การกลับมาของอลิซแตกต่างจากภาคแรกยังไง

พูดถึง 'Alice in Borderland' ซีรีส์ญี่ปุ่นที่ดัดแปลงจากมังงะเรื่องเดียวกัน ตอนจบของซีรีส์เน้นธีม 'การเลือก' และ 'คุณค่าของชีวิต' ผ่านการทดสอบสุดท้ายที่ท้าทายทั้งร่างกายและจิตใจของตัวละครหลัก สิ่งที่ทำให้ประทับใจคือวิธีที่เรื่องเล่าจัดการกับความสัมพันธ์ระหว่างตัวละคร ทุกการตัดสินใจล้วนส่งผลต่อ结局แบบคาดไม่ถึง แต่ยังคงความรู้สึกหวังไว้แม้ในสถานการณ์มืดมนที่สุด ภาพยนตร์เล่นกับแนวคิดว่าเรากำหนดชะตากรรมตัวเองได้แค่ไหนภายใต้กฎเกณฑ์ที่ถูกบีบให้เล่น แม้จะไม่สปอยล์細節 แต่บอกได้ว่าจบแบบให้觀眾ตีความได้หลายมุม มีทั้งความสมหวังและความเจ็บปวดผสมกันอย่างน่าประทับใจ

ภาคต่อของ 'ฮีโร่' กลับมาพร้อมกับพัฒนาการของตัวละครที่ชัดเจนกว่าเดิม อย่างใน 'My Hero Academia' ที่ Deku ไม่ใช่เด็กชายผู้กลัวๆ อีกต่อไป แต่กลายเป็นผู้ที่เริ่มเข้าใจพลังของตัวเองและรับมือกับความรับผิดชอบที่ใหญ่ขึ้น สิ่งที่แตกต่างชัดเจนคือธีมเรื่องที่หนักขึ้น ภาคแรกมักเน้นการค้นพบตนเอง แต่ภาคสองมักพุ่งไปที่การต่อสู้กับความท้าทายที่ใหญ่กว่า ทั้งด้านกายภาพและจิตใจ อย่างใน 'Attack on Titan' ภาคหลังที่ความขัดแย้งซับซ้อนขึ้นมาก

หนังสือ 'อลิซในแดนมหัศจรรย์' และ 'อลิซผ่านกระจก' กลายเป็นตำนานที่หลายคนคุ้นเคย แต่สำหรับคนไทยแล้ว ตอนที่โดดเด่นที่สุดน่าจะเป็น 'Alice’s Adventures in Wonderland: The Graphic Novel' ที่แปลและจัดพิมพ์โดยสำนักพิมพ์สกายบุ๊กส์ ภาพสไตล์กราฟิกนวยุคช่วยทำให้เรื่องราวสนุกขึ้นอีก level แถมยังมีหน้าปกสีสันสดใสที่ดึงดูดสายตา สิ่งที่ทำให้เล่มนี้ฮิตในไทยคือการที่มันตอบโจทย์ทั้งกลุ่มนักอ่านตัวยงและคนที่เพิ่งเริ่มรู้จักอลิซ เนื้อหาถูกย่อยให้เข้าใจง่ายโดยไม่ตัดทอนเสน่ห์ดั้งเดิม ยิ่งไปกว่านั้นยังมีฉบับโลว์คostที่ขายดีในงานหนังสือระดับประเทศ แม้แต่ร้านหนังสือออนไลน์ยังติดอันดับขายดีอยู่บ่อยๆ

การกลับมาของอลิซเป็นเรื่องราวที่หลายคนตั้งตารอคอย แต่จนถึงปี 2024 นี้ ยังไม่มีข่าวอย่างเป็นทางการเกี่ยวกับการสร้างอนิเมะดัดแปลงจากซีรีส์นี้เลย เรื่องนี้เป็นผลงานของนักเขียนนามปากกา 'Nanamomo' ที่โด่งดังจากความมืดมนและพล็อตที่คาดเดาไม่ได้ แม้จะมีแฟนๆ คอยเรียกร้องให้ทำอนิเมะ แต่ดูเหมือนบริษัทผลิตยังไม่ตัดสินใจ สิ่งที่ทำให้ 'อลิซ' น่าสนใจคือการผสมผสานระหว่างโลกแฟนตาซีกับจิตวิทยาอันซับซ้อน ถ้าจะทำอนิเมะจริง คงต้องใช้สตูดิโอที่เชี่ยวชาญแนวคิด abstract เช่น ufotable หรือ Shaft ถึงจะสื่อสารอารมณ์ดิบๆ ของเรื่องออกมาได้ ระหว่างนี้แฟนๆ อาจต้องเก็บเกี่ยวความสุขจากมังงะและนิยายก่อน ซึ่งก็มีรายละเอียดที่ลึกซึ้งไม่แพ้กัน

