LOGINIt’s evening now. Buong araw lang akong nakahilata, walang kain-kain, tamad na tamad akong kumilos. Gusto ko lang magpahinga buong araw kaya ‘yun ang ginawa ko.
Bumangon lang ako kasi gutom na ako, pero tinatamad akong magluto kaya balak ko na lang mag-order. Pagkatapos kong mag-order, tumunog bigla ‘yung cellphone ko si Dad. Ano na naman kayang drama ng babaerong ‘yun?
“Yes, Dad? Hello?” sagot ko, halatang pagod.
“Sam called me earlier,” sabi niya kalmado pero may diin sa boses. “Sabi niya nag-away raw kayo at hindi mo siya sinasagot simula pa kagabi.”
Napairap ako. “May bago pa ba, Dad? Palagi na lang kaming nag-aaway. Hindi na kami tulad ng dati gaya ng iniisip niyo. If you just called kasi nagsumbong si Sam sa’yo, then that’s our problem, not yours.”
“Problema niyo, problema ko rin, Ave,” sagot niya, this time medyo mataas na ang boses.
Napangiti ako, pero hindi sa tuwa sa inis. Mas pinipili pa niyang ipagpilitan na ayusin namin ni Sam ang relasyon namin dahil lang sa business niya. Dapat ba talaga akong idamay sa kalokohan niya?
“Because of your damn business, Dad?” napatawa ako ng mapait. “Gusto mo kaming magkaayos kahit paulit-ulit niya na akong saktan at lukuhin? Iniisip mo pa ba ako? For God’s sake, I’m your daughter! Hindi ako gamit, Dad. Dahil lang ba may utang na loob ako sa inyo, ito na ‘yung kabayaran?”
Hindi ko na napigilang tumaas ang boses ko. Sarili lang niya ang iniisip niya. Mas importante pa sa kanya ang negosyo kesa sa anak niya.
“It’s normal that men cheat, iha. So don’t make a fuss about it. It’s completely normal,” sabi niya, walang kahit anong guilt sa tono.
Napailing ako. Normal? What kind of mindset is that?
“Oh, I almost forgot,” sabi ko ng malamig. “You cheated on Mom too. Hindi na ako magtataka kung bakit ganyan ka mag-isip, Dad.”
Naalala ko tuloy noon. Bata pa kami ni Kuya nang mangyari ‘yon. Palagi niyang sinasaktan si Mom hindi pisikal, pero mentally. Si Mom pa rin ‘yung laging nagsasabing ayos lang siya. “Ganyan talaga si Dad simula pa sa una,” sabi niya noon.
My parents were just a product of an arranged marriage. Hindi nila minahal ang isa’t isa, pero pinili pa rin ni Mom na tiisin lahat dahil kami ni Kuya. At ngayon, si Dad akala niya arranged marriage still works these days. No.
Si Sam at ako, we were childhood friends. Naging magka-relationship kami, genuine naman sa simula. Pero ewan ko, isang iglap lang, nagbago lahat. He cheated more than five times. And still, hindi kami naghiwalay kasi our parents decided to arrange our marriage para maging business partners sila.
“You’re mom still accepted me even if I cheated on her. Can’t you do the same to save your relationship?” he said, losing his patience.
“Mom didn’t do it to save your relationship, Dad,” sabi ko ng malamig. “Ginawa niya ‘yon kasi may ako at si Kuya siya. It’s not for you.”
“Then save your fuss do it for me too,” sagot niya sabay baba ng tawag.
I threw my phone on the couch, frustrated and hurt. *How could my dad be so insensitive?* Wala ba talaga siyang pake sa nararamdaman ko?
Naglakad-lakad ako sa sala, pilit iniintindi lahat ng sinabi niya. Pero habang iniisip ko, lalo lang akong naiinis. Bakit laging negosyo? Bakit ako lagi ang kailangang magsakripisyo?
Tumigil ako sa harap ng bintana, nakatingin sa city lights. Ang ganda pero parang wala akong maramdaman. Gusto kong suwayin si Dad, pero takot ako sa magiging kapalit.
Biglang tumunog ang doorbell, nawala sa isip ko lahat. Siguro ‘yung food delivery na ‘inorder’ ko kanina. Pagbukas ko ng pinto, pilit kong inayos sarili ko.
Habang kumakain ako, hindi ko maalis sa isip ko ‘yung mga sinabi ni Dad. Paulit-ulit lang sa utak ko. Would I really have to marry Sam just for business?
I pushed the food away. Wala na akong gana. Sobrang bigat ng dibdib ko, parang ang sikip ng paligid. Kailangan kong lumabas kahit saglit lang.
Kinuha ko ‘yung keys at lumabas ng condo. Pagbukas ng pinto, sinalubong ako ng malamig na hangin. Tahimik ang elevator, at least doon, may peace kahit konti.
Pagdaan ko sa lobby, ngumiti pa ‘yung guard. Tumango lang ako pabalik. Paglabas ko, ramdam ko agad ang gising na gising na lungsod — ilaw, busina, tawanan. Huminga ako nang malalim, hoping the air would clear my thoughts.
