ฮารีควีน

ฮาลีควีนเริ่มต้นจากหน้าจอการ์ตูนมากกว่าจะเป็นหน้ากระดาษ — ตัวตนของเธอสะท้อนงานของคนทำการ์ตูนมากกว่าความคิดทางวิชาการ

ผมยังคงตื่นเต้นเมื่อคิดถึงภาพแรกๆ ที่เห็นเธอใน 'Batman: The Animated Series' — ฮาลีเป็นตัวละครขำกล่อมที่เล่นกับความบ้าบิ่นและความน่ารัก แต่เบื้องหลังงานออกแบบของ Bruce Timm และบทของ Paul Dini มีการวางโครงสร้างให้เธอเป็นอดีตนักจิตเวชที่พลิกตัวตนมาเป็นคู่หู/คู่คิดของโจ๊กเกอร์ ซึ่งการนำเสนอแบบการ์ตูนทำให้เธอเข้าถึงคนดูได้ง่ายและสร้างฐานแฟนอย่างรวดเร็ว

เมื่อถึงกาลเวลาหนังสือการ์ตูนเข้ามาเสริมเรื่องราว งานอย่าง 'Mad Love' กลายเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญ ที่นั่นผมเห็นรายละเอียดจิตวิทยาของ 'Harleen Quinzel' ถูกขยายเป็นเรื่องราวความรัก ความผิดบาป และการทรยศต่อตัวเอง ซึ่งทำให้เธอไม่ได้เป็นแค่ตัวตลก แต่กลายเป็นตัวละครที่มีชั้นเชิงและความโศก เธอจึงเดินทางจากบทบาทตลกสบายๆ สู่การเป็นไอคอนที่ซับซ้อนในจักรวาลแบทแมน — และนั่นคือเหตุผลที่ผมยังชอบดูวิวัฒนาการของเธอเรื่อยมา

ตั้งแต่ครั้งแรกที่ได้เปิดหน้าแรกของ 'ฮารี่ควีน' ความรู้สึกว่านี่ไม่ใช่แค่เรื่องผจญภัยธรรมดาก็ก่อตัวขึ้นอย่างรวดเร็ว สำหรับผม นักวิจารณ์มักยกย่องการสร้างตัวละครเป็นจุดแข็งอันดับต้น ๆ — ตัวเอกมีชั้นเชิงทางอารมณ์ที่หลากหลาย ไม่ได้เป็นฮีโร่แบบขาวสะอาด แต่ก็ไม่ใช่วายร้ายเต็มขั้น การเดินเรื่องให้เห็นทั้งด้านอ่อนแอและด้านที่ต้องตัดสินใจรุนแรงทำให้ตัวละครมีมิติและน่าสนใจ การพัฒนาความสัมพันธ์ระหว่างตัวละครรองกับตัวเอกยังช่วยเติมความสมจริง จนหลายรีวิวบอกว่าแค่บทสนทนาเพียงฉากเดียวก็สามารถสะเทือนใจได้

นอกจากตัวละครแล้ว โครงเรื่องและธีมก็เป็นอีกข้อที่นักวิจารณ์ติดใจ ความสมดุลระหว่างโทนมืดกับมุกเบาสร้างจังหวะที่ทำให้ผู้อ่านไม่รู้สึกอิ่มตัว ธีมการต่อสู้กับอคติและการไถ่บาปถูกถ่ายทอดผ่านฉากสั้นๆ ที่คม แต่ไม่เยิ่นเย้อ ทำให้เรื่องยังคงพลังทางอารมณ์โดยไม่เสียจังหวะ ส่วนองค์ประกอบเชิงสังคม เช่นการจับประเด็นชนชั้นหรืออำนาจก็ถูกสอดแทรกอย่างแนบเนียน จนหลายคนเปรียบเทียบถึงความขึงขังในโทนคล้ายกับ 'The Witcher' ในบางมุม

