เดอะฟาส4 ทำรายได้ทั่วโลกเท่าไหร่เมื่อฉาย?

ตัวเลขอย่างเป็นทางการสำหรับ 'F9' รอบโลกอยู่ที่ประมาณ 726 ล้านเหรียญสหรัฐ ซึ่งถือว่าเป็นตัวเลขที่น่าสนใจเมื่อคำนึงถึงสถานการณ์ในช่วงที่หนังออกฉาย ผมมองว่ายอดเกือบ 726.2 ล้านเหรียญนั้นสะท้อนสองสิ่งประกอบกัน: แรงดึงดูดของแฟรนไชส์ที่ยังมีฐานแฟนเหนียวแน่น และผลกระทบจากการระบาดของโรคที่ทำให้ตลาดบางประเทศกลับมาช้า การเปิดตัวของ 'F9' ถูกเลื่อนหลายรอบ ทำให้ช่วงเวลาที่เข้าฉายเจอกับตลาดต่างชาติที่ยังไม่เต็มร้อย แต่ถึงอย่างนั้นหนังยังทำเงินราว 170–175 ล้านเหรียญในสหรัฐ และที่เหลือเป็นรายได้จากต่างประเทศ ซึ่งรวมถึงตลาดสำคัญ ๆ อย่างยุโรป ลาตินอเมริกา และเอเชีย เปรียบเทียบกับผลงานก่อนหน้า เช่น 'Furious 7' ที่กวาดไปมากกว่า 1.5 พันล้านเหรียญ จะเห็นความต่างชัดเจน แต่ต้องไม่ลืมว่าเงื่อนไขการฉายและพฤติกรรมผู้ชมเปลี่ยนไป การลงทุนสำหรับ 'F9' อยู่ในระดับสูง (ประมาณ 200 ล้านเหรียญโดยประมาณเมื่อรวมต้นทุนการผลิต) ดังนั้นตัวเลข 726 ล้านช่วยให้โปรเจกต์ยังคงถือว่าประสบความสำเร็จเชิงพาณิชย์เมื่อเทียบกับความเสี่ยงในปีนั้น และยังถือเป็นการยืนยันว่าแฟรนไชส์ยังสามารถดึงคนเข้าโรงได้ในระดับใหญ่พอสมควร สรุปความคิดแบบส่วนตัว: แม้ยอดไม่แตะหลักพันล้านเหมือนบางภาคก่อน แต่สำหรับยุคที่หนังต้องต่อสู้กับการเปลี่ยนแปลงของอุตสาหกรรมและพฤติกรรมผู้ชม ตัวเลขนี้แสดงให้เห็นว่าซีรีส์ยังมีพลังและพื้นที่สำหรับการเติบโตต่อไป โดยเฉพาะถ้าทีมผู้สร้างปรับกลยุทธ์การฉายและเนื้อหาให้ตอบโจทย์ตลาดต่างประเทศได้ดียิ่งขึ้น

จำวันที่โรงหนังเต็มจนแทบไม่มีที่ยืนไว้ได้ชัดเลย — บรรยากาศคึกคักแบบนั้นมาจากรอบฉายแรกของ 'The Fate of the Furious' ในไทยซึ่งเปิดตัวเมื่อวันที่ 13 เมษายน 2017. คืนวันนั้น การฉายรอบพรีวิวและรอบกลางคืนดึงคนกลุ่มใหญ่ ทั้งแฟนบู๊และครอบครัวที่อยากดูการชนปะทะแบบจัดเต็ม ยิ่งจำฉากตั้งต้นที่โรงรถกลางเมืองและการปะทะบนหิมะด้วยแล้ว เสียงเชียร์ในโรงยิ่งลั่น เหมือนคนดูร่วมรับรู้พลังของหนังไปพร้อมกัน หลังจากเห็นคนต่อคิวจนเต็ม ฉันนั่งคิดว่าเหตุผลที่หนังเรื่องนี้มัดใจคนไทยได้ง่ายเพราะมันให้ทั้งความบ้าระห่ำและความอบอุ่นแบบครอบครัวในเวลาเดียวกัน นั่นทำให้วันฉายแรกในไทยไม่ใช่แค่วันที่หนังลงจอ แต่เป็นวันที่แฟนหนังได้มาเจอกันและแชร์ความตื่นเต้นร่วมกัน — ความทรงจำนั้นยังติดตาอยู่จนถึงวันนี้

