ใครพากย์เสียงตัวละครปลาคาบในภาพยนตร์

ความทรงจำจากการนั่งดู 'Finding Nemo' ในโรงหนังบ้านเราครั้งแรกนั้นมีเสียงพากย์ไทยของนีโมติดหูจนอยากรู้ว่าใครอยู่เบื้องหลังเสียงนั้น เราอยากเล่าตรง ๆ ว่าเวอร์ชันพากย์ไทยของภาพยนตร์เรื่องนี้เคยมีมากกว่าหนึ่งเวอร์ชันตามช่องทางการจัดจำหน่าย เช่น เวอร์ชันโรง เวอร์ชันดีวีดีหรือเวอร์ชันออกอากาศทางทีวี ซึ่งมักทำให้ชื่อของนักพากย์สำหรับตัวละครเด็กอย่างนีโมต่างกันไปในแต่ละเวอร์ชัน การพากย์ตัวละครเด็กบางครั้งทำโดยนักพากย์เด็กจริง ๆ หรือโดยนักพากย์หญิงที่ปรับโทนเสียงให้เด็กลง เพื่อให้ได้สัมผัสที่เป็นธรรมชาติ ถ้าอยากหาคำตอบชัดเจน วิธีที่แน่นอนคือเปิดเครดิตท้ายเรื่องในแผ่นหรือเวอร์ชันที่เราดูอยู่ เพราะรายละเอียดชื่อคนพากย์มักจะอยู่ตรงนั้น การตรวจดูปกดีวีดีหรือคำอธิบายบนแพลตฟอร์มสตรีมมิ่งที่เป็นทางการก็ช่วยให้ยืนยันได้เช่นกัน สุดท้ายแล้วเสียงพากย์ไทยของนีโมเป็นหนึ่งในองค์ประกอบที่ทำให้ตัวละครนั้นน่ารักและจำได้ไม่ลืม

ในความทรงจำของการดูการ์ตูนแนวทะเล มีภาพของตัวปลาที่ชอบพูดจากวน ๆ อยู่กับฉากสว่าง ๆ ในหัวเสมอ และเมื่อพูดถึง 'ปลาออสก้า' สิ่งแรกที่ฉันทำคือคิดถึงตัวละครปลาที่มีบทโดดเด่นในหนังสำหรับครอบครัว แต่ตอนนี้ต้องยอมรับว่าชื่อไทยบางครั้งแปลไม่ตรงกับชื่ออังกฤษ ทำให้เวอร์ชันไทย/สากลสับสนได้ง่าย ฉันมักดูเวอร์ชันพากย์ไทยหลายครั้งจนคุ้นเสียงแต่ไม่ได้จำชื่อผู้พากย์เสมอไป เสียงพากย์ที่น่าจดจำของตัวปลาออสก้ามักมีน้ำเสียงร่าเริงและคาแรกเตอร์แบบตลกชวนขำ ถ้าต้องการทราบชื่อผู้พากย์อย่างแน่ชัด ให้มองหาชื่อในเครดิตตอนจบของแผ่นดีวีดีหรือในหน้ารายละเอียดของผู้จัดจำหน่ายไทย เพราะที่นั่นมักระบุทีมพากย์ครบถ้วน นอกจากนี้เพจแฟนคลับหรือฟอรัมการ์ตูนภาษาไทยมักมีคนรวบรวมข้อมูลพากย์ไว้เรียบร้อย เสียงพากย์ไทยบางครั้งเปลี่ยนไปตามการนำเข้าและรอบการฉาย ต่างสตูดิโออาจใช้ทีมนักพากย์ที่ต่างกัน ซึ่งเป็นเหตุผลที่คนดูบางคนสับสนว่ารายชื่อใครเป็นเสียงใคร สรุปสั้น ๆ ไม่ได้ใช้คำนี้ แต่โดยส่วนตัวฉันคิดว่าการเช็กเครดิตเป็นวิธีที่ชัวร์ที่สุด และการฟังย้อนหลังจะช่วยยืนยันว่าเสียงคุ้นเคยเป็นของนักพากย์คนเดิมหรือเปลี่ยนไป

