เดอะมัมมี่ 4 เป็นภาคต่อหรือเป็นรีบูต?

บอกตามตรง การคาดหวังเรื่องภาคต่อหรือรีบูตของ 'The Platform' มันมีทั้งเหตุผลที่ควรจะเกิดและเหตุผลที่น่ากลัวพร้อมกัน ผมมองว่าโครงเรื่องหลักของหนังมันเป็นอัลเลโกรีที่ค่อนข้างลงตัว — ระบบชั้นและการกระจายน้ำหนักของสัญลักษณ์ถูกตั้งขึ้นเพื่อส่งสารในแบบเฉียบคม การจะทำต่อจึงต้องระวังไม่ให้สารนั้นถูกเจือจางจนกลายเป็นแค่ฉากตื่นเต้นอย่างเดียว อีกด้านที่ทำให้มีแรงจูงใจจะทำภาคต่อคือความนิยมเชิงสตรีมมิงและความอยากรู้ของคนดู ความสำเร็จเชิงปากต่อปากของ 'The Platform' ทำให้แพลตฟอร์มสตรีมมิงมีเหตุผลเชิงธุรกิจที่จะขยายจักรวาลหนังต่อ การให้สัมภาษณ์ของทีมสร้างบางครั้งบ่งชี้ว่ามีไอเดียเพิ่มเติมเกี่ยวกับโลกและระบบที่ปรากฏในหนัง ซึ่งถ้าถูกพัฒนาอย่างมีทิศทาง ก็สามารถกลายเป็นภาคต่อหรือสปินออฟที่ขยายมิติตะกอนทางสังคมได้ แต่ความท้าทายคือการรักษาน้ำหนักเชิงปรัชญา ตัวละคร และความน่ากลัวที่ทำให้หนังต้นเรื่องทรงพลัง มุมมองหนึ่งที่ผมยึดไว้คือถ้าจะทำจริง ควรเลือกทิศทางให้ชัด: จะเป็นภาคต่อที่ลงรายละเอียดเชิงสังคมและต้นทุนทางอุดมการณ์ หรือจะเป็นรีบูต/สปินออฟที่เล่าเรื่องจากมุมมองใหม่ ตัวอย่างการขยายไอเดียลักษณะเดียวกันที่สำเร็จคือกรณีที่เรื่องราวต้นฉบับถูกปรับเป็นซีรีส์และเติมรายละเอียดเชิงโครงสร้างสังคมจนกลายเป็นประสบการณ์ใหม่ แต่ก็มีตัวอย่างตรงกันข้ามที่การสานต่อทำให้ความหมายเดิมเบลอไป ผมเลยคิดว่าถ้ามีข่าวจริง ควรติดตามว่าผู้กำกับและทีมเขาตั้งใจรักษาแกนเรื่องอย่างไร มากกว่าจะตื่นเต้นกับการประกาศเพียงอย่างเดียว ปิดท้ายด้วยความอยากเห็นงานที่เคารพต้นฉบับและกล้าที่จะขยายความหมาย แค่นั้นก็เพียงพอแล้ว

เราเข้าใจว่าคำถามนี้กวนใจแฟนๆ เยอะ — เท่าที่ดู 'ตี๋เหรินเจี๋ย' ภาค 5 ไป มันมีลักษณะของรีบูตมากกว่าจะเป็นการต่อเนื่องโดยตรงจากภาคก่อนหน้า ในมุมเรา สิ่งที่บอกชัดคือการเปลี่ยนโทนเรื่องและการจัดวางคาแรกเตอร์ใหม่: ถ้าต้องสรุปสั้นๆ ภาคนี้เลือกเล่าเคสที่ยืนได้ด้วยตัวเองและปรับเส้นเรื่องพื้นฐานของตัวเอกให้คนดูใหม่เข้าใจได้โดยไม่ต้องรู้ประวัติย้อนหลังของซีรีส์ทั้งหมด นี่ย่อมต่างจากการต่อเรื่องแบบซีซันต่อซีซันที่ยังคงแกนหลักของความสัมพันธ์เดิมๆ ถ้าจะเทียบให้เห็นภาพชัดขึ้น ลองนึกถึงวิธีการสร้างโลกของ 'Detective Dee' ในบางงานภาพยนตร์ ที่เอาตัวละครโบราณมาจัดวางใหม่ในบริบทที่ต่างกันได้ — ภาค 5 ของ 'ตี๋เหรินเจี๋ย' ก็เดินแนวทางใกล้เคียงแบบนั้นมากกว่าเป็นภาคต่อเนื้อหาแบบตั้งต้นต่อเนื่อง ทำให้มันเหมาะจะเริ่มดูใหม่ได้ แต่แฟนเก่าบางคนอาจรู้สึกว่าหายบางความต่อเนื่องไป

