ฮิคารุ มีต้นฉบับจากไหนและใครเป็นผู้สร้าง?

ฟังดูง่ายแต่หลายคนก็สับสนได้ — ชื่อฮิคารุกับคาโอรุนั้นมีต้นกำเนิดมาจากมังงะเรื่อง 'Hikaru to Kaoru'. ผมชอบวิธีที่เรื่องนี้แสดงความสัมพันธ์แบบไม่ธรรมดาโดยใช้ชื่อทั้งสองเป็นแกนกลางของเรื่องราว ตัวมังงะเล่าเรื่องระหว่างตัวละครชาย-หญิงที่ความสัมพันธ์ค่อนข้างซับซ้อนและท้าทายขนบ ทำให้ชื่อฮิคารุกับคาโอรุถูกจดจำในฐานะคู่ตัวละครที่มีคาแรกเตอร์ชัดเจน ไม่ใช่แค่ชื่อคู่รักทั่วไปเท่านั้น เมื่อเปรียบเทียบกับงานแนววัยรุ่นอย่าง 'Hikaru no Go' ที่คนไทยหลายคนอาจคุ้นชื่อฮิคารุจากที่นั่นด้วย ความแตกต่างชัดเจนทั้งโทนและธีมของเรื่อง ทำให้การรู้จักต้นกำเนิดจริง ๆ ช่วยลดความสับสนได้ และทำให้เห็นว่าสองชื่อนี้มีมิติในตัวเอง เหมาะแก่การอ่านถ้าชอบงานที่ท้าทายมุมมองแบบเดิม ๆ

หน้าปกเก่าของคอมมิค 'Action Comics' ฉบับแรกยังติดตาฉันเสมอ เพราะนั่นคือจุดที่ทุกอย่างเริ่มต้น: 'Superman' ปรากฏตัวครั้งแรกใน 'Action Comics' #1 ที่ตีพิมพ์เมื่อปี 1938 และผู้ที่สร้างตัวละครนี้คือ เจอร์รี ซีเกิล และ โจ ชุสเทอร์ ฉันมองการเกิดของฮีโร่คนนี้ไม่ใช่แค่เหตุการณ์ในหนังสือ แต่เป็นปรากฏการณ์ทางวัฒนธรรม ช่วงปลายทศวรรษ 1930 เป็นยุคที่คอมมิคเริ่มกลายเป็นสื่อของคนรุ่นใหม่ ไอเดียของเด็กหนุ่มสองคนที่นำซูเปอร์ฮีโร่จากความฝันสู่หน้าปกหนังสือ กลายเป็นจุดเปลี่ยนให้วงการบันเทิงทั้งภาพยนตร์ วิทยุ และต่อมาก็ทีวี ขณะที่ภาพปกของ 'Action Comics' #1 ที่เห็น 'Superman' ยกรถขึ้นมาถือไว้ กลายเป็นสัญลักษณ์หนึ่งที่ผมมักนึกถึงเมื่อพูดถึงต้นกำเนิดของซูเปอร์ฮีโร่ยุคใหม่

ฮิคารุที่ผมหลงใหลที่สุดคือฮิคารุ ชินโด ตัวเอกจาก 'Hikaru no Go' — เรื่องนี้เป็นการผสมผสานระหว่างความสงสัยแบบเด็ก ๆ กับโลกของเกมกระดานที่ลึกซึ้งอย่างไม่น่าเชื่อ เริ่มแรกฉากที่ทำให้ผมหยุดหายใจคือวันที่ฮิคารุเจอกระดานโกและผีของเซอิ (ซึ่งเป็นผู้เล่นโกอัจฉริยะจากอดีต) เข้าไปสิงอยู่ในตัวเขา เรื่องราวเดินทางจากความไม่รู้ไปสู่ความหลงใหล เกิดเป็นมิตรภาพและคู่แข่งอย่างอากิระ โตยะที่ผลักดันฮิคารุให้เติบโต ภาษาภาพในมังงะและการบรรยายการแข่งขันในอนิเมะทำให้ความตึงเครียดของตาต่อคาตอนแข่งขันมีชีวิตขึ้นมาได้อย่างน่าเหลือเชื่อ สิ่งที่ผมชอบที่สุดไม่ได้มีแค่การสอนกฎหรือโชว์เทคนิคโกเท่านั้น แต่เป็นการฉายให้เห็นการเติบโตทางอารมณ์ของฮิคารุ การเรียนรู้ความเคารพต่อศิลปะการเล่น และความสัมพันธ์กับผีเซอิที่ซับซ้อน เรื่องนี้ยังแตะประเด็นว่าสิ่งที่เรียกว่า 'พรสวรรค์' กับ 'ความพยายาม' ต่างกันอย่างไร ซึ่งฉากการแข่งขันสำคัญ ๆ ทำให้หัวใจเต้นตามไปด้วย พอคิดถึงฉากสุดท้ายที่ทั้งคู่ต้องเผชิญหน้ากับการเปลี่ยนแปลง ผมก็ยิ้มแปลก ๆ รู้สึกว่าการเริ่มต้นจากความสงสัยบ้างเล็ก ๆ นำพาไปสู่การหลงใหลอย่างงดงามได้จริง ๆ