แฟนหนังรถแข่งน่าจะยิ้มเมื่อจำได้ว่า 'Fast Five' คือก้าวที่เปลี่ยนโทนของแฟรนไชส์จากหนังแข่งรถเป็นหนังปล้นระดับบล็อกบัสเตอร์. ผมมองว่าเรื่องตัวเลขนั้นชัดเจนและน่าทึ่ง—รายได้ทั่วโลกของ 'Fast Five' อยู่ที่ประมาณ 626,137,675 ดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งแบ่งเป็นรายได้ในประเทศสหรัฐฯ ราว 209,837,675 ดอลลาร์ และรายได้จากต่างประเทศประมาณ 416,300,000 ดอลลาร์ นี่เป็นช่วงที่แฟรนไชส์เริ่มโตขึ้นในตลาดต่างประเทศอย่างรวดเร็วและทำกำไรได้มหาศาล การเปิดตัวแบบเวิลด์พรีเมียร์ของหนังจัดขึ้นที่เมืองริโอเดจาเนโร ซึ่งเข้ากับคอนเซ็ปต์ของหนังอย่างลงตัว เพราะเนื้อเรื่องย้ายไปที่บราซิล ฉากการปล้นตู้เซฟกลางถนนกับฉากรถไถลากเป็นฉากที่คนจดจำได้ง่าย และผมชอบที่ทีมงานเลือกจัดงานเปิดตัวตรงสถานที่ที่หนังเดินเรื่องจริง ๆ นั่นทำให้ความรู้สึกของโปรโมชันมันมีพลังและเป็นตัวช่วยผลักดันรายได้ระหว่างประเทศได้เยอะจริง ๆ

หลังจากที่หนังเข้าโรงและกระแสเริ่มแรงขึ้น ตัวเลขรายได้ก็กลายเป็นเรื่องที่คนพูดถึงเยอะเลย ผมมองว่า 'John Wick: Chapter 4' ทำรายได้ทั่วโลกประมาณ 428 ล้านดอลลาร์สหรัฐช่วงการฉายทั่วโลก ซึ่งถือว่าเป็นสถิติที่ดีมากสำหรับแฟรนไชส์ที่เริ่มจากหนังบู๊ระดับกลางๆ แล้วโตขึ้นเรื่อยๆ การทำเงินระดับนี้สะท้อนว่าผู้ชมยังโหยหาแอ็กชันที่เน้นคิวบู๊จริงจัง นักแสดงหลักมีแฟนเหนียวแน่น และการตลาดรวมถึงคำปากต่อปากช่วยดึงคนเข้าหาโรง เมื่อนึกถึงการเติบโตของแฟรนไชส์ บรรยากาศแบบนี้ทำให้นึกถึงช่วงที่หนังอย่าง 'Mad Max: Fury Road' กลับมาโดดเด่นในระดับโลก ต่างกันตรงสไตล์แต่มีความคล้ายกันคือความมั่นใจในโลกภาพยนตร์และการตอบรับจากแฟนๆ ซึ่งทำให้ผมรู้สึกว่าแฟรนไชส์แบบนี้ยังมีอนาคตให้ต่อยอดได้อีกเยอะ

ช่วงเวลาที่ 'Furious 7' ฉายจริง ๆ แล้วรู้สึกเหมือนวงการหนังทั้งโลกหยุดชั่วคราวเพราะเรื่องนี้ไม่ได้เป็นแค่หนังแอ็กชันธรรมดาแล้ว ในมุมมองของคนที่ติดตามแฟรนไชส์มานาน ผมเห็นว่า 'Furious 7' ทำรายได้ทั่วโลกประมาณ 1.515 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งตัวเลขนี้พาเจ้าหนังขึ้นมาเป็นภาพยนตร์ที่ทำรายได้มากที่สุดในแฟรนไชส์เลยทีเดียว ความสำเร็จไม่ใช่แค่ตัวเลขรายได้อย่างเดียว แต่รวมถึงความต่อเนื่องของกระแสแฟน ๆ ที่เข้ามาชมและการตอบรับในตลาดนานาชาติ สิ่งที่ทำลายสถิติน่าสนใจคือ opening weekend ในสหรัฐที่แข็งแรงมาก (ตัวเลขเปิดตัวในประเทศสูงเป็นอันดับต้น ๆ ของเดือนเมษายนในปีนั้น) และการไต่ระดับไปถึงพันล้านดอลลาร์ได้อย่างรวดเร็วเมื่อเทียบกับหลายเรื่องในยุคเดียวกัน ผลลัพธ์นี้ยังทำให้หนังขึ้นไปเทียบชั้นกับบ็อกซ์ออฟฟิศระดับโลกในปี 2015 เช่น 'Jurassic World' แม้จะยังมีภาพยนตร์บางเรื่องที่ทำรายได้รวมสูงกว่านอกเหนือจากปีเดียวกันก็ตาม ตอนจบของเรื่องและการจากไปของนักแสดงหลักทำให้การชมหนังมีมิติทางอารมณ์ซึ่งส่งผลกับการเข้าฉาย หลายคนที่ไปดูเหมือนจะมองว่ามันเป็นทั้งบทสรุปและการเชิดชูความทรงจำ นั่นเป็นเหตุผลที่รายได้ไม่ใช่แค่มาจากแฟนหนังแอ็กชันทั่วไป แต่ยังมาจากแฟนส่วนตัวของนักแสดงและผู้ชมที่อยากจะร่วมแบ่งปันช่วงเวลาสุดท้ายกับตัวละครด้วย