แฟรนไชส์นี้มักทำให้คนสับสนเพราะมีสองเส้นเรื่องหลักที่เดินต่างกันสุดๆ และนั่นคือเหตุผลที่คำว่า 'เดอะมัมมี่ 4' อาจหมายถึงหลายอย่างได้ ผมมองว่า ถ้าคุณหมายถึงเวอร์ชันรีบูตที่ออกมาเมื่อปี 2017 อย่าง 'The Mummy' ภาคต่อที่ถูกพูดถึงในข่าวจะต่อเรื่องจากตัวละครหลักคือนิก มอร์ตัน (Nick Morton) ผู้รับบทโดยนักแสดงชื่อดัง ซึ่งเป็นทหารและนักผจญภัยที่ไปพัวพันกับคำสาปโบราณในตะวันออกกลาง ตรงนี้โปรเจกต์ในช่วงนั้นตั้งใจจะขยายเป็นจักรวาลมอนสเตอร์ร่วมสมัย ทำให้ตัวเอกภาคต่อมีแนวโน้มเป็นคนเดียวกันกับภาคแรกหรือคนที่เกี่ยวข้องกับเขา ทั้งนี้บทบาทของตัวเอกจะเน้นการต่อสู้กับพลังเหนือธรรมชาติแบบตะวันตกผสมสเกลฮอลลีวูด ภาพรวมแล้วถ้าใครถามว่าเนื้อเรื่องและตัวเอกคือใครในแง่นี้ คำตอบแบบตรงไปตรงมาคือภาคต่อจะจับแก่นเรื่องคำสาปโบราณกับตัวละครที่มีปมในอดีตเป็นแกน และตัวเอกมักเป็นคนที่มีทักษะรบหรือวิชาการพอควร ไม่ใช่ฮีโร่สมบูรณ์แบบ ความรู้สึกผมคือทิศทางนั้นพยายามทำให้เป็นหนังบล็อกบัสเตอร์สมัยใหม่มากกว่าจะย้อนไปโทนผจญภัยคลาสสิกแบบยุค 90s

พูดถึง 'เดอะมัมมี่' แล้วชื่อ 'เดอะมัมมี่ 4' มักจะทำให้คนสับสน เพราะมันขึ้นอยู่กับว่าคุณหมายถึงจักรวาลไหน ผมเห็นหลายคนใช้ชื่อนี้สับเปลี่ยนกันระหว่างสองสายหลัก: สายเก่าเริ่มจากปี 1999 กับ Brendan Fraser และสายรีบูตปี 2017 กับ Tom Cruise ในมุมของสายเก่า ถาหากมีคนพูดว่า 'เดอะมัมมี่ 4' บางทีเขาอาจตั้งใจหมายถึงภาคต่อของไตรภาคที่มี Brendan Fraser เป็นพระเอก ซึ่งตัวละครนำหลักตลอดทั้งชุดคือ Brendan Fraser (รับบท Rick O'Connell) กับ Rachel Weisz (รับบท Evelyn) ส่วนคนอื่น ๆ ที่เด่นในภาคต่าง ๆ ได้แก่ John Hannah และ Arnold Vosloo แต่ต้องย้ำว่าจักรวาลนี้จริง ๆ มีแค่สามเรื่องหลักและสตูดิโอไม่ได้ออกภาคสี่อย่างเป็นทางการ ในทางกลับกัน ถาพูดถึงเวอร์ชันรีบูตของปี 2017 ชื่อ 'เดอะมัมมี่' นักแสดงนำที่ชัดเจนคือ Tom Cruise รับบทตัวละครสำคัญ คู่กับ Sofia Boutella (รับบท Ahmanet) และยังมี Annabelle Wallis กับ Jake Johnson ในบทบาทรอง ๆ รวมถึง Russell Crowe ที่มีบทบาทเด่นแบบเซอร์ไพรส์ หากใครหมายถึงต่อจากฉบับ 2017 ก็ต้องบอกว่าแผนจะมีภาคต่อถูกยกเลิกหรือเลื่อนหลายรอบ ทำให้ยังไม่มีรายชื่อทีมแคสต์สำหรับ 'เดอะมัมมี่ 4' ที่ยืนยันได้ สรุปแล้วเมื่อเจอคำถามว่า "นักแสดงนำในเดอะมัมมี่ 4 มีใครบ้าง" คำตอบจึงต้องถามย้อนกลับว่าหมายถึงจักรวาลไหน แต่ถ้าต้องจัดกลุ่มนักแสดงนำที่คนมักอ้างถึงเมื่อพูดถึงภาคต่อก็คงเป็น Brendan Fraser และ Rachel Weisz ในค่ายเก่า กับ Tom Cruise และ Sofia Boutella ในรีบูต — ส่วนตัวแล้วผมชอบทั้งสองสไตล์ต่างกันไป และคิดว่าสำคัญคือจะชอบเวอร์ชันไหนมากกว่ากันมากกว่าเรื่องจำนวนภาค