สไตล์การเขียนและการจัดจังหวะก็ได้คะแนนจากนักวิจารณ์เช่นกัน บทบรรยายที่คมและภาพพจน์ชัดเจนทำให้โลกของเรื่องมีสีสันแม้จะเป็นฉากที่เรียบง่าย การเปิดช่องให้ผู้อ่านตีความบางจุดก็เป็นอีกเทคนิคที่หลายคนชมว่าเพิ่มความลึก ทำให้ผมเองมักจะนึกถึงรายละเอียดช้อนไปในซีนเล็กๆ มากกว่าจะเป็นฉากบู๊ยาวๆ นั่นแหละที่ทำให้เรื่องคงความทรงจำได้นาน

ฉันเริ่มจากภาพรวมโลกของ 'ฮารี่ควีน' เสมอ เพราะนั่นช่วยให้จับแนวเรื่องได้ทันทีว่าต้องเตรียมอารมณ์แบบไหนก่อนลงมืออ่านหรือดู: โลกไม่ใช่แฟนตาซีสวยงาม แต่เป็นสนามการเมืองที่มีเวทมนตร์เป็นเครื่องมือและมักถูกใช้เป็นข้ออ้างในการฉวยอำนาจ เหตุการณ์เปิดเรื่องจะปูความสัมพันธ์เชิงอำนาจ ทั้งระหว่างราชวงศ์และผู้กล้า/นักเวท ทำให้เข้าใจได้ว่าใครมีแรงจูงใจอย่างไรโดยไม่ต้องสปอยล์รายละเอียดสำคัญ ๆ

มุมมองของฉันมักเน้นที่ตัวละครมากกว่าพลอตลำดับเวลา เพราะหัวใจของเรื่องซ่อนอยู่ที่การเลือกของคนที่อยู่ในตำแหน่งอำนาจ: การทรยศ การต่อรอง จริยธรรมที่เลือนราง และผลลัพธ์ที่ไม่เคยเป็นขาว-ดำ ตัวเอกกับตัวประกอบหลายคนมีชั้นเชิงทางอารมณ์และตัวตนที่ค่อย ๆ เผยให้เห็นเมื่อเรื่องเดินไป จึงอยากให้แฟนใหม่สังเกตสัญญะเล็ก ๆ ของบทสนทนาและการกระทำแทนการมองหาไคลแม็กซ์เดียว เพราะหลายฉากเล็ก ๆ จะกลายเป็นกุญแจสำคัญต่อความเข้าใจทั้งเรื่อง เช่นฉากการเจรจาทางการทูตหรือการแลกเปลี่ยนความลับที่ดูเฉย ๆ แต่กลับมีผลต่อจังหวะเรื่องในภายหลัง

คำแนะนำแบบใช้งานจริง: เริ่มจากบทนำหรือเอพิโสดแรกอย่างใจเย็น เพื่อจับสำเนียงของภาษาและโทนเรื่อง ถ้าชอบความเข้มข้นทางการเมืองกับมิติทางศีลธรรมแนะนำให้อ่านไปสักสองบทก่อนตัดสินใจว่าจะสานต่อเร็วแค่ไหน ในแง่การเทียบเคียง หากใครต้องการภาพรวมที่หนักเรื่องการแก่งแย่งอำนาจและผลกระทบต่อคนตัวเล็ก ๆ อาจนึกถึงบรรยากาศของ 'Game of Thrones' ในเวทมนตร์แบบตะวันตก แต่ 'ฮารี่ควีน' มักโฟกัสความละเอียดอ่อนของจิตใจตัวละครมากกว่า ฉันมักจบการแนะนำด้วยประโยคเตือนใจง่าย ๆ: เปิดใจให้ตัวละครที่ดูไม่แน่นอนก่อน แล้วค่อยให้ความเห็นเมื่ออ่านไปไกลหน่อย — เรื่องแบบนี้รสชาติจะค่อย ๆ เข้มขึ้นจนอยากย้อนกลับมาดูฉากเก่า ๆ อีกครั้ง

ยอมรับว่าทุกครั้งที่เดินเข้าไปในมุมของที่ระลึกจาก 'ฮารี่ควีน' ใจมันจะเต้นหน่อย ๆ เพราะของเยอะและละเอียดจนเลือกไม่ถูก

