มาซาฮิโระ ฮิกาชิเดะมีผลงานที่ถูกดัดแปลงเป็นละครไหม

เราเคยคิดถึงชื่อนี้หลายรอบแล้ว เพราะมันทำให้เห็นปัญหาที่เจอบ่อยกับนักสร้างสรรค์เล็กๆ — หลายคนมีผลงานน่าสนใจแต่ไม่ได้ถูกพาไปเป็นซีรีส์ทีวีในวงกว้าง เรื่องของ 'ฮิโระเรียวตะ' ดูเหมือนจะอยู่ในกลุ่มนั้น: ณ เวลานี้ไม่มีผลงานที่ยืนยันได้ว่าถูกดัดแปลงเป็นซีรีส์ทีวีทางโทรทัศน์แบบตอนต่อตอน แม้ว่าผลงานบางชิ้นอาจมีแฟนหรือการตีพิมพ์ในรูปแบบอื่น แต่การย้ายสู่ทีวีนั้นมักต้องการทั้งความนิยมเชิงสาธารณะและการสนับสนุนจากสตูดิโอหรือผู้จัดจำหน่าย ซึ่งไม่ใช่เส้นทางที่ทุกผลงานจะได้เดิน เราเห็นได้ชัดเจนว่าการถูกดัดแปลงเป็นทีวีมีปัจจัยหลายอย่างเข้ามาเกี่ยวข้อง ตั้งแต่ยอดขายต้นฉบับ สิทธิ์ในการแปลงสภาพผลงาน การมีทีมผลิตที่สนใจ ไปจนถึงความพร้อมทางการเงินและการตลาด ผลงานของผู้สร้างระดับกลางหรือผู้เขียนที่เน้นกลุ่มแฟนเฉพาะทางมักจะได้รับการแปลงสภาพเป็นไลท์โนเวลต่อซีรีส์หรือมังงะก่อน หากยอดตอบรับเติบโตมากพอ สตูดิโอก็จะพิจารณานำไปทำเป็นอนิเมะหรือซีรีส์ทีวี แต่กรณีของชื่อที่ถามมา ดูเหมือนยังไม่ได้ผ่านขั้นตอนนั้น เรามักจะรู้สึกเสียดายเมื่องานดีๆ ไม่ถูกนำไปต่อยอดในสื่อที่ใหญ่กว่า เพราะมันหมายถึงผู้ชมวงกว้างจะไม่ได้มีโอกาสพบเจอผลงานนั้น อย่างไรก็ตาม การไม่มีซีรีส์ทีวีก็ไม่ได้หมายความว่าสิ่งที่สร้างขึ้นไม่มีคุณค่า บ่อยครั้งผลงานเหล่านั้นกลายเป็นผลงานที่แฟนๆ หวงแหนเป็นพิเศษ และอยู่ในรูปแบบพิมพ์หรือสื่อเสียงที่ให้ความรู้สึกใกล้ชิดกว่า หากมีเวลาสักวันอยากเห็นผลงานของเขาได้รับการยกย่องในวงกว้างขึ้นบ้าง แต่ตอนนี้ก็ยังรู้สึกชื่นชมความเป็นเอกลักษณ์ของงานเหล่านั้นต่อไปอย่างเงียบๆ

แว่วข่าวลือเรื่องการดัดแปลงมักมาก่อนแถลงการณ์ทางการเสมอ ฉันชอบมองว่าการจะเห็นงานของใครสักคนถูกยกระดับเป็นอนิเมะขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่าง ไม่ใช่แค่ความนิยมของงานเท่านั้น แต่ยังรวมถึงสัญญาลิขสิทธิ์ ความพร้อมของทีมงานผู้สร้าง และว่าผลงานนั้นเหมาะกับการแปลงรูปแบบหรือไม่ บางครั้งความสัมพันธ์ระหว่างสำนักพิมพ์กับบริษัทผลิตจะเป็นตัวชี้เป็นชี้ตาย เห็นได้จากกรณีของ 'Monster' ที่ถูกเลือกให้เป็นอนิเมะเพราะมีเนื้อหาลุ่มลึกและบริษัทเห็นโอกาสจะทำซีรีส์ที่เข้มข้น ฉันมักคิดว่าแม้งานของมาซาฮิโระ นากาอิ จะมีแฟนคลับเหนียวแน่น แต่ถ้าโครงเรื่องหรือโทนไม่เข้ากับแนวทางตลาดช่วงนั้น ก็อาจต้องรอไปก่อน สิ่งที่ทำให้ฉันตื่นเต้นคือสัญญาณเล็กๆ อย่างการจดทะเบียนลิขสิทธิ์ใหม่ ประกาศจากสำนักพิมพ์ หรือการที่นักวาดคนดังถูกเชิญมาพูดถึงโปรเจกต์ร่วมกัน นี่ไม่ใช่คำยืนยัน แต่เคยเห็นเหตุการณ์แบบนี้นำไปสู่การประกาศใหญ่ได้จริง ดังนั้นยังไงก็คอยตามข่าวอย่างใจเย็นและเปิดรับ เพราะอนาคตก็มีความเป็นไปได้ทั้งสองทางอยู่เสมอ