พูดกันตรงๆ ฉันมองว่า 'เดอะแฟลช2' ไม่ได้เป็นแค่เรื่องต่อแบบตรงไปตรงมา แต่ยังทำหน้าที่เหมือนการรีเซ็ตจุดเริ่มต้นของบางอย่างด้วยในเวลาเดียวกัน ฉากและตัวละครจากภาคก่อนๆ ถูกดึงมาเป็นรากฐานของเรื่อง — ทำให้มันมีความรู้สึกเป็นภาคต่อชัดเจน — แต่องค์ประกอบของการเดินทางข้ามเวลาและการเปลี่ยนแปลงไทม์ไลน์ทำให้ภาพรวมถูกเขย่าและเปิดทางให้เกิดการเล่าเรื่องใหม่ ๆ ได้ง่ายขึ้น ถ้าเน้นที่โครงเรื่องเชิงเนื้อหา ตัวละครหลักยังคงต่อยอดจากสิ่งที่เราเห็นมาก่อน: เหตุการณ์ในชีวิตของฮีโร่ถูกต่อเนื่อง ความสัมพันธ์บางอย่างยังไม่จบ และผลของการกระทำในอดีตยังคงสะท้อนถึงปัจจุบัน นั่นคือเหตุผลที่แฟนๆ หลายคนรู้สึกว่ามันเป็นภาคต่อ — เพราะความสัมพันธ์กับเหตุการณ์ก่อนหน้ามีความหมายและถูกหยิบมาใช้เป็นแรงผลักดันให้ตัวละครเดินหน้าต่อ ในขณะเดียวกัน วิธีที่เรื่องใช้การเปลี่ยนแปลงไทม์ไลน์เป็นแกนกลาง ทำให้ผมคิดว่ามันทำหน้าที่เหมือน 'soft reboot' — ไม่ได้ลบทุกอย่างทิ้งเป็นศูนย์ แต่ปลดล็อกความเป็นไปได้ใหม่ ๆ ของจักรวาล ทำให้ผู้สร้างสามารถเลือกเก็บองค์ประกอบที่อยากรักษาไว้และละทิ้งสิ่งที่ไม่ต้องการ ผลลัพธ์คือภาพยนตร์ที่ดูได้ทั้งในฐานะภาคต่อและเป็นจุดเริ่มต้นสำหรับเรื่องราวเวอร์ชันใหม่ ข้อสรุปของผมก็คือ: มันเป็นทั้งสองอย่างในเวลาเดียวกัน ขึ้นอยู่กับว่าจะมองจากมุมของโครงเรื่องเดิมหรือมองจากโอกาสเปิดทางให้เรื่องใหม่ ๆ เกิดขึ้น — แล้วสุดท้ายก็ขึ้นกับว่าทีมสร้างและสตูดิโอจะเลือกทางไหนต่อไป เหมือนหนังที่ยืนอยู่บนทางแยก และผมชอบความไม่แน่นอนแบบนั้น มันให้ความหวังว่าจะมีอะไรตื่นเต้นรออยู่ข้างหน้า

