LOGIN“Kuatro . . .” tawag sa kaniya ng Ninang Trina niya.
“Yes po, Ninang.” Nakangiting lumapit siya rito saka humalik sa pisngi nito.
“Itatanong ko lang kung kumusta na ang pagtuturo ng paborito kong inanak,” wika nito, pabulong lang.
Natawa siya. “What is it, Ninang?” Kilalang-kilala na niya ito. Kapag ganoong may halong pambobola ang sinasabi nito, ibig sabihin, may hihingin itong pabor sa kaniya.
Napakamot sa ulo ang ninang niya. “Si Charlie kasi . . . ’Di ba alam mo naman na paborito niya ang Insane5? Magpapahingi sana ako sa iyo ng autograph nila,” anito sabay gala ng mga mata sa paligi.
Ang tinutukoy nitong Charlie ay ang pangalawa nitong anak na babae. Ang Insane5 naman ay isa sa mga banda at artists ng JEM Entertainment. Namamayagpag ang karera ng mga ito ngayon hindi lamang sa Pilipinas, maging sa iba’t ibang panig mundo. Ang mga ito rin ang sinamahang concert ng kaniyang ama. At isa siya sa mga composer ng ilan sa mga sikat na kanta ng mga ito.
“Iyon lang ba, Ninang? Akala ko naman mahirap ang ipapagawa mo sa akin ngayon,” pabirong wika niya. Sanay na siya sa paghingi-hingi nito ng pabor sa kaniya. Basta kaya niyang gawin, hindi niya tinatanggihan. Kadalasan naman mga ganoong autograph lang ang ipinahihingi nito.
Lumaki at nagkaisip siya na ang Ninang Trina niya ang laging kasama noon ng kaniyang ina— ang lagi niyang kalaro. Ito ang isa sa umagapay sa kanila ng kaniyang ina noong mawala ang kaniyang ama. Kaya masasabi niyang bukod sa nanay niya, ang ninang niya ang isa sa mga taong hinding-hindi niya kayang hindian. Bukod sa alam niya ang hilig nito at ng kaniyang ina; na namana yata ng lahat ng babae sa kanilang pamilya dahil mahilig mag-fangirling ang mga ito, ang dalawa ang unang nagturo sa kaniya ng tinatawag na unconditional love.
“Iyon lang naman. Malapit na ang birthday ni Charlie, gusto ko siyang i-sorpresa,” nakangiting wika nito.
“Okay, Ninang. No worries. Ako na ang bahala sa gusto mong mangyari. And I will call you when it’s ready.”
Mahigpit siyang niyakap nito. “Thank you! Hulog ka talaga ng langit.”
“Gwapong hulog ng langit,” pahabol niyang biro.
“Well, of course! Gwapo talaga ikaw. Wala ng papantay pa sa kagwapuhan mo,” sang-ayon nito na humagikhik pa.
“Mas gwapo pa kay Ninong Felix?” Ang tinutukoy niya ang asawa nito na dati ring ka-banda ng kaniyang ama.
Tumingkayad ito at bumulong sa may tenga niya. “Atin-atin lang itong dalawa, ha. Pero, oo, mas lamang ka naman sa ninong mo ng dalawang paligo.” Humagikhik itong muli, siya naman ay natawa. Kahit kailan hindi nawawala ang kapilyahan ng ninang niya.
“Isumbong ko kaya kayo?”
Nanlaki ang mga mata nito. “Huwag naman . . .”
Napahalakhak na siya nang tuluyan. “That was just a joke, Ninang. You know I can’t betray you.”
Lumabi ito sabay hawak sa dibdib. “Pinakaba mo naman ako. Pilyo ka rin nga minsan, ano?”
“Hindi naman, Ninang. Medyo lang,” aniya na ikinatawa nito.
“At ano na namang pinagtatawanan ninyong dalawa?” anang tinig mula sa kanilang likuran.
Muling namilog ang mga mata ng kaniyang ninang, pagkuwa’y dahan-dahang nilingon ang nagsalita. Ngumiti ito, pero alanganin.
“Wala naman, mahal. May itinatanong lang ako dito kay Kuatro. ’Di ba, Kuatro?” dahilan ng kaniyang ninang sabay lingon sa kaniya. Kumindat naman siya rito.
“Tama si Ninang, Ninong Felix. Nagkukwentuhan lang kami,” sang-ayon niya.
Napataas naman ang isang kilay ng ninong niya. “Kanina ka pa hinahanap ni Jessica. Kakausapin ka raw,” wika nito sa kaniyang ninang.
Tiningnan siya ng kaniyang ninang. “Punta muna ako sa Tita Jessica mo, ah.”
“Sige, Ninang.” Natatawang naiiling na sinundan niya ng tingin ang mag-asawa habang paalis sa kinaroroonan niya.
