ใครเป็นผู้เขียนสุสานเทพเจ้าและเล่มแรกออกเมื่อไร

โลกใต้ดินในนิยายแนวขุดสุสานมักเต็มไปด้วยตัวละครที่ทั้งฉลาด กล้าบ้าบิ่น และมีปมส่วนตัวซ่อนอยู่เสมอ ในมุมมองของคนที่ชอบงานแนวผจญภัย-ลึกลับ ฉันมองว่าตัวละครหลักใน 'Daomu Biji' (หรือที่บางคนเรียก 'The Lost Tomb') คือจุดศูนย์กลางของเรื่องทั้งหมด เริ่มจาก 'Wu Xie' ผู้เป็นเสมือนตัวแทนคนอ่าน เขามีความอยากรู้อยากเห็น คิดวิเคราะห์ และถูกผลักดันด้วยมรดกครอบครัวที่เกี่ยวข้องกับสุสานโบราณ ทำให้บทบาทของเขาเป็นทั้งผู้บรรยายและผู้ไขปริศนา คนที่ฉันชอบมากคือ 'Zhang Qiling' ซึ่งเป็นเสาหลักด้านความลึกลับและพละกำลัง เขาแทบจะเป็นเงาทะมึนที่คอยปกป้องทีมในจังหวะอันตราย แต่ก็มีอดีตและความสามารถที่คนอื่นไม่เข้าใจเลย การมีเขาทำให้เรื่องพุ่งไปในทางเหนือธรรมชาติได้ง่าย ส่วนตัวประกอบที่ขาดไม่ได้คือ 'Wang Pangzi' เพื่อนซี้ที่คอยเติมมุก เติมน้ำเสียงมนุษยธรรม และทำหน้าที่ด้านลอจิสติกส์กับมิตรภาพ ทำให้ทีมไม่กลายเป็นกลุ่มคนเย็นชาที่อ่านแล้วไม่ผูกพัน นอกจากสามหลักนี้ ยังมีตัวละครรอบข้าง—ทั้งศัตรูจากตำนานโบราณ คู่แข่งขันในวงการขุดสุสาน และญาติผู้สืบทอดความลับ—ซึ่งทุกคนช่วยเติมชั้นของปริศนา ฉันชอบที่บทบาทไม่ได้เป็นแค่หน้าที่แบบเดิม ๆ แต่มีการชนกันของแรงจูงใจส่วนตัว ทำให้แต่ละฉากดูมีน้ำหนักและทำให้การค้นพบแต่ละครั้งมีความหมายมากกว่าแค่ขุมทรัพย์

ในวงการนิยายที่อ่านบ่อยๆ เรื่องเล็ก ๆ อย่าง 'พี่โต ใจเกเร' มักเป็นที่พูดถึงในกลุ่มเพื่อนอ่านนิยายของฉันเสมอ ชื่อผู้เขียนคือ 'ภิรมย์ ทองดี' และเล่มแรกของเรื่องนี้ออกครั้งแรกในปี 2014 ซึ่งตอนนั้นฉันกำลังตื่นเต้นกับงานวางแผงของนิยายไทยแนวคนรุ่นใหม่ที่เริ่มมาแรง ฉันค่อนข้างชอบวิธีเล่าเรื่องของผู้เขียนคนนี้ เพราะเขาเติมชีวิตให้ตัวละครด้วยบทสนทนาที่ดูจริงและมีจังหวะการพลิกเรื่องที่ทำให้คนอ่านเผลอหยุดอ่านไม่ได้ แม้จะมีฉากคุ้นตาจากนิยายรักวัยรุ่นทั่วไป แต่รายละเอียดเชิงอารมณ์และฉากระบายความคิดของตัวเอกทำให้ฉันรู้สึกว่ามันไม่ใช่แค่นิยายรักทั่ว ๆ ไป ตอนที่เล่มแรกออก ฉันซื้อมาอ่านทันทีและใช้เวลาข้ามวันข้ามคืนเพราะอยากรู้ว่าความสัมพันธ์ระหว่างตัวละครจะพัฒนาไปอย่างไร บทสุดท้ายของเล่มแรกมีการปิดจุดที่ชวนให้คิด และนั่นแหละเป็นเหตุผลว่าทำไมฉันยังแนะนำเรื่องนี้ให้เพื่อนใหม่ ๆ ที่อยากได้นิยายอ่านสบาย ๆ แต่มีน้ำหนักทางอารมณ์อยู่เสมอ

