ไม่ใช่ทั้งหมด หลักการคำนวณคร่าวๆ คือเอาจำนวนวิวที่มีการมองเห็นโฆษณา (monetized views) คูณด้วย CPM (รายได้ต่อพันวิว) ซึ่งสำหรับช่องใหญ่ระดับนี้ CPM อาจอยู่ในช่วงกว้างมาก เช่นประมาณ 2–10 ดอลลาร์ ขึ้นกับภูมิภาคและฤดูกาล หากวิดีโอได้ 20–80 ล้านวิว รายได้โฆษณาอาจตกอยู่ในช่วงหลักหมื่นถึงแสนดอลลาร์ในระดับกลางๆ ในขณะที่วิดีโอที่ไวรัลมากๆ อย่างการสร้าง 'Squid Game' เวอร์ชันของเขา อาจทำตัวเลขได้สูงสุดในช่วงแสนดอลลาร์ขึ้นไป นอกจากโฆษณาแล้ว ค่าจ้างสปอนเซอร์และการโปรโมทแบรนด์มักเป็นส่วนที่ทำรายได้ให้กระโดดขึ้นอย่างมาก บางดีลอาจให้หลายแสนถึงล้านดอลลาร์ต่อแคมเปญ ขณะเดียวกันรายได้จากสินค้าที่ระลึกและธุรกิจข้างเคียงก็ถูกนับรวมเข้ามา ทำให้หากรวมทุกแหล่งรายได้ ตัวเลขรวมต่อวิดีโอที่หลายฝ่ายประเมินมักอยู่ในช่วงกว้างๆ ตั้งแต่ประมาณสองแสนถึงหลายล้านดอลลาร์ ขึ้นกับปัจจัยหลายอย่าง เช่น จำนวนวิว รูปแบบสปอนเซอร์ และต้นทุนการผลิต ในมุมมองของผม ตัวเลขที่ถูกพูดต่อกันว่าเป็นหลักหลายล้านต่อวิดีโอมีความเป็นไปได้ แต่ต้องจำไว้ว่ามีค่าใช้จ่ายและภาษีมากมายที่ลดทอนรายรับสุทธิลง เรียกได้ว่าตัวเลขดิบอาจสวย แต่ผลกำไรจริงๆ ก็ขึ้นกับโครงสร้างต้นทุนของแต่ละโปรเจกต์

เทรนด์สำคัญบน YouTube ไทยตอนนี้คือวิดีโอสั้นและคอนเทนต์กินง่ายที่ตอบโจทย์การค้นหาทันที ฉันเห็นว่าผู้ชมมักจะพิมพ์คำค้นหาแบบสั้นเพื่อหาสิ่งที่ต้องการทันที เช่น สูตรทำอาหารสั้น ๆ รีวิวสินค้าแบบย่อ หรือไฮไลท์เกม ความนิยมของ 'Shorts' ทำให้คลิปความยาว 15–60 วินาทีถูกดันขึ้นมาในผลการค้นหาและหน้าแรกบ่อยครั้ง ทำให้ช่องที่ทำคอนเทนต์เร็ว กระชับ ได้เปรียบในการถูกค้นพบ นอกจากสั้นแล้ว ประเภทที่คนไทยค้นหามาก ๆ ยังมีวิดีโอทำอาหาร/กินข้าว รีวิวสินค้าและแกะกล่อง แนะนำเทคนิคการใช้งานมือถือและแอปฯ รวมถึงไลฟ์สตรีมเกมอย่าง 'Free Fire' ซึ่งมักถูกค้นหาจากทั้งคลิปสอน เทคนิค และไฮไลท์การแข่งขัน เจอบ่อยเหมือนกันคือเนื้อหาเพลงทั้ง MV แบบเต็มและคัฟเวอร์ ถ้าคุณทำวิดีโอให้ตรงกับคำค้นแบบใช้ประโยชน์ได้จริง โอกาสขึ้นหน้าแรกจะสูงขึ้นตามพฤติกรรมคนดูไทยที่ชอบคลิปสั้น ดูจบเร็ว แล้วกลับมาค้นอีกครั้ง