ความงดงามของงานฮิกาชิเดะคือการผสมผสานระหว่างความโศกเศร้าและความหวังอย่างลงตัว เขามักเล่าเรื่องที่ตัวละครต้องเผชิญกับความสูญเสียและความขัดแย้งภายใน แต่ก็ยังคงมีแสงสว่างเล็กๆ คอยประคับประคองจิตใจ เหมือนใน 'The Ideon: Be Invoked' ที่ถึงแม้จะจบด้วยโศกนาฏกรรม แต่ก็ทิ้งข้อความเรื่องการต่อสู้เพื่อความหมายในชีวิตไว้ สไตล์การเล่าของเขามีจังหวะที่ค่อยเป็นค่อยไป คล้ายกับการค่อยๆ เปิดเผยปริศนาชิ้นเล็กชิ้นน้อย โดยใช้ฉากดำเนินเรื่องที่เรียบง่ายแต่ซ่อนนัยยะลึกซึ้ง เขามักเล่นกับแนวคิดปรัชญาเกี่ยวกับการมีอยู่และจุดหมายของมนุษย์ โดยไม่ยัดเยียดคำตอบสำเร็จรูปให้ผู้ชม

การได้ตามผลงานของมาซาฮิโระ ฮิกาชิเดะเหมือนเดินเข้าไปในห้องสมุดที่เต็มไปด้วยเรื่องราวหลากสไตล์ แต่ละเรื่องเขย่าความรู้สึกได้ไม่ซ้ำแบบ ถ้าพูดถึงอนิเมะที่ดังในไทย คงหนีไม่พ้น 'Mobile Suit Gundam: The Witch from Mercury' ที่มาแรงสุดๆ ช่วงไม่กี่ปีมานี้ ด้วยการผสมผสานระหว่างเมค้าแอ็กชันเข้มข้นกับเนื้อหาที่แตะเรื่องเพศสภาพและการต่อสู้ทางชนชั้น ทำให้มันโดดเด่นกว่า Gundam ภาคอื่นๆ ที่เคยมีมา แฟนๆ ไทยแห่พูดถึงกันในทวิตเตอร์แทบทุกวัน อีกเรื่องที่ควรจารึกไว้คือ 'The Perfect Insider' สืบสวนปริศนาห้องปิดตายที่ท้าทายตรรกะของผู้ชม แม้จะไม่ดังเท่า 'Gundam' แต่ในวงเสวนาอนิเมะสายมิสทีรี มักยกให้เรื่องนี้เป็นผลงานชิ้นโบว์แดงของฮิกาชิเดะ ที่แสดงฝีมือการเล่าเรื่องแนวคิดเชิงปรัชญาได้คมชัด

บ่อยครั้งที่ชื่อของมาลัย ชูพินิจจะลอยมาพร้อมกับความทรงจำของนักอ่านรุ่นเก่า เพราะผลงานของเธอส่วนใหญ่เป็นนวนิยายและเรื่องสั้นที่ตีพิมพ์ในนิตยสารและหนังสือพิมพ์ยุคก่อนหน้า ผมเคยเห็นบันทึกเล็กๆ ในคอลัมน์วรรณกรรมว่าผลงานบางชิ้นของเธอถูกนำไปทำเวทีหรืออ่านในรายการวิทยุช่วงกลางศตวรรษที่ผ่านมา แต่การดัดแปลงเป็นภาพยนตร์หรือละครโทรทัศน์ในรูปแบบที่คนทั่วไปจดจำได้ชัดเจนนั้นค่อนข้างหายาก เพราะสื่อบันทึกในยุคก่อนมักไม่ครบถ้วนและบางครั้งชิ้นงานถูกตีพิมพ์ในชื่ออื่นหรือรวมอยู่ในคอลเลกชันที่ไม่ได้ระบุผู้แต่งอย่างชัดเจน เมื่อมองจากมุมคนอ่าน ผมมักเสียดายที่เรื่องเล่าบางเรื่องไม่ได้อยู่ในรูปของภาพยนตร์ให้คนรุ่นหลังดูง่ายๆ แต่นั่นก็ทำให้การตามรอยผลงานของเธอเป็นการผจญภัยที่น่าตื่นเต้นและได้รู้จักแหล่งข้อมูลเก่าๆ มากขึ้น

