นวนิยายกิมย้งถูกดัดแปลงเป็นซีรีส์บ่อยครั้งที่สุด

ความจริงแล้ว 'มังกรหยก' คือนิยายที่คนส่วนใหญ่นึกถึงเมื่อพูดถึงผลงานเด่นของกิมย้ง เรื่องราวความรักและมิตรภาพระหว่างก๊วยเจ๋งกับฮองชิ้งนั้นตราตรใจนักอ่านมานานหลายสิบปี สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้โดดเด่นคือการผสมผสานศิลปะการต่อสู้เข้ากับจริยธรรมและปรัชญา ตัวละครแต่ละคนล้วนมีพัฒนาการที่น่าสนใจ ตั้งแต่ความสัมพันธ์ระหว่างอาจารย์กับศิษย์ไปจนถึงการต่อสู้กับปมในใจตัวเอง โลกของกำลังภายในในเรื่องนี้ยังมีความลึกซึ้งกว่าหลายๆ เรื่องที่เขียนในยุคเดียวกัน

มีนิยายอยู่ไม่กี่เรื่องที่มักถูกหยิบมาทำเป็นซีรีส์ซ้ำแล้วซ้ำเล่า บางเรื่องมาจากหนังสือคลาสสิกที่คนชื่นชอบทั่วโลก อย่าง 'The Count of Monte Cristo' ที่ถูกดัดแปลงเป็นซีรีส์หลายเวอร์ชันในหลายประเทศ เพราะพล็อตเรื่องของการแก้แค้นที่แสนดราม่าและซับซ้อน อีกตัวอย่างที่น่าสนใจคือ 'Les Misérables' ของวิกเตอร์ อูโก ที่ถูกนำมาสร้างทั้งละครเวทีและซีรีส์หลายครั้ง เนื่องจากมีตัวละครที่ทรงพลังและเนื้อหาที่สะท้อนปัญหาสังคมได้อย่างลึกซึ้ง เวอร์ชันซีรีส์ในปี 2018 ก็ได้รับความนิยมอย่างมากจากแฟนๆ รุ่นใหม่

การดัดแปลงจากนิยายรักดราม่าเป็นซีรีส์นั้นมีมากมาย แต่ที่ติดหูติดตาคือ 'The Fault in Our Stars' ที่ถ่ายทอดความสัมพันธ์ของฮาเซลกับออกัสอย่างสะเทือนใจ บทประพันธ์ของจอห์น กรีนถูกตีความใหม่ผ่านภาพยนตร์ที่ทั้งเศร้าและอบอุ่น แม้จะเน้นการเดินทางของตัวละครหลัก แต่รายละเอียดเล็กๆ อย่างบทสนทนาที่คมคายยังคงถูกถ่ายทอดออกมาได้ดี อีกเรื่องที่ไม่พูดถึงไม่ได้คือ 'Me Before You' นวนิยายของโจโจ มอยส์ที่ว่าด้วยความรักระหว่างหลุยส์กับวิลล์ ความขัดแย้งทางจริยธรรมและความเจ็บปวดทางใจถูกนำเสนอผ่านการแสดงของ Emilia Clarke และ Sam Claflin ทำให้เรื่องนี้โด่งดังไปทั่วโลก

หัวข้อที่คนถามบ่อยคือประเทศไหนที่นำ 'กู่เจิ้ง' มาทำเป็นซีรีส์ในทศวรรษนี้ และในมุมมองของคนที่ติดตามผลงานดัดแปลงจากต้นฉบับอย่างใกล้ชิด คำตอบสั้นๆ คือจีนแผ่นดินใหญ่ยังคงเป็นเวทีหลัก ฉันเคยตามข่าวคราวของโปรเจกต์ดัดแปลงหลายครั้ง และสิ่งที่เห็นเด่นชัดคือสตูดิโอจีนลงทุนทำเวอร์ชันถ่ายทอดสดและเวอร์ชันสตรีมมิงเป็นหลัก ทั้งแบบซีรีส์ยาวและซีรีส์มินิซีรีส์ บ่อยครั้งงานเหล่านี้มีการปรับโครงเรื่องให้เหมาะกับตลาดจีน ทำให้กลิ่นอายต้นฉบับยังอยู่แต่โทนจะเข้มข้นขึ้นเพื่อดึงคนดูในประเทศโดยตรง มุมมองสั้นๆ ของฉันคือถาตรจึงน่าจะต้องเลือกเวอร์ชันจีนเป็นหลักถ้าต้องการติดตามผลงานอย่างเป็นทางการ แต่ก็ไม่แปลกถ้าจะเห็นการนำไปดัดแปลงแบบเล็กๆ หรือได้รับแรงบันดาลใจจากต่างประเทศด้วยเช่นกัน

