เพลง ไม่มีวัน ไม่มีฉัน ไม่มีเธอ แต่งโดยใครและปีไหน?

ฉันจำไม่ได้ว่าได้ยินเพลง 'ไม่มีวันไม่มีฉันไม่มีเธอ' ครั้งแรกเมื่อไหร่ แต่เสียงเมโลดี้และคำร้องทำให้รู้เลยว่าแต่งโดย 'บอย โกสิยพงษ์' คนที่มีฝีมือในการสื่อสารอารมณ์ผ่านทำนองและคำพูดอย่างแนบเนียน ในมุมของคนที่ชอบฟังเพลงเปิดในวันที่คิดมาก ผมชอบรายละเอียดเล็กๆ ในการเรียงประโยคของทำนองที่บอยเขียน—มันไม่หวือหวาแต่เก็บความอ่อนโยนได้ดี เหมือนฉากหนึ่งในหนังรักคลาสสิกอย่าง 'Before Sunrise' ที่บทสนทนาเล็กๆ กลายเป็นความทรงจำยาวนาน เพลงนี้ก็มีพลังแบบนั้น ทำให้ฉันรู้สึกว่าการฟังเพลงไม่ได้เป็นแค่เสียง แต่เป็นการอ่านบันทึกความรู้สึกที่เขียนด้วยโน้ตและคำร้องในเวลาเดียวกัน

ชื่อเพลงเดียวกันแบบนี้มักสร้างความสับสนได้ง่าย แต่มุมมองแรกของผมคือการมองแบบแฟนเพลงรุ่นเก่า: เพลงอย่าง 'ไม่มีวัน' 'ไม่มีฉัน' และ 'ไม่มีเธอ' มักถูกเขียนโดยศิลปินหรือทีมเขียนเพลงของวงนั้น ๆ โดยเฉพาะในวงการเพลงไทยที่คอมโพสเซอร์และคนเรียบเรียงมักเป็นคนละคนกัน ผมมักตรวจดูเครดิตบนอัลบั้มหรือในช่องคำอธิบายเพลงก่อน ถ้าเป็นเวอร์ชันบัลลาดปกติ เพลงพวกนี้มักมีท่อนร้องเรียบง่าย แต่เรียบเรียงให้ชัดด้วยเปียโน กีตาร์โปร่ง และสตริงเสริมเพื่อสร้างอารมณ์ ส่วนถ้าเวอร์ชันป็อปหรืออิเล็กโทรนิก ผมจะเจอการเรียบเรียงที่ใช้ซินธิไซเซอร์ เบสอิเล็กทรอนิกส์ และสเตริโอสเคปเพื่อให้ทันสมัย โดยรวม สไตล์ของเพลงชื่อนี้จะขึ้นกับศิลปินและโปรดิวเซอร์: บางคนทำเป็นบัลลาดโฟกัสเสียงร้อง บางคนดัดแปลงเป็นอินดี้ป็อปหรืออาร์แอนด์บีที่เน้นบีตและแอมเบียนซ์ — ดังนั้นคนแต่งหรือคนเรียบเรียงจริง ๆ จึงต้องยืนยันจากเครดิตของเวอร์ชันที่คุณฟัง แต่ถ้าฟังแบบรวม ๆ ผมมองว่าแก่นของเพลงเหล่านี้มักเป็นความเหงาและความย้ำคิดย้ำทำที่เรียบเรียงให้เข้ากับอารมณ์นั้นมากกว่าแค่การโชว์เทคนิคการเรียบเรียง

เคยสังเกตว่าบางเพลงที่เราชื่นชอบมักมีเวอร์ชันถูกคัฟเวอร์หลายครั้ง แต่สำหรับเพลง 'ไม่มีวัน ไม่มีฉัน ไม่มีเธอ' เรื่องที่ชัดเจนคือ เวอร์ชันที่เข้าชาร์ตส่วนใหญ่เป็นเวอร์ชันต้นฉบับมากกว่า ผมติดตามกระแสเพลงไทยมานาน จึงเห็นว่ามีคนทำคัฟเวอร์เพลงนี้ในยูทูบและไลฟ์ แต่ผลงานเหล่านั้นมักเป็นคลิปแฟนเมดหรือการแสดงสดเล็ก ๆ ที่ได้รับยอดวิวหรือคอมเมนต์มากในชุมชน ไม่ได้ขึ้นไปอยู่บนชาร์ตเพลงอย่างเป็นทางการ เช่นชาร์ตสตรีมมิงหรือชาร์ตรายสัปดาห์ของสถานีวิทยุหลัก เมื่อเปรียบเทียบการนับคะแนนระหว่างสตรีมมิงกับการขายจริง จะเห็นว่าเฉพาะเวอร์ชันที่มีการโปรโมตและปล่อยบนแพลตฟอร์มหลักเท่านั้นที่มีโอกาสไต่ขึ้นชาร์ต สรุปสั้นๆ ว่า ถามว่าใครคัฟเวอร์แล้วติดชาร์ต คำตอบตามที่ผมตามมาคือยังไม่มีคัฟเวอร์ที่ชัดเจนว่าขึ้นชาร์ตแทนเวอร์ชันต้นฉบับ แต่คัฟเวอร์ที่เป็นที่พูดถึงมักเป็นคลิปโชว์ฝีมือหรือการแสดงในงานอีเวนต์มากกว่า

