เกม ยุค 90 ใน คอม

ยุค 90 เป็นยุคทองของเกมคอมพิวเตอร์เลยก็ว่าได้ ตอนนั้นเราเพิ่งเริ่มหัดเล่นคอม สิ่งที่ประทับใจสุดๆ คือ 'Doom' เกมแนว FPS ที่สร้างมาตรฐานให้เกมยิงมุมมองคนแรกด้วยกราฟิก 3D แบบโพลีกอน และระบบเน็ตเวิร์กที่ให้เล่นกับเพื่อนได้

อีกเกมที่ขาดไม่ได้คือ 'Warcraft II: Tides of Darkness' ที่ทำให้เราติดงอมแงมกับเกม RTS ต้องวางแผนรบ เก็บทรัพยากร เสริมฐาน บังคับหน่วยต่างๆ มันคือความท้าทายที่สมบูรณ์แบบในยุคที่อินเทอร์เน็ตยังไม่เร็วแบบนี้

ย้อนกลับไปสู่ยุค 90 คือช่วงเวลาที่เกมพีซีเริ่มสร้างตัวตนของมันเองอย่างจริงจังและบางเกมก็ยังคงสอนเรื่องพื้นฐานที่สำคัญจนถึงวันนี้

การเริ่มต้นด้วย 'Diablo' จะเป็นประตูที่ดีสำหรับคนที่อยากเข้าใจวงจรการเล่นแบบแอ็กชัน RPG — การตีกวาดเก็บไอเท็ม การอัปเกรด และความเพลิดเพลินจากการเจอของดีแบบสุ่ม การเล่นแบบสั้นๆ เป็นรอบๆ สอนให้ชินกับระบบการต่อสู้และการบริหารทรัพยากรอย่างไม่ซับซ้อนเท่า CRPG รุ่นใหญ่

ถ้าต้องการขยับไปสู่ความลึกของนิทานและการตัดสินใจ แนะนำ 'Baldur\'s Gate' หรือ 'Fallout' (คลาสสิกเวอร์ชันยุค 90) ทั้งสองเกมสอนเรื่องการบริหารปาร์ตี้ การอ่านสเตตัส และผลของการเลือกคำตอบในบทสนทนา ส่วนใครชอบระบบวางแผนลอง 'Civilization II' เพื่อฝึกคิดเชิงกลยุทธ์ระยะยาว ส่วน 'Warcraft II' จะให้ความรู้สึก RTS เบื้องต้นและพื้นฐานการจัดการเศรษฐกิจในสนามรบ

เคล็ดลับจากคนที่เล่นมาหลายยุคคือเลือกเกมที่ตรงกับสไตล์ก่อน อย่ากดเกมยากทันที ปรับความยาก โฟกัสที่ระบบหลัก แล้วค่อยขยายความท้าทาย กลุ่มคอมมูนิตี้และม็อดก็ช่วยให้ประสบการณ์นุ่มนวลขึ้นได้ สุดท้ายแล้วการเริ่มจากเกมเหล่านี้จะให้ทั้งพื้นฐานและความเข้าใจประวัติศาสตร์เกมที่ทำให้เล่นเกมสมัยใหม่ได้สนุกขึ้นอย่างไม่รู้ตัว

ความทรงจำเก่าๆ เกี่ยวกับเกม multiplayer บน PC ตอนยุค 90 มันช่างน่าประทับใจจริงๆ เคยนั่งเล่นกับพี่ชายทั้งวันโดยไม่เบื่อเลย 'Warcraft II' คือหนึ่งในเกมที่ต้องพูดถึง เพราะมันปลุกกระแส RTS ให้โด่งดัง แถมโหมด multiplayer ก็สนุกสุดๆ การวางแผนบุกฐานศัตรูพร้อมเพื่อนเนี่ยมันให้ความรู้สึกเหมือนเป็นแม่ทัพจริงๆ

อีกเกมที่ขาดไม่ได้คือ 'Doom II' แม้จะเป็น FPS แต่โหมด cooperative ทำให้เราตื่นเต้นไปกับการยิงปีศาจไปพร้อมกัน บรรยากาศมืดๆ เสียงกรีดร้องนี่มันเข้มข้นจนบางทีก็ต้องสะดุ้งเลยล่ะ

