แฟนๆ จะรู้ไหมว่า ป๊ะป๋า มาจากอนิเมะเรื่องใด?

ก็น่าสนุกที่คำว่า 'ป๊ะป๋า' กลายเป็นคำที่ใครหลายคนคุ้นหูโดยไม่รู้ต้นกำเนิดชัดเจน

ผมเป็นคนหนึ่งที่โตมากับการ์ตูนพากย์ไทย เลยสังเกตได้ว่าคำเรียกแบบเป็นกันเองอย่าง 'ป๊ะป๋า' มักมาจากการแปลคำว่า ‘お父さん’ หรือ ‘パパ’ ในพากย์ท้องถิ่นเพื่อให้เข้ากับสำเนียงและความอบอุ่นของผู้ชมบ้านเรา ตัวอย่างที่ชัดเจนคือในซีรีส์ครอบครัวฝั่งญี่ปุ่นที่พากย์ไทยบ่อย อย่าง 'Doraemon' เวลาที่ตัวละครลูกเรียกพ่อ พากย์ไทยบางเวอร์ชันจะเลือกใช้น้ำเสียงแบบเป็นมิตรแบบนี้ คนดูวัยเด็กเลยติดหูและดัดแปลงใช้เรียกพ่อในชีวิตจริงด้วย

สรุปแล้ว แฟนๆ ยุคใหม่ที่ดูเวอร์ชันซับอาจไม่เชื่อมโยงคำนี้กับงานชิ้นเดียว แต่วงกว้างของพากย์ไทยในอดีตมีส่วนทำให้คำว่า 'ป๊ะป๋า' กลายเป็นคำพากย์ประจำบ้านไปแล้ว

แค่สังเกตจากวงการแฟนคลับก็พอเดาได้แล้วว่าคำนี้ไม่ได้มีแหล่งเดียวแน่นอน
ฉันเป็นแฟนรุ่นใหม่ที่ชอบคลิปสั้นและฟังพากย์ย้อนหลัง พบว่าฉากครอบครัวอบอุ่นจาก 'Chibi Maruko-chan' เวอร์ชันพากย์ไทยมักใช้ถ้อยคำใกล้เคียงกับ 'ป๊ะป๋า' เพื่อให้เข้าถึงผู้ชมเด็ก ฉากเล็ก ๆ เหล่านี้ถูกตัดต่อเป็นคลิปน่ารัก ๆ กระจายไปตามแพลตฟอร์ม ทำให้คำเรียกที่เริ่มจากพากย์ในการ์ตูนกลายเป็นคำธรรมดาที่เด็กบางคนเรียกพ่อจริง ๆ ได้เลย
ฉะนั้น แฟนๆ บางส่วนอาจรู้ว่ามาจากบรรยากาศของพากย์ไทยโดยรวม มากกว่าจะชี้ชัดเป็นเรื่องเดียว แต่ความอบอุ่นที่คำนี้สื่อคือสิ่งที่ทุกคนเข้าใจกันได้ทันที

มุมมองเชิงภาษาทำให้ผมคิดว่า 'ป๊ะป๋า' ไม่ได้เกิดจากอนิเมะเรื่องเดียว แต่เป็นผลของการเลือกคำแปลเมื่อแปลพากย์ไทย
ผมชอบดูทั้งซับและพากย์ ดังนั้นการสังเกตความแตกต่างระหว่างสองแบบทำให้เห็นว่าบ่อยครั้งทีมพากย์เลือกคำที่ให้ความใกล้ชิด เช่น 'ป๊ะป๋า' หรือ 'พ่อจ๋า' เพื่อสะท้อนน้ำเสียงของตัวละคร ในซีรีส์ยาวอย่าง 'One Piece' ที่มีครอบครัวหรือฉากดราม่าเกี่ยวกับพ่อ-ลูก บางเวอร์ชันพากย์ไทยเลือกถ้อยคำที่ทำให้คนไทยสัมผัสอารมณ์ได้ทันที มากกว่าจะยึดตามคำศัพท์ตรงตัวจากภาษาญี่ปุ่น
ผมเลยมองว่าถ้าถามว่าแฟนๆ จะรู้ไหม คำตอบคือบางคนจะรู้เพราะติดตามพากย์ไทยมาตั้งแต่เด็ก แต่คนที่ดูแค่ซับอาจไม่เห็นที่มาชัดเจน เพราะสำหรับพวกเขามันเป็นเรื่องของการแปลและบริบทมากกว่าต้นฉบับเดียว

พอพูดถึงมุกเรียกพ่อแบบนี้ในโลกออนไลน์ มันกลายเป็นเรื่องตลก-น่ารักที่หมุนวนในกลุ่มแฟนอนิเมะ
ผมเจอมุก 'ป๊ะป๋า' กระจายในมีมของแฟนๆ ที่อ้างอิงฉากครอบครัวแบบตลก ๆ ซึ่งมักจะยกมาจากซีรีส์ที่เน้นมุขบ้าน ๆ เช่น 'Crayon Shin-chan' เวอร์ชันพากย์ไทยที่คนไทยคุ้นเคย เมื่อมุกถูกแคปหน้าจอแล้วส่งต่อในโซเชียล คำนี้จึงถูกขยายความหมายจากแค่คำเรียกพ่อกลายเป็นสัญลักษณ์ความน่ารักและความทะเล้นของการ์ตูนญี่ปุ่นในบ้านเรา
ผมว่าสิ่งที่เกิดขึ้นคือการรวมกันของความทรงจำวัยเด็กกับพลังของมีม ทำให้แม้คนที่ไม่เคยดูต้นฉบับก็รับรู้ถึงบรรยากาศได้ง่ายขึ้น