ONE MONTH

Hindi ako nakatulog nang maayos kagabi.

Tuwing pipikit ako, naririnig ko pa rin ang boses niya. Paulit-ulit.

“Baliw ako sa’yo.”

“Huwag mo akong tawaging ‘po’.”

“Hindi na ako aalis ulit.”

Baliw nga. Baliw talaga siya.

Pero bakit parang… parang ako rin?

Nagising ako nang alas-sais ng umaga. Hindi ko na sinubukang bumalik sa pagtulog. Bumangon ako, naghilamos, at bumaba sa kusina para magtimpla ng kape. Tahimik pa ang buong bahay. Siguro pagod pa sina Mama at Papa sa naging pagdiriwang ng debut ko kagabi.

Pagbukas ko ng pinto ng kusina, nandoon siya.

Nakaupo sa hapag-kainan, suot ang simpleng puting damit at itim na pantalon. May hawak na tasa ng kape. Parang hindi siya umalis kagabi.

Si Kuya Ethan.

Nagkatinginan kami.

Hindi ako nagsalita. Siya rin.

Parang biglang bumalik ang bigat ng hangin at tensyon na naramdaman ko noong gabing iyon.

“Maaga ka,” sabi ko na lang. Pormal, malayo, at pilit na walang halong damdamin.

“Hindi ako nakatulog,” sagot niya. Diretso ang tingin sa akin, walang paligoy-ligoy.

Napalunok ako. “Bakit ka pa nandito?”

“Kasi gusto kitang makita bago ka pa man magsimula ang araw mo.”

Lumapit ako sa counter at tinalikuran ko siya. Ayokong makita niya ang mukha ko—ang pamumula nito, ang pagkabalisa ko.

“Kuya, tama na ‘to. Kagabi lang ‘yon. Baka lasing ka lang o napupuno lang ng damdamin,” sabi ko, pilit na ginagawang rason ang alak.

“Hindi ako lasing,” sagot niya. Naramdaman ko ang paglapit niya sa likuran ko. Hindi naman masyadong malapit, pero sapat na para maramdaman ko ang presensya at init ng katawan niya. “At higit sa lahat… hindi ako nagsisisi sa sinabi ko.”

Napahigpit ang hawak ko sa tasa. Halos mabasag ko na ito sa lakas ng kapit.

“Ethan, please. Huwag mo akong pahirapan nang ganito.”

“Eh ikaw? Hindi mo ba ako pinapahirapan din?”

Mabilis akong humarap sa kanya. Puno ng pagkalito at galit ang dibdib ko.

“Ano bang gusto mong mangyari? Sabihin ko ba sa’yo na gusto rin kita? Eh mali ‘yon! Alam mong mali ‘yon! Ninong ka ng tatay ko! Kuya kita! Kamag-anak kita sa mata ng lahat!”

“Kuya na lang,” putol niya. Seryoso ang mukha. “Hindi na ninong.”

“Pareho lang ‘yon sa kanila!”

“Hindi.”

Tumahimik kami.

Ang bigat ng titig niya. Parang sinusuri niya ang bawat kilos ko, inaalam kung nagsisinungaling ba ako sa kanya o sa sarili ko.

Tapos, dahan-dahan siyang lumapit.

“Mia,” tawag niya sa pangalan ko lang. Mababa at malambing ang boses. “Bakit ka natatakot?”

“Hindi ako natatakot!” tanggi ko agad.

“Eh bakit nanginginig ka?”

Napatingin ako sa mga kamay ko. Totoo. Nanginginig ang mga ito.

Hindi ko alam kung dahil ba sa galit, sa takot… o dahil sa tuwa at kaba na nararamdaman ko sa tuwing malapit siya.

“Gusto mo bang malaman kung bakit ako bumalik?” tanong niya bigla.

Hindi ako sumagot.

“Gusto mo bang malaman kung bakit waloong taon akong nagtiis at lumayo?”

Lumunok ako. “Bakit?”