ประโยคนี้ฟังแล้วเหมือนถูกดึงเข้าสู่ความว่างเปล่า และความหมายมันไม่ใช่แค่คำปฏิเสธธรรมดา การจัดวางคำว่า 'ไม่มีวัน ไม่มีฉัน ไม่มีเธอ' ทำให้เกิดภาพของความสิ้นสุดที่แน่นอน ฉันมองว่ามันเป็นการย้ำซ้ำแบบที่ทำให้ความหมายหนักขึ้น ทุกคำตัดความเป็นไปได้ออกไป — ไม่มีวัน หมายถึงไม่มีอนาคตร่วมกัน, ไม่มีฉัน หมายถึงการลบตัวตนหรือการยอมแพ้ของฝ่ายหนึ่ง, ไม่มีเธอ หมายถึงการยอมรับว่าคนที่เคยสำคัญถูกตัดออกจากโลกของอีกคนหนึ่ง ในมุมของคนที่ชอบหนังเกี่ยวกับความทรงจำ การใช้ประโยคแบบนี้ทำให้นึกถึงหนังอย่าง 'Eternal Sunshine of the Spotless Mind' — ฉันเห็นความพยายามจะลบคนออกจากชีวิตและหัวใจ แต่คำย้ำเหล่านี้ก็แฝงด้วยความเจ็บปวดและการยอมจำนน คือทั้งการป้องกันตัวเองและการสารภาพว่าไม่สามารถกลับไปแก้ไขอะไรได้อีก ทั้งสองความหมายนี้อยู่ร่วมกัน ทำให้ประโยคสั้นๆ นี้เป็นทั้งคำปฏิเสธและบทสรุปของความรักที่สิ้นหวัง

ท่อนเปิดของ 'เพลงให้รักนําทางไปหาเธอ' ชวนให้นึกถึงคอนเสิร์ตยามค่ำคืนที่มีคนร้องตามกันทั้งฮอลล์และคาเฟ่เล็ก ๆ รอบเมือง เราไม่สามารถยืนยันชื่อผู้แต่งเพลงหรือเวอร์ชันต้นฉบับได้อย่างแน่นอน ณ ตอนนี้ เพราะเพลงนี้ถูกนำไปร้องซ้ำและทำคัฟเวอร์หลายครั้งจนเกิดความสับสนในแหล่งต่าง ๆ ที่จำได้คือมีทั้งเวอร์ชันที่ฟังดูเป็นการเรียบเรียงสำหรับอคูสติกและเวอร์ชันที่จัดเรียงซินธ์เต็มรูปแบบ ทำให้ผู้ฟังหลายกลุ่มต่างอ้างว่าเป็นเวอร์ชันของศิลปินที่ตนชื่นชอบ เมื่อฟังหลายเวอร์ชัน จะเห็นว่าลักษณะน้ำเสียงและสไตล์การร้องเปลี่ยนอารมณ์ของเพลงได้ชัดเจน บางเวอร์ชันให้ความรู้สึกอบอุ่น ใกล้ชิด ขณะที่บางเวอร์ชันแฝงด้วยความเศร้าหนักแน่น หากต้องการข้อมูลเฉพาะเจาะจงเกี่ยวกับผู้แต่งและผู้ขับร้องต้นฉบับ แผ่นปกอัลบั้มหรือเครดิตจากต้นฉบับมักจะให้คำตอบที่ชัดเจนกว่า แต่ในความทรงจำส่วนตัว เพลงนี้ยังคงเป็นเพลงที่ทำให้คนร้องตามและแชร์ต่อจนกลายเป็นส่วนหนึ่งของเพลย์ลิสต์วันฝนตกอย่างไม่ยากเลย