เสียงวอกเกิ้ลในเวอร์ชั่นภาษาอังกฤษให้ชีวิตโดย 'Jemaine Clement' ซึ่งผมคิดว่าเป็นการจับคู่ที่แสบสันต์และมีเสน่ห์จริง ๆ การพากย์ของเขามีจังหวะการออกเสียงที่เป็นเอกลักษณ์ ผสมความขี้เล่นกับความเศร้าลึก ๆ แบบที่มักเห็นในการแสดงตลกร้ายของเขา ผมชอบที่เขาไม่ทำให้ตัวละครกลายเป็นตัวตลกเต็มรูปแบบ แต่ยังคงความน่ารักและความเปราะบางเอาไว้ ทำให้ฉากที่วอกเกิ้ลต้องเผชิญความท้าทายมีน้ำหนักมากขึ้น เปรียบเทียบกับการแสดงเสียงในงานอย่าง 'The Muppets' ที่เต็มไปด้วยมุกไว ๆ นี่ต่างกันตรงที่มีเลเยอร์อารมณ์มากกว่า ผมรู้สึกว่าการเลือกพากย์แบบนี้ช่วยยกระดับซีนสำคัญ ๆ ให้ผู้ชมเชื่อมโยงกับวอกเกิ้ลได้ง่ายขึ้น และยังคงจำเสียงนั้นได้หลังจากหนังจบ

เคยสงสัยไหมว่าฉบับไทยของ 'มาดากัสการ์' จะต่างจากต้นฉบับแค่ไหน ผมมักจะสังเกตเรื่องนี้เวลาดูหนังพากย์ไทยเพราะเสียงพากย์สามารถเปลี่ยนอารมณ์และมุกตลกไปได้ทั้งเรื่อง ในกรณีของ 'มาดากัสการ์' นั้น นักพากย์ไทยที่ปรากฏมักจะแตกต่างกันไปตามเวอร์ชัน—เวอร์ชันฉายโรง เวอร์ชันดีวีดี/บลูเรย์ และเวอร์ชันที่ออกอากาศทางทีวีกลุ่มช่องต่าง ๆ อาจมีการรับงานจากทีมพากย์คนละชุด ดังนั้นรายชื่อคนพากย์ไทยที่คุณได้ยินบนทีวีอาจไม่เหมือนกับแผ่นดีวีดีที่อยู่ในบ้าน นอกจากนี้ บางประเทศมักจะจ้างคนดังหรือคอมเมเดียนท้องถิ่นมาพากย์ตัวละครสำคัญเพื่อเพิ่มการตลาด ทำให้แต่ละเวอร์ชันมีสีสันต่างกัน ถ้าต้องการเช็กรายชื่อคนพากย์ไทยที่แน่นอน วิธีที่เร็วสุดคือดูเครดิตท้ายเรื่องของแผ่นดีวีดีหรือบลูเรย์ ฉบับที่ฉายโรงมักมีเครดิตภาษาไทยด้วย และบางครั้งข้อมูลนี้ก็ปรากฏบนปกแผ่นหรือในข้อมูลของสถานีโทรทัศน์ที่ออกอากาศ ส่วนแหล่งข้อมูลออนไลน์ของไทย เช่น เว็บบันเทิงหรือคลิปตัวอย่างพากย์ไทยบางครั้งก็ระบุชื่อคนพากย์ไว้เช่นกัน แต่วิธีที่แน่นอนที่สุดคืออ่านเครดิตท้ายเรื่อง เพราะชื่อที่ลงตรงนั้นคือคนที่พากย์ในเวอร์ชันนั้นโดยเฉพาะ โดยสรุป เสียงพากย์ไทยของ 'มาดากัสการ์' มีหลายเวอร์ชันและรายชื่อแตกต่างกันได้ ถ้าอยากได้ชื่อที่ชัวร์ ให้หาข้อมูลในเครดิตท้ายฉบับที่คุณมีหรือฉบับที่มองหาอยู่ แล้วเสียงพากย์ที่ชอบก็จะกลับมามีความหมายมากขึ้นเมื่อรู้ชื่อคนทำงานเบื้องหลัง