Lumapit pa siya. Isang hakbang na lang, magdidikit na kami.

“Kasi nung umalis ako, 14 ka pa lang. Bata ka pa. Sabi ko sa sarili ko, hintayin kita. Hintayin kitang lumaki. Hintayin kitang maging ganap na babae. Hintayin kitang dumating sa panahon na makakapili ka.”

Nanlaki ang mata ko sa gulat.

“Anong pinagsasabi mo?”

“Ang sinasabi ko, Mia… matagal na kitang gusto. Bago pa man ako umalis. Pero alam kong mali at masama kung gagalawin ko ‘yon noong bata ka pa. Kaya umalis ako. Para protektahan ka. At para protektahan din ang sarili ko mula sa nararamdaman ko.”

Parang binuhusan ako ng malamig na tubig. Nanlamig ang buong katawan ko.

“Wala kang karapatang sabihin ‘yan!” sigaw ko, pilit na tinataboy ang katotohanan.

“Eh bakit? Kasi totoo?”

“Kasi masakit!” sigaw ko pabalik. “Masakit kasi hindi ko alam kung anong gagawin ko! Gulong-gulo ako!”

Hindi siya umatras. Nanatili siyang nakatayo doon, matatag at seryoso.

“Kung anong gusto mo, ‘yon ang gawin mo. Pero huwag kang magsinungaling sa sarili mo, at lalong huwag kang magsinungaling sa akin.”

Bago ko pa siya masagot, biglang bumukas ang pinto.

Si Mama.

“Mia? Ethan? Nandito ka pala,” gulat pero nakangiting sabi ni Mama. Parang wala siyang napansing kakaiba.

Pero si Ethan, mabilis na umayos ng tayo at lumayo sa akin. Parang biglang nagbago ang anyo, bumalik sa pagiging magalang at marespeto. Parang walang nangyari.

“Magandang umaga po, Tita. Maaga po kasi akong dumaan. Kumustahin ko lang po si Mia,” sagot niya nang pormal.

“Ang bait mo talaga, Ethan. Kain ka na muna. Magluluto na ako ng almusal,” masayang yaya ni Mama.

Tumango siya. “Salamat po.”

Umalis na si Mama papunta sa kusina para maghanda.

Ako naman, nakatayo pa rin sa pwesto ko. Hindi makagalaw. Gulong-gulo pa rin ang isip at damdamin.

Lumapit ulit si Ethan, pero sa pagkakataong ito, bumulong na lang siya.

“Mamaya, kausapin kita nang maayos. Walang gulo. Pangako.”

Hindi ako sumagot. Pero hindi rin ako umalis.

 

Sinabi sa akin ni Mama na may naghihintay daw sa akin sa hardin.

Pagdating ko doon, si Ethan na naman.

May dala siyang dalawang tasa ng mainit na tsokolate. Yung paborito ko nung bata pa ako. Hindi ko alam kung nakalimutan niya ba ang ibang gusto ko o sinadya niyang ibalik ang mga dating nakasanayan.

“Upo ka,” sabi niya, itinuro ang mahabang upuan.

Umupo ako. Malayo sa kanya.

“Alam kong galit ka at naguguluhan,” sabi niya habang inaabot sa akin ang tasa.

“Hindi ako galit,” sagot ko nang mahina. “Nalilito lang talaga ako.”

Tumango siya. “Okay lang ‘yon. Malilito tayo nang magkasama hanggang sa maging malinaw ang lahat.”

Napatingin ako sa kanya. “Bakit ang kulit mo? Bakit hindi ka lang tumitigil?”

“Kasi ayokong mawala ka ulit. Ayokong dumaan pa ng waloong taon na wala ka sa akin.”

Tumahimik ako sandali. Kinakabahan ako sa tanong na ibabato ko, pero kailangan kong malaman.

“Ethan, sabihin mo nga sa akin… anong plano mo? Gusto mo bang sirain ang pamilya ko? Ang relasyon natin sa lahat?”