พูดตรงไปเลยว่าการเปรียบเทียบระหว่างมัมมี่ดั้งเดิมกับรีบูตคือการเปรียบบรรยากาศกับความบันเทิงเชิงสเปกแทคเคิล เวอร์ชันเก่าอย่าง 'The Mummy' (1932) ให้ความรู้สึกเหมือนเดินเข้าไปในพิพิธภัณฑ์ที่ถูกสาป — เงียบ เปี่ยมด้วยเงา และช้าในแบบที่ทำให้อึดอัดจนรู้สึกได้ ทุกฉากตั้งใจสร้างบรรยากาศ ความกลัวมาจากสิ่งที่ไม่เห็นชัดเจน และตัวร้ายมีความเป็นทรราชโบราณที่น่ากลัวแต่ก็มีความเศร้าแฝงอยู่ ฉากที่แม่มดโบราณขยับทีละนิด หรือแสงไฟเล็กน้อยที่ตัดกับผ้าพันแผลคือสิ่งที่ย้ำว่าเป้าหมายคือฝังตัวคนดูไว้กับความหวาดระแวง ไม่ได้ต้องการระเบิดหรือเอฟเฟกต์อลังการ ข้ามมาที่รีบูตสมัยใหม่แล้วพบว่าภาพเปลี่ยนไปหมด — รีบูตส่วนใหญ่เน้นความเร็ว ฉากแอ็กชัน และการเล่าเรื่องแบบบันเทิงทันสมัย ฉบับปี 1999 เปลี่ยนมุมมองจากความสยองให้กลายเป็นผจญภัยแอ็กชันเต็มไปด้วยมุกตลกสไตล์ฮอลลีวูด และตัวร้ายถูกปรับให้มีพลังแบบซูเปอร์โนวาเพื่อให้ฉากต่อสู้ทางภาพดูเร้าใจขึ้น เอฟเฟกต์พิเศษและการเคลื่อนไหวเร็วๆ ทำให้คนดูสมัยใหม่รับได้ง่าย แต่มันก็แลกกับการสูญเสียความลึกลับและความชวนขนลุกแบบเดิมๆ มุมมองส่วนตัวคือทั้งสองแบบมีเสน่ห์ต่างกัน — เวอร์ชันดั้งเดิมให้ความเคารพต่อการสร้างบรรยากาศและแก่นเรื่องของความรักที่ถูกทำให้เปลี่ยนเป็นคำสาป ในขณะที่รีบูตทำให้เนื้อหาเข้าถึงคนกว้างขึ้นและสนุกแบบทันทีทันใด การเลือกว่าชอบแบบไหนขึ้นกับว่าต้องการอะไรจากหนัง: ถ้าต้องการถูกครอบงำด้วยความรู้สึกไม่สบายใจและชื่นชมการแสดงแบบคลาสสิก ผมจะกลับไปหาผลงานเก่าๆ แต่ถ้าอยากระเบิดอารมณ์และได้ฉากไล่ลาที่สุดโต่ง รีบูตสมัยใหม่ก็ทำหน้าที่ได้ดีจริงๆ เรียกได้ว่าแต่ละเวอร์ชันสะท้อนยุคของการทำหนังและรสนิยมคนดูในสมัยนั้น — มันเลยไม่น่าแปลกใจที่ทั้งสองแบบยังมีคนรักของตัวเองอยู่เสมอ

มุมมองแรกที่ผมอยากแชร์คือการมองเรื่องนี้แบบแฟนซีรีส์ดั้งเดิมของ 'ยิปมัน' มากกว่าจะโยนไปเป็นโปรเจกต์ใหม่ทั้งกระดาน ผมเป็นคนดูซีรีส์ต้นฉบับและติดตามตั้งแต่ 'ยิปมัน' เรื่องแรก มาตรฐานที่จะเรียกว่าภาคต่อในความเข้าใจของผมคือความต่อเนื่องของตัวละคร เหตุการณ์ และน้ำเสียงการเล่า หาก 'ยิปมัน เจ้ากังฟูสู้ยิบตา' ยังคงใช้คาแรคเตอร์และเส้นเรื่องต่อจากตอนก่อน รวมถึงรักษานักแสดงหลักหรืออ้างอิงเหตุการณ์สำคัญจากภาคก่อนหน้านั้น มันก็น่าจะถูกจัดเป็นภาคต่อมากกว่า อีกมุมที่ผมให้ความสนใจคือโทนงานภาพกับคาแรคเตอร์ ถ้าหนังเลือกเริ่มต้นเล่าใหม่ เปลี่ยนต้นกำเนิดหรือตีความตัวละครแบบต่างออกไป ก็จะรู้สึกเหมือนรีบูตมากกว่า ดังนั้นการตัดสินจะอยู่ที่รายละเอียดของเนื้อหา—ไม่ใช่แค่ชื่อเรื่องเท่านั้น —ผมชอบสังเกตการเชื่อมโยงเล็ก ๆ น้อย ๆ ระหว่างภาคเพื่อบอกว่าเรื่องไหนเดินต่อหรือเริ่มนับหนึ่งใหม่

