เดอะมัมมี่ ภาค 1999 ต่างจากภาค 2017 อย่างไร

การพาเด็กไปดู 'เดอะมัมมี่' คือเรื่องที่ต้องคิดให้รอบคอบ เมื่อพูดถึงเวอร์ชันผจญภัย-คอมเมดี้แบบปี 1999 ที่มีทั้งฉากลุ้นระทึกและมุกตลกแทรก ผมมองว่านี่ไม่ใช่หนังสำหรับน้องเล็กที่ยังกลัวความมืดหรือภาพสยองง่าย ๆ เพราะมีฉากสยองขวัญแบบคลาสสิก เช่น การล้มตาย การเผชิญหน้ากับมัมมี่ที่ดูน่ากลัว และโทนภาพที่มืดชวนขนลุก แม้จะมีมุกเบา ๆ และตัวละครที่เป็นมิตร แต่หลายฉากสามารถทำให้เด็กวัยประถมปลายตกใจได้ง่าย การตัดสินใจพาเด็กไปดูจึงขึ้นกับความไวต่อความน่ากลัวของแต่ละครอบครัวและการเตรียมตัว ผมมักจะแนะนำว่าอยากให้รอจนถึงประมาณวัย 10–12 ปีขึ้นไป ถ้าเด็กโตพอที่จะเข้าใจมุกและแยกแยะความสมมติจากความจริงได้ จะสนุกกับการผจญภัยมากกว่า แต่ถ้าลูกยังกลัวง่าย ให้ดูเวอร์ชันสำหรับครอบครัวหรือคัดฉากที่เข้มข้นก่อน สุดท้าย การดูร่วมกันและเตรียมคุยหลังชมช่วยลดความตึงเครียดได้ดี ผมมักเปิดโอกาสให้ถามและอธิบายว่าฉากไหนเป็นเทคนิคพิเศษหรือเป็นส่วนของการเล่าเรื่องที่เกินจริง นั่นทำให้บรรยากาศเปลี่ยนจากน่ากลัวเป็นการเรียนรู้และเพลิดเพลินได้มากขึ้น

ความตื่นเต้นจากฉากเปิดเรื่องของ 'เดอะมัมมี่' ยังชวนให้หัวใจเต้นแรงทุกครั้งที่นึกถึง ผมจะเล่าแบบรวบรัดแต่ครบ: เรื่องหลักคือการตื่นขึ้นของคำสาปโบราณเมื่อกลุ่มนักล่าสมบัติและนักวิชาการบังเอิญปลุกมัมมี่ผู้ถูกสาป—อิมโฮเท็ป—ให้ฟื้นคืนชีพในยุค 1920s การปลุกนี้ไม่ได้เป็นแค่การคืนชีพธรรมดา แต่นำพาพลังเหนือธรรมชาติ โรคระบาด และการตามล่าเพื่อคืนชีวิตให้คนรักเก่า ซึ่งกลายเป็นแกนกลางของความขัดแย้ง ผมชอบตรงที่หนังผสมทั้งแอ็กชัน ตลก และโรแมนติก: ฮีโร่ต้องวิ่งไล่ตามแผ่นหนังสือและวัตถุโบราณเพื่อหยุดการฟื้นคืนชีพ มีฉากในเมืองโบราณอย่างฮามูนาปตราที่เป็นฉากเปิดสำคัญ และตัวละครหลักทั้งนักผจญภัยกับนักวิชาการต้องร่วมมือกันต่อสู้กับพลังมืดจนถึงจบเรื่อง มันเป็นหนังผจญภัยแบบคลาสสิคที่ยังคงความสนุกได้ดี และให้ความรู้สึกว่าโบราณสถานบางอย่างไม่ควรถูกรบกวน — อย่างน้อยนั่นคือสิ่งที่ทำให้ผมติดตามจนจบ

รายชื่อนักแสดงหลักของ 'เดอะมัมมี่' ฉบับปี 1999 ที่ฉันมักพูดถึงคือคนกลุ่มนี้: Brendan Fraser, Rachel Weisz, John Hannah, Arnold Vosloo, Kevin J. O'Connor, Oded Fehr และ Patricia Velásquez. ฉันชอบเริ่มจาก Brendan Fraser ที่รับบท Rick O'Connell — เขามีเสน่ห์แบบฮีโร่ผจญภัย ทำให้ฉากแอ็กชันมีน้ำหนักและน่าลุ้น ส่วน Rachel Weisz ในบท Evelyn Carnahan ให้ความสดใสกับมิติของนักโบราณคดีที่ไม่ใช่แค่สวยแต่ฉลาด John Hannah ในบท Jonathan ช่วยเติมมุขและความเป็นมนุษย์ให้เรื่องไม่หนักเกินไป Arnold Vosloo เป็นหัวใจของฝันร้ายในบท Imhotep; มุมมองของเขาทำให้ตัวร้ายมีน้ำหนักและน่าจดจำ Kevin J. O'Connor กับ Oded Fehr ช่วยสร้างทีมตัวละครข้างเคียงที่โดดเด่น ส่วน Patricia Velásquez ในบท Anck-su-namun ก็ให้ความรู้สึกลึกลับและมีเสน่ห์ในแบบของเธอ โดยรวมแล้วรายชื่อนี้คือแกนหลักที่ผลักดันเรื่องราวของ 'เดอะมัมมี่' ให้กลายเป็นหนังผจญภัยคลาสสิกสไตล์โรงหนังโรงใหญ่