“Hindi,” sagot niya agad, walang pag-aalinlangan. “Gusto kong maging pamilya mo. Pero sa ibang paraan. Sa paraan na pipiliin mo. Sa paraang tama para sa atin.”

“Napakaimposible naman niyan,” iling ko.

“Hindi imposible kung susubukan natin. Kung pareho tayong lalaban.”

Napahinga ako nang malalim at napapikit.

“Paano kung sabihin ko na ayoko? Paano kung sabihin ko na hindi kita mahal at wala akong nararamdaman sa’yo? Aalis ka na ba?”

Tinitigan niya ako nang matagal. Sinukat niya ang mukha ko, parang hinahanap ang katotohanan.

“Hindi.”

“Bakit?”

“Kasi kahit sabihin mo ‘yan, alam kong hindi totoo. Nakikita ko sa mata mo. Nararamdaman ko rin.”

Napayuko ako. Hay naku… tama siya. Alam niya.

“Mia,” tawag niya ulit sa akin.

“Ano?”

“Kung bibigyan kita ng isang buwan… mag-iisip ka ba? Isang buwan na wala akong pipilitin sa’yo. Isang buwan na pwede mong sabihin sa akin kung ayaw mo talaga at titigil na ako.”

Napatingin ako sa kanya. Naguguluhan pa rin.

“Bakit isang buwan?”

“Kasi sa loob ng isang buwan, makikita mo kung sino talaga ako. Hindi yung kuya mo. Hindi yung ninong mo. Ako lang. Si Ethan. Ang lalaking nagmamahal sa’yo.”

Ang gulo. Sobrang gulo ng lahat.

Pero bakit parang… gusto kong pumayag? Bakit parang iyon lang ang tanging paraan para malaman ko rin ang sagot sa sarili kong puso?

“Sige,” sagot ko bago ko pa mapigilan ang sarili ko. “Sige, isang buwan.”

Ngumiti siya. Hindi yung ngiti ng isang kuya.

Ngiti ng lalaking nanalo sa unang laban.

“Salamat,” sabi niya.

“Huwag mo akong pasalamatan agad. Baka pagsisihan mo ‘to sa huli,” sabi ko, pilit na binabawasan ang bigat ng usapan.

“Hindi,” sagot niya nang matatag. “Hindi ko pagsisisihan kahit ano pa ang mangyari.”

Dumating si Papa.

Pagkakita niya kay Ethan, niyakap niya ito agad nang mahigpit.

“Pre! Buti nakauwi ka! Akala ko sa susunod na buwan pa ang uwi mo!” masiglang bati ni Papa.

Ngumiti si Ethan. “Nagmamadali po ako, Tito. May importante po kasing tao na kailangan kong makita dito.”

Napatingin siya sa akin habang sinasabi ‘yon.

Si Papa naman, tumawa lang. “Oo nga pala, debut ni Mia kagabi. Ang ganda daw talaga ng anak ko, sabi ng mga bisita!”

“Sobrang ganda po,” sagot ni Ethan, nakatuon pa rin ang tingin sa akin.

Si Papa, parang walang napansin. Pero si Mama… parang may binabasa siya sa aming mga mata. Wala lang siyang sinabi, pero nakita ko ang sulyap niya.

Habang kumakain, tahimik lang ako.

Si Ethan naman, kwento nang kwento kay Papa tungkol sa trabaho at buhay niya sa ibang bansa. Parang normal lang ang lahat. Parang walang nangyari kagabi at kanina lang.

Pero sa tuwing nagtatama ang mata namin, parang may kuryenteng dumadaloy sa pagitan namin.

Pagkatapos ng tanghalian, lumapit sa akin si Mama.

“Mia, okay ka lang ba?”

“Bakit po?”

“Parang iba ka ngayon. Sobrang tahimik mo.”

“Pagod lang po siguro ako sa naging handaan kagabi,” palusot ko.

“Ah… sige. Basta tandaan mo anak ha. Kung may problema ka, kung may bumabagabag sa isip mo, sabihin mo sa’kin. Kahit ano pa ‘yan.”