ถ้าย้อนกลับไปในยุค 90 มีเกม RPG คอมพิวเตอร์ที่เล่นแล้วติดใจจนลืมไม่ลงจริงๆ 'Fallout 2' นี่แหละที่เรียกว่ายิ่งใหญ่ทั้งเนื้อเรื่องและโลกที่เปิดกว้าง บรรยากาศหลังสงครามนิวเคลียร์ที่เต็มไปด้วยทางเลือกมากมายให้ตัดสินใจ ตัวเกมให้อิสระกับผู้เล่นแบบสุดๆ จะเล่นแบบฮีโร่หรือ坏人ก็ได้

อีกตัวที่ประทับใจไม่แพ้กันคือ 'Planescape: Torment' เกมนี้เน้นเรื่องราวและตัวละครที่ลึกซึ้งมากๆ โดยเฉพาะตัวเอกนามิโกด์ที่ตายแล้วฟื้นได้ เรื่องราวเต็มไปด้วยปรัชญาและคำถามเกี่ยวกับชีวิต นี่ยังไม่นับระบบบทพูดที่เยี่ยมยอดจนทำให้รู้สึกเหมือนอ่านนิยายเลย

ย้อนเวลากลับไปเมื่ออินเทอร์เน็ตบ้านยังมีเสียงโมเด็มเป็นแบ็คกราวนด์ ฉันยังคงประหลาดใจกับความพยายามของชุมชนที่ทำให้เกมยุค 90 กลับมาเล่นออนไลน์ได้ในปัจจุบัน

เสน่ห์ของเรื่องนี้คือหลากหลายวิธีที่เกมเก่ากลับมามีชีวิต บางเกมอย่าง 'Diablo II' ได้รับการรองรับจากเซิร์ฟเวอร์ทางการในบางช่วง แต่ส่วนใหญ่ต้องพึ่งชุมชนแฟนคลับ: เซิร์ฟเวอร์เอกชนที่คนในวงการตั้งขึ้น โปรเจ็กต์ซอร์สพอร์ตที่แก้บั๊กและเพิ่มฟีเจอร์ให้เล่นในระบบสมัยใหม่ หรืออีมูเลเตอร์อย่าง DOSBox สำหรับเกมเก่า ๆ ที่รันบน MS-DOS นอกจากนี้ยังมีเครื่องมือที่เชื่อมคนเล่นด้วยกันผ่านเครือข่ายเสมือน ทำให้สามารถเล่นโหมดมัลติเพลเยอร์ของเกมคลาสสิกได้อีกครั้ง แม้จะไม่ใช่ประสบการณ์ดั้งเดิมทั้งหมดก็ตาม

สิ่งที่สำคัญที่สุดคือชุมชน: ฟอรัม Reddit กลุ่ม Discord และเว็บบอร์ดเก่าช่วยให้คนเจอเซิร์ฟเวอร์ที่ยังวิ่งอยู่ หรือเจอคนที่ยังรักษามีตติ้งออนไลน์ของ 'Quake' หรือดัดแปลง 'Doom' ให้เล่นร่วมกันได้ ความเสี่ยงทางกฎหมายมีอยู่บ้างเมื่อเป็นเซิร์ฟเวอร์เอกชน แต่ถ้ามองในมุมคนรักเกม เห็นการรวมตัวของคนที่อยากแชร์ความทรงจำเก่า ๆ นี่แหละที่ทำให้คอนเทนต์เหล่านั้นยังคุ้มค่าที่จะตามหา ปิดท้ายด้วยความคิดว่าเกมคลาสสิกไม่เคย 'ตาย' ถ้ามีคนตั้งใจรักษาและเล่นมันต่อไป

เกมยุค 90 เป็นเหมือนขุมทรัพย์ที่หลายคนอยากย้อนกลับไปสัมผัสอีกครั้ง แนะนำให้ลองเข้าไปที่เว็บไซต์ archive.org ซึ่งมีเกมคลาสสิกมากมายให้ดาวน์โหลดแบบฟรีๆ เคยโหลด 'Doom' กับ 'Prince of Persia' จากที่นี่แล้วก็เล่นได้สบายๆ เลย