เคยได้ยินเพลงนี้ครั้งแรกตอนนั่งรถเมล์ผ่านร้านขายซีดีเก่า มันติดหูตั้งแต่บาร์แรกเลยนะ 'รักเธอไม่มีหมด' เป็นผลงานของวง 'บอดี้สแลม' ที่ขับร้องโดยตูน-ภพธร สุนทรญาณกิจ ตอนนั้นยังไม่รู้จักชื่อนักร้อง รู้แค่ว่าน้ำเสียงแบบนี้มันเต็มไปด้วยอารมณ์จริงๆ ความพิเศษของเพลงนี้อยู่ที่ท่อนฮุกที่เรียบง่ายแต่กินใจ เนื้อเพลงพูดถึงความรักที่ไม่มีวันจบสิ้น แม้เวลาจะผ่านไปแค่ไหนก็ตาม อินструเมนต์ที่ใช้ก็ช่วยเสริมบรรยากาศได้ดี ไม่ว่าจะเป็นกีตาร์คู่กับกลองที่ค่อยๆ บิลด์อัพจนถึงท่อนสุดท้ายที่ระเบิดอารมณ์ออกมาจนขนลุก

ชื่อเพลงนี้ฟังแล้วคุ้นหูมาก แต่น่าเสียดายที่แค่เห็นชื่อ 'friendship เธอกับฉัน' โดยไม่มีบริบทเพิ่มเติม มันมีความเป็นไปได้หลายทางจนยากจะชี้ชัดได้ทันที ในมุมมองของคนที่ติดตามเพลงประกอบซีรีส์อย่างจริงจัง ฉันมักพบว่าชื่อเพลงสั้น ๆ แบบนี้มักถูกใช้ซ้ำในหลายงาน บางครั้งเป็นเพลงประกอบซีรีส์วัยรุ่นไทย บางครั้งเป็นเพลงประกอบรายการวาไรตี้หรือแม้แต่เพลงในโปรเจ็กต์ออนไลน์ของศิลปินอินดี้ ทำให้การบอกว่าแต่งโดยใครหรืออยู่ในซีรีส์ไหนต้องพยายามจับบริบทจากแหล่งอื่น เช่น รายชื่อ OST ในหน้าเว็บไซต์ของซีรีส์ หรือคำอธิบายในมิวสิกวิดีโอ ถ้าต้องให้คำแนะนำจากประสบการณ์ตรง ฉันมักจะเริ่มจากเช็กคอนเทนต์ที่เพลงนั้นปรากฏ—ชื่อตอนหรือฉากที่เล่นเพลงนั้น ชื่อศิลปินที่ร้อง และข้อมูลผู้ผลิตเพลงในเครดิตตอนจบ ซึ่งจะชี้ชัดได้ว่าคนแต่งคือใครและเพลงนั้นเป็นส่วนหนึ่งของซีรีส์ใด ถ้ามีตัวอย่างของเพลงหรือคลิปสั้น ๆ ส่งมาได้ก็จะช่วยระบุได้เร็วขึ้น แต่โดยรวม เรื่องชื่อเพลงสั้น ๆ แบบนี้มักทำให้คนรักดนตรีอย่างฉันตื่นเต้นที่จะตามหาเบื้องหลังของมัน เพราะบางทีเบื้องหลังเล็ก ๆ นั้นกลับอบอุ่นและน่าประทับใจมาก

ท่อนฮุคของเพลง 'ไม่มีวันไม่มีฉันไม่มีเธอ' ตอกย้ำความผูกพันจนแทบละลายใจ. ผมอ่านเนื้อเพลงแบบคนที่เคยผ่านรักหลายแบบ แล้วรับรู้ได้เลยว่าหลักใหญ่ใจความคือการประกาศตัวตนร่วมกัน ไม่ใช่แค่คำสัญญาลมๆ แต่เป็นการบอกว่าอีกฝ่ายนั้นกลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตถึงขนาดถ้าไม่มีเขา ก็เหมือนขาดโมเมนต์หนึ่งของตัวเอง เมื่อฟังซ้ำๆ ผมชอบท่อนที่วนซ้ำเพราะมันทำหน้าที่เหมือนย้ำคำว่า 'เรา' มากกว่าคำว่า 'ฉัน' นั่นทำให้เพลงนี้ไปไกลกว่ารักแบบโรแมนติกธรรมดา มันกลายเป็นเรื่องของการยอมรับซึ่งกันและกัน ทั้งข้อดี ข้อเสีย และความอ่อนแอที่ไม่ได้ซ่อนอยู่ในเงามืด แต่ถูกยอมรับและดูแลเหมือนของมีค่า ยังมีความเศร้าแฝงอยู่บ้าง—แสดงว่าความผูกพันชนิดนี้ไม่ใช่แค่สุขสันต์อย่างเดียว แต่มีความกังวลว่าวันใดวันหนึ่งถ้าสูญเสียไป จะเหลืออะไรให้ยึด ถือเป็นเพลงที่ทำให้ผมนิ่งและนึกถึงการยอมอยู่ร่วมกันอย่างเป็นผู้ใหญ่ มากกว่าจะเป็นแค่ความรักที่ร้อนแรงเพียงชั่วคราว