มีหลายช่องทางที่ทำให้ผู้ชมจ่ายเงินดู 'Fast & Furious 4' แบบถูกลิขสิทธิ์ และราคาจะแตกต่างกันตามรูปแบบที่เลือก เช่น เช่า ดูครั้งเดียว ซื้อแบบถาวร หรือดูผ่านบริการสมัครสมาชิกรายเดือน ฉันมักจะแยกเป็นหมวดให้คนเข้าใจง่าย ๆ ว่าเลือกแบบไหน: ถ้าต้องการดูแบบชั่วคราว (เช่า) บนร้านหนังดิจิทัลอย่าง Google Play, YouTube Movies หรือร้านของสมาร์ททีวี มักอยู่ประมาณ 79–149 บาทต่อเรื่อง ขึ้นกับความละเอียด (SD ถูกกว่า HD/4K) และจะได้ช่วงเวลาในการชมประมาณ 48–72 ชั่วโมงหลังเริ่มดู ส่วนถ้าซื้อขาดแบบดิจิทัล ราคาจะสูงกว่ามาก อยู่ราว 199–399 บาท ขึ้นกับว่าเป็นเวอร์ชัน HD หรือมีสิทธิพิเศษอย่างแทร็กเสียงหรือคอมเมนเทอร์เพิ่มเติม อีกทางคือซื้อแผ่น DVD/Bluray ซึ่งในตลาดไทยราคามีความหลากหลาย ตั้งแต่ประมาณ 200 บาทไปจนถึง 700 บาทสำหรับแผ่นนำเข้าพร้อมฟีเจอร์พิเศษ ส่วนถ้าชอบประสบการณ์ในโรงภาพยนตร์ (ถ้ามีฉายพิเศษหรือรีไลฟ์) ราคาตั๋วทั่วไปก็อยู่ที่ประมาณ 150–350 บาทต่อที่นั่ง สุดท้ายบางครั้งหนังจะเข้าแพลตฟอร์มสตรีมมิ่งแบบรวมในค่าสมาชิก เช่นในไลบรารีของบริการบางเจ้าก็จะดูได้โดยไม่ต้องจ่ายเพิ่ม นั่นแปลว่าถ้าดูหนังหลายเรื่องต่อเดือน การสมัครสมาชิกรายเดือนอาจคุ้มกว่า แต่ถาดูเพียงเรื่องเดียว การเช่าดิจิทัลมักคุ้มค่ากว่า เสน่ห์ของการมีหนังในครอบครองคือดูซ้ำเมื่อไรก็ได้ ไว้เก็บในคลังส่วนตัวได้ด้วย

พอเห็นตัวเลขรายได้ของหนังเรื่องนี้ครั้งแรก เรายิ้มออกมาเพราะมันเกินกว่าที่หลายคนคาดหวังไว้เยอะเลย เราอยากเล่าให้ฟังแบบจับใจความสั้น ๆ: 'The Angry Birds Movie' (2016) ทำรายได้ทั่วโลกอยู่ที่ประมาณ 352.3 ล้านเหรียญสหรัฐ โดยแยกเป็นราว 107 ล้านจากสหรัฐฯ และประมาณ 245 ล้านจากต่างประเทศ ซึ่งถ้าเทียบกับงบผลิตที่ประมาณ 73 ล้านเหรียญ ก็ถือว่าเป็นความสำเร็จทางการเงินที่ชัดเจนสำหรับหนังที่ขยายมาจากเกมมือถือ มุมมองส่วนตัวคือชอบที่มันพิสูจน์ว่าแฟรนไชส์จากเกมสามารถแปลงเป็นหนังโรงได้โดยไม่สูญเสียจุดเด่น ตัวหนังอาจไม่ได้ไปชนแชมป์บ็อกซ์ออฟฟิศของปีเดียวกันอย่าง 'Zootopia' แต่การที่ทำรายได้เกินสามร้อยล้านแสดงให้เห็นว่าคอนเซปต์เรียบง่ายกับการตลาดที่ดีให้ผล เรื่องนี้ยังเป็นตัวอย่างที่ดีของการจับตลาดครอบครัวและแฟนเกมพร้อมกัน เราจบด้วยความคิดว่าเป็นหนึ่งในโปรเจกต์ที่แปลงโฉมเกมให้กลายเป็นหนังได้อย่างน่าทึ่งและสนุกในแบบของมันเอง

