4

POV ni Mathilda

Ngayon ang araw na pinakakinamumuhian ko.

Ang Marso 1, 2017 ang pinaka-kakila-kilabot at pinakamalungkot na araw.

Ang kabaong na nakabaon na sa lupa ay nananatiling bangungot para sa akin. Nawalan ako ng ina. Wala nang babaeng magtatanggol sa akin kapag inaapi ako ng mga kaklase kong mas maganda ang buhay.

Saan ko ilalabas ang mga luha at pagod na patuloy na gumugulo sa akin?

Wasak ang aking ama. Mula pa kaninang umaga, hindi siya lumalabas ng kwarto. Tumanggi siyang pumunta sa libing ni mama, kahit noong huling beses na binuksan ang kabaong. Hindi niya kinaya na makita iyon.

“Mathilda, nakikiramay ako sa pagkawala mo.”

Isang mainit na yakap ang ibinigay sa akin ni Ginang Rosa na kakarating lang sa libingan.

Tumango lang ako habang pinupunasan ang mga luhang hindi tumigil sa pag-agos sa loob ng labinlimang minuto.

“Salamat po, Ginang Rosa.”

Iyon lang ang nasabi ko. Muli kong tiningnan ang puntod ng aking ina. Hanggang ngayon, hindi ko pa rin matanggap… wala na siya.

“Nasaan ang tatay mo?” tanong ni Ginang Rosa.

“Hindi po siya pumunta. Nasa bahay pa rin siya. Sinubukan ko siyang kumbinsihin, pati na rin ang mga tiyuhin at tiyahin namin, pero sobrang lungkot niya para masaksihan ang paglilibing sa asawa niya.”

Inilapit ni Ginang Rosa ang ulo niya sa balikat ko. Ramdam ko ang bigat ng lungkot na kapareho ng sa akin.

“Ang buhay ay kakaiba, Ginang Rosa. Kailangan ko ng pagmamahal mula sa taong tunay na mag-aalaga at magpoprotekta sa akin… pero ngayon, wala na siya. Alam niyo, pangit akong bata noon at madalas pagtawanan. Kung hindi dahil sa mama ko, hindi ako aabot dito. Sa tingin ba ng Diyos sapat ang lakas ko para harapin ang isang malupit na mundo?”

Parang sagot sa tanong ko, kumulog sa langit. Unti-unting nagdilim ang ulap at nagsimulang bumuhos ang ulan, palakas nang palakas.

“Halika na, Mathilda. Kailangan na nating umuwi. Uulan na, tingnan mo ang hangin at ang madilim na langit.”

Hinawakan ni Ginang Rosa ang braso ko, pero marahan ko iyong tinanggal.

“Mauna na po kayo, Ginang Rosa. Dito na lang ako. Gusto kong umiyak sa ilalim ng ulan at damhin ang pag-iisa.”

“Lola!”

Napalingon ako sa malakas na sigaw. Nakita kong tumatakbo si Fredric habang may dalang payong.

Agad umurong si Ginang Rosa nang makita ang apo niya.

“Halika na, lola, umuwi na tayo! Bakit nakatayo ka pa rito?!” sigaw ni Fredric.

Hindi ko na sila tiningnan. Bumalik ang tingin ko sa puntod ng mama ko.

Saglit na katahimikan… akala ko umalis na sila. Pero hindi.

Biglang hinawakan ni Fredric ang kamay ko.

“Bitawan mo ako!”

Agad kong binawi ang kamay ko. Naiinis ako sa paraan ng pagpipilit niya. Hindi sa hindi ko naa-appreciate ang pag-aalala, pero gusto kong harapin ang sakit na ito sa paraang gusto ko. Hindi ba nila naiintindihan?

“Ang tigas ng ulo mo! Umuulan na, ano pa bang hinihintay mo? Kahit manatili ka diyan, hindi na babalik ang nanay mo. Kailangan mong tanggapin ang realidad!”

Humarap ako sa kanya. Basang-basa na rin siya sa ulan. Ibinigay na niya ang payong kay Ginang Rosa. Sa unang pagkakataon… galit na galit ako sa kanya.

“Alam ko, haharapin ko ang lahat, Fredric. Hindi mo na kailangang ipaalala. Pero gusto ko pa ring manatili dito. Ano bang mali doon? Umuwi ka na. Mas mahalaga ang kalusugan ng lola mo kaysa pilitin mo akong umalis.”

“Tch! Oo nga! Akala mo ba binabantayan kita dahil may pakialam ako? Halika na, lola. Sinabi ko na sa’yo, walang silbi ang kausapin at pilitin ang babaeng ito!”