ตำนานสีฟ้าของสเมิร์ฟเริ่มต้นจากวงการการ์ตูนเบลเยียมในยุคหลังสงคราม ที่ผู้วาดคนหนึ่งใส่ตัวละครเล็ก ๆ ลงในเรื่องข้างเคียงแล้วกลายเป็นตัวเอกในเวลาต่อมา. ฉันชอบคิดถึงภาพนั้นเพราะมันแสดงให้เห็นว่าความคิดเล็ก ๆ ก็สามารถเติบโตจนไปไกลได้ในมือของคนที่มีไอเดียเฉพาะตัว ศิลปินผู้สร้างคือปิเอร์ คูลิฟฟอร์ด หรือคนที่รู้จักกันในชื่อปยโญ่ (Peyo) ซึ่งสร้างสเมิร์ฟขึ้นเป็นครั้งแรกเมื่อปี 1958 ในฉากหนึ่งของเรื่อง 'Johan and Peewit' ที่ตีพิมพ์ในนิตยสารการ์ตูนเบลเยียมชื่อ 'Spirou'. องค์ประกอบหลายอย่างทั้งภาษากาย การออกแบบตัวละคร และมุกตลก ทำให้ตัวละครเหล่านี้ถูกจดจำและขยายเป็นซีรีส์ของตัวเองในเวลาต่อมา ฉันชอบว่าวิธีเริ่มต้นแบบนี้ทำให้สเมิร์ฟดูเป็นผลิตผลของชุมชนการ์ตูนยุโรป มากกว่าจะเป็นสินค้ามวลชนทันที

ภาพของ 'ฮินะ' ใน 'Tenki no Ko' ยังคงติดตาและทำให้ฉันคิดถึงความเปราะบางของโลกที่ถูกถ่ายทอดด้วยภาพและเสียงอย่างเรียบง่ายแต่หนักแน่น ฮินะ อามาโนะ ถูกสร้างสรรค์โดย Makoto Shinkai เป็นตัวละครกลางของภาพยนตร์อนิเมชั่น 'Tenki no Ko' (หรือที่หลายคนรู้จักในชื่อ 'Weathering With You') ผลงานต้นฉบับคือภาพยนตร์ที่ออกฉายในปี 2019 ซึ่ง Shinkai ทั้งเขียนบทและกำกับเอง บทบาทของฮินะในเรื่องคือเด็กสาวที่มีพลังพิเศษสามารถเรียกฝนหรือทำให้ฟ้าแจ่มใสได้ ความสัมพันธ์ของเธอกับพระเอกและธีมของธรรมชาติกับการเสียสละทำให้ตัวละครนี้มีมิติมากกว่าคำว่า 'พลังแฟนตาซี' ความรู้สึกส่วนตัวคือฉันชอบวิธีที่ Shinkai ปั้นฮินะให้เป็นตัวแทนของความบริสุทธิ์พร้อมความเศร้าที่ซ่อนอยู่ เบื้องหลังภาพสวย ๆ คือการตั้งคำถามเกี่ยวกับการตัดสินใจที่ส่งผลต่อชีวิตคนอื่น ซึ่งทำให้ฮินะไม่ใช่แค่ตัวละครสวย ๆ แต่เป็นแกนกลางของเรื่องราวที่หนักแน่นและสะเทือนใจในเวลาเดียวกัน