รายงานตัวเลขเปิดตัวของ 'Fast X' ที่ผมจดไว้ยังชัดเจนในหัว — ตัวเลขเปิดตัวทั่วโลกอยู่ราวๆ 152.6 ล้านดอลลาร์สหรัฐในสุดสัปดาห์แรก โดยแบ่งเป็นประมาณ 67.6 ล้านดอลลาร์จากอเมริกาและประมาณ 85 ล้านดอลลาร์จากตลาดนานาชาติ เมื่อมองมาที่ไทย ตัวเลขเปิดตัวในสัปดาห์แรกถูกประเมินที่ประมาณ 35 ล้านบาทไทย ซึ่งถือว่าไม่เลวสำหรับหนังบล็อกบัสเตอร์สไตล์นี้ในตลาดบ้านเรา ผมชอบสังเกตว่าส่วนแบ่งจากต่างประเทศมักช่วยพยุงตัวเลขรวมให้สูงขึ้น และกรณีของ 'Fast X' ก็ไม่ได้ต่างไปจากนี้เลย — การตลาดระดับโลก บวกกับแฟนเบสที่เหนียวแน่น ทำให้เปิดตัวได้ค่อนข้างแข็งแรง แม้อาจไม่ถึงกับทุบสถิติแบบบางเรื่องก็ตาม มุมมองแบบแฟนแก่ๆ คือชอบที่ซีรีส์ยังดึงคนออกจากโซฟาไปดูในโรงอยู่ดี

ในความทรงจำของแฟนบู๊หลายคน การมาของ 'The Fate of the Furious' ในไทยเป็นเหตุการณ์ใหญ่ — หนังเข้าฉายครั้งแรกในไทยเมื่อวันที่ 13 เมษายน 2017 และสร้างความฮือฮาด้วยฉากบู๊ที่หลุดกรอบเดิม ๆ ของแฟรนไชส์ ฉันจำความรู้สึกได้ว่าในช่วงฉายแรก ๆ โรงหนังคึกคักมาก หนังทำรายได้ในประเทศไทยประมาณ 150 ล้านบาท (เป็นตัวเลขโดยประมาณที่อ้างถึงผลการฉายรอบปฐมทัศน์และรอบแรก ๆ) ส่วนรายได้ทั่วโลกอยู่ที่ราว 1.236 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งทำให้หนังภาคนี้เป็นหนึ่งในภาคที่ทำรายได้สูงสุดของชุดนี้ เมื่อเทียบกับ 'Furious 7' ที่มีกระแสหนักจากฉากอำลาและความรู้สึกส่วนตัวของแฟน ๆ ภาค 8 เลือกไปทางความโหดของฉากแอ็กชันและมุกตลกที่หนักแน่นกว่า — นั่นทำให้บรรยากาศในเมืองไทยช่วงนั้นทั้งสนุกและวุ่นวายไปพร้อมกัน

เคยสังเกตไหมว่าแต่ละภาคของ 'โดราเอมอน เดอะ มูฟวี่' มักมีผลงานที่โตไม่เท่ากันในแต่ละประเทศ นั่นเป็นเหตุผลที่คำตอบเรื่องรายได้ต้องแยกตามเรื่องและตลาด เพราะจำนวนคนที่ไปดูในญี่ปุ่นกับไทยต่างกันมาก ในมุมมองของคนที่ติดตามแฟรนไชส์มานาน ผมมองว่า 'Doraemon: Nobita's Treasure Island' (2018) เป็นตัวอย่างที่ดี หนังกวาดรายได้ในญี่ปุ่นจนอยู่ในระดับหลักพันล้านเยนและเมื่อรวมทั่วโลกก็แตะระดับหลายสิบล้านดอลลาร์ได้ โดยประมาณรายได้ทั่วโลกจะอยู่ราว 3–4 พันล้านเยน ซึ่งแปลงเป็นเงินดอลลาร์ประมาณ 25–35 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ส่วนในไทยผลงานมักกระจายตัวตามการฉายและการโปรโมต: สำหรับเรื่องนี้ฉันคาดว่าอยู่ในช่วงหลักสิบล้านบาท (ประมาณ 10–50 ล้านบาท) ขึ้นกับระยะเวลาเข้าฉายและการดึงคนดู ท้ายที่สุดฉันอยากย้ำว่าเลขพวกนี้เป็นการสรุปแบบกว้าง ๆ เพื่อให้เห็นภาพว่าภาพรวมคือรายได้ระดับหลักพันล้านเยนในญี่ปุ่นสำหรับเรื่องที่ประสบความสำเร็จ และตลาดไทยมักเป็นส่วนเล็กของยอดรวมโลก แต่ก็มีผลต่อความนิยมและการนำเข้าต่อไปในอนาคต