Tumalikod si Fredric at iniwan ako. Narinig ko pa ang pakiusap ni Ginang Rosa na kumbinsihin niya ako, pero hindi siya nakinig.

Naglakad siya palayo sa ulan, habang ako naman ay piniling umupo sa gilid ng puntod at hayaan ang mas lumalakas na ulan.

**

Mayo 4, 2017

Mabilis akong tumakbo papunta sa bakuran ni Ginang Rosa.

Tinawagan niya ako at sinabing biglang nawalan ng malay ang tatay ko—labis akong nag-alala.

Mula nang mamatay ang mama ko, malaki ang pinagbago ng tatay ko sa loob ng tatlong buwan. Hindi na siya nagsasalita at nawalan na rin ng gana kumain. Hindi lang siya… ako rin, ganito na rin ang nararamdaman ko. Parang nawalan ng kulay ang buhay ko. Kahit ang nararamdaman ko kay Fredric, na dati ay matindi, parang nawala na rin.

Wala na akong pakialam sa kahit ano. Pilit lang akong nagpapakatatag para hindi na mas lalong malungkot ang tatay ko.

Madalas din siyang magkasakit. Sinabihan ko siyang magpahinga, pero tumanggi siya. Ayaw niyang manatili sa bahay dahil naaalala niya si mama.

Sinalubong ako ng katulong ni Ginang Rosa at agad akong dinala sa maliit na bahay sa likod.

Nakahiga ang tatay ko, mahina at maputla ang mukha.

“Papa…”

“Huwag kang lalapit.”

Napahinto ako. Pero hindi ko siya pinansin at humakbang pa rin ako palapit. Ngunit bigla niya akong tiningnan nang matalim at sumigaw:

“HUWAG KANG LALAPIT!”

Agad akong niyakap ni Ginang Rosa at pinalabas ng bahay. Magulo ang isip ko. Ano bang nangyayari sa tatay ko?

“Mathilda, kailangan mong sundin ang gusto ng tatay mo. Depresyon ang nararanasan niya at malalim ang trauma…”

Hindi ko napigilan ang pag-iyak. Mabilis akong niyakap ni Ginang Rosa.

“Kung ganoon, ano na ang gagawin ko? Kailangan niya ng kasama… pero paano, Ginang Rosa? Sobrang nalilito na ako!”

“Kailangan mong maging matiyaga. Ang pagkawala ng nanay mo ang pinaka-kinatatakutan ng tatay mo. Ngayon, nag-iisa siya at nilalamon ng depresyon. Kakausapin ko siya nang paunti-unti. Sa ngayon, manatili ka muna rito.”

“Lola, nasaan ka?”

Narinig ko ang boses ni Fredric. Napatingin ako at nakita ko siyang papalapit kasama ang isang magandang babae—si Paula. Kilala ko ang mukha niya. Isa siyang sikat na modelo na usap-usapan ngayon.

Kumalas ako sa yakap ni Ginang Rosa. Ayokong tumingin sa kanila. Mas mabuting yumuko na lang ako.

“Anong pagkakataon at napadaan ka, Fredric. May maliit akong pabor na hihilingin.”

“Ano iyon?” tanong niya.

“Kailangan kong samahan mo si Mathilda pauwi para kunin ang mga gamit niya at dalhin dito,” sabi ni Ginang Rosa.

Agad akong lumingon sa kanya at umiling.

“Ano?! May lakad ako kasama si Paula—magla-lunch kami. Pinuntahan kita para yayain ka. Bakit kailangan kong samahan si Mathilda? Hindi ba siya marunong umuwi mag-isa? Nakalimutan na ba niya ang daan?” inis na sabi ni Fredric.

“Pasensya na po, Ginang Rosa, pero tama po si Ginoong Fredric, kaya ko naman—”

“Sinabi kong samahan mo siya, Fredric! Hindi ka na ba nakikinig sa akin? Masama bang tulungan ng apo ko si Mathilda?”

Tumingin si Ginang Rosa kay Paula, at tila nag-alinlangan ito bago umiling.

“Ah! Sige na, bilis!”

Agad na tumalikod si Fredric at naglakad palayo.

Lumingon ako kay Ginang Rosa. Ngumiti siya nang malawak.

“Kunin mo ang mga damit at kailangan mo. Bilisan mo, kailangan mo rin bumalik sa trabaho mo, hindi ba?”

Napabuntong-hininga na lang ako at tumango. Wala na akong masabi.