survival mode

Alexandra POV

Nakahiga ako sa upuan gawa sa kawayan, tahimik ang paligid at malalim akong nag-iisip. Bawat tunog ng tiyan ko dahil sa gutom, bawat tingin ko sa payat na katawan ng mga kapatid ko, at bawat hininga ni Nanay na parang pasan ang buong mundo—lahat ‘yon ay parang tinik na tumutusok sa puso ko.

Hindi pwedeng ganito na lang kami. Hindi pwedeng habambuhay kaming maghihintay ng awa sa iba, manghihingi ng kaunting toyo o bigas para lang may mailagay sa sikmura. Ako ang dumagdag sa pasanin nila, kaya ako rin ang dapat gumawa ng paraan para gumaan kahit paano ang buhay nila.

Napabaling ang tingin ko sa dingding kung saan nakadikit ang lumang kalendaryo. Doon ko naisip ang solusyon. "Kailangan kong magtrabaho," bulong ko sa sarili ko, na parang isang ilaw na biglang sumilip sa gitna ng madilim kong mundo. "Oo! Magtatrabaho ako! Kahit ano pa, para lang kumita ng pera."

At hindi lang iyon ang pangarap ko. Nariyan pa rin ang pagnanais kong makapagtapos ng pag-aaral. Kahit pa pinalayas ako ni Daddy, kahit pa gumuho ang mundo ko, ang pangarap kong magkaroon ng diploma ay nananatili sa puso ko. Alam kong iyon lang ang paraan para tulungan ko sila Nanay nang lubusan sa hinaharap.

Kaya naisip ko ang plano: maghahanap ako ng trabahong panggabi.

Sa umaga, mag-aaral ako. Gagawin ko ang lahat ng paraan para makapasok at makasabay sa klase. At pagdating ng gabi, doon naman ako magtatrabaho. Mahirap, nakakapagod, at alam kong hindi magiging madali, pero mas pipiliin ko pa ito kaysa makita silang nagtitiis sa gutom habang wala akong ginagawa.

Kinabukasan, pagkatapos naming makakain ng lugaw na halos tubig na ang dami, agad akong nag-ayos ng sarili ko. Isinuot ko ang pinakamaganda kong damit—ang tanging damit na dala ko lang din naman—at naglakad papunta sa bayan.

Isang mahabang paglalakad ang dinanas ko. Pinuntahan ko ang iba’t ibang opisina, mga tindahan, mga pabrika, kahit sa mga kainan. Nag-apply ako kung saan-saan. Pero laging pareho ang sagot:

"Pasensya ka na, anak. Hindi ka namin matatanggap dahil buntis ka."

"Wala kaming bakante ngayon."

"Hindi kami tumatanggap ng part-time."

Ilang beses akong nadismaya. Ilang beses akong pinaramdam na parang wala akong halaga dahil sa kalagayan ko. Nakakapagod, nakakahiya, at minsan gusto ko nang sumuko, pero kapag naaalala ko ang mukha ni Nanay at ng mga kapatid ko, bumabalik ang lakas ko.

Hanggang sa napadpad ako sa isang malaking kalsada kung saan naroon ang mga makukulay na ilaw, malalakas na tugtog ng musika, at mga taong parang nagsasaya sa loob ng magagandang gusali. Tabi-tabi ang mga bar at night club sa bayan.

Dito ko sinubukan ang huling pagkakataon bago ako umuwi. Pumasok ako sa isang mukhang restaurant sa pang labas pero night club pala ang loob. kahit na nakakakaba ang paligid—maingay, amoy alak at usok ng sigarilyo, at puno ng mga lalaking tila naghahanap ng aliw. Lumapit ako sa taong tila namamahala at mahinahong nagtanong kung pwede akong mag-apply bilang waitress.

Tinitigan niya ako mula ulo hanggang paa. Nakita ko ang pagkunot ng noo niya nang mapansing medyo bilugan na ang tiyan ko kahit pilit kong tinatakpan ng damit. Kinabahan ako, akala ko tatanggihan na naman ako.

Pero gulat ako nang bigla siyang ngumiti at tumango.

"Sige, pwede ka naming kunin. Kailangan namin ng tauhan. Simula bukas, gabi na ang pasok mo, mula alas-otso ng gabi hanggang alas-kwatro ng umaga. Taga-hain ka ng inumin at pagkain. Okay ba sa'yo?"

Halos tumulo ang luha ko sa tuwa. Ito na 'yon! Ito na ang pagkakataon ko! Kahit na alam kong hindi ito ang trabahong pinangarap ko dati, kahit na alam kong may halong panganib at hirap dito, tinanggap ko ito nang buong puso.

"Opo! Maraming salamat po! Tatanggapin ko po 'yan!" sagot ko nang may galak sa boses ko.

Pag-uwi ko sa amin, hindi ko sinabi kina Nanay kung saan eksakto ang trabaho ko. Sinabi ko lang na natanggap ako bilang empleyado sa isang establisyimento na gabi ang pasok para makapag-aral ako sa umaga. Ayokong mag-alala sila, ayokong isipin nilang napapahamak ako.

Pero sa sarili ko, alam ko ang sitwasyon ko.

Bawat gabi, papasok ako sa mundong iyon. Magiging waitress ako sa isang night club. Maghahain ako ng alak, ngingiti sa mga estranghero, tititiisin ang tingin ng mga lalaking minsan ay masyadong matalim at bastos, at pipilitin kong maging matatag habang nakikisalamuha sa iba't ibang klase ng tao.

Para sa akin? Para sa pangarap ko. Pero higit sa lahat... para makabili ako kahit kaunting ulam para sa kanila.

Ang hawak ko ay yung mataas na pangarap ko. Magtitiis ako sa ngayon pero alam ko sa sarili ko na pansamantala lang ako dito. Sa ngayon kasi ay nasa survival mode pa kami kaya ilalaban ko ito.

Basta mabigyan ko sila ng masarap na sabaw o kahit isda at gulay man lang sa hapag-kainan, mapapawi ko ang gutom nila, at makakapagpatuloy kami. Kahit anong hirap ng trabahong ito, kakayanin ko. Hahanguin ko ang dangal ko sa putikan, dahil ang pagmamahal ko sa pamilya ko ay mas matimbang kaysa sa kahihiyan na nararamdaman ko sa bawat gabing pagpasok ko doon.