LOGINPagkatapos maranasan ang nakapangingilabot na paglalakbay ng paghihiganti ng pamilya Aurelio, pakiramdam ko ay ubos na ubos na ako.Nang mamatay si Michelle, para bang tuluyan nang bumagsak ang kutsilyong matagal nang nakabitin sa ibabaw ng aking ulo.Ang tanging taong inaalala ko ngayon ay si Vicento.Pagkatapos kong maligo at magpalit ng malinis na damit, lumabas ako ng silid. Katatapos lamang din siyang magpabenda. Pagkakita ko sa benda na nakabalot sa kanyang dibdib, puro sakit sa puso ang naramdaman ko.“Vicento...”Iniunat niya ang kamay niya sa akin. “Halika.”Masunurin akong lumapit sa kanya. Hinila niya ako upang maupo sa kanyang kandungan, niyakap ako, at ipinatong ang baba niya sa aking leeg.“Ria, hayaan mo akong yakapin ka sandali. Pasensya na at pinag-alala na naman kita.”Kahit isang araw lang kaming nagkahiwalay sa pagkakataong ito, alam kong labis siyang nag-alala dahil sa nangyaring trahedya.“Basta buhay ka, sapat na iyon.”“Tanga ka ba? Hindi naman ako balak saktan
Wala talagang chip?Napatingin ako sa kanya nang may pagkabigla. “Niloko mo kaming lahat?”Napunta ang tingin ni James kay Melissa. Nakahiga si Melissa sa lupa sa ilalim ng sikat ng araw. Ang kanyang napakaputing wedding dress ay nabahiran ng dugo, at kumikislap ang diyamante sa liwanag. Para siyang isang anghel na nahulog sa putikan—napakadalisay at napakalinis.Hindi niya napigilang lumambot ang kanyang tinig. “Paano ko maaatim na maglagay ng isang bagay na hindi ko makontrol sa kanya?”Tama siya. Ang chip na iyon ay kontrolado ng organisasyon. Kung ikakabit niya iyon, maaari nilang patayin si Melissa anumang oras. Hindi niya kailanman ilalagay si Melissa sa panganib.Dahan-dahan siyang naglakad papunta kay Melissa at maingat itong binuhat mula sa lupa. Napakalambing ng kanyang mga kilos, na para bang may hawak siyang isang kayamanang walang katumbas sa buong mundo at natatakot siyang masaktan ito kahit kaunti.Sumakit ang puso ko nang makita ko ang eksenang iyon. Ano ba talaga ang
Napakabilis nang pangyayari na parang tumigil na ang pag-andar ng isip ko.Ano ang nangyari?Unti-unting lumaki ang aking mga mata, at buong katawan kong nanginginig sa kanyang mga bisig.May gusto akong sabihin at gawin.Ngunit kapag ang isang tao ay nasa sukdulang takot, kaba, at matinding emosyon, tunay ngang napapahinto siya at hindi makapagsalita.Nakatitig lamang ako sa kanya habang nanginginig ang aking mga labi at nakapagsambit lamang ng isang salita.“Dugo...”Marahan niya akong niyakap. “Ria, sa pagkakataong ito, naabutan kita.”Sa nakaraan kong buhay, mag-isa akong namatay. Ngunit sa buhay na ito, siya ang humarang sa kutsilyong para sana sa akin.Unti-unting lumaki ang aking mga mata.Ano ang nangyayari?Malinaw na winasak ko na ang Bato ng Yin at Yang, kaya bakit ganito pa rin ang nangyari? Bakit ang kapahamakan ko ay nasalo pa rin ni Vicento? Vicento, ano ang ginagawa mo? “Vicento...”Hindi ko mapigilan ang pagtulo ng mga luha.Ayoko nito. Mas gugustuhin ko pang ako ang
Ang sikat ng araw ay tumama sa malamig at guwapong mukha ni James, ngunit wala itong anumang init.Bahagyang nakayuko ang kanyang ulo, at natatakpan ng mahahaba niyang pilikmata na kulay uwak ang anumang emosyon sa kanyang mga mata.Suot pa rin niya ang puting polo para sa kasal at isang burgundy na kurbata. May mga tuyong bahid ng dugo sa kanyang damit, at ang alikabok sa kanyang katawan ay tila saksi sa mga araw at gabing hindi siya nagpahinga.Noon, pakiramdam ko ay nakakatakot ang ngiti niya. Ngayon, hindi siya nakangiti, ngunit para siyang malamig na liwanag ng buwan—malungkot at nag-iisa.Bago pa tuluyang bumagsak si Melissa, lumuhod siya sa isang tuhod at niyakap ito.Hindi matanggap ni Melissa ang nangyari.Mariin niyang kinagat ang balikat ni James habang tahimik na humihikbi, at walang tigil ang pag-agos ng kanyang mga luha.Ngunit hindi siya binitiwan ni James. Sa halip, lalo niya itong niyakap nang mahigpit.Isang kamay ang humawak sa likod ng ulo nito, na para bang gusto