Tumango ako.

Pero alam kong hindi ko kayang sabihin.

Paano ko sasabihin na ang problema ko… si Kuya Ethan?

 

“Girl! Kamusta?! Kamusta si Kuya Ethan?!”

Boses ni Ate Carla sa kabilang linya. Excited na excited siya, parang bata.

“Ate, ano ba ‘yan!”

“Ano ba kasi! Ang dami kong naririnig! Sabi nila ang sweet daw nung huling sayaw niyo kagabi! Ang tagal niyo raw nagkapit-bisig!”

“Hindi ah! Trabaho lang ‘yon! Bilang kamag-anak lang!” tanggi ko.

“Trabaho? Eh bakit parang ang tagal? Limang minuto yata kayong nakatayo sa gitna ah! At saka yung tingin niya sa’yo… alam ko ‘yon Mia, hindi tingin ng kuya ‘yan!”

Napahinga ako nang malalim. Wala na akong magagawa, kilala niya ako.

“Carla… seryoso. May usapan kami.”

“ANO?! Anong usapan?!”

“Shh! Mahina lang!” bulong ko. “Isang buwan. Binigyan ko siya ng isang buwan. Susubukan namin… susubukan kong intindihin ang lahat.”

“Teka… so ibig sabihin… may chance? Totoo ba ‘yang mga naririnig ko?”

“Hindi ko alam, Carla. Hindi ko talaga alam kung ano ang mangyayari.”

Tumahimik siya sandali. Naging seryoso na rin siya.

“Mia, tandaan mo ‘to ha. Ingat ka palagi. Kasi kung masasaktan ka niya o kung maging dahilan siya ng pagluha mo… ako mismo ang lalaban kay Kuya Ethan. Hindi ko siya patatagalin.”

Napangiti ako nang mapait. “Salamat, Ate.”

“Syempre. Best friend mo ako eh. Nandito lang ako palagi.”

Pinatay ko ang tawag.

At biglang bumigat ulit ang pakiramdam ko.

Isang buwan.

Ano kayang mangyayari sa loob ng isang buwan?

 

Bago siya umalis, lumapit siya sa akin sa may gate. Walang ibang tao. Kaming dalawa lang.

“Mia,” tawag niya.

“Ano?”

“Umpisa na ng isang buwan natin bukas.”

“Bukas?”

“Oo. Susunduin kita nang maaga. May pupuntahan tayo.”

“Saan naman?”

“Secret. Surpresa lang ‘yon.”

Napailing ako. “Bakit parang hindi ako makatanggi sa’yo? Bakit parang kahit anong sabihin mo, susunod lang ako?”

“Kasi alam mo na ang sagot,” sabi niya. Dahan-dahan siyang lumapit.

Tapos, marahan niyang hinalikan ako sa noo. Mabilis lang, banayad, pero puno ng pangako.

“Magandang gabi, Mia.”

Bago pa ako makasagot o makagalaw, sumakay na siya sa kotse at umalis.

Naiwan akong nakatayo doon, hawak-hawak ang noo kung saan niya ako hinalikan.

Doon niya ako hinalikan.

At parang doon din… bumagsak at gumuho ang huling pader na naghihiwalay sa amin.

 

Hindi ako makatulog ulit ngayong gabi.

Iniisip ko ang isang buwan.

Iniisip ko si Ethan.

Ano kung tama siya?

Ano kung talagang hindi na ako bata sa mata niya?

Ano kung pwede talaga kami?

Pero paano naman sina Mama at Papa?

Paano kung malaman nila? Anong iisipin nila? Anong sasabihin ng iba?

Napahinga ako nang malalim at humarap sa dingding.

Bukas na lang. Bukas ko na lang iisipin ‘yon.

Ngayon, gusto ko lang matulog.

At sa unang pagkakataon… hindi ko na iniiwasan ang pangalan niya sa isip ko.

Ethan.