เมื่อมองแบบเทคนิค: เนื้อหาเดิมของ 'The Lord of the Rings' ถูกแบ่งตามโครงเรื่องเป็นสามส่วนหลัก ดังนั้นหากนับตามโครงเนื้อหา จะตอบว่า 3 เล่ม แต่ในตลาดแปลไทยคุณจะเจอการจัดเล่มที่หลากหลาย เช่น ฉบับรวมเล่มเดียวสำหรับคนที่อยากได้งานยาวเล่มเดียวจบ ฉบับแยกสามเล่มตามต้นฉบับ และฉบับแบ่งเป็นหกเล่มเพื่อความหนาต่อเล่มที่เหมาะสมกับผู้อ่านที่อยากอ่านทีละเล็กทีละน้อย
ผมชอบเล่าให้เพื่อนฟังว่าหากมองจากต้นฉบับแล้ว 'The lord of the rings' เป็นงานยาวที่ถูกตีพิมพ์แบบสามเล่มหลัก คือ 'The Fellowship of the Ring', 'The Two Towers' และ 'The Return of the King' และฉบับแปลไทยที่เป็นชุดมาตรฐานมักจัดตามโครงสร้างนี้เป็นสามเล่มตามต้นฉบับเลย แต่ความจริงแล้วตลาดไทยมีการแบ่งเล่มหลากหลายเพื่อความสะดวกของผู้อ่าน เช่น บางสำนักพิมพ์แบ่งแต่ละเล่มออกเป็นสองเล่มย่อย ทำให้เป็นชุดหกเล่ม หรือบางสำนักก็รวมทั้งสามเล่มเป็นเล่มรวมเดียวสำหรับคนที่อยากได้ออมนิบาลใหญ่ ๆ
ต่างจากฉบับพ็อกเก็ตที่เน้นให้คนอ่านจริง ๆ สบายกระเป๋าและพกพาได้ง่าย ฉันชอบเปรียบเทียบกับงานแปลอื่น ๆ ที่โด่งดังว่าเวอร์ชันการจัดเล่มสะท้อนกลุ่มเป้าหมาย เช่น งานบางเรื่องจะออกเป็นเล่มย่อยหลายตอนเพื่อตีตลาดผู้อ่านรายย่อย ส่วนงานที่เนื้อหาเชื่อมโยงลึกเหมือน 'The Lord of the Rings' เลยมักถูกเสนอทั้งแบบรวมและแบบแยกเพื่อรองรับทั้งคนอ่านหนักและคนสะสม
ชั้นวางหนังสือที่ร้านมักโชว์ 'The Lord of the Rings' ในหลายสภาพทั้งปกแข็งและปกอ่อน ทำให้ผมต้องอธิบายให้เพื่อน ๆ ว่าจริง ๆ แล้วงานนี้มี "สามเล่มหลัก" ของเนื้อหา