ของที่มักเห็นวางเรียงกันในร้านระดับกลางถึงใหญ่คือ โปสเตอร์ภาพศิลป์แบบลิมิเต็ดที่พิมพ์งานศิลปินจากฉากสำคัญ เช่น ภาพฉากดวลบนสะพานที่มีแสงจันทร์กระทบผืนน้ำ, หนังสือภาพ/อาร์ตบุ๊กรวมสเก็ตช์และคอนเซ็ปต์อาร์ต, ฟิกเกอร์ตัวละครขนาดตั้งโชว์ที่ลงสีละเอียด และผลงานไวนิลเพลงประกอบเวอร์ชันพิเศษสำหรับคนรักซาวด์แทร็ก

นอกจากนั้นยังมีของสะสมแบบหรู ๆ เช่น กล่องคอลเล็กชันรวมเล่มพิเศษพร้อมโปสการ์ดเซ็น อาร์ตพริ้นท์แบบลิมิเต็ดซายน์เนม รีพลิก้าไอเท็มจากเรื่อง (เครื่องประดับชิ้นเล็ก ๆ หรืออาวุธจำลองขนาดเท่าจริง) และแผนที่ผ้า/ทอเป็นภาพสถานที่สำคัญในเรื่อง เหล่านี้เหมาะกับคนตั้งใจสะสมจริงจัง ส่วนของใช้ทั่ว ๆ ไปที่ยังคงความน่าสะสมก็มี แก้วมัคลายฉากเฉพาะ เสื้อฮู้ดลายกราฟิกจากฉากสำคัญ และผ้าพันคอที่ออกแบบจากเครื่องแต่งกายตัวละคร เรียกได้ว่าร้านแบบนี้ตอบโจทย์ทั้งคนเล่นจริงจังและคนอยากหาของน่ารักติดมือกลับบ้าน

อยากให้คนเพิ่งเริ่มรู้จักฮารี่ควีนเริ่มจากเล่มที่เล่าต้นกำเนิดของเธอก่อน เพราะมันช่วยตั้งโทนและความเข้าใจในตัวละครได้ชัดเจน

ฉันมองว่า 'Mad Love' เป็นจุดเริ่มที่สมบูรณ์แบบ: เรื่องสั้นชิ้นนี้จับความสัมพันธ์ระหว่างฮาร์ลีย์กับโจ๊กเกอร์ได้ทั้งมุมตลกร้ายและมุมเศร้าซึม ซึ่งสำคัญมากถ้าต้องการเข้าใจว่าทำไมเธอถึงเป็นแบบนี้ บทของ Paul Dini กับภาพสไตล์การ์ตูนทำให้รายละเอียดพื้นฐาน — จากประวัติศาสตร์การเป็นหมอจิตเวชจนถึงการพลัดเข้าไปในโลกอาชญากรรม — ถูกเล่าแบบเข้าใจง่ายแต่ไม่ตื้น

หลังจากอ่าน 'Mad Love' แล้ว ฉันมักจะแนะนำให้ข้ามไปอ่านงานที่ถ่ายทอดบุคลิกฮารี่ในมุมกว้างขึ้น เช่นเล่มที่เล่าเรื่องสไตล์โซโล่ของเธอหรือคอลเลกชันของ Amanda Conner กับ Jimmy Palmiotti เพื่อเห็นการพัฒนาโทนที่เล่นความตลกกับความเป็นฮีโร่/อาชญากรผสมกัน วิธีนี้ทำให้ผู้อ่านใหม่ได้ทั้งความรู้สึกตั้งต้นและตัวอย่างว่างานฮารี่ควีนมีหลายหน้าที่กว่าที่คิด ซึ่งช่วยให้การอ่านต่อไปสนุกและไม่งงกับฉากหลังของเธอ

เริ่มจากจอใหญ่ที่ทำให้ฮาร์ลีย์ควินกลายเป็นชื่อที่คนจำได้ทั่วโลก: 'Suicide Squad' (2016) คือผลงานที่ทำให้ฉันหยุดมองไม่ได้เมื่อครั้งแรกเห็นเธอปรากฏตัวบนจอ