ฉันมองว่าภาคสองเลือกเดินทางทางอารมณ์ที่ต่างจากภาคแรกอย่างชัดเจน ภาคแรกของ 'อลิซผจญภัยในแดนมหัศจรรย์' ให้ความรู้สึกเหมือนงานแฟนตาซีฉับไว เต็มไปด้วยการออกแบบโลกที่ฉูดฉาดและภาพนิ่งๆ ที่ทำให้เราหลงใหล ส่วนภาคสองกลับค่อยๆ คลายความแปลกประหลาดนั้นออก แล้วหันมาจับประเด็นเรื่องเวลา ความเสียใจ และการไถ่บาปของตัวละครบางคนมากขึ้น ฉากในภาคสองที่เป็นการย้อนอดีตหรือการพบกับตัวเองในวัยก่อน ๆ ทำให้โทนภาพและจังหวะเปลี่ยนจากความสนุกแบบฉับพลันมาเป็นสิ่งที่ต้องใช้ความรู้สึกดู ในแง่โครงเรื่อง ภาคแรกวางตัวเป็นการผจญภัยชิ้นต่อชิ้น อาศัยความรู้สึกอัศจรรย์และตัวละครสีสันสดใสเป็นแรงขับ แต่ภาคสองเอาโครงเรื่องมาเป็นตัวกำหนดความเคลื่อนไหวของตัวละคร สำคัญที่การแก้ไขอดีตหรือการเดินทางข้ามเวลา ซึ่งทำให้ตัวละครอย่างหมวกใบใหญ่มีมิติและจุดเปลี่ยนทางใจมากขึ้น นั่นทำให้ฉันรู้สึกว่าภาคสองเป็นงานที่โตขึ้นและกล้าเจาะลึกความเจ็บปวดมากกว่าแค่โชว์โลกแฟนตาซีอย่างเดียว

เป็นแฟนพันธุ์แท้ของวรรณกรรมแฟนตาซีมาเกือบสิบปี พอเห็นข่าวว่า 'อลิซ' กลับมาในเวอร์ชันใหม่ก็ตื่นเต้นมาก! เรื่องนี้ไม่ใช่แค่การย้อนกลับไปสู่โลกมหัศจรรย์ แต่เป็นการขยายจักรวาลออกไปอีกขั้นด้วยมุมมองของผู้เขียนที่เข้าใจโลกสมัยใหม่ สิ่งที่ชอบที่สุดคือการตีความตัวละครใหม่ๆ เช่น ราชินีแดงที่ถูกพัฒนาให้มีเบื้องหลังที่ซับซ้อนขึ้น มันไม่ใช่แค่ตัวร้ายแบบเดิมๆ แต่สะท้อนปัญหาความสัมพันธ์ในครอบครัวได้อย่างน่าประทับใจ สำหรับคนที่ชอบแฟนตาซีแน่นอนว่าไม่ควรพลาด แต่ควรเปิดใจรับการเปลี่ยนแปลงบางอย่างที่อาจแตกต่างจากต้นฉบับคลาสสิก

เวอร์ชันภาพยนตร์ของ 'อลิซในแดนนรก' ให้ความรู้สึกไวกว่าและมองเห็นได้ชัดกว่าเมื่อเทียบกับมิติภายในที่นิยายพยายามถ่ายทอด การเล่าเรื่องในหนังตัดบทบรรยายภายในใจของตัวเอกลงอย่างชัดเจน แล้วแปลงบทความคิดเหล่านั้นเป็นภาพหรือฉากสั้น ๆ ที่แทบไม่ทิ้งช่องว่างให้ผู้ชมจินตนาการเยอะเหมือนในหน้ากระดาษ นั่นทำให้จังหวะหนังเร็วขึ้น แต่แลกมาด้วยการที่บางความสัมพันธ์ในนิยายซึ่งค่อย ๆ ปลูกเมล็ดไว้ไม่ได้รับการคลี่คลายเท่าเดิม หลายตัวละครถูกผสมบทหรือตัดทอน เพื่อให้เวลาในภาพยนตร์จัดการได้ง่ายขึ้น นอกเหนือจากโครงเรื่องแล้วโทนภาพและซาวด์แทร็กทำหน้าที่เปลี่ยนอารมณ์ของเรื่องไปด้วย ตัวอย่างเช่น สัญลักษณ์บางอย่างในนิยายที่มีความหมายเชิงจิตวิทยาถูกย่อให้เป็นพร็อพหรือสัญลักษณ์ภาพเดียวในหนัง ซึ่งผมคิดว่าทำให้ความซับซ้อนด้านความคิดลดน้อยลง แต่ก็เพิ่มพลังทางสายตาที่ทำให้ฉากบางฉากผลักดันอารมณ์ได้ทันที การปิดท้ายของหนังยังเลือกให้ความชัดเจนกับเส้นทางตัวเอกมากขึ้น ต่างจากนิยายที่เปิดช่องให้ผู้อ่านตีความต่อเอง ซึ่งนั่นก็ขึ้นกับรสนิยมว่าจะชอบแบบสมจริงกระชับหรือแบบปล่อยให้คิดต่อมากกว่า