Naglakad lang ako nang naglakad, hindi ko na rin alam kung saan ako papunta. Laman ng isip ko si Dad, si Sam, at ‘yung bigat ng arranged marriage na parang gapos sa leeg ko.
Hanggang sa mapunta ako sa may waterfront. Tahimik doon, at presko ‘yung hangin. Umupo ako sa bench, pinanood ‘yung alon. Parang gusto ko lang mawala sandali.
Habang nakatulala ako, biglang tumunog ulit ‘yung phone ko. Si Kuya. Napahinga muna ako bago sinagot.
“Ave, what’s going on?” boses niya mahinahon pero halata ang concern. “Narinig ko si Dad kanina. Are you okay?”
“Kuya…” halos pabulong ako. “Hindi ko na alam gagawin ko. Gusto ni Dad magkaayos kami ni Sam pero… wala na talaga, Kuya. Hindi ko na kaya.”
Tahimik siya sandali bago sumagot. “Ave, alam kong mahirap. Pero si Dad, gusto lang niyang protektahan ‘yung family interests natin.”
Napapikit ako, napuno ng inis. “Family interests? Paano naman ako? Hindi ba ako parte ng pamilya? Don’t I matter too?”
“Of course, Ave,” sagot niya ng mahinahon. “You matter to me. Pero minsan, kailangan nating unahin ‘yung obligasyon. Maybe it’s time to move forward.”
Parang tinuhog ako sa dibdib ng mga sinabi niya. Si Kuya, hindi rin ako naiintindihan.
“Kuya, I just… I need time, okay? Pwede bang sa susunod na lang tayo mag-usap?”
“Sure, Ave. Take your time. I’ll be here,” sagot niya, bago ko ibaba ang tawag.
Tumayo ako at tumingin ulit sa dagat, pero hindi na ako kalmado. Parang may bagyo sa loob ko.
Habang naglalakad pabalik ng condo, bigla kong naamoy ‘yung isang pamilyar na scent woody, spicy, masculine. Parang naamoy ko na ‘to nung isang gabi.
May dumaan na lalaki, tumama ‘yung balikat niya sa akin, at doon ko ulit naamoy ‘yung pabango. Mabilis kong nilingon, pero papalayo na siya.
Napailing ako, napangiti ng mapait. “Imagination ko lang siguro ‘yun,” bulong ko sa sarili. Pero kahit anong gawin ko, hindi mawala ‘yung amoy sa isip ko.
Pagpasok ko sa lobby, sinalubong ako ng amoy ng kape galing sa café sa baba. Tumango ako sa guard at pumasok sa elevator.
Pagbukas ng pinto sa floor ko, bumuntong-hininga ako. At least, nandito na ulit ako. Safe.
Pero pagpasok ko sa unit, bigla kong naramdaman ‘yung kilabot. May kakaiba. Parang may nakatingin, o baka imagination ko lang ulit.
At kahit pilitin kong kalimutan, ‘yung pamilyar na amoy… parang nananatili pa rin.
Sino ka ba talaga?
Hindi ko namalayang ilang oras na pala akong nakaupo sa opisina. Unti-unti nang napuno ng ingay ang buong resort tawanan, tugtugan, mga yabag ng paa, tunog ng baso’t bote. Nagsimula na ang reception. At habang ang iba’y nagdiriwang, ako naman ay unti-unting nilalamon ng katahimikan.Sinara ko ang laptop ko at tumayo. Hindi ko na kailangan pang magkunwari. Tapos na ang trabaho ko para sa gabi. Ginawa ko na ang dapat kong gawin.At pagod na pagod na ako.Hindi ko alam kung saan ako pupunta. Hindi sa kwarto masyadong tahimik doon. Hindi rin ako mananatili dito sa opisina masyadong malinaw ang mga alaala. Kaya ang mga paa ko mismo ang nagdala sa akin palabas, sa maliit na bar sa gilid ng resort. Hindi iyon parte ng reception. Tahimik doon. Dim ang ilaw. Amoy alak at alat ng dagat.Perfect.Umupo ako sa dulo ng bar at huminga nang malalim.“Whiskey,” sabi ko sa bartender. “Neat.”Tinaasan niya ako ng tingin, parang nagdadalawang-isip. “Miss Ave.” nagulat nitong tawagNginitian ko lang siya
Nakaupo lang ako sa may view deck ng biglang tumunog ang phone ko, hindi ko na tiningnan ko sino iyon hanggang sa nagsalita ito. “ Where are you?” tanong niya sa kabilang linya. Ethan. Ano namang kailangan ng lalaking to ngayon lang ulit lumabas ang pangalan niya sa phone ko matapos ang dalawang mahabang taon. Nakakabanas. Nagseselos ako. Hindi agad ako sumagot dahil ayaw ko siyang kausapin. Nagsalita ulit siya. “Averylle?” tawag niya yun ang unang beses na tinawag niya ako ng ganun. I was caught off guard pero pinipilit kong hindi magpatinag. But his voice is damn hot and hard to ignore. “ Anong kailangan mo? May problema ba jan?” tanong ko ng walang gana Tumikhim siya. “ Where are you? Bakit hindi mo sinasagot tanong ko.” may halong pagtitimpi o kung anong may-aron sa tono ng pagsasalita niya. Pero wala akong pakialam. Wala nga ba? “Why? You didn't answer my question either, bakit ka tumawag.” sagot ko sa kanya. I heard him sigh heavily. “ I asked you first.” kalmadong sam