ข่าวเกี่ยวกับ 'เดอะมัมมี่ 4' ทำให้แฟนหนังแนวผจญภัยตื่นตัวแน่นอน — แต่ตอนนี้ยังไม่มีตัวอย่างอย่างเป็นทางการที่สตูดิโอปล่อยออกมา (ข้อมูลถึงกลางปี 2024) ซึ่งหมายความว่าเรายังไม่เห็นคลิปเทรลเลอร์ความยาวเต็มที่บนช่องทางหลัก ฉันติดตามช่องทางอย่างเป็นทางการอยู่บ่อย ๆ: เมื่อถึงเวลาที่ปล่อยจริง เทรลเลอร์มักจะไปโผล่ในช่อง YouTube ของ Universal Pictures แบบเวอร์ชันหลักก่อน หลังจากนั้นจะมีการอัปโหลดเวอร์ชันท้องถิ่นโดยเพจของผู้จัดจำหน่ายในแต่ละประเทศ เช่น เพจของ Universal Pictures Thailand หรือเพจของโรงภาพยนตร์ใหญ่ ๆ ในไทย เช่น Major และ SF ซึ่งมักจะใส่คำบรรยายไทยให้เรียบร้อยด้วย ถ้าคุณอยากเตรียมตัว ผมแนะนำให้กดติดตามช่องทางทางการเหล่านี้และเปิดแจ้งเตือนเอาไว้ ยังมีพวกรายการข่าวบันเทิงหรือเพจแฟนคลับที่มักจะสรุปข่าวและเวลาปล่อยเมื่อมีประกาศ แต่ควรระวังคลิปหลุดหรือฟุตเทจที่มาจากแหล่งไม่เป็นทางการเพราะคุณภาพและเนื้อหาอาจไม่สมบูรณ์ โดยรวมแล้ว ฉันรู้สึกตื่นเต้นและพร้อมจะดูเทรลเลอร์แบบชัดเต็มจอเมื่อมันออกมา — บรรยากาศเงียบ ๆ แบบนี้ยิ่งทำให้ความคาดหวังเพิ่มขึ้นอีกหลายเท่า

เราโตมากับแฟรนไชส์นี้จนรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของมัน และมอง 'เร็ว..แรงทะลุนรก 9' เป็นตอนต่อมากกว่าเป็นการเริ่มต้นใหม่ การกลับมาของตัวละครแบบไม่คาดคิดอย่าง Han และการเอื้อให้เรื่องราวของ Dom กับน้องชาย Jakob ถูกเล่าออกมาเป็นเงื่อนไขของความสัมพันธ์เดิม ทำให้รู้สึกว่า F9 เชื่อมต่อกับสิ่งที่เกิดขึ้นมาก่อนหน้า ไม่ใช่การรีเซ็ต ทั้งเรื่องยังโยงกับจุดที่เคยเกิดขึ้นใน 'The Fast and the Furious: Tokyo Drift' ด้วยวิธีที่ชัดเจน ทั้งการแก้ไขจุดค้างและการเติมสีให้ความเป็นครอบครัวของ Dom นอกจากพลอตแล้ว โทนหนัง—การพุ่งทะยานของฉากแอ็กชันและการย้ำคำว่า 'ครอบครัว'—ก็สานต่อภูมิทัศน์ของแฟรนไชส์ ทำให้รู้สึกว่า F9 เป็นการขยับขยายแทนการเริ่มต้นใหม่ สรุปแล้วฉันยอมรับในฐานะแฟน: มันคือบทต่อ ไม่ใช่รีบูต ใจยังอยากรู้ว่าจะมีผลต่อภาคต่ออย่างไร