บอกตามตรง ฉันรู้สึกว่าภาคสองของ 'อลิซในแดนนรก' เริ่มต้นจากเส้นเลือดที่ต่อจากภาคแรกอย่างแนบเนียน — ไม่ใช่แค่การเอาฉากจบของภาคแรกมาต่อ แต่เป็นการขยายผลทั้งเหตุการณ์และผลกระทบทางจิตใจของตัวละครหลักให้หนักแน่นขึ้น ภาคแรกวางรากเรื่องไว้ด้วยปมใหญ่หลายอย่าง เช่น แหล่งกำเนิดของการทดสอบ ความสัมพันธ์ที่เปราะบางระหว่างคนรอด และการตัดสินใจที่บ่อนทำลายความเชื่อของตัวละคร ภาคสองเลยเริ่มจากการเก็บกู้เศษชิ้นส่วนพวกนั้น: ความลับบางอย่างถูกเฉลยทีละน้อย ขณะที่ปมที่คิดว่าจบแล้วกลับผุดขึ้นมาใหม่ให้ต้องเผชิญหน้าอีกครั้ง ฉากเปิดมักโยงกับฉากท้าย ๆ ของภาคแรกโดยตรง ทำให้รู้สึกต่อเนื่อง ไม่ต้องสับสนว่าจะเกิดอะไรขึ้นก่อนหลัง เนื้อหาหลักเชื่อมโยงกับภาคแรกผ่านสามแกนสำคัญที่ฉันชอบมากคือ พล็อตเชื่อมโยง, พัฒนาการตัวละคร, และการขยายโลก เรื่องราวในภาคสองเดินหน้าด้วยผลลัพธ์จากการตัดสินใจของตัวละครในภาคแรก ทำให้ทุกการกระทำมีน้ำหนักมากขึ้น เช่น ตัวละครที่เคยเป็นพันธมิตรอาจแตกหักหรือกลายเป็นศัตรูใหม่ ขณะที่ปมเรื่องระบบเกมหรือกฎของสถานที่ก็คลี่คลายในระดับที่ลึกขึ้น บทยังสอดแทรกแฟลชแบ็กและการเปิดเผยอดีตเพื่อเชื่อมช่องว่างข้อมูลบางส่วน แต่ไม่ได้หมดลุ้นเพราะยังมีปริศนาที่คงไว้ให้สงสัยต่อไป ทำให้ผู้ชมรู้สึกว่าแต่ละฉากมีเหตุผลทางอารมณ์และเชื่อมโยงกับสิ่งที่เกิดขึ้นก่อนหน้านี้ นอกจากพล็อตและตัวละครแล้ว ภาคสองยังเชื่อมถึงอารมณ์และธีมของภาคแรกอย่างต่อเนื่อง เรื่องราวยังคงหมุนรอบคำถามเรื่องความเป็นมนุษย์ การอยู่รอด และผลของการเลือก ซึ่งแสดงออกผ่านการเผชิญหน้าที่โหดขึ้นและการเสียสละที่มีความหมาย บางซีนทำให้เราต้องย้อนคิดถึงฉากสำคัญจากภาคแรก ทำให้รู้สึกถึงการเดินทางที่ต่อเนื่อง ส่วนสไตล์การเล่าเรื่องจะเข้มขึ้น ทั้งโทนภาพ เพลงประกอบ และการตัดต่อที่ทำให้ความตึงเครียดสูงขึ้น แต่ก็ยังมีช่วงพักสบาย ๆ ให้เห็นมิตรภาพและความเป็นคน เพื่อบาลานซ์ความมืด ความต่อเนื่องนี้ทำให้ภาคสองไม่ใช่แค่ส่วนขยาย แต่เป็นการสะท้อนและขยายความของสิ่งที่ภาคแรกตั้งคำถามเอาไว้ โดยรวมแล้ว ถ้ามองในมุมของแฟน ฉันคิดว่าภาคสองทำหน้าที่ได้ดีทั้งการตอบปมสำคัญ และการตั้งปมใหม่ที่น่าติดตาม มันให้ความรู้สึกเหมือนการอ่านบทต่อไปของหนังสือที่ชอบ:บางอย่างถูกเฉลยจนพอใจ บางอย่างยังทิ้งช่องว่างให้คาดเดา และหลายฉากทำให้คิดถึงฉากโปรดจากภาคแรกโดยไม่ทำให้ซ้ำซาก จบแล้วมีความอยากรู้ต่อในหัวใจมากกว่าจะรู้สึกว่าถูกทิ้งให้ผิดหวัง นี่แหละคือความสุขของการดูภาคต่อสำหรับฉัน