He sighed then looked around him. Everyone seems happy. Kabi-kabilang tawanan at kuwentuhan ang lahat. And it was such a beautiful scene to look at. Isang bagay na hindi niya pagsasawaang makita.
He was really happy to have a family like what he was seeing at the moment. He was very happy and lucky to be part of them. Wala na talaga siyang mahihiling pa.
Tiningnan niya ang kopitang hawak. Wala ng lamang alak iyon. Hindi siya mahilig uminom, kapag ganoong may okasyon lang o kapag bored siya. Kaya naman, maraming nagsasabi na mga kakilala niya, o kaibigan ng kanilang pamilya na napakaswerte ng kaniyang mga magulang sa kaniya. He is an embodiment of a good son. Magalang, mabait, matulungin sa kapwa, masunurin at mapagmahal na anak at kapatid, may prinsipyo, alam ang tama sa mali, mapagmahal sa kalikasan, at higit sa lahat, may takot sa Diyos. Kung tatakbo nga raw siya ng kahit anong posisyon sa gobyerno, tiyak na mananalo siya.
Subalit, wala sa kaniya ang bagay na iyon. Hindi niya naiisip kailan man na maging isang politiko. Katwiran niya, hindi niya kailangan ng kahit na anong posisyon para lamang makatulong sa kapwa. Karamihan kasi sa mga politiko, idinadahilan na kaya sila tumatakbo ay para mas makatulong pa, o para mas marami pa ang matulungan. But he did not agree to that.
Ang pagtulong ay kusang ginagawa, hindi ginagawang dahilan para sa ibang bagay. Maaari naman kasing tumulong kahit wala sa posisyon. Marami ring paraan para maisakatuparan ang layuning ninanais nang hindi nagiging politiko. Ang labas kasi ng salitang mas makatulong sa kaniya ay iba. Negative. Hindi rin naman lingid sa kaalaman nang mas nakararaming tao na may mga politiko talagang ginagamit ang kanilang posisyon para maglamang ng kapwa. Iyon ang kinaayawan niya sa lahat.
He had his own resources. Kahit galing sa sarili niyang bulsa, wala siyang pakialam basta ang mahalaga ay makatulong siya. He had a lot. Iyon naman ang totoo. Kaya kung puwede nga lang ipamigay lahat ng mayroon siya para sa mga nangangailangan, ginawa na niya. But he didn’t want to teach other people to be dependent on him. Dapat sa mga taong tinutulungan, marunong matuto. Dapat, marunong ding dumiskarte. Teach a man how to fish, and you will feed him a lifetime, ika nga.
Oo, hindi masamang tumulong, pero dapat may hangganan din. Kaya nga ang ginagawa niya, humahanap siya ng mga charity institution na talagang malaki ang naitutulong sa mga tao. Hindi lang basta mga bahay ampunan, kung hindi, mga bahay ampunan na nagtuturo ng iba’t ibang kakayahan sa mga bata para paglaki ng mga ito ay hindi aasa sa iba— na marunong na talagang tumayo sa sarili nilang mga paa. O hindi naman kaya ay mga cancer wariors na ginagawang motibasyon ang sakit nila para maging inspirasyon sa ibang may mga sakit din at gusto ng sumuko. At, mga pamayanan o katutubong talagang nasa laylayan, na tila ba kinalimutan na ng lipunan. Nagbibigay siya ng mga trabaho sa mga ito, nang siguradong mapagkakakitaan nang sama-sama— tulong-tulong, para sabay-sabay na aahon sa kahirapan. He also had scholars from those communities. Ganoon ang ginagawa niya.
He even supports different foundations that teach the importance of the environment— who give awareness to the people. Iyong nagmumulat talaga sa mga tao kung ano ang kahalagan at epekto ng pagkasira ng kalikasan, hindi lang sa buhay ng mga tao— maging sa lahat ng nilalang, nakatira man sa lupa, dagat at himpapawid.
But these actions were all kept secrets. Kahit nga sa mga magulang niya ay hindi niya iyon ipinaaalam. It’s just his way of helping others— sa tahimik na paraan.
Mayaman siya, pero kayang-kaya niyang mamuhay nang payak kagaya ng pamilya ng nanay niya. Hindi naman nga kasi nadadala sa hukay ang pera. Money will be useless after death. Isa pa, kahit anong yaman ng isang tao, hindi pa rin nito nakukuha ang lahat. Ni hindi nakukuhang iligtas ng kahit anong yamang materyal sa bingit ng kamatayan ang may-ari nito. Wealthy can prolong life, but it will never be its saviour. Iyon ang katotohanan.
Napaangat ang dalawang kilay niya sabay buntonghininga. Hinagod niya munang muli ng tingin ang masayang atmospera ng paligid, saka lumabas ng silid na iyon. Naglakad siya sa hallway, patungo sa elevator. Hindi pa naman siya aalis, magpapahangin lang siya.