ในความคิดของฉัน 'สุสานเทพเจ้า' เล่าเรื่องราวของโลกที่เทพเจ้าไม่ใช่ผู้คงอยู่ชั่วนิรันดร์ แต่เป็นสิ่งที่ถูกฝัง ทิ้ง และบางครั้งถูกลืมไป เรื่องเปิดด้วยการตามรอยผู้ที่กล้าเข้าไปในสุสานนั้น—คนธรรมดาที่ต้องการคำตอบเกี่ยวกับอดีต พันธกิจ หรือแม้แต่การไถ่บาปให้กับญาติที่เป็นเทพในตำนาน โลกของเรื่องถูกสร้างขึ้นแบบชั้นซ้อน: ชั้นบนที่คนทั่วไปใช้งานความเชื่อเดิม ๆ และชั้นล่างที่ซ่อนซากศพของเทพเก่า เทพเหล่านั้นทิ้งร่องรอยทั้งพลัง พันธะ และคำสาปไว้ให้ผู้ที่เข้าไปอ่านได้ เนื้อเรื่องไม่ใช่แค่การผจญภัยแบบตามหาไอเท็ม แต่มันสืบสวนความทรงจำของสังคมทั้งของมนุษย์และของเทพ ด้วยบทสนทนา เศษบันทึก และภาพจำในซากปรักหักพัง ผมชอบว่าผู้เขียนใช้มุมมองของตัวละครหลายคนมาเปิดเผยอดีตทีละชิ้น ทำให้รู้สึกว่าความจริงไม่ได้ถูกเปิดเผยแบบทันที แต่ค่อย ๆ ประกอบขึ้นเหมือนจิ๊กซอว์ การดำเนินเรื่องจึงมีทั้งความลึกลับและความโศก เทียบได้กับน้ำเสียงยุคมืดใน 'Made in Abyss' แต่โฟกัสไปที่ประเด็นศรัทธาและการสืบทอดมากกว่าแค่ความสยดสยอง ส่วนธีมหลักที่ทำให้เรื่องน่าจดจำคือการถามว่าใครเป็นผู้มีสิทธิ์เรียกตัวเองว่าเทพ และเมื่อเทพล้มหายไป เหลืออะไรให้คนรุ่นหลังยึดถือ เหมือนฉากหนึ่งที่ตัวละครต้องเลือกระหว่างรักษาพิธีกรรมเก่าหรือทำลายมันเพื่อให้สังคมก้าวไปข้างหน้า ปิดท้ายด้วยภาพที่ค้างคา ให้ความรู้สึกของการปล่อยวางและการเริ่มต้นใหม่ที่ไม่ง่ายเลย

ชื่อที่คนไทยมักเขียนออกเสียงแบบนี้ก็น่าจะหมายถึงมังงะญี่ปุ่นเรื่อง 'ニューゲーム!' หรือที่เรียกกันเป็นภาษาอังกฤษว่า 'New Game!'. ผู้วาดมังงะฉบับต้นฉบับคือ Shōtarō Tokunō ซึ่งเขียนลงในนิตยสาร 'Manga Time Kirara Carat' และฉบับรวมเล่มแรกของเรื่องนี้วางจำหน่ายในญี่ปุ่นเมื่อเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2556 (ปี 2013). ผมติดตามตั้งแต่ตอนแรกที่อ่านรู้สึกว่าการตีความชีวิตการทำงานของตัวละครมันน่ารักและจริงใจมาก โดยเฉพาะตอนที่ Aoba เข้าทำงานวันแรกกับบริษัทเกม Eagle Jump — ฉากนั้นถูกถ่ายทอดได้ทั้งมุมน่ารักและรายละเอียดการออกแบบงานจริง ๆ ซึ่งเป็นเหตุผลว่าทำไมหลายคนถึงชอบซื้อเล่มรวมเพื่อเก็บภาพประกอบและตอนพิเศษที่มักลงเฉพาะในเล่ม. การมีฉบับรวมเล่มตั้งแต่ปี 2013 ทำให้แฟน ๆ ได้สะสมผลงานก่อนที่อนิเมะจะมาช่วยขยายฐานคนดูในปี 2016, และนั่นก็เป็นความทรงจำที่ผมยังคิดว่าน่าประทับใจอยู่.