ฉันรู้สึกว่าการแสดงของเธอในเรื่องนี้เป็นการปักหมุดคาแรกเตอร์—บ้าบิ่น ล่อแหลม และเปราะบางในเวลาเดียวกัน แม้หนังโดยรวมจะมีปัญหาเรื่องโทนและการตัดต่อ แต่วงการเสื้อผ้า การแต่งหน้าที่จัดจ้าน และเพลงประกอบที่กระแทกใจ ทำให้ฉากของฮาร์ลีย์มีแรงจูงใจพอจะยืนหยัดได้ โดยเฉพาะช่วงที่หนังพยายามอธิบายความสัมพันธ์ของเธอกับโจ๊กเกอร์ ฉันเห็นการตั้งต้นของตัวละครที่เปิดทางให้เธอได้เติบโตในผลงานต่อมา

การดู 'Suicide Squad' เป็นการสัมผัสฮาร์ลีย์แบบดิบๆ ที่ยังไม่ได้ถูกนิยามเป็นฮีโร่หรือแอนติฮีโร่ชัดเจน แต่เป็นจุดเริ่มที่น่าสนใจสำหรับคนอยากเห็นการเดินทางของตัวละครนี้บนจอใหญ่

ย้อนกลับไปในปี 1992 จะบอกว่าที่มาของตัวละครนี้ไม่ใช่จากหนังสือคอมิกอย่างเดียว แต่เกิดขึ้นบนหน้าจอทีวีในตอน 'Joker's Favor' ของซีรีส์ 'Batman: The Animated Series' เสียมากกว่า

ในความเห็นของฉันการเปิดตัวในทีวีครั้งนั้นเป็นเหตุผลใหญ่ที่ทำให้ฮาลี่ควีนโดดเด่นตั้งแต่แรก ไอเดียของตัวละคร—แพทย์จิตเวชที่กลายเป็นคนรักของโจ๊กเกอร์—ถูกสร้างขึ้นให้เหมาะกับสื่อภาพเคลื่อนไหวและนักพากย์ก็ใส่ชีวิตให้เต็มที่ ผลคือคนดูจำเธอได้ก่อนจะเห็นในรูปแบบกระดาษ

พอพูดถึง "หนังสือ" จริงๆ แล้วการปรากฏตัวบนหน้าจอมาก่อนทำให้หลายคนสับสน แต่ถามว่าสรุปแล้วเธอโผล่มาครั้งแรกที่ไหน ก็ควรยกให้ตอน 'Joker's Favor' เป็นจุดเริ่มต้นของฮาลี่ในวงการบันเทิงเลย

บรรยากาศของ 'ฮารี่ควีน' ตีหัวใจผมตั้งแต่ภาพแรกที่ไม่ยอมให้ความเมตตาเดินทางเข้ามาง่าย ๆ — มันเป็นความมืดที่รัดแน่นแต่ยังสวยงาม จนผมอยากเอากลิ่นอายแบบนั้นมาผสมกับโทนภาษาและจังหวะเล่าเรื่องในงานใหม่ของตัวเอง

ผมรับเอาความกล้าของการทำตัวละครหลักเป็นคนที่มีทั้งความเฉียบคมและรอยแตกภายในมาใช้ ทำให้ตัวเอกในนิยายเล่มล่าสุดของผมไม่ใช่ฮีโร่แบบชัดเจน แต่เป็นคนที่ผู้ชมอาจโอบกอดและตำหนิได้พร้อมกัน การเขียนบทสนทนาที่หยาบคายแต่มีเลย์เอาต์สัมผัสอารมณ์ ทำให้ฉากเผชิญหน้าระหว่างสองตัวละครในเล่มมีพลังขึ้นโดยไม่ต้องพึ่งพาฉากแอ็กชันอลังการ