ฉันยังตื่นเต้นทุกครั้งเมื่อคิดถึงคลิปที่ทำให้คำว่า 'น้องไข่เน่า' ดังขึ้น เพราะต้นฉบับจริงๆ มาจากช่องใน TikTok ที่ใช้ชื่อว่า 'ไข่เน่า' โดยผู้สร้างคอนเทนต์ที่ใช้นามแฝงว่า 'น้องไข่' ซึ่งเป็นคนที่เขียนสคริปต์ ออกแบบมุก และตัดต่อเองเป็นหลัก สไตล์การทำงานของคนสร้างคนนี้มีเอกลักษณ์ชัด: มุกสั้น ๆ ตัดต่อเร็ว เสียงพูดแบบติดตลก และการใช้มุมกล้องที่ทำให้ตัวละครน่ารักจนคนดูอยากแชร์ต่อ คลิปต้นฉบับถูกปล่อยบน TikTok ก่อน แล้วค่อยถูกย้ายหรือถูกอัปโหลดซ้ำไปยังแพลตฟอร์มอื่น ทำให้คนทั่วไปจดจำว่าแหล่งที่มาคือ 'ไข่เน่า' มากกว่าจะเป็นแค่คลิปที่ลอยอยู่บนโซเชียลเท่านั้น สรุปคือต้นทางคือช่อง 'ไข่เน่า' บน TikTok และคนทำคือครีเอเตอร์ที่ใช้ชื่อนั้นเป็นแบรนด์ของตัวเอง

ชื่อ 'ฮิคารุ นากิ' ฟังแปลก ๆ เพราะในวงการมังงะ-อนิเมะที่ผมตามเป็นประจำ ไม่มีตัวละครที่โดดเด่นด้วยชื่อนี้แบบตรงตัวเลย ผมมองว่ามีความเป็นไปได้สูงว่าชื่อนี้อาจเป็นการผสมกันของชื่อสองตัวจากผลงานต่างเรื่อง ตัวอย่างที่เด่นในหัวผมคือตัวละครชื่อฮิคารุจาก 'Hikaru no Go' (ฮิคารุ ชินโดะ) ซึ่งเป็นผลงานคลาสสิกที่คนรู้จักมาก อีกด้านหนึ่งมีชื่อ 'นางิ' จาก 'Nagi no Asukara' ซึ่งเป็นอนิเมะโทนอ่อน ๆ เกี่ยวกับโลกใต้ทะเล ทั้งสองชื่อนี้พอเอามาผสมกันเลยทำให้เกิดความสับสนได้ง่าย ถ้ามองมุมแฟนคลับ บางครั้งแฟนอาร์ตหรือฟิกชั่นก็เอาชื่อมาผสมกันเพื่อสร้างตัวละครใหม่ ดังนั้นผมคิดว่าความเป็นไปได้มากสุดคือมันไม่ใช่ตัวละครจากเรื่องเดียวกันโดยตรง แต่เป็นความสับสนระหว่างชื่อตัวละครจากหลายเรื่อง หรือเป็นตัวละครแฟนเมดที่คนวงเล็กบางกลุ่มอาจรู้จัก ถ้าจะให้เดาแบบมีเหตุผล ผมมองว่าเป็นการผสมชื่อมากกว่าตัวละครที่มีตัวตนในมังงะหรืออนิเมะยอดนิยมแบบชัดเจน — นี่เป็นมุมมองจากคนที่ชอบสังเกตชื่อและความเชื่อมโยงระหว่างผลงานต่าง ๆ