อยากเล่นคอร์ดกีตาร์เพลง 'ไม่มีวัน ไม่มีฉัน ไม่มีเธอ' แล้วรู้สึกอยากจับคอร์ดที่ตรงกับเวอร์ชันต้นฉบับมากกว่าแค่อารมณ์คร่าวๆ ผมมักจะเริ่มจากสองทางหลักที่ได้ผลเสมอ: เล่มเพลงหรือแผ่นลิขสิทธิ์ของศิลปิน และเว็บไซต์คอร์ดระดับสากลที่ผู้ใช้งานแชร์กันไว้ ในหลายกรณีสำนักพิมพ์เพลงหรือเพจของศิลปินจะปล่อยซิงเกิลชีทหรือหนังสือรวมเพลงที่มีแผงคอร์ดอย่างเป็นทางการ ซึ่งเหมาะถ้าต้องการความถูกต้องตรงตามต้นฉบับ อีกวิธีที่ผมใช้บ่อยคือเช็ครายชื่อคอร์ดบนเว็บไซต์ที่รวบรวมแท็บและคอร์ด แล้วเทียบกับคลิปคัฟเวอร์บน YouTube เพื่อจับจุด strumming และการวางคอที่ชัดเจน เพราะบางโพสต์จะมีเวอร์ชันง่าย (simplified) และเวอร์ชันเติมสี (full) ให้เลือกใช้งาน ระหว่างทางนี้ผมมักจะใช้คาปอเพื่อให้คีย์เข้ากับเสียงร้องของตัวเองมากขึ้น ซึ่งช่วยให้เล่นตามได้สบายกว่าแบบต้นฉบับโดยไม่ต้องเปลี่ยนคอร์ดเยอะ ลองเทียบหลายแหล่งแล้วเลือกเวอร์ชันที่เล่นสบายที่สุด จะสนุกขึ้นเยอะ

นึกถึงท่อนฮุกของเพลง 'เมื่อเธอมีฉันและฉันมีเธอ' แล้วหัวใจยังเต้นตามได้เหมือนเดิม — เสียงร้องเต็มไปด้วยความอบอุ่นที่ทำให้ฉันหยุดฟังทุกครั้ง ความทรงจำของฉันเกี่ยวกับเพลงนี้คือมันมักจะโผล่มาพร้อมกับฉากหวานๆ ในงานภาพยนตร์/ละครไทยที่ทำให้คนดูยิ้มตามได้ง่าย เสียงร้องมีโทนกลางๆ ไม่หวือหวาแต่จับอารมณ์ได้ดี ทำให้ฉันรู้สึกว่าเป็นผลงานของศิลปินที่มีสไตล์การเล่าเรื่องผ่านเพลงอย่างชัดเจน แม้ชื่อศิลปินจะไม่ผุดขึ้นมาในสมองทันที แต่ภาพรวมของเพลงและการเรียบเรียงบอกได้ว่าเป็นงานออริจินัลที่มีเครดิตชัดเจนในแผ่นซาวด์แทร็กหรือคำบรรยายวิดีโอ ถ้าจะพูดจากมุมคนฟังทั่วไป ฉันมองว่าเพลงแบบนี้มักถูกขับร้องโดยศิลปินที่มีเอกลักษณ์ของเสียงและได้รับเชิญมาเป็นผู้ขับนำดนตรีประกอบเรื่องหนึ่งเรื่องใด ทำให้บทเพลงนั้นติดหูและกลายเป็นตัวแทนอารมณ์ของผลงานนั้นๆ จบบทเพลงแล้วยังคงยิ้มได้ตามความทรงจำแบบเงียบๆ