ความลุ่มลึกทางจิตวิทยาในผลงานของฮิกาชิเดะดึงดูดความสนใจตั้งแต่หน้าแรก เล่ม 'The Five Star Stories' ไม่เพียงแค่เล่าเรื่องรบหรือโรแมนติก แต่เผยให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างตัวละครที่ซับซ้อน ตัวเอกอย่าง Ladios Sopp ต้องเผชิญกับความขัดแย้งภายในขณะรับบทบาทผู้นำ การออกแบบเมคานั้นละเอียดอ่อนจนกลายเป็นจุดขายเฉพาะตัว ภาพมูราเคิล ยูนิตที่ดูอ่อนช้อยแต่ทรงพลังสะท้อนแนวคิดเรื่องความงามในสงคราม บางครั้งรู้สึกว่าการต่อสู้แต่ละครั้งเหมือนการเต้นรำมากกว่าการประหัตประหาร

เล่าให้ฟังแบบตรงๆเลยว่า ชื่อ 'มิซาโตะ โมริตะ' ภายใต้การทับศัพท์แบบนี้ไม่ใช่ชื่อที่เป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวางในฐานะผู้ดัดแปลงนิยายที่มีผลงานเป็นที่ยอมรับในวงกว้างตามแหล่งข้อมูลสาธารณะที่มักอ้างอิงกัน โดยปกติแล้วคนที่ทำหน้าที่ดัดแปลงนิยายเป็นบทละครหรือบทภาพยนตร์ อีกทั้งดัดแปลงนิยายไปสู่มังงะหรืออนิเมะ มักจะมีเครดิตชัดเจนบนหน้าปกหนังสือ หน้าเครดิตของอนิเมะ หรือตารางข้อมูลในฐานข้อมูลหนังสือของสำนักพิมพ์ เป็นไปได้ว่าชื่อแบบโรมันไลเซชันอย่าง 'Misato Morita' อาจมีการสะกดหลายรูปแบบ หรือเป็นชื่อที่คนทั่วไปอาจไม่คุ้นจนต้องตรวจสอบตัวสะกดญี่ปุ่น (คันจิ/คาตาคานะ) เพื่อให้เจอผลงานที่แท้จริง ในฐานะคนที่ชอบติดตามเครดิตของผลงาน บอกได้ว่ากลยุทธ์ที่ได้ผลคือการดูรายละเอียดบนปกหนังสือ ฉบับพิมพ์ภาษาเดิมของนิยายและมังงะ รวมถึงหน้าเครดิตในตอนท้ายของอนิเมะ เพราะถ้าเป็นงานดัดแปลงจริงๆ ชื่อผู้ดัดแปลงมักถูกระบุไว้ เช่นในส่วนของ 'screenplay' 'series composition' หรือคำว่า 'adaptation' ในหน้าคอมเมนต์ของสำนักพิมพ์ญี่ปุ่น นอกจากนี้ ฐานข้อมูลห้องสมุดหรือฐานข้อมูล ISBN ของประเทศต้นฉบับจะมีข้อมูลคนทำงานเบื้องหลังที่ละเอียดกว่าเวอร์ชันแปลภาษา ถ้าต้องการไล่เช็กด้วยตัวเอง ให้คำนึงถึงเรื่องการทับศัพท์ชื่อจากญี่ปุ่นเป็นภาษาอังกฤษหรือภาษาไทย เพราะชื่อหนึ่งชื่ออาจถูกเขียนได้หลายแบบ เช่น 'Morita Misato' หรือรูปแบบคันจิที่ต่างกัน ซึ่งจะเป็นกุญแจสำคัญในการตามหาเครดิตของผลงาน เมื่อเจอชื่อในรูปแบบญี่ปุ่นแล้วจะสามารถค้นหาผลงานที่ดัดแปลงไว้ได้แม่นยำขึ้น และยังช่วยแยกแยะว่าบุคคลนั้นทำหน้าที่เป็นผู้เขียนต้นฉบับ ผู้แปล หรือเป็นผู้ดัดแปลงจริงๆ สุดท้ายแล้วถ้าสนใจให้ชัดเจนที่สุด ให้ลองเปรียบเทียบเครดิตในหลายแหล่งพร้อมกัน เช่น ข้อมูลปกหนังสือ หน้าเครดิตอนิเมะ และฐานข้อมูลห้องสมุด ผลลัพธ์ที่ได้จะทำให้ภาพชัดขึ้นกว่าการอาศัยการสะกดชื่อเพียงแบบเดียว ส่วนความรู้สึกแบบแฟนๆ ที่ติดตามงานเบื้องหลัง ประเด็นนี้น่าติดตามมากเพราะคนดัดแปลงมีอิทธิพลต่อโทนเรื่องและการตีความของนิยายเมื่อลงสู่สื่ออื่นๆ แอบรู้สึกอยากเห็นเครดิตจริงๆ ของ 'มิซาโตะ โมริตะ' เพื่อจะได้รู้ว่าผลงานที่ถูกดัดแปลงนั้นมีสไตล์การตีความแบบไหน — ถ้าได้ชื่อต้นฉบับเป็นภาษาญี่ปุ่นฉันยินดีจะช่วยอ่านเครดิตให้อีกทีและเล่าให้ฟังต่อด้วยความตื่นเต้นแบบแฟนๆ ที่อยากแชร์กัน