การดัดแปลงวรรณกรรมเป็นซีรีส์กลายเป็นเทรนด์ที่น่าสนใจในวงการบันเทิงยุคนี้ ตัวอย่างที่โดดเด่นเห็นจะเป็น 'The Witcher' จากนิยายแฟนตาซีของอันเดรย์ ซาปคอฟสกี ที่ถ่ายทอดโลกอันโหดร้ายเต็มไปด้วยอารมณ์ขันแบบดำได้อย่างสมบูรณ์แบบ เรื่อง 'Bridgerton' ก็เป็นอีกตัวอย่างที่ดี ที่นำนวนิยายรักยุครีเจนซีของจูเลีย ควินน์มาสร้างเป็นซีรีส์สุดฟีเวอร์ด้วยสีสันและดนตรีร่วมสมัย ส่วน 'The Handmaid\'s Tale' ที่ดัดแปลงจากงานเขียน dystopian ของมาร์กาเร็ต แอตวูด ก็สะท้อนปัญหาสังคมได้อย่างน่าหวาดหวั่น ลองมาดูซีรีส์เอเชียอย่าง 'Kingdom' จากมังงะเรื่อง 'Kingdom' ของยาซูฮิสะ ฮาระ ที่นำเรื่องราวสงครามในประวัติศาสตร์จีนมาสร้างเป็นซีรีส์ซามูไรสุดยิ่งใหญ่

ร้านหนังสือมุมโรแมนซ์มักมีหนังสือบางประเภทที่แทบจะถูกหยิบไปดัดแปลงเป็นซีรีส์ซ้ำแล้วซ้ำเล่า อ่านนิยายรักมานาน ทำให้เราเห็นชัดว่าแนวโรแมนติกคอเมดี้คือหัวใจของการดัดแปลงยอดนิยม เพราะโครงเรื่องมักตรงไปตรงมา ตัวละครมีเคมีชัด และจังหวะตลก-หวานทำให้คนดูอยากดูต่อเป็นตอน ๆ ตัวอย่างคลาสสิกอย่าง 'Pride and Prejudice' ถูกนำไปปรับเป็นหนังและซีรีส์หลายครั้งเพราะธีมความรักที่ขัดเกลาทางสังคมยังคงใช้งานได้กับผู้ชมทุกยุค ส่วนแนวที่มีความเซ็กซี่หรือดราม่าเข้มข้นอย่างนิยายเอโรติกก็มักถูกแปลงเป็นภาพยนตร์หรือซีรีส์ง่าย ๆ เนื่องจากมีฉากอารมณ์ที่ชัดเจนและฐานผู้อ่านอยากเห็นการแสดงภาพ เช่นกรณีของ 'Fifty Shades' ที่กลายเป็นหนังดัง อีกแนวที่ไม่ควรมองข้ามคือแนววาย (BL) ซึ่งพลังแฟนคลับและการเล่าเรื่องเชิงความสัมพันธ์ทำให้ซีรีส์เกิดไวและกระแสปัง ตัวอย่างไทยอย่าง '2gether' แสดงให้เห็นว่าถ้าจับจุดเคมีตัวละครกับมุกคอเมดี้ได้ดี งานดัดแปลงจะประสบความสำเร็จอย่างรวดเร็ว นอกจากนั้นนิยายพีเรียดหรือแฟนตาซีโรแมนซ์ก็มีแนวโน้มถูกดัดแปลงบ่อยเมื่อทุนและเอฟเฟกต์พร้อม เพราะภาพสวยช่วยขายความฝันของความรักได้ทันที ทั้งหมดนี้สรุปได้ว่าไม่ได้มีแนวเดียวที่โดดเด่น แต่ถ้าต้องเลือกแนวที่ถูกหยิบมาบ่อยที่สุดจริง ๆ คงเป็นโรแมนติกคอเมดี้และนิยายวาย เพราะทั้งสองแบบง่ายต่อการแปลงเป็นฉากและมีผู้ชมพร้อมดูอยู่แล้ว พอเป็นแบบนี้ก็สนุกทั้งคนเขียน คนดัด และคนดูไปพร้อมกัน

มีนวนิยายหลายเรื่องที่ถูกย้ายจากหน้ากระดาษขึ้นสู่จอทีวีจนกลายเป็นบทสนทนาในหมู่คนดู และผมชอบมองว่าแต่ละการดัดแปลงเหมือนการตีความบทกวีชิ้นใหญ่ชิ้นหนึ่ง ตัวอย่างที่ชัดเจนคงเป็น 'A Song of Ice and Fire' ที่กลายเป็นซีรีส์ 'Game of Thrones' — งานต้นฉบับเต็มไปด้วยชั้นเชิงการเมือง ตัวละครที่ซับซ้อน และโลกกว้างขวาง การย่อบทและเลือกฉากมาทำเป็นซีรีส์ทำให้เรื่องบางส่วนชัดเจนขึ้น แต่ก็ต้องแลกด้วยการตัดรายละเอียดบางอย่างที่แฟนอ่านหนังสือรักไว้ นอกจากนี้ยังมีคลาสสิกอย่าง 'Pride and Prejudice' ที่ถูกนำมาดัดแปลงหลายครั้งจนเห็นการตีความใหม่ ๆ ในแต่ละยุค สุดท้ายผมคิดว่าการที่ 'The Handmaid's Tale' กลายเป็นซีรีส์ก็เป็นตัวอย่างของการขยายประเด็นสังคมจากหน้าหนังสือสู่ภาพเคลื่อนไหว—บางฉากถูกขยาย บางความคิดถูกเน้น ทำให้ผู้ชมใหม่ได้สัมผัสมุมมองที่อาจจะไม่ได้ชัดในหนังสือแบบตรง ๆ แต่ก็ยังคงแก่นสารของต้นฉบับไว้อย่างทรงพลัง

