prologo

Cathyn Chezka Morales

Sinasabing ang kabutihan ay laging gagantimpalaan, at ang pagtitiyaga ay may kapalit na maganda sa huli. Sa loob ng mahabang panahon, iyon ang pinaniwalaan ko. Sinasabi ko sa aking sarili na kung mananahimik lang ako, kung magiging maunawain, mabait, at hindi magdadala ng gulo, balang araw ay magiging patas din ang lahat. Ngunit itinuro sa akin ng buhay ang isang masakit na katotohanan: ang kabutihang walang hangganan ay hindi kabutihan—ito ay imbitasyon para sa iba na samantalahin ka.

Ako si Cathyn Chezka Morales, at ito ang kwento kung paano ako tumigil sa pagiging babaeng laging inaagawan ng lahat... at naging babaeng bawiin ang lahat ng kinuha sa kanya.

Nagsimula ang lahat limang taon na ang nakararaan, nang muling mag-asawa ang aking ama. Maagang pumanaw ang aking ina, kaya’t matagal na panahon na kaming dalawa lang ng aking ama ang magkasama. Siya ang buong mundo ko, at akala ko ay ako rin ang buong mundo niya. Ngunit nang makilala niya si Ginang Sandoval—isang babaeng kaakit-akit, magalang, at tila muling nagbigay ng ngiti sa mukha ng aking ama—hindi ako tumutol. Nais ko lang na maging masaya siya. Malugod ko silang tinanggap sa aming tahanan, kasama ang nag-iisang anak ng babae—si Elise.

Si Elise ay anim na buwan lang na mas bata sa akin. Maganda siya, maputi ang balat, mahaba ang kulot na buhok, at may ngiting kayang palambutin ang puso ng sinuman. Noong una, sinikap kong maging mabuting kapatid. Ibinahagi ko sa kanya ang aking kwarto, ang aking mga damit, ang aking mga libro, at mga laruan. Ipinakilala ko siya sa aking mga kaibigan, isinama sa mga lakad, at tinuring na tunay na kapatid. Ngunit natuklasan ko agad na kahit gaano pa karami ang ibigay ko, hinding-hindi ito sapat para sa kanya. Hindi niya gusto ang mga bagay na iniaalok ko nang kusa—ang gusto niya ay ang mga bagay na akin na.

Nagsimula ito sa maliliit na bagay. Ang kwintas na iniwan sa akin ng aking ina ay biglang mawawala, at makikita ko na lang na nakasuot na ito sa leeg ni Elise. Ang paborito kong damit ay biglang lilitaw sa kanyang kabinet, at kapag tinanong ko siya, iiyak lang siya at sasabihing ibinigay ko raw iyon sa kanya. Ang aking ama, na nais lamang ng kapayapaan sa loob ng bahay, ay laging sasabihin: “Hayaan mo na, Chezka. Mas matanda ka, dapat mas maunawain.”

Lumipas ang panahon at lumaki rin ang kanyang pagnanasa. Sinimulan niyang agawin ang aking pwesto sa lahat ng bagay. Kapag nagsikap akong makakuha ng unang karangalan sa klase, magsasabi siya sa aming guro na kinopya ko lamang ang kanyang mga tala, at sa hindi maipaliwanag na dahilan, laging ako ang napapagbintangan. Kapag nagkaroon ako ng matatapat na kaibigan, ibubulong niya ang mga kasinungalingan tungkol sa akin hanggang sa tatalikuran nila ako at siya naman ang piliin. Magaling siyang magpanggap—sa harap ng lahat ay matamis, inosente, at mahina, ngunit kapag kaming dalawa na lang, tumitingin siya sa akin nang may pananabik at kasiyahan.

“Alam mo ba kung bakit mas gusto ako ng lahat?” bulong niya sa akin minsan nang walang ibang nakakarinig, habang nakangisi nang mapang-asar. “Dahil masyado kang payak, Chezka. Masyado kang tapat at walang gana. Gusto ng mga tao ang taong marunong magningning. At ang lahat ng mayroon ka... mas maganda kung suot ko o gamit ko.”