เครดิตตอนท้ายของ 'วาสนาของ ปลาเค็ม' บอกเราว่าเวอร์ชันพากย์ไทยไม่ได้ยึดติดกับนักพากย์คนเดียวตลอดทุกตอน แต่ใช้ทีมพากย์ประจำซีรีส์ที่รับบทตามตัวละครหลักต่าง ๆ ผมเป็นคนดูซีรีส์พากย์ไทยบ่อย ๆ จึงค่อนข้างสังเกตว่าในกรณีของ 'วาสนาของ ปลาเค็ม' เสียงของตัวเอกมีความคงที่ตลอดซีซั่น แต่คนที่ทำหน้าที่หลักจริง ๆ มักเป็นกลุ่มนักพากย์ประจำสตูดิโอเดียวกันมากกว่าการใช้บุคคลเพียงคนเดียว นั่นแปลว่าเมื่อมองเครดิตแบบรวมทั้งหมด เราจะเห็นชื่อหลายคนที่วนเวียนกันรับบทตัวละครหลักและรอง ในมุมมองส่วนตัว ผมคิดว่าวิธีนี้ช่วยให้การแสดงพากย์มีมิติและสีสัน ไม่ได้ยึดอยู่กับน้ำเสียงของคนคนเดียว ซึ่งเหมาะกับงานที่มีตัวละครหลากหลายและต้องการเน้นการสื่ออารมณ์แบบแตกต่างกันไป

เสียงนุ่มๆ และเต็มไปด้วยความอบอุ่นของแพดดิงตันในเวอร์ชันภาษาอังกฤษเป็นสิ่งที่โดดเด่นจนยากจะลืมได้ — เสียงนั้นมาจากนักแสดงเบน วิชออว์ (Ben Whishaw) ที่พากย์ให้ตัวละครนี้ในภาพยนตร์เรื่อง 'Paddington' และภาคต่อ 'Paddington 2'. เบนเลือกท่วงเสียงที่ผสมความไร้เดียงสากับความสุภาพแบบอังกฤษ ทำให้หมีตัวนี้ดูทั้งน่ารักและมีความจริงจังในเวลาเดียวกัน การเลือกเบนมาพากย์ทำให้ฉากเล็กๆ อย่างเวลาแพดดิงตันกินมาร์มเลด หรือตั้งคำถามแบบเรียบง่ายกับคนรอบตัว มีน้ำหนักขึ้นมาในเชิงอารมณ์ เขาไม่พยายามทำเสียงการ์ตูนจนเกินไป แต่ใช้การเว้นจังหวะและน้ำเสียงที่ละเอียดอ่อน ซึ่งเป็นเหตุผลว่าทำไมบทสนทนาที่ดูธรรมดาจึงทำให้คนดูอมยิ้มแล้วก็อิ่มใจไปพร้อมกัน นอกจากนี้น้ำเสียงของเบนยังช่วยเสริมคาแรคเตอร์เมื่อแพดดิงตันต้องเผชิญกับความไม่เข้าใจจากโลกภายนอก — ความอ่อนโยนและดื้อรั้นในตัวละครถูกส่งผ่านเสียงได้ชัดเจน การฟังเวอร์ชันภาษาอังกฤษแล้วเทียบกับซับไทยจะเห็นความแตกต่างในอารมณ์ทันที และสำหรับผมแล้วการได้ยินเบนพากย์คือหนึ่งเหตุผลที่ทำให้ภาพยนตร์ชุดนี้ยังคงมีเสน่ห์เมื่อดูซ้ำ