ความลึกลับของเรื่องเล่าชนิดนี้ชวนให้คิดว่ามันมาจากโลกอีกใบจริง ๆ — ชื่อ 'ปกรณัมของเหล่าภูต' มักถูกใช้ในไทยเพื่อหมายถึงงานรวมตำนานที่มีลักษณะเป็นมหาปกรณัมมากกว่าเป็นนิทานสั้น ๆ ในมุมมองของคนที่โตมากับหนังสือเก่าบนชั้นไม้ไผ่ ฉันเชื่อว่าเวอร์ชันที่คนไทยมักหมายถึงคือ 'The Silmarillion' ซึ่งเขียนโดย J.R.R. Tolkien ต้นฉบับของเนื้อหาเหล่านี้เป็นผลงานที่ Tolkien ร้อยเรียงตลอดช่วงชีวิต แต่งานที่เรียกว่า 'The Silmarillion' ถูกจัดพิมพ์เป็นครั้งแรกหลังจากเขาเสียชีวิต โดยบุตรชายของเขาเป็นผู้รวบรวมและแก้ไข เนื้อหาฉบับตีพิมพ์ครั้งแรกออกมาในปี ค.ศ. 1977 และสำนักพิมพ์ที่ตีพิมพ์ในอังกฤษคือ George Allen & Unwin งานชิ้นนี้จึงเป็นการนำเอกสารและร่างต่าง ๆ มารวมกันให้ผู้อ่านได้เห็นภาพใหญ่ของประวัติศาสตร์โลกที่ Tolkien สร้างขึ้น สิ่งที่ทำให้ฉันติดใจคือวิธีเล่าเรื่องที่เป็นทั้งตำนานและบทกวีในบางตอน เช่น ตอน 'Ainulindalë' ที่เล่าเรื่องการประพันธ์จักรวาลเหมือนไส้เพลง ซึ่งให้ความรู้สึกเหมือนอ่านบันทึกการสร้างโลกฝ่ายวิญญาณ มากกว่าจะเป็นนิยายผจญภัยปกติ อีกตอนที่ยังคงทำให้ตาจะเป็นประกายคือเรื่องราวของ 'Beren and Lúthien' ที่มีทั้งความเศร้า ความกล้าหาญ และความรักที่พาไปไกลกว่ากฎของเทพเจ้า สำหรับคนที่หลงใหลโลกแฟนตาซี งานตีพิมพ์ปี 1977 นั้นเป็นเหมือนการเปิดตู้เก็บของเก่าที่เก็บงานสำคัญเอาไว้หลายชิ้นให้คนรุ่นใหม่ได้อ่าน และมันก็ยังคงทำงานของ Tolkien ให้มีชีวิตต่อไป แม้รูปแบบการเขียนจะต่างจากนิยายทั่วไปก็ตาม

ตั้งแต่ครั้งแรกที่เห็นชื่อเรื่อง 'จอมโจรสุสาน' บนชั้นหนังสือ ความอยากรู้อยากเห็นเกี่ยวกับต้นกำเนิดของนิยายชุดนี้ก็พาให้ผมไล่ตามรายละเอียดจนจบจนได้รับรู้โครงสร้างของชุดเรื่องอย่างชัดเจน ในมุมมองของคนที่อ่านทั้งฉบับแปลและฉบับภาษาจีนดั้งเดิม ชุดนิยายหลักมีทั้งหมด 9 เล่ม ซึ่งเป็นชุดหลักของ '盗墓笔记' (ที่หลายคนรู้จักในไทยว่า 'จอมโจรสุสาน') งานชิ้นนี้เริ่มเผยแพร่ในรูปแบบออนไลน์ก่อน แล้วจึงถูกรวบรวมตีพิมพ์เป็นเล่มต่อเนื่องจนจบ จึงมักเห็นข้อมูลว่าเนื้อเรื่องหลักครอบคลุมระยะเวลาการตีพิมพ์ตั้งแต่กลางทศวรรษ 2000s จนถึงประมาณต้นทศวรรษ 2010s โดยฉบับรวมเล่มทางการออกจำหน่ายตามลำดับในช่วงปีเหล่านั้น การเก็บสะสมฉบับต่างประเทศบอกให้รู้ว่าการนับเล่มอาจไม่ตรงกันเสมอไป บางสำนักพิมพ์รวมตอนพิเศษหรือแยกเล่มย่อยเป็นฉบับพ็อกเก็ต ทำให้บางชุดในตลาดต่างประเทศหรือฉบับแปลไทยอาจแยกหรือรวมเล่มแตกต่างจากต้นฉบับจีน ฉันเลยมักย้ำกับเพื่อนที่สนใจว่า ถ้าต้องการตามเนื้อเรื่องหลักจริง ๆ ให้มองที่ชุดหลัก 9 เล่มเป็นแกนกลาง ส่วนตอนเสริมและภาคแยกจะมีการตีพิมพ์เพิ่มภายหลังและบางครั้งถูกวางจำหน่ายเป็นซีรีส์แยก พูดกันตามตรง ความสนุกของการตามเก็บชุดนี้ไม่ได้อยู่แค่จำนวนเล่มหรือปีที่พิมพ์ แต่เป็นการเห็นพัฒนาการของงานเขียนและการขยายจักรวาลจากเล่มต่อเล่ม เมื่อได้เทียบฉบับรวมเล่มที่ออกในช่วงปีหลัก ๆ กับฉบับพิมพ์ซ้ำในภายหลัง จะเห็นความต่างเรื่องปก การเรียบเรียงบทและคำนำ ซึ่งเป็นเรื่องน่าสนใจสำหรับคนสะสม ถาเมื่อจะซื้อแนะนำให้ดูป้ายปีพิมพ์บนปกหรือหน้าข้อมูลพิมพ์ครั้งที่หนึ่งของแต่ละเล่ม เพราะนั่นจะบอกชัดเจนว่าชุดที่คุณถืออยู่เป็นพิมพ์ครั้งใด และช่วยให้เข้าใจแนวทางการตีความเนื้อเรื่องที่อาจเปลี่ยนแปลงเล็กน้อยไปตามฉบับต่าง ๆ สุดท้ายแล้ว การหยิบ 'จอมโจรสุสาน' มาอ่านเหมือนเป็นการผจญภัยที่ต่อเนื่องมากกว่าการนับตัวเลขบนปก — มันคือเรื่องราวที่อยากให้คนอ่านได้สัมผัสแบบเต็ม ๆ