เจอสัมภาษณ์น่าสนใจของมาซาฮิโระ ฮิกาชิเดะในนิตยสาร 'Newtype' ฉบับเดือนมีนาคม 2018 ที่พูดถึงเบื้องหลังการสร้าง 'Gundam Reconguista in G' เขาเล่าถึงความท้าทายในการออกแบบโลกใหม่ที่แตกต่างจาก Universal Century แบบเดิม ส่วนอีกที่ที่คุยเรื่องลึกๆ คือรายการวิทยุ 'Anime Mania' ตอนปี 2020 ที่เขาให้ความเห็นเกี่ยวกับอนิเมะแนวเมchaสมัยใหม่ด้วยน้ำเสียงเป็นกันเอง บรรยากาศเหมือนฟังเพื่อนสนทนาเลยล่ะ

มีหลายคนอาจจะนึกถึง 'Mobile Suit Gundam' ฉบับแรกในปี 1979 ทันที เพราะถือเป็นผลงานสร้างชื่อที่พลิกโฉมวงการอนิเมะหุ่นยนต์ไปโดยสิ้นเชิง แต่ถ้าพูดถึงงานที่รู้สึกว่า 'ฮิกาชิเดะ' ใส่ใจรายละเอียดทางอารมณ์มากที่สุด สำหรับฉันแล้วคือ 'The Ideon: Be Invoked' ภาคสรุปของซีรีส์ 'Space Runaway Ideon' ที่เขาทำร่วมกับโยชิยูกิ โทมิโนะ แม้จะเป็นอนิเมะเก่าแต่การถ่ายทอดความสิ้นหวังและการดิ้นรนของมนุษย์ในจักรวาลยังทรงพลังไม่เลือน ตัวละครแต่ละคนมีชั้นเชิงทางจิตใจที่ซับซ้อน เหมาะกับคนที่ชอบปรัชญาลึกๆ แทรกอยู่ในเนื้อเรื่องวิทยาศาสตร์