ถ้าเป็นคนชอบเกมแนวอาร์เคด ลองหาคำว่า 'MAME ROMs' ใน Google จะเจอเว็บไซต์ที่แจกไฟล์เกมตู้แบบเต็มๆ บางทีก็เจอเกมแปลกๆ ที่หาที่อื่นไม่ได้ด้วย อย่าง 'Metal Slug' หรือ 'Street Fighter II' ก็โหลดได้ที่นี่ แต่ระวังไวรัสนิดนึงนะ

ยุค 90 เป็นช่วงเวลาที่วงการเกมคอมพิวเตอร์เริ่มทดลองนำเสนอความสยองขวัญในรูปแบบใหม่ๆ ที่น่าจดจำ 'Alone in the Dark' เกมปี 1992 ถือเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญ ด้วยการเล่นกับมุมกล้องแบบ fixed angle ที่เพิ่มความตึงเครียดให้ผู้เล่นต้องคอยระวังศัตรูที่อาจโผล่มาทุกเมื่อ

เกมอย่าง 'Resident Evil' ที่ปล่อยออกมาในปี 1996 ก็ปฏิวัติแนวนี้ด้วยระบบ tank controls ที่ทำให้การควบคุมตัวละครรู้สึกอึดอัดอย่างจงใจ เสริมด้วยปริศนาลับและบรรยากาศห้องทดลองอันน่าสะพรึงกลัว เสียงฝีเท้าในทางเดินเปล่าก็ยังทำให้ขนลุกได้จนทุกวันนี้

ย้อนวันวานสมัยยุค 90 มักกลับมาหาฉันผ่านเสียงเพลงเมโลดี้จากตลับและหน้าจอ CRT ที่สั่นเล็กน้อย

ผมเป็นคนที่ผ่านมากับเครื่องคอนโซลหลากหลายรุ่น จึงชอบแยกประเภทโปรแกรมจำลองตามเป้าหมาย: ถ้าต้องการความเที่ยงตรงใกล้เคียงของกราฟิกและเสียงสำหรับเกม 2D บน SNES หรือ Game Boy ผมมักเลือก 'bsnes' หรือ 'mGBA' เพราะรองรับฟีเจอร์ของฮาร์ดแวร์ได้ละเอียด เช่น การเรนเดอร์แบบต้นฉบับและการซิงก์เสียง ทำให้เกมอย่าง 'Super Metroid' หรือเกมลูกครึ่ง RPG รู้สึกเหมือนเล่นบนเครื่องจริง

สำหรับเกมสมัย PS1 และ N64 ผมจะชอบ 'DuckStation' กับ 'Project64' เพราะทั้งคู่รองรับการปรับปรุงความละเอียด การแมปคอนโทรลเลอร์ และการเซฟสเตตที่ช่วยชีวิตในหลายโมเมนต์เช่นฉากยาว ๆ ใน 'Final Fantasy VII' หรือแมตช์ยิงของ 'GoldenEye 007' หากเป็นเกมอาเคดหรือตู้ใหญ่ 'MAME' คือทางเลือกที่ครอบคลุม ส่วนใครคิดจะเล่นเกม DOS ยุค 90 อย่าง 'Doom' หรือ 'The Secret of Monkey Island' ต้องมี 'DOSBox' ติดเครื่องไว้เสมอ

ส่วนตั้งค่าพื้นฐานที่ผมให้ความสำคัญคือการใช้คอนโทรลเลอร์ USB แผงเดียวกับการตั้งค่าอินพุทให้ตรงและเปิดการเซฟสเตตก่อนฉากสำคัญ นี่แหละคือวิธีทำให้เกมยุค 90 กลับมามีชีวิตอีกครั้งสำหรับผม

ยุค 90 แฝงไว้ด้วยเกมคลาสสิกที่ยังทำให้ผมรู้สึกตื่นเต้นได้ทุกครั้งที่คิดถึง วิธีที่ผมเลือกหาเกมเหล่านั้นแบบถูกกฎหมายคือมองหาผู้จัดจำหน่ายที่รีแพ็กเกมให้ใช้งานบนระบบปัจจุบันหรือมีสิทธิ์จำหน่ายอย่างชัดเจน