เพลง 'แค่โอบกอดตัวเองให้เป็น' เป็นชื่อที่ทำให้ฉันหยุดคิดนานพอควรเพราะไม่ได้อยู่ในความทรงจำเพลงที่ติดตลาดกว้างๆ ของฉัน ฉันไม่มีบันทึกยืนยันผู้แต่งหรือวันที่ปล่อยที่แน่นอนสำหรับเพลงนี้ในฐานข้อมูลความทรงจำของตัวเอง แต่จากประสบการณ์การติดตามเพลงอินดี้และเพลงประกอบผลงานออนไลน์ หลายครั้งเพลงที่มีชื่อแบบนี้มักเป็นซิงเกิลอิสระหรือเพลงประกอบงานเขียน/วิดีโอสั้นที่ปล่อยบนช่องส่วนตัวของศิลปินโดยไม่มีการโปรโมตจากค่ายใหญ่ ในมุมมองของแฟนเพลง ฉันมองว่าโอกาสที่ข้อมูลจะกระจัดกระจายอยู่ตามฟอรั่ม ยูทูบ หรือเพจศิลปินค่อนข้างสูง เลยคิดว่าถ้าอยากทราบชื่อผู้แต่งชัดๆ อาจต้องตรวจแหล่งเผยแพร่ต้นฉบับของเพลงนั้น แต่จากการฟังแบบเจอครั้งแรก เพลงแบบนี้มักให้ความรู้สึกอ่อนโยนและเป็นมิตร เหมาะกับช่วงเวลาที่อยากปลอบใจตัวเอง

เราเคยสับสนกับชื่อนี้มาก เพราะคำว่า 'กำเนิดเทพ' ถูกใช้เรียกผลงานต่างๆ กันหลายครั้ง ทำให้ตอบแบบตรงๆ ว่าเป็นสำนักพิมพ์ไหนยากกว่าที่คิด โดยทั่วไปแล้วถ้าหมายถึงฉบับพิมพ์ที่วางขายในร้านหนังสือมักจะมีสำนักพิมพ์ชัดเจนบนหน้าปก เช่นสำนักพิมพ์ที่เน้นแปลนิยายจีนหรือนิยายแฟนตาซีมักเป็นผู้รับสิทธิ์แปลและจัดพิมพ์ แต่ถ้าเป็นฉบับที่เผยแพร่แบบแฟนแปลในเว็บ อาจไม่มีชื่อสำนักพิมพ์เลยและมักจะระบุเป็นกลุ่มนักแปลแทน เมื่อเจอชื่อเรื่องแบบนี้ในร้านหนังสือ ผมมักพลิกดูหน้าสิทธิ์ (copyright page) เพื่อยืนยันว่าฉบับไหนเป็นของสำนักพิมพ์ใด เพราะมันบอกทั้งชื่อสำนักพิมพ์ ปีที่พิมพ์ และ ISBN — ข้อมูลเหล่านี้ช่วยตัดความสับสนได้มากกว่าเดาสุ่มชื่อจากปกอย่างเดียว