Kinaumagan sa pag-iikot ko sa buong resort para siguraduhin kong handa na ba ang lahat wala akong anino ni Ethan na nakita mas mabuti rin naman iyon. Siguro nasa venue na sila ng kasal. Pero hindi ko ipagkakailang sa dalawang taon na lumipas hinahanap-hanap ko parin siya. Huminga ako ng malalim at inalis ang mga iniisip. Naglakad ako papuntang main reception hall, hindi ko maiwasang hindi mamangha sa ganda ng pagkakadesinyo. Nagtanong-tanong ako sa mga taong nandoon kong ayos naba ang lahat, ng masigurado kong ayos na umalis ako at pumunta sa opisina. Agad akong umupo sa swivel chair at sumandal doon. Umagang-umagang pero parang pagod na pagod agad ako. Not physically but mentally. Tumunog ang phone ko. Isang tawag mula kay Sam. Ano na naman kaya ang pakay nito. For the past two years kahit papaano naging maayos ang pakikitungo ko kay Sam. I can say he change a lot kahit na sa phone ko lang siya nakikita, hindi naman siya nagtangkang pumunta dito mas mabuti na rin iyon. Sinagot
Hindi ako huminto hanggang makarating ako sa opisina ko. Isinara ko ang pinto nang mas madiin kaysa sa plano ko, sapat para umalingawngaw ang tunog sa apat na sulok ng kwarto. Sumandal ako roon sandali, nakapikit, humihinga nang mabigat na parang kakakarera ko lang kahit ilang hakbang lang naman ang tinakbo ko palayo sa kanya. Why did he come back? Hindi ko kailangan itanong nang malakas. Hindi ko rin kailangan ng sagot. Ang tanong pa lang, sapat na para guluhin ang dalawang taong pinaghirapan kong ayusin. Lumakad ako papunta sa mesa ko, inilapag ang tablet, saka naupo. Nanginginig ang mga daliri ko habang binubuksan ko ang email inbox, pilit hinahanap ang kung anumang pwedeng pagtuunan ng pansin mga kontrata, confirmation ng suppliers, reminders para bukas. Normal na trabaho. Normal na responsibilidad. Normal na buhay. Pero parang may mali. Parang may nawawala at sabay may bumabalik na hindi ko inimbitahan. And I hate myself for not being firm enough to handle this
2 YEARS LATER Mabilis ang naging takbo ng panahon. Hindi ko namalayang dalawang taon na pala akong namamahala sa resort na ito. Dalawang taon ng maagang paggising, pagpirma ng kontrata, pakikipag-meeting, at pag-uwi sa kwarto na pagod pero tahimik ang isip. Ilang buwan na lang, puwede na akong bumalik sa Manila. May mga taong mapagkakatiwalaan na akong pwedeng iwan dito mga taong alam kong kayang ipagpatuloy ang sinimulan ko. Pero bago ang lahat ng iyon, may isang malaking event akong kailangang tutukan. Isang wedding reception bukas. Huminga ako nang malalim habang tinitingnan ang listahan sa tablet ko mga suppliers, oras ng programa, seating arrangements. Kailangan perpekto ang lahat. Hindi lang dahil trabaho ko ito, kundi dahil ito ang klase ng gulo na kaya kong kontrolin. Hindi tulad ng dati. “Ma’am Ave, dumating na po yung event coordinator,” tawag ng isa sa staff. Tumango ako at tumayo. “Papuntahin mo sa conference room.” Habang naglalakad ako sa hallway ng resort, sagl
Pagising ko wala na si Ethan sa tabi ko, bumangon ako sobrang pagod at bigat ng katawan ko. Naglakad ako papuntang banyo ng may nakita akong breakfast sa may mesa, simpleng toasted bread, ham and fried egg lang pero napangiti ako kahit na may bigat sa dibdib ko. Kumain ako tsaka naligo, naging madali lang ang pag-aayos ko sa sarili ko. Sinilip ko ang phone ko baka sakaling nag-iwan ng message si Ethan pero wala, ngumiti ako ng mapait. Lumabas ako para hanapin siya, pero sa ilang minuto kong naglalakad sa resort walang kahit anino ni Ethan. Tumigil ang mga paa ko sa pinaka huling bahagi ng Villa, kay Ethan. Nagdadalawang isip pa akong kumatok pero ginawa ko parin, tatlong katok na yung ginawa ko pero wala pa rin. Kakatok pa sana ako ulit ng may biglang magsalita sa likuran ko. “Ma'am?” tawag sa akin kaya namn humarap ako sa kanya, nakita si Grace isa sa mga staff dito sa resort. Ngumiti ako sa kanya kahit nakaramdam ako ng hiya, baka anong isipin niya bakit ako nandito. “ Ah… I ju