คำว่า 'บีเคฮัคเค่น' ทำให้ผมอยากตั้งสมมติฐานก่อนเลยว่านี่อาจเป็นการถอดเสียงจากชื่อฝรั่งหรือสแกนดิเนเวียมากกว่าจะเป็นชื่อนักเขียนคนไทยโดยตรง。 ผมมักจะเจอกรณีที่ชื่อถูกถอดเสียงผิดพลาดเมื่อข้ามภาษา แล้วก็กลายเป็นรูปแบบที่หาในฐานข้อมูลหลักไม่เจอ โรงงานงานอาชีพหรือบริษัทที่คนเหล่านี้ทำงานอยู่จึงต้องตรวจสอบจากเครดิตของผลงานโดยตรง บ่อยครั้งผู้สร้างอิสระใช้ชื่อปากกาหรือพรีเซ็นต์ตัวเองเป็นย่อ เช่น 'B.K. Hackett' หรือชื่อที่พ้องเสียงกับนั้น ซึ่งถ้าเป็นจริง คนที่ใช้ชื่อนั้นอาจเป็นฟรีแลนซ์ทำงานด้านภาพประกอบ เกมอินดี้ หรือแปลนิยาย มากกว่าจะถูกผูกกับบริษัทใหญ่ชื่อดัง สรุปสั้น ๆ: ผมไม่สามารถชี้ชัดได้ทันทีว่าผู้นั้นเป็นใครหรือสังกัดบริษัทใด ถ้าต้องการคำตอบชัดเจน ให้ตรวจเครดิตในหน้าปกผลงาน เว็บไซต์ทางการ หรือติดต่อผู้เผยแพร่ของงานนั้นโดยตรง — นี่คือวิธีที่ช่วยให้เรายืนยันตัวตนของผู้สร้างได้แน่นอน

เรื่องนี้ชวนให้คิดว่าแฟน ๆ มักอยากจับรอยต้นแบบของตัวละครให้เจอเสมอ ฉันมักพบว่ากรณีของฮิคารุ วาคานะไม่ได้มีนักเขียนคนเดียวชัดเจนเป็นต้นแบบเดียว แต่เป็นการผสมผสานแรงบันดาลใจจากนักเขียนหลายแนวที่สะท้อนผ่านคาแรกเตอร์ ลักษณะการเล่าเรื่อง และธีมของตัวละคร ถึงแม้ว่าบางคนจะพยายามจับคู่ชัด ๆ กับนักเขียนคนใดคนหนึ่ง แต่อยากบอกว่าโอกาสมากกว่าที่ตัวละครประเภทนี้จะเกิดจากการคนึงถึงคุณลักษณะของนักเขียนหลายคนรวมกันมากกว่าเป็นภาพจำเดียว ๆ จากมุมมองของฉัน ถ้าลองแบ่งองค์ประกอบของฮิคารุ วาคานะออกมา จะเห็นสัญญะหลายอย่างที่เครื่องหมายร่วมกับงานของนักเขียนญี่ปุ่นชื่อดังบางคน เช่น ถ้าคาแรกเตอร์มีความอ่อนไหว ละเมียด และโทนเศร้าสวยงามแบบเนิบนาบ คล้ายบทกวี นั่นอาจสะท้อนอิทธิพลของนักเขียนสมัยเก่าอย่างยาสุนาริ คาวาบาตะ แต่ถ้าตัวละครมีความคลุ้มคลั่ง ทะเยอทะยานแต่เปราะบาง มีการเล่นกับปมชีวิตและความสิ้นหวังแบบเข้มข้น ก็ง่ายที่จะนึกถึงโอซามุ ดะไซ ขณะที่ถ้างานเล่ามีความฝัน เหนือจริง และเน้นการใช้สัญลักษณ์ร่วมสมัย แรงบันดาลใจอาจมาจากฮารุกิ มูราคามิ ส่วนถ้าโทนอบอุ่น เรียบง่าย แต่พูดถึงความสูญเสียและการเยียวยา เล็กน้อยก็มักจะนึกถึงบานานะ โยชิโมโตะได้ อีกสิ่งที่ทำให้การชี้ชัดต้นแบบยากคือผู้สร้างมักใส่รายละเอียดเชิงอ้างอิงหรือท่อนซ่อนนัยเล็ก ๆ แทนการลอกแบบตรง ๆ เช่น การพาดพิงถึงงานหรือบทพูดบางตอนที่คล้ายกับประโยคจากงานวรรณกรรมต่าง ๆ หรือการตั้งชื่อตอน บรรยากาศฉากที่เหมือนฉากในงานของนักเขียนคนใดคนหนึ่ง นั่นทำให้ภาพรวมออกมาเป็นคนที่รู้สึกคุ้นเคยกับวรรณกรรมญี่ปุ่นในหลากยุค มากกว่าจะเป็นสำเนาของนักเขียนคนเดียว ถ้ามองในเชิงสร้างสรรค์ นี่กลับเป็นเรื่องน่าสนใจ เพราะฮิคารุ วาคานะจึงกลายเป็นเหมือนกระจกที่สะท้อนรสวรรณกรรมหลากรส ให้แฟน ๆ อ่านต่อและค้นหาแรงบันดาลใจด้วยตนเอง สรุปแล้วจึงอยากบอกว่าฉันเชื่อว่าต้นแบบของฮิคารุ วาคานะไม่ได้เป็นนักเขียนคนเดียวตายตัว แต่เป็นการรวบรวมกลิ่นอายจากนักเขียนหลายยุคหลายแนวเข้าด้วยกัน ทำให้ตัวละครมีมิติและดึงดูดใจมากขึ้นกว่าเดิม การจับร่องรอยเหล่านี้ทำให้การอ่านสนุกขึ้น และสำหรับฉันส่วนตัว ความรู้สึกที่ได้คือการได้พบกับตัวละครที่เหมือนเพื่อนร่วมทางทางวรรณกรรมมากกว่าจะเป็นภาพจำของใครคนใดคนหนึ่ง