ชื่อเรื่อง 'ใบไม้กินได้' ให้อารมณ์เหมือนนิทานภาพหรือเรื่องสั้นที่มีธีมธรรมชาติและแฟนตาซี แต่พอจะพูดถึงผู้เขียนและวันที่เริ่มต้นของหนังสือชิ้นนี้ ต้องบอกว่าชื่อเดียวกันอาจหมายถึงผลงานที่ต่างกันได้หลายชิ้น ทั้งหนังสือภาพสำหรับเด็ก นิยายเชิงทดลอง หรือแม้แต่ผลงานที่เผยแพร่ในแพลตฟอร์มออนไลน์ จึงทำให้คำตอบที่ชัดเจนอาจขึ้นกับเวอร์ชันหรือฉบับที่คุณหมายถึงมากกว่าการชี้ชัดเพียงชื่อเดียว โดยส่วนตัวแล้วฉันคิดถึงกรณีที่พบบ่อยเมื่อชื่อหนังสือคล้ายกัน: บ่อยครั้งจะมีหนังสือภาพอิสระที่ใช้ชื่อน่ารัก ๆ แบบนี้ เขียนโดยนักเขียนอิสระหรือศิลปินนักวาดคนเดียว ซึ่งมักไม่มีการโปรโมตวงกว้างเท่างานสำนักพิมพ์ใหญ่ ทำให้ข้อมูลผู้เขียนและวันวางจำหน่ายไม่เป็นที่รู้จักในวงกว้าง ขณะเดียวกันก็มีโอกาสเป็นผลงานในนิตยสารรวมเรื่องสั้น หรืองานแปลจากต่างประเทศที่ตั้งชื่อภาษาไทยว่า 'ใบไม้กินได้' อีกทางหนึ่ง ฉะนั้นถ้าคุณเจอชื่อเดียวกันในหลายแหล่ง ก็เป็นไปได้ว่าผู้เขียนและวันเริ่มต้นจะแตกต่างกันไปตามฉบับ มองจากมุมผู้อ่านที่ติดตามหนังสือเด็กและนิยายออนไลน์บ่อย ๆ จะเห็นแนวทางคล้าย ๆ กันคือ ถ้าเป็นหนังสือภาพผู้เขียนมักถูกระบุอย่างชัดเจนบนปกและหน้าค่าตีพิมพ์ ส่วนหนังสือที่เริ่มจากการเผยแพร่ในเว็บไซต์หรือแพลตฟอร์มอ่านออนไลน์ วันเริ่มต้นจริง ๆ มักนับจากวันที่ผู้เขียนโพสต์บทแรก หากเป็นงานที่ตีพิมพ์แบบเป็นเล่มครั้งแรก ก็จะนับจากปีที่สำนักพิมพ์ตีพิมพ์ครั้งแรก การตีความว่า "หนังสือเริ่มเมื่อไร" จึงต้องแยกว่าเราหมายถึงการเผยแพร่ครั้งแรกในรูปแบบใด ซึ่งเป็นมุมที่น่าสนใจมากเมื่อพลิกดูประวัติของงานวรรณกรรมหลายชิ้น ท้ายที่สุดฉันรู้สึกว่าสิ่งที่น่าตื่นเต้นคือการตามหาต้นตอของชื่อเรื่องนี้ เพราะบางทีงานเล็ก ๆ ที่เริ่มบนอินเทอร์เน็ตอาจเติบโตจนมีฉบับตีพิมพ์จริง หรือหนังสือภาพที่เงียบ ๆ อาจค่อย ๆ ได้คนพูดถึงมากขึ้น ถ้าความอยากรู้ของคุณมาจากฉบับเฉพาะ ๆ การระบุรายละเอียดเช่นชื่อผู้แต่งที่ปรากฏบนปก หรือปีที่เห็นครั้งแรก จะช่วยแยกแยะได้ชัดเจนขึ้น แต่โดยรวมนี่เป็นหัวข้อที่ชวนค้นหาและทำให้คิดถึงหนังสือเล็ก ๆ ที่มีเสน่ห์เฉพาะตัวจริง ๆ