พูดตามตรง ฉันชอบเวอร์ชั่นปี 1999 ของ 'เดอะมัมมี่' เพราะมันให้ความรู้สึกผจญภัยรื่นเริงแบบเก่า ๆ ที่ผสมคอมเมดี้ แอ็คชั่น และความลึกลับได้ลงตัว ฉากการเปิดตัวที่สุสาน, การสืบเสาะหาโบราณวัตถุ และเคมีระหว่างตัวเอกทำให้หนังมีจังหวะที่สนุก โดยเฉพาะการเล่นมุกและการเดินเรื่องที่ไม่เครียดจนเกินไป ฉากแอ็คชั่นยังพอดี ไม่ได้ยัด CG จนรู้สึกหลอก ส่วนเพลงประกอบและงานออกแบบฉากก็ช่วยสร้างบรรยากาศอียิปต์โบราณได้ดี ส่วนรีเมคยุคหลังเน้นโทนมืดกว่า ดราม่าหนักและใส่ฉากแอ็คชั่นแบบบล็อกบัสเตอร์ร่วมสมัยมากขึ้น พล็อตถูกรีเฟรชให้เป็นจักรวาลแอ็คชันร่วมกับความพยายามทำให้ตัวละครดูเป็นฮีโร่สมัยใหม่ ความต่างสำคัญคือเวอร์ชั่นเก่าเน้นความสนุกแบบผจญภัยคลาสสิก ส่วนรีเมคเน้นความตื่นเต้นเร้าใจและเทคนิคพิเศษระดับสูง ผลลัพธ์จึงต้องขึ้นกับว่าคุณชอบหนังผจญภัยแบบไหนมากกว่า

ดิฉันชอบเพลงประกอบที่สามารถพาเรากลับเข้าไปสู่บรรยากาศของหนังได้ทันที และเพลงของ 'The Mummy' ฉบับปี 1999 นั้นทำหน้าที่นี้ได้อย่างละมุนลึก เพลงประกอบเรื่องนี้แต่งโดย เจอร์รี โกลด์สไมธ์ ซึ่งฝีมือของเขาไม่เพียงแต่เติมพลังให้กับซีนแอ็กชัน แต่ยังสร้างความลึกลับและความยิ่งใหญ่แบบอียิปต์โบราณได้อย่างชัดเจน ช่วงท่อนธีมหลักที่เต็มไปด้วยทองเหลืองหนักแน่นและคอรัสลอย ๆ นั้นมักจะวนในหัวฉันหลังจากดูฉากสำคัญ ๆ เสร็จแล้ว วิธีการเรียงเครื่องดนตรีของโกลด์สไมธ์ในเพลงนี้ทำให้ฉากไล่ล่าและฉากสยองขวัญมีน้ำหนักคนละแบบ เขาใช้จังหวะเพอร์คัชชันที่กระชับเพื่อผลักพลังงานฉากแอ็กชัน ในขณะที่ใช้เสียงสตริงและคอรัสเพื่อถ่ายทอดความเก่าแก่และคำสาป ที่ชอบมากคือการผสานองค์ประกอบทั้งสองแบบจนไม่รู้สึกว่าขาดกันเลย เป็นสิ่งที่เตือนฉันถึงความยอดเยี่ยมของซาวด์แทร็กยุคเก่า ๆ ที่ยังคงทรงพลังกว่าเพลงประกอบหนังแอ็กชันทันสมัยบางเรื่อง เพลงของเจอร์รี โกลด์สไมธ์ใน 'The Mummy' ให้ทั้งความตื่นเต้นและความลึกลับในเวลาเดียวกัน แล้วก็ทำให้ฉันอยากเปิดซาวด์แทร็กซ้ำ ๆ ในวันที่ต้องการหนีจากความวุ่นวายประจำวัน ฝันดีแบบมีธีมอียิปต์ติดหูเป็นของแถมที่ดีมาก ๆ