เคยสงสัยไหมว่าตัวละครที่ทั้งทรงพลังและเปราะบางอย่างสการ์เล็ต วิทช์เริ่มต้นมาจากไหน — สำหรับฉันแล้วการรู้ที่มาของเธอทำให้เข้าใจความซับซ้อนที่นักเขียนต่อยอดขึ้นมาได้ชัดเจนขึ้นมาก สการ์เล็ต วิทช์ ปรากฏตัวครั้งแรกในการ์ตูนของมาร์เวลเรื่อง 'X-Men' ฉบับ #4 ในปี 1964 โดยผู้ให้กำเนิดที่มักถูกยกย่องคือ สแตน ลี กับ แจ็ค เคอร์บี้ ทั้งสองคนกำลังสร้างจักรวาลตัวละครขึ้นอย่างรวดเร็วในยุคทองของคอมิกส์ และ Wanda Maximoff ถูกวางบทเป็นสมาชิกของ Brotherhood of Evil Mutants ร่วมกับพวกที่เราเห็นเป็นทั้งศัตรูและพันธมิตรในอนาคต แนวคิดพลังของเธอในยุคแรกเน้นไปที่การเปลี่ยนความน่าจะเป็นหรือ 'hex' ซึ่งให้รสชาติลึกลับแปลก ๆ ไม่เหมือนพลังตรงไปตรงมาของฮีโร่คนอื่น ๆ เมื่อตามดูพัฒนาการของเธอผ่านเรื่องราวต่อ ๆ มา จะเห็นได้ว่าแนวคิดของตัวละครที่เริ่มจากบทบาทเป็นฝ่ายตรงข้ามเปลี่ยนมาเป็นฮีโร่ แล้วอีกครั้งถูกผลักดันให้เป็นตัวละครที่ทำลายโลกทางอารมณ์และความจริง อย่างเรื่องราวที่พลิกตัวตนของเธอจนกลายเป็นจุดเปลี่ยนใหญ่ในจักรวาลคอมิกส์ การรู้ว่าเบื้องหลังเธอคือความคิดสร้างสรรค์ของคนสองคนที่เป็นตำนานอย่างสแตนกับแจ็ค ทำให้ฉันเข้าใจว่าแม้เริ่มจากบทเล็ก ๆ แต่ไอเดียพื้นฐานของพวกเขาเปิดช่องให้นักเขียนภายหลังยืดออกจนกลายเป็นตัวละครซับซ้อน การเดินทางจากหน้าแรกใน 'X-Men' มาจนถึงการเป็นหนึ่งในตัวละครที่ถูกหยิบยกมาสร้างใหม่บ่อยครั้ง แสดงให้เห็นพลังของพื้นฐานดี ๆ ที่คนสร้างปูไว้ได้ชัดเจน ท้ายที่สุด ความเทาบริบทของเธอ — ไม่ชัดเจนว่าเป็นผู้ร้ายหรือฮีโร่เต็ม ๆ — คือสิ่งที่ทำให้ฉันยังคงติดตามผลงานเกี่ยวกับเธออยู่เสมอ มันเป็นความรู้สึกเหมือนอ่านเรื่องที่มีเลเยอร์ให้ไขต่อเรื่อย ๆ และรู้สึกดีที่ได้เห็นตัวละครที่ถูกสร้างขึ้นในยุค 60 ถูกต่อยอดจนกลายเป็นสัญลักษณ์ของการเล่าเรื่องที่ไม่กลัวความยุ่งเหยิง