GOG.com เป็นที่ที่ผมเริ่มบ่อยที่สุด เพราะพวกเขาเน้นขายเกมเก่าแบบ DRM-free และมักจะมาพร้อมกับการติดตั้งที่ปรับแต่งด้วย 'DOSBox' หรือแพตช์ที่ทำให้เกมจากยุค 90 เล่นบน Windows สมัยใหม่ได้ง่าย ตัวอย่างเช่นผมเคยซื้อ 'Fallout' เวอร์ชันต้นฉบับจากที่นั่นและไม่ต้องมานั่งตั้งค่าซับซ้อน ส่วน Steam ก็มีคลังเกมเก่าและรีมาสเตอร์จำนวนมาก โดยเฉพาะเกมที่ได้รับการอัปเดตให้รองรับระบบสมัยใหม่ แถมบางครั้งมีเซลล์ใหญ่ ๆ ให้ประหยัดได้มาก

อีกช่องทางที่ผมใช้คือร้านค้าของผู้พัฒนา/ผู้เผยแพร่โดยตรง เช่น Origin หรือ Microsoft Store ซึ่งมักวางจำหน่ายคอลเลกชันหรือรีมาสเตอร์ที่ผ่านการรับรองจากเจ้าของลิขสิทธิ์ ถ้ามีแพ็กเกจที่เป็น DRM-free ก็ถือเป็นโบนัส นอกจากนี้ Humble Store มักมีบันเดิลที่คุ้มค่าและยังสนับสนุนการกุศล ในการตัดสินใจ ผมมักเช็กว่าร้านนั้นให้คำอธิบายเกี่ยวกับความเข้ากันได้กับระบบ ปรับแต่ง DOSBox มาพร้อมหรือไม่ และนโยบายคืนเงินเป็นอย่างไร เพราะบางครั้งเกมเก่ายังต้องการการตั้งค่าเพิ่มเติมเล็กน้อยก่อนจะเล่นได้ลื่น

ยุค 90 นี่เป็นยุคที่เกมบนพีซีมีเสน่ห์แบบหยาบ ๆ แต่ติดตรึงใจมากกว่าความเรียบหรูของภาพสมัยใหม่เลยทีเดียว

การนำเกมจากยุค 90 มาเล่นบนเครื่องสมัยใหม่มักเริ่มจากการเลือกเครื่องมือที่เหมาะกับประเภทของเกมก่อน: เกม DOS อย่าง 'Doom' มักรันได้ดีผ่านโปรแกรมจำลองสภาพแวดล้อมแบบ DOS (เช่น DOSBox) ที่ทำหน้าที่เป็นชั้นที่จำลองฮาร์ดแวร์เก่า ๆ ให้เกมคิดว่าอยู่บนเครื่องในยุคนั้น ส่วนเกมประเภท point-and-click บางเรื่องจะได้ประโยชน์จาก 'ScummVM' ที่ออกแบบมาเฉพาะสำหรับเกมแนวนั้น

ผมชอบวิธีผสมผสานเทคนิคเล็ก ๆ น้อย ๆ เพื่อความสะดวก เช่น หาชุดติดตั้งจากร้านขายเกมดิจิทัลที่ทำงานบนระบบปัจจุบัน (ร้านแบบนี้มักทำการปรับแต่งไว้แล้ว) หรือถ้าเป็นเกมจากค่ายที่ยังไม่ออกขายใหม่ อาจใช้เครื่องเสมือน (Virtual Machine) ติดตั้ง Windows เวอร์ชันเก่าไว้แล้วลงเกมในสภาพแวดล้อมนั้น ความได้เปรียบของ VM คือความเสถียรและความปลอดภัย แต่ก็ต้องยอมรับว่าบางครั้งต้องปรับการตั้งค่าเสียง/อินพุตเพิ่มเติม

ท้ายที่สุด ชุมชนแฟนเกมคือทองคำ—แพตช์แก้ปัญหา widescreen, แก้บั๊ก หรือ source port ที่แฟน ๆ ทำขึ้นมักเปลี่ยนประสบการณ์ให้ดีกว่าเดิม เล่นเสร็จแล้วจะยิ้มให้กับความสร้างสรรค์ของคนทำแฟนงานและความทรงจำที่กลับมา живо ๆ แบบไม่เคยเก่า