Tiniis ko ang lahat. Ipinagkait ko ang aking galit at sakit. Sinasabi ko sa sarili ko na ang mga materyal na bagay ay hindi mahalaga, at ang tunay na halaga ng isang tao ay wala sa kanyang pag-aari o sa tingin ng iba. Ngunit dumating ang araw na hindi ko inaasahan—ang araw na tinangka niyang agawin ang huling bagay na akala ko ay hinding-hindi niya maaabot: ang aking puso.

Ang pangalan niya ay Kenji. Siya ang una kong minahal. Siya ang nanatili sa tabi ko noong tinalikuran na ako ng halos lahat, ang nagsabing maganda ako, ang nangakong poprotektahan ako at hinding-hindi hahayaang saktan. Halos isang taon na kaming magkasama, at lubos kong pinaniwalaang ang pag-ibig na ito ay isang bagay na hinding-hindi maaagaw ni Elise. Gaano ako kamali.

Isang hapon, naiwan ko ang aking bag at telepono sa sala at pumunta sa kusina upang kumuha ng tubig. Pagbalik ko, narinig ko ang mga tinig mula sa aming hardin sa likod. Akala ko ay mga ingay lang ito ng hangin, ngunit nang marinig ko ang tawanan—ang matamis at mapanukso na tawa ni Elise, kasabay ng pamilyar na boses ni Kenji—natigilan ako.

Lumapit ako nang dahan-dahan, nagtago sa likod ng makapal na kurtina, at doon nanigas ang aking buong katawan.

Nandoon sila. Si Elise ay nakadikit sa katawan ni Kenji, ang kanyang mga bisig ay nakapulupot sa leeg nito, habang si Kenji naman ay nakahawak sa kanyang bewang, at ang kanilang mga labi ay magkadikit sa isang mahigpit na halik. Para bang gumuho ang lupa sa ilalim ng aking mga paa. Nanginginig ang aking mga kamay, at ang baso ng tubig na hawak ko ay dumulas at bumagsak, na nagdulot ng malakas na ingay nang ito ay mabasag.

Sabay silang humiwalay sa pagkakayakap at lumingon sa akin. Sa mukha ni Elise ay panandaliang gulat, ngunit agad itong napalitan ng kanyang pamilyar na maskara ng kawalang-malay. Si Kenji naman ay namutla, ngunit wala sa kanyang mga mata ang pagsisisi—ang nakita ko ay inis, tila ako ang nakagambala sa isang bagay na hindi ko dapat nakita.

“Chezka... hindi ito ang akala mo,” nagsalita si Elise, nanginginig ang boses at agad na tumulo ang mga luha. “Nagpapakalma lang ako sa kanya. Mabigat ang kanyang nararamdaman at napagkamalan niya akong ikaw—”

“Tumigil ka sa pagsisinungaling!” sigaw ko, at basag ang aking tinig. “Nakita ko! Nakita kong hinahalikan mo siya! Pareho kayong gumagawa ng kasinungalingan!”

Ibinaling ko ang aking tingin kay Kenji, umaasang itatanggi niya ito, sasabihing pagkakamali lang ang lahat. Ngunit ang mga salitang binitawan niya ang tuluyang dumurog sa natitira kong paniniwala sa kabutihan.

“Chezka, maging tapat tayo,” sabi niya habang pinapagaan ang kanyang buhok, at tumingin sa akin nang may pagkadismaya. “Ang relasyong ito... naging nakakasawa na. Lagi kang seryoso, laging sumusunod sa mga alituntunin at kung ano ang tama. Si Elise naman ay marunong magsaya. Nakikinig siya sa akin, pinaparamdam sa akin na buhay ako. Sa iyo, parang tungkulin lang ang lahat. Sa kanya, parang kalayaan.”