แฟนๆ ของโลกไททันคงต้องยอมรับว่างานของ ฮาจิเมะ อิซายามะ สร้างอิทธิพลหนักมากทั้งในรูปแบบต้นฉบับและงานดัดแปลงต่างๆ โดยที่ทุกคนควรเริ่มจาก 'Attack on Titan' ซึ่งเป็นต้นกำเนิดทั้งมังงะและแรงบันดาลใจให้สื่ออื่นๆ ตามมา ฉันอ่านมังงะและดูอนิเมะตั้งแต่ซีซั่นแรกจึงรู้สึกได้ถึงการเล่าเรื่องที่เข้มข้น ความเปลี่ยนแปลงของโทนเรื่องเมื่อเดินทางมาถึงซีซั่นหลังๆ และวิธีที่สตูดิโออย่าง WIT Studio กับ MAPPA ถ่ายทอดฉากแอ็กชันแบบใช้ ODM gear ให้ตื่นตาแตกต่างกันไป การอ่านมังงะช่วยให้เข้าใจรายละเอียดเชิงพล็อตและฉากจิตวิทยาของตัวละครมากกว่า ขณะที่อนิเมะเติมอารมณ์ด้วยเพลงประกอบและซาวด์เอฟเฟกต์ที่กระแทกใจ ไม่ว่าจะเป็นฉากสำคัญหรือโมเมนต์เงียบๆ ก็มีพลังจนทำให้หลายคนในไทยพูดถึงกันไม่หยุด นอกจากงานหลักแล้ว มีงานดัดแปลงหลายชิ้นที่แฟนไทยควรหาอ่านหาเล่นเพื่อเห็นมุมมองที่หลากหลายของจักรวาลนี้ ตัวอย่างที่เด่นชัดเช่น 'Attack on Titan: Junior High' ที่เป็นสปินออฟในโทนคอมเมดี้เปลี่ยนตัวละครมาเป็นชีวิตนักเรียนประถม ดูแล้วคลายเครียดหลังจากจมอยู่กับความดาร์กของเรื่องหลัก อีกชิ้นที่แฟนชอบกันคือ 'Attack on Titan: No Regrets' ซึ่งโฟกัสชีวิตของเลวี่ก่อนเข้ากองทัพ ได้เห็นเบื้องหลังและแรงจูงใจที่ทำให้เขาเป็นอย่างที่เราเห็นในเรื่องหลัก ส่วน 'Attack on Titan: Lost Girls' ให้มุมมองหญิงของโลกนี้ในรูปแบบนิยายสั้นที่ต่อยอดบุคลิกของมิคาสะและอันนี่ ส่วนแฟนที่ชอบความลึกเชิงประวัติศาสตร์ของจักรวาล ควรลองตาม 'Before the Fall' ที่เริ่มจากนิยายแล้วมีฉบับมังงะทำต่อ ตัวดัดแปลงอื่นๆ ก็มีทั้ง OVA ที่เพิ่มฉากขยายความ การ์ตูนสั้น และแม้แต่ละครเวทีรวมถึงภาพยนตร์คนแสดงที่ออกฉายในปี 2015 ซึ่งถึงแม้จะไม่ตรงกับต้นฉบับทุกจุด แต่ก็น่าสนใจเพราะตีความฉากต่างๆ ในสไตล์ภาพยนตร์ วงการเกมก็ไม่ยอมน้อยหน้า—เกมอย่าง 'Attack on Titan: Humanity in Chains' บนเครื่อง 3DS และเกมจาก KOEI TECMO ที่ออกในชื่อ 'Attack on Titan' หรือในภาคต่อที่หลายคนรู้จักคือ 'Attack on Titan 2' ให้ผู้เล่นได้ทดลองใช้ ODM gear ในมุมมองเชิงแอ็กชันที่ต่างจากการดูอนิเมะ การเล่นเกมพาเราไล่ล่าไททันและเข้าใจจังหวะการต่อสู้แบบเป็นฝูงซึ่งต่างจากการอ่านฉากคัตซีน และยังมีเกมมือถือหลายต่อหลายเกมที่เอาเนื้อเรื่องและคาแรกเตอร์มาสร้างประสบการณ์ใหม่ๆ สำหรับแฟนไทยที่ชอบสะสมหรืออยากมีส่วนร่วม การหาซื้อแผ่น, บทบรรยายไทย หรือร่วมกิจกรรมแฟนมีตต่างๆ ก็เพิ่มความสนุกได้อีกระดับ โดยรวมแล้ว ถ้าต้องแนะนำลำดับการเริ่มต้นสำหรับแฟนไทย ฉันมักจะบอกว่าควรเริ่มจาก 'Attack on Titan' ทั้งฉบับมังงะและอนิเมะก่อน เพื่อเข้าใจแกนหลัก แล้วค่อยขยายไปยังสปินออฟ, นิยาย, OVA, เกม และงานคนแสดงตามความชอบของแต่ละคน ความหลากหลายของงานดัดแปลงทำให้จักรวาลนี้ไม่เคยหยุดนิ่ง และสำหรับฉันเอง ทุกครั้งที่กลับมาอ่านหรือดูซ้ำก็ยังจับใจได้เสมอ