“What are you doing!”
Napatigil sa kaniyang paghakbang si Kuatro nang marinig ang padaing na tinig na iyon. Kagyat niyang iginala ang mga mata sa paligid nang makitang may isang pintuan doon ang hindi naman maayos na nakasara.
“I thought this is what you want. Hindi ba ito ang rason kung bakit ka sumama sa akin?” tanong ng boses ng isang lalaki.
“What? No! I came with you because I wanted to learn from you about filming. Hindi ba malinaw ang bagay na iyon?” sagot naman ng babaeng naunang magsalita kanina.
Katahimikan. Sandali pang nakiramdam si Kuatro, subalit parang may anghel na dumaan.
Iniangat niyang muli ang isang paa, ngunit, muli lang iyong nabitin sa ere.
“I can teach you anything you want, but in return . . . you will do what I say,” the man inside said.
“And what do you want?”
“I want you. That’s what I want. And I promise you, I will marry you after this.”
Wala siyang narinig na tugon mula sa babae, kaya napailing na lang siya. Kaydali talagang bilugin ng ulo ng mga kababaihan. Nakarinig lang ng salitang kasal, bumibigay na agad.
“Tsk . . .” iiling-iling na wika niya sa sarili.
“F-Ferdinand . . . I-I’m sorry, but I can’t,” makalipas ang ilang segundo ay tanggi ng babae.
Napataas ang kaniyang isang kilay. Nagkamali yata siya.
Maya-maya pa ay nakarinig siya ng mga yabag patungo sa kinaroroonan niya. Madali naman siyang naglakad patungo sa elevator. Ramdam niyang sumusunod na sa kaniya ang kung sino mang galing sa silid na iyon.
Pagtapat niya sa elavator, pinindot niya iyon. Nakatayo na sa bandang gilid niya ang kasunod. Nahinuha niyang ang babae iyon base sa suot nitong sapatos.
Nakatungong pumasok siya sa elavator nang bumukas iyon, kasunod pa rin ang babae. Pumuwesto ito sa bandang likod niya pagkatapos pindutin ang first floor button. Sumandig siya bahagya sa gilid, sa metal niyong dingding. Then, he took a glimpse of her at the metal wall. Bahagya itong naka-sideview, pero madali pa ring makita ang totoong itsura nito.
Dahan-dahang nag-isang linya ang mga kilay niya. The woman was familiar. Alam niyang nakita na niya ito, pero hindi niya maalala kung saan.
Nabitin ang kaniyang pag-iisip nang tumunog ang elevator, indikasyong nasa first floor na sila. Hindi naman kasi siya pumindot ng kahit na ano roon. Pinauna niya muna ang babae, bago sumunod rito hanggang makalabas ito. Nabunggo pa ito nang kung sino pagpara nito ng taxi.
Images of himself and her came flashes in his mind.
He remembered! He was the student he bumped at the university.
Ang gusto ni Mayumi ay isang simpleng kasal lang kasama ang mga mahal nila sa buhay sa komunidad ng mga Dumagat. Tinupad naman iyon ni Kuatro, kaya lang, dahil nga mahilig sumunod sa tradisyon ang kasintahan niya, sinunod nila kung paano ba magpakasal ang mga Dumagat.Una, hiningi muna ni Kuatro ang kaniyang mga kamay sa kaniyang mga magulang. Namanhikan ang buong pamilya nito sa kanila sa Maynila, at ganoon din kay Ka Esmael na siyang itinuring niyang pangalawang ama. Nagbigay rin si Kuatro ng tinatawag na dowry o bigay-kaya. Subalit hindi para sa kaniyang mga magulang, dahil kalabisan na raw kung hihingi pa ang mga ito ng kung anuman kay Kuatro, sapagkat labis-labis na raw ang ginawa nito para sa kanilang pamilya.Nagbigay ng dowry si Kuatro sa tribo ng mga Dumagat. Ayaw na rin sana iyong tanggapin ni Ka Esmael pero mapilit ang lalaki. Kung ano-anong hayop na puwedeng pakinabangan ang ibinigay nito kagaya ng mga
Pagsapit ng alas-sais ng gabi ay nagbibihis na si Mayumi. Iniisip niya kung ano ang isusuot niya habang pinagmamasdan ang limang pirasong bestida na mayroon siya. Hindi siya nagpakadala ng maraming damit dahil dumadalaw naman sila sa lungsod, dalawang beses sa isang buwan.Inihagod niya ang isang daliri sa ilalim ng kaniyang baba. Simple lang naman ang mga damit na nasa harapan niya. Just like what always Kuatro wanted her to wear— which, she also likes.“Hmm . . .” Dinampot niya ang kulay berdeng bestida na bulaklakin. Hanggang talampakan niya ang haba niyon at sleeveless. Labas din ang maganda niyang leeg at collarbone dahil may katamtamang lalim ang korte ng leeg niyon.May garter iyon sa bandang beywang at medyo magarbo ang laylayan. Mahangin sa labas kaya tama lang na iyon ang suotin niya para kung sakali mang liparin ay hindi nakakahiyang mahantad ang kaniyang kaloob-looban.M