อีกสิ่งที่ได้รับแรงบันดาลใจชัดเจนคือการใช้สัญลักษณ์และแฟชั่นเป็นภาษาหนึ่งของเรื่อง คล้าย ๆ กับฉากงานเลี้ยงใน 'ฮารี่ควีน' ที่เครื่องแต่งกายบอกตำแหน่งอำนาจ ผมจึงออกแบบเครื่องแต่งกายและของตกแต่งฉากให้เป็นตัวเล่าเรื่อง ทำให้แต่ละฉากมีชั้นความหมายเพิ่มขึ้นโดยไม่ต้องอธิบายเยอะ ผลลัพธ์คืองานใหม่ของผมมีทั้งความเข้มข้นทางอารมณ์และความสวยงามแบบเดียวกับที่เคยชอบในผลงานนั้น — เป็นความสมดุลที่ทำให้เขียนไปแล้วหยุดยาก

ค่อยๆ เริ่มจากความหลงใหลในทีวีอนิเมะที่ฉายตอนกลางคืน แล้วความหมายของคำว่า 'ของหายาก' สำหรับฉันก็เปลี่ยนไปตลอดกาลเมื่อเห็นภาพวาดเซลต้นฉบับจาก 'Batman: The Animated Series' ที่มี 'ฮาลี่ควีน' อยู่บนฉากหนึ่ง

ในฐานะคนที่สะสมมานาน ผมมองว่าเซลงานอนิเมชั่นและภาพพื้นฉาก (background paintings) ของอนิเมชั่นยุคเก่าเป็นของที่หายากสุด เพราะผลิตขึ้นเพื่อการถ่ายทำครั้งเดียวแล้วเก็บในคลัง บางชิ้นถูกทำลาย บางชิ้นถูกเก็บไว้ในสตูดิโอไม่กี่ชุด ทำให้จำนวนที่ออกมาสู่ตลาดมีน้อยมาก นอกจากนี้ความเป็นต้นฉบับจากสตูดิโอยังให้ความรู้สึกสัมผัสตรงจากการสร้างสรรค์—หมึกที่ลากบนเซล รอยแก้ไขด้วยดินสอ เลยมีเอกลักษณ์ที่รีโปรดักชันไม่สามารถเลียนแบบได้

ครั้งหนึ่งผมเคยยืนดูเซลชิ้นจริงที่งานประมูล เห็นความไม่สมบูรณ์ที่ทำให้มันมีชีวิต นั่นแหละคือเหตุผลที่ผมยอมจ่ายมากกว่าโมเดลหรือฟิกเกอร์ธรรมดา เพราะเซลบอกเล่าเรื่องราวการผลิตและยุคสมัย ซึ่งสำหรับคนสะสมอย่างผมแล้ว มันหายากในมิติของประวัติศาสตร์ด้วย

ภาพที่ติดตาตั้งแต่แรกคือการระเบิดสีสันและพลังหญิงใน 'Birds of Prey' ซึ่งบท Harley Quinn เล่นโดย Margot Robbie เป็นศูนย์กลางของเรื่อง นักแสดงหลักคนอื่น ๆ ที่เด่นชัดได้แก่ Mary Elizabeth Winstead ในบท Helena Bertinelli หรือ Huntress, Jurnee Smollett-Bell ในบท Dinah Lance/Black Canary, Rosie Perez ในบท Renee Montoya, Ewan McGregor รับบท Roman Sionis/Black Mask, Chris Messina เป็น Victor Zsasz และ Ella Jay Basco ในบท Cassandra Cain

การเล่าเรื่องเน้นความสัมพันธ์แปลกประหลาดระหว่างกลุ่มผู้หญิงที่ถูกเอารัดเอาเปรียบจากสังคมและโลกใต้ดินของ Gotham ฉันชอบวิธีหนังให้พื้นที่แต่ละตัวละครได้เฉิดฉายแบบไม่กลบ Harley ทั้งหมดถูกขับเคลื่อนด้วยบุคลิกชัดเจน—จากความร้ายของ Roman Sionis ไปจนถึงความตั้งใจแก้แค้นของ Huntress ซึ่งทำให้การแคสต์มีมิติและสนุก ทั้งภาพต่อสู้ เสียงเพลง และมู้ดโทนที่สดทำให้แต่ละตัวละครมีแพสชั่นเฉพาะตัว จบเรื่องแล้วยังนึกถึงซีนเล็ก ๆ ที่ทำให้ตัวละครรองมีชีวิตด้วย