Chapter 1

Chapter 1

Solidad POV

“Mom, Dad! Huwag naman ganito. Huwag n’yo kaming iwan ni Kaven ng ganito. Paano na lang kaming dalawa?”

“Solidad... l-listen, huwag mong pababayaan ang kapatid mo, ha? Mangako ka, anak!”

“Mommy…”

“Please, take care of your brother, Sol. Promise me, anak. A-and don’t trust anyone. Here, kunin mo ito. Huwag na huwag mong iwawala ito—balang araw magagamit mo ito.”

Nagtataka man ako kung ano ito, wala na akong nagawa kundi abutin ang mga iniabot niya. Isang kwentas na may pendant na susi... at isang maliit na notebook.

“P-paalam na sa inyong dalawa, anak. Mahal na mahal ko kayo…” mahinang wika ni Mommy saka niya ipinikit ang mga mata.

“Mommy! Daddy!”

Pak!

Isang malakas na sampal ang dumapo sa aking pisngi, dahilan upang ako’y biglang magising.

Buti na lang at ginising ako ng kaibigan ko mula sa isang bangungot.

Muli ko na namang napanaginipan ang huling araw ng mga magulang ko—noong pinatay sila sa mismong kaarawan ko. Isa ‘yong bangungot na ayaw ko nang balikan... kaya sinusumpa ko ang araw ng kapanganakan ko.

Dalawampu’t dalawang taon na ang lumipas, pero sariwa pa rin sa alaala ko ang lahat.

“Haist! Salamat at nagising ka rin, babae ka,” sabing may halong inis at kaba ng kaibigan kong si Winnie, o mas kilala bilang Nene. “Alam mo bang kinabahan talaga ako? Akala ko mamamatay ka na sa panaginip mo!”

“Anong oras na ba?” tanong ko habang pinupunasan ang pawis sa noo ko.

“Alas otso na ng umaga.”

Nanlaki ang mga mata ko.

Kailangan kong kumilos. Maghahanap pa ako ng pera para sa operasyon ng kapatid ko.

“Buti na lang at nabanggit mo,” ani Nene. “Sa club na pinagtatrabahuhan ko, naghahanap sila ng waitress. Nirekomenda kita kay boss. Kaya mo ba?”

“Talaga? Kailan ako magsisimula?”

“Mamayang gabi. Game ka?”

“Maraming salamat, Nene. Hindi ko alam kung anong gagawin ko kung wala ka.”

“Walang anuman. Sino pa bang magtutulungan kundi tayo-tayo ring mga mahihirap?” Ngumiti siya. “Sige na, aalis na ako. Ah, s’ya nga pala—may dala akong ulam. Nasa lamesa. Birthday kasi ng kasamahan ko sa club kaya naka-BH ako ngayon.”

Nginitian ko lang siya at sinundan ng tingin habang paalis ng barong-barong na tinutuluyan ko.

Wala akong sariling silid. Kurtina lang ang naghahati sa maliit naming espasyo. Ang kapatid ko, si Kevin, ay isang linggo nang naka-confine sa ospital.

“Mom, Dad… sana gabayan n’yo ako mamayang gabi. Para ‘to kay Kevin.”

Mahinang bulong ko habang hawak ang lumang larawan naming apat—masaya pa kami noon. Siyam na taong gulang ako sa litratong ‘yon, habang si Kevin ay isang taong gulang pa lang.

“Miss ko na kayo, Mom, Dad… Kung buhay lang kayo, hindi sana kami ganito kahirap. Hindi sana nila naagaw ang kumpanya at mga ari-arian natin…”

Napaluha ako, hindi ko namalayan. Pinahid ko agad ang luha at huminga nang malalim.

“Kaya mo ‘to, Solidad Santos Cutanda. Para kay Kevin, kakayanin mo ang lahat.”

At sa isip ko, napagdesisyunan ko na: magta-trabaho ako bilang waitress sa club tuwing gabi, at magtitinda ng isda tuwing hapon.

Bugbog man ang katawan ko, titiisin ko lahat. Makaraos lang. Maoperahan lang si Kevin sa kanyang puso.

Tumayo ako sa hinihigaan at tumuloy sa kusina para kumain. Matapos ay dumaan ako sa likod-bahay kung saan may balon—dito ako madalas maligo.

Habang bumubuhos ang malamig na tubig sa katawan ko, naglalaro sa isipan ko ang malaking tanong:

Saan ako kukuha ng malaking pera?

Napabuntong-hininga ako.

Pero hindi ako maaaring sumuko.

Matapos maligo, agad akong nagtungo sa palengke para magbenta ng isda, dala ang pag-asa at panalangin para sa kapatid kong nasa ospital, na ngayon ay under observation para sa kanyang operasyon.

Pagkatapos kong magbihis, agad akong umalis ng barong-barong at nagsimulang maglakad papunta sa ospital.

Sanay na akong lakarin ang medyo may kalayuang daan—kaysa gumastos pa ng pamasahe, mas mabuting itabi na lang ito para sa gamot at pagkain ni Kaven.

Kung gusto mong dagdagan ng emosyon o kaunting pagmumuni-muni habang naglalakad si Solidad, puwede rin nating dagdagan ng ganito:

Habang binabagtas ko ang alikabok at init ng kalsada, pinipilit kong labanan ang pagod at lungkot.

Para kay Kaven ito. Para sa tanging taong natitira sa buhay ko.

Dalawang oras akong naglakad bago tuluyang makarating sa ospital.

Hingal, pawis, at pagod ang aking naramdaman—ngunit mas mabigat pa rin sa dibdib ko ang kaba.

Pagdating ko sa ward, agad akong sinalubong ng nurse.

“Miss Cutanda? Nasa intensive care unit na po ang kapatid mo. Kailangan na po siyang maoperahan sa lalong madaling panahon.”

Parang may humigpit na tali sa dibdib ko. Hindi ko alam kung matatakot ako o maninikluhod na lang sa langit.

Agad akong dinala sa doktor.

“D-Doc… magkano po ang kailangan para sa operasyon ng kapatid ko?” tanong ko habang nanginginig ang boses ko.

“Half million, Miss Cutanda. Kailangan pong maisagawa agad ang operasyon sa loob ng linggong ito kung gusto pa nating mailigtas siya.”

Parang gumuho ang mundo ko sa narinig. Namilog ang mga mata ko. Para akong binuhusan ng malamig na tubig.

"Limang daang libo?" paulit-ulit umalingaw-ngaw sa aking utak.

Hindi sapat ang naipon ko. Isang daang libo lang ang hawak ko—pinag-ipunan ko ito sa loob ng ilang taon.

Iyon lang ang meron ako.

Pero hindi ako puwedeng umatras. Hindi ako puwedeng mawalan ng pag-asa.

Ayokong mawala si Kaven. Siya na lang ang natitira sa akin.

“Doc… babayaran ko po. Eto po ang isang daang libo bilang paunang bayad. Gagawin ko ang lahat, kahit anong trabaho, makumpleto ko lang ang kailangan para mailigtas siya.”

Tahimik na tumango ang doktor. “Sige. Aasikasuhin na namin ang preparasyon. Pero kailangan naming makumpleto ang buong bayad bago ang takdang operasyon.”

Tumango ako kahit may luha na sa aking mga mata. Wala akong ibang sandalan kundi ang lakas ng loob at dasal.