เสียงของ 'หัวทุย' ในฉบับหนังสือเสียงมักมีเฉดอารมณ์ที่ลุ่มลึกและหลากหลาย — ฉันเคยฟังเวอร์ชันหนึ่งที่เล่าโดยผู้เล่าเสียงโทนอบอุ่นซึ่งเล่นกับจังหวะและสำเนียงจนตัวละครดูมีมิติ ทั้งความดื้อและความอ่อนโยนถูกขับขึ้นมาผ่านโทนเสียงเดียวกันได้อย่างน่าเชื่อถือ การเล่าในหนังสือเสียงมักให้พื้นที่กับการใส่เสียงประกอบเล็กๆ และการปรับพยางค์จังหวะที่ทำให้ภาพในหัวชัดขึ้น ฉบับที่ฉันชอบใช้การเว้นจังหวะในฉากสำคัญเพื่อเน้นความตึงเครียด แล้วค่อยเบาลงเมื่อเป็นช่วงที่ตัวละครเปิดใจ สิ่งนี้ต่างจากการดูภาพยนตร์ตรงที่การฟังทำให้จินตนาการทำงานเองมากขึ้น ฉันชอบที่ผู้พากย์บางคนเลือกใช้เสียงต่ำกว่าปกติในฉากเครียด และกลับมาเป็นเสียงละมุนในฉากเล็ก ๆ ซึ่งทำให้การเดินทางของ 'หัวทุย' รู้สึกเป็นธรรมชาติ โดยสรุป ฉบับหนังสือเสียงมักจะไม่ผูกมัดกับเสียงเดียวแบบตายตัว — แต่ละสำนักพิมพ์หรือโปรดิวเซอร์จะเลือกผู้พากย์ที่ตีความตัวละครต่างกัน ถาเมื่อฟังหลายๆ เวอร์ชัน เปรียบเทียบแล้วจะเริ่มเห็นว่าการเลือกโทนเสียงและจังหวะของผู้พากย์มีผลกับการรับรู้ตัวละครมากขนาดไหน และนั่นแหละทำให้การฟังกลายเป็นประสบการณ์ที่สนุกด้วยตัวมันเอง

บอกเลยว่าเรื่องนักพากย์ไทยมักมีรายละเอียดเล็กๆ ที่แฟนๆ ชอบตามหาอยู่เสมอ ความจริงผมเองจำชื่อคนพากย์ตัวละคร 'ปลาดุกบิ๊กอุย' ไม่ได้แบบชัวร์ร้อยเปอร์เซ็นต์จากความทรงจำตรงๆ แต่เท่าที่นึกได้ ชื่อของนักพากย์มักจะปรากฏในเครดิตตอนท้ายของคลิปหรือในคำบรรยายใต้คลิปของช่องที่ลงงานนั้น หากเป็นงานระดับซีรีส์หรือแอนิเมชันอย่างเช่นที่เราเห็นใน 'One Piece' ก็จะมีการลงชื่อนักพากย์ค่อนข้างชัดเจน ซึ่งช่วยให้ตามต่อได้ง่าย ถ้าอยากรู้ชัวร์จริงๆ ผมมักจะแนะนำให้เช็คเครดิตของตอนที่ตัวละครปรากฏครั้งแรก หรือดูหน้าข่าวสารของสตูดิโอที่ทำพากย์ บางครั้งแฟนคอมมูนิตี้หรือเพจแฟนเพจก็รวบรวมข้อมูลไว้เรียบร้อย การได้เห็นชื่อจริงในเครดิตมันให้ความพึงพอใจแบบแฟนๆ มากกว่าการเดา และยังทำให้รู้ผลงานอื่นๆ ของนักพากย์คนนั้นด้วย เท่าที่จำได้ เสียงของตัวละครแบบนี้มักจะมาจากนักพากย์ที่มีสไตล์ตลกและยืดหยุ่น ถ้าเจอเครดิตแล้วจะยิ่งสนุกขึ้นมาก