Hindi ako makahinga. “Ngunit... sinabi mong mahal mo ako. Nangako ka—”

“Nagbabago ang pangako,” putol niya nang malamig. “At sa totoo lang? Mas masigla, mas kaakit-akit, at mas maunawain si Elise kaysa sa iyo. Dapat kang magpasalamat na nanatili pa ako sa iyong tabi nang ganoon katagal. Tapos na tayo. Huwag na nating pahabain pa ang hindi na magbabago.”

Ang mga salitang iyon ay parang mga patalim na tumutusok sa kaibuturan ng aking dibdib. Tumingin ako kay Elise, na ngayon ay nakasandal na kay Kenji, at sa kabila ng kanyang pagpapanggap na malungkot, nakita ko ang kislap ng tagumpay sa kanyang mga mata.

“Patawad, Chezka,” sabi niya, ngunit walang bahid ng katotohanan ang kanyang tinig. “Hindi ko sinasadyang mahulog ang loob ko sa kanya. Ngunit alam mo kung paano ito... may mga bagay na talagang nakalaan para sa akin.”

Sa sandaling iyon, naintindihan ko ang buong katotohanan. Hindi ito tungkol sa kung ano ang gusto niya. Ito ay tungkol sa pagkuha ng kung ano ang akin, upang patunayan lamang na kaya niyang gawin ito. Hindi niya mahal si Kenji—ang gusto niya ay ang tagumpay ng pag-agaw nito sa akin. At si Kenji? Mahina siya at madaling maloko ng matatamis na salita.

Nakatayo ako sa gitna ng mga bubog ng basag na salamin at ng mga piraso ng aking puso. Sa unang pagkakataon, hindi lungkot o galit ang naramdaman ko. May isang malamig at mabigat na katahimikan ang bumalot sa aking buong pagkatao. Ang dating Chezka—ang babaeng laging nagpapatawad, laging umuunawa, laging nagpapalampas—ay namatay sa mismong sandaling iyon sa aming hardin.

Tumingin ako sa kanila nang tuwid, tuyo ang mga mata ngunit nagliliyab ang puso sa bagong hangarin.

“Akala mo ay nanalo ka na?” wika ko, at bagama’t mahina ang aking tinig, ito ay matatag at puno ng diin. “Akala mo ang pagkuha ng lahat ng akin ay magpapasaya sa iyo? Masiyahan ka habang maaari pa, Elise. Masiyahan ka sa mga bagay na hinding-hindi naman talaga sa iyo. Dahil balang araw... babalik ako. At sa pagbabalik ko, hindi ko lang bawiin ang mga kinuha mo. Kukunin ko ang lahat ng iyong gusto, ang lahat ng iyong ninakaw, at ang lahat ng inaakala mong nagpapabukod-tangi sa iyo.”

Tumawa nang mahina si Elise, hindi seryoso sa aking mga banta. “Banta ba iyan, kapatid? Ano ang magagawa mo? Wala kang hawak, wala kang kapangyarihan. Mananatili kang laging nasa likuran ko.”

Tumalikod ako at lumakad palayo, hindi lumingon, hindi humingi ng paumanhin, at hindi tumulo ng luha. Nang gabing iyon, inayos ko ang aking mga gamit. Sinabi ko sa aking ama na nais kong mag-aral sa ibang bansa upang makapagpokus sa aking sarili. Nagulat siya, ngunit pumayag din, sa pag-aakalang kailangan ko lang ng panahon para makalimot.

Habang nakasakay sa eroplano at paalis sa lungsod kung saan nawala ang lahat, hindi ako umalis bilang biktima. Umalis ako bilang isang taong naghahanda.

Sa loob ng isang buong taon, inilaan ko ang aking sarili sa pagpapabuti. Nag-aral ako nang higit sa inaasahan, natuto ng mga bagong kasanayan, naglakbay, at lumago bilang isang babaeng nakakaalam ng kanyang tunay na halaga. Nagbago ako hindi lamang sa panlabas na anyo, kundi pati na rin sa pananaw. Natutunan ko na sa mundong ito, ang pagiging mabuti ay hindi sapat—kailangan mo ring maging matalino, matatag, at handang lumaban para sa kung ano ang sa iyo.

TO BE CONTINUE