Nanlabo ang paningin ko dahil sa mga luha, at nabalot ng malamig na pawis ang aking noo. Ngunit alam kong hindi ako maaaring bumagsak. Kailangan kong samahan si Lola sa huling bahagi ng kanyang paglalakbay.'Lola, nagkakamali ka.'Paano ko makakalimutan kayong lahat?Bagama't maraming pagkukulang ang pamilya De Leon at naging malamig ang kanilang mga puso, naging mabuti rin sila sa akin noon. Hindi ko kayang burahin ang kabutihang ipinakita nila dahil lamang sa kanilang mga pagkakasala.Hindi ko rin kayang kalimutan ang pagpapalaki at pagmamahal nilang lahat sa akin dahil lamang sa pagdurusang dinanas ng pamilya Aurelio.Habang naglalakad kami, sunod-sunod na bumalik sa isip ko ang mga alaala ng aking pagkabata.Tahimik lamang na nakikinig sina Papa at Mama sa usapan namin ni Lola, habang patuloy na tumutulo ang dugo mula sa sugatang binti ni Papa.Nanginginig si Mama sa takot sa maaaring mangyari sa huli. Muli niyang tiningnan ang mga lapida sa paligid nang may kaba at pangamba.Nang
Pagkarinig ko sa mga salita ni Lola, natahimik ako.Bilang isang apo, palagi kong iniisip na ang pinakamamahal kong lola ang pinakamabuting tao sa buong mundo. Ibinigay niya ang lahat ng kabutihan sa kanyang pamilya, ngunit ang lahat ng kasamaan ay sa mga tagalabas niya ibinuhos.Nang maisip ko ang magulong pagkatao ni Jander, ang pagkakagapos nina James at Melissa sa isa’t isa, si Tita Vivian na ikinulong ni Armando na parang isang baliw, at maging si Michelle na naging isang demonyo, napagtanto ko na ang buong pamilya Aurelio ay naapektuhan ng mga ginawa ni Lola.May karapatan pa ba akong sabihing inosente ako?Hindi ba inosente rin ang mga miyembro ng pamilya Aurelio?Sa loob ng maraming dekada, ang anino ng pamilya De Leon ay nanatiling nakadagan sa kanila.Sa tono ni Lola, para bang dapat na lamang silang sumunod sa agos ng panahon. Kung hindi sila lumaban noon, si matandang Aurelio lamang ang mapapahiya. Dahil sa kabaitan niya, sinubukan pa niyang iligtas ang mga tao, at maaari
Hindi mahalaga kung ano pa ang gawin niya. Ngumiti lang ako nang mapait. Ayoko nang paulit-ulit ikuwento sa iba ang mga pinagdaanan kong paghihirap.Pasuray-suray na lumapit si Mama Sandy sa akin. Iniunat niya ang mga braso niya, na para bang gusto niya akong yakapin.“Ria... oo, patawad...”Napaka
Sinimulan ni Marco na hawakan ang kutsilyo, nanginginig nang husto ang kanyang mga kamay.“R-Ria, huwag mo akong sisihin. Oo, nagkamali kami sa'yo at hindi ka namin naintindihan nitong mga nakaraang taon. Pero wala ka rin bang kasalanan? Bakit hindi mo sinabi ang totoo pagkatapos mong mabuhay muli?
Napagtanto ko na ngayon kung saan nanggaling ang kabaliwan ng magkapatid na Aurelio. Kung ikukumpara kay Armando, parang bagitong sisiw lamang si Tita Vivian.Hindi ko alam kung talagang ginawa ni Lola ang mga malulupit na bagay na iyon noon. Ang alam ko lang, mula nang magkaroon ako ng malay, mina
Ang mga tanong na hindi ko maintindihan noon ay nagkaroon na rin ng sagot.Siya lang ang may kakayahang magplano nang napakaraming taon at akayin pa ang sarili niyang anak sa landas ng paghihiganti.Siya lang din ang kayang sirain nang ganoon kadali ang kasal ng kanyang anak at paatrasin ang mga ta