“Teacher Umi, pinabibigay ni Sir Kuatro,” salubong kay Mayumi ni Tonton pagpasok niya sa ipinagawa ni Kuatro na pansamantalang silid-aralan ng mga bata sa komunidad ng mga Dumagat.May limang buwan na silang nagtuturo doon. Mabilis na ipinaayos ni Kuatro ang lahat ng papeles ng ipinatatayong eskwelahan ni Amelie. Ipinarehistro din ng mga ito iyon sa DepEd para mapabilang sa mga paaralang nasa ilalim ng ahensya, at para matawag na lihetimong paaralan na may normal school days, may guro, at mga mag-aaral. Hindi naman na problema ang mga kagamitan doon dahil ang mga galanteng kaibigan ni Kuatro ay nag-donate ng kung ano-anong school equipment’s, pati na computers at internet.Napangiti si Mayumi nang tanggapin ang dalawang tangkay ng ligaw na bulaklak. Kulay dilaw iyon at may kasama pang manibalang na indian mango.“Teacher Umi, nanliligaw ba sa iyo si Sir Kuatro?” usisa pa ni Tonton. Sila lang
Kuatro understood Mayumi’s intention clearly. Kailangan muna nilang paghilumin ang lahat bago muling buksan ang panibagong yugto ng buhay nila. Hinayaan naman siya nitong samahan itong tawirin iyon, kaya masaya na siya roon. Iyon lang naman talaga ang tanging gusto niya— ang damayan ito sa lahat ng sandali.Pagkatapos ng isang linggong immersion ni Amelie sa tribo ng mga Dumagat, bumalik sila sa Maynila kasama si Mayumi. Dahil ayos na naman ang lahat, nagdesisyon itong puntahan muna ang mga magulang nito para makausap, at para makapagpaalam na rin. Desidido itong ituloy ang planong pagtulong sa komunidad ng mga Dumagat at ganoon din siya.“Oh my God! Is that really you, darling?” Naluluhang mabilis na niyakap ng ina ni Mayumi ang babae.“Mom! I’m so sorry!” umiiyak na wika ni Mayumi.“No, hija. Kami ang dapat na humingi ng tawad sa iyo,” anang ama
“F*ck!” bulalas ni Kuatro.Luhaang napatingin siya rito. “I’m s-so sorry. H-hindi ko siya naprotektahan sa kalupitan ni Ferdinand. I-I’m so sorry, Kuatro. I-I’m so sorry . . .” paulit-ulit niyang paghingi ng tawad dito kasabay ng pagtulo ng kaniyang mga luha.Mabilis siya nitong niyakap. Dama niya ang nag-uumapaw na galit na nadarama nito. “Wala kang dapat na ihingi ng tawad sa akin. Dapat siguro sinabi ko na agad sa iyo ang lahat noon tungkol sa panloloko ng mga Palanca sa inyo. Nagpakakampante ako— na hindi naman dapat. I’m sorry, hindi kita naprotektahan sa kaniya— kayo ng anak natin. I’m so sorry, Mayumi . . .” nanginginig ang tinig na wika nito.Hindi na siya nakasagot pa nang maramdaman ang mainit na likidong bumabasa sa kaniyang likuran. She didn’t want to see him crying— suffering. Ngunit papaano nga ba iyon maiiwasan kung ganoong pareho silang nasasaktan sa mga nangyari? She knew Kuatro wanted to ease her burden
Hindi sumagot si Mayumi. Alam niyang nagtataka ang lalaking ilang beses na niyang tinangkang takbuhan pagkatapos niyang umalis dahil sa takot niya. Natakot siya noon sa maaaring gawin dito ni Ferdinand.“Mayumi?” untag nito sa kaniya nang tumigil siya sa pagtawa.Nahahapong umiling-iling siya bago dahan-dahang naupo sa malaking ugat ng punong acacia kung saan sila naroroon. Ginaya siya ni Kuatro. Naupo ito sa tabi niya, pagkuwa’y ginagap ang kaniyang kamay.“Please tell me you’re okay.” Nakikiusap ang mga matang nakatitig ito sa kaniya.“I am not okay, Kuatro. Lalo na ngayon at natagpuan mo na ako. Lahat-lahat ng mga nangyari noon, muli na namang bumalik sa akin. Lahat ng mga nais kong kalimutan, muli ko na namang naalala,” mahinang sambit niya.Huminga ito nang malalim. “I am here to help. I here to listen. Kung anuman ang mg