บอกตรงๆว่านี่เป็นคำถามที่หลายคนสงสัยเวลาจะหาหนังเก่าๆ มาดูอีกครั้ง ผมเคยสังเกตว่าฉบับที่วางขายในประเทศไทยของ 'เดอะมัมมี่ 3 คืนชีพจักรพรรดิมังกร' ส่วนใหญ่จะมีซับไทยแนบมาเป็นมาตรฐาน เพราะผู้จัดจำหน่ายมักใส่ภาษาไทยไว้ในเมนูของดีวีดีหรือบลูเรย์สำหรับตลาดไทย แต่เรื่องพากย์ไทยจะแตกต่างกันไปตามเวอร์ชัน: บางแผ่นที่ผลิตสำหรับตลาดบ้านหรือการออกอากาศทางโทรทัศน์จะมีพากย์ไทยให้เลือก ในขณะที่บลูเรย์นำเข้า หรือการฉายแบบสากลมักปล่อยเสียงต้นฉบับภาษาอังกฤษเป็นหลัก ส่วนตัวแล้วผมมักเลือกเวอร์ชันที่มีซับไทยมากกว่า เพราะชอบรับฟังน้ำเสียงนักแสดงต้นฉบับ แต่ก็เข้าใจว่าคนที่อยากผ่อนคลายจะเลือกพากย์ไทยก็ได้สะดวกกว่า ถ้าหาเป็นแผ่นที่วางขายในไทยหรือการออกอากาศทางช่องท้องถิ่น โอกาสเจอพากย์ไทยจะสูงขึ้นอยู่บ้าง แต่ถ้าเป็นสตรีมมิ่งหรือบลูเรย์นำเข้า อาจต้องตรวจดูสเปกก่อนตัดสินใจซื้อหรือดู เพื่อให้ตรงกับความชอบของเราเอง

ภาพลักษณ์ของหนังผจญภัย-สยองขวัญยุค 90 ทำให้ชื่อนักแสดงบางคนติดตาผู้ชมไปนาน ในความเห็นของผม นักแสดงนำของ 'เดอะมัมมี่' ฉบับปี 1999 คือ Brendan Fraser ผู้รับบทเป็น Rick O'Connell ที่กลายเป็นหน้าตาของหนังเรื่องนั้นไปโดยปริยาย เพราะการเล่นที่ผสมทั้งความหล่อแบบฮีโร่เก่าและมุกตลกที่เรียกยิ้มได้อย่างเป็นธรรมชาติ ทำให้ตัวละครมีมิติ ไม่ใช่ฮีโร่ไร้ความปัจเจก ในมุมที่เป็นแฟนหนังเก่า การจับคู่เขากับ Rachel Weisz ในบท Evelyn Carnahan เพิ่มเสน่ห์ให้ทั้งคู่และพลังกิมมิคของหนัง รู้สึกได้จากการโต้ตอบ ฉากในห้องสมุดที่ Evelyn ค้นพบความลับต่าง ๆ จนไปถึงฉากไคลแมกซ์ที่ Rick ต้องลุยกับอันตรายหลายอย่าง Brendan Fraser แสดงฉากแอ็กชันด้วยความตั้งใจและความเป็นมนุษย์ ทำให้การเสี่ยงไม่ใช่แค่โชว์สตันท์ แต่ยังสร้างความห่วงใยให้คนดูด้วย โดยสรุปแล้ว ชื่อ Brendan Fraser มักถูกยกเป็นนักแสดงนำของ 'เดอะมัมมี่' เวอร์ชันนี้ ไม่เพียงเพราะคาแรกเตอร์ที่โดดเด่น แต่เพราะการออกแบบตัวละครและเคมีระหว่างนักแสดงทำให้หนังยังคงถูกพูดถึง มุมมองแบบนี้มักทำให้ผมคิดถึงสเตจการเล่าที่ผสมทั้งอารมณ์ขันและอันตรายไว้ด้วยกัน

เวลาที่นั่งนึกถึงหนังสยองคลาสสิก ผมมักจะยกเรื่องราวของยุคทองหนังสยองขึ้นมาคุยก่อนเสมอ อารมณ์แบบนี้ทำให้ผมเชียร์ให้อ่านหรือดูต้นฉบับก่อนเสมอ เพราะเวอร์ชันดั้งเดิมของ 'The Mummy' ให้บริบททางประวัติศาสตร์และบรรยากาศแบบกอธิกที่หาในหนังบล็อกบัสเตอร์ยุคใหม่ยากมาก ฉากที่ใช้แสงเงา การแต่งหน้าและสแตนท์แบบสโลว์เทคนิค มันสอนให้รู้ว่าภาพวาดความน่ากลัวในอดีตสร้างขึ้นด้วยไหวพริบ ไม่ใช่เอฟเฟกต์คอมพิวเตอร์ล้วนๆ ผมชอบเปรียบกับงานคลาสสิกอย่าง 'Frankenstein' หรือ 'Dracula' เพราะมิติของตัวละครและจังหวะเล่าเรื่องมีความเป็นโรงหนังยุคก่อน ถ้ามีเวลาผมจะให้ดูต้นฉบับก่อน แล้วค่อยข้ามมาที่ 'The Mummy' (1999) เพื่อเห็นการตีความใหม่แบบเต็มรูปแบบ ความเปรียบต่างทั้งโทนและเทคนิคจะทำให้การชมทั้งสองเวอร์ชันสนุกขึ้นและได้มุมมองประวัติศาสตร์ภาพยนตร์ที่น่าจดจำ