ตลอดเวลาที่หลงใหลในตำนานท้องถิ่น ผีอีมิ้งกลายเป็นเรื่องเล่าเล็กๆ ที่ถูกหยิบขึ้นมาทำเป็นงานศิลป์หลายแบบไม่ใช่แค่หนังยักษ์เดียว ฉันเห็นการปรับเป็นละครเวทีพื้นบ้านหลายครั้ง ที่นักเล่านิทานท้องถิ่นเอาตำนานดั้งเดิมมาขยายบท ละครเวทีมักเล่นกับเสียงและเงาเพื่อทำให้ผีอีมิ้งดูทั้งน่าสะพรึงและน่าเห็นใจ ในเวอร์ชันนี้ตัวละครถูกตั้งใจให้เป็นตัวแทนของชุมชนมากกว่าผีเดี่ยวๆ ทำให้เรื่องราวมีมิติเชิงสังคมและสะท้อนค่านิยมท้องถิ่น นอกจากเวที ฉันยังเคยดูผลงานสั้นจากผู้กำกับอิสระที่เอาโครงเรื่องผีอีมิ้งไปตีความเป็นหนังสั้นสมัยใหม่ โดยย้ายฉากไปอยู่ในเมืองและเชื่อมเรื่องกับปัญหาความโดดเดี่ยวของคนรุ่นใหม่ งานแบบนี้ไม่ได้พยายามเลียนแบบนิทานเป๊ะๆ แต่เลือกใช้บรรยากาศและสัญลักษณ์ของตำนานมาเล่าใหม่ ซึ่งให้ความรู้สึกทั้งคุ้นเคยและสดใหม่ในคราวเดียว

เคยเจอเพื่อนที่ทำงานแนะนำให้ดูซีรีส์ 'ดาวคนละดวง' ซึ่งดัดแปลงจากนวนิยายชื่อเดียวกันของปลายฟ้า ตอนแรกนึกว่าจะเป็นโรแมนติกทั่วไป แต่ปรากฏว่าเนื้อหาลึกซึ้งกว่าที่คิด แทรกเรื่องความสัมพันธ์ในครอบครัวและความฝันที่ต้องสู้ ฉากที่แม่กับลูกสาวทะเลาะกันเพราะต่างไม่เข้าใจกันแทบทำให้น้ำตาซึม ส่วนอีกเรื่องที่ชอบคือ 'เล่ห์ลับสลับร่าง' จากงานเขียนของอัญชัน เล่นกับแนวฟีลกู้ดและความเชื่อเรื่องวิญญาณได้น่าสนใจ ตัวเอกที่ต้องแก้ปริศนาชีวิตตัวเองในร่างคนอื่นทำให้ติดงอมแงม ซีรีส์ทำออกมาได้สนุกแม้จะเปลี่ยนบางจุดจากหนังสือเล็กน้อย

ไม่เคยเบื่อเลยกับการพูดถึงงานที่ทำได้ครบทุกมิติแบบนี้ — นั่งดู 'Fullmetal Alchemist: Brotherhood' แล้วหัวใจยังเต้นไม่เป็นจังหวะปกติทุกครั้งที่ดูฉากสำคัญ จังหวะการเล่าเรื่องของอนิเมะนี้กระชับแต่ไม่รีบร้อน ช่วงต้นปูพื้นอย่างมั่นคง ระหว่างกลางค่อยๆ ขยายความสัมพันธ์และผลักดันคอนฟลิคต์จนไปถึงจุดแตกหักได้อย่างสะใจ ฉากอารมณ์หนัก ๆ ได้รับการประพันธ์ซาวด์ประกอบและการตัดต่อภาพที่เข้ากันอย่างลื่นไหล ฉันชอบที่ทีมงานไม่เพียงทำตามมังงะอย่างเคร่งครัด แต่ยังเก็บรายละเอียดที่ทำให้ทุกตัวละครมีน้ำหนัก เช่นความเจ็บปวดของเอดและอลิเซีย ความขัดแย้งของฮอมังค์ถูกนำเสนอด้วยมุมกล้องและสเกลที่ทำให้เห็นผลกระทบต่อสังคมโดยรวม ความสมบูรณ์ของงานชิ้นนี้อยู่ที่การเชื่อมเส้นเรื่องย่อยเข้าด้วยกันจนเกิดความพึงพอใจเมื่อทุกจุดพาไปสู่ตอนจบ ฉันยังคงแนะนำให้คนที่คิดจะเริ่มดูมังงะ-อนิเมะลองเริ่มจากเวอร์ชันนี้ก่อน เพราะมันให้ทั้งอารมณ์ตลก เศร้า และฉากแอ็กชันที่จับต้องได้ เสร็จแล้วก็ยังคงคิดถึงมันอยู่บ่อย ๆ