LIDER NA WALANG KAPAHINGAHAN

kabanata 2

Nang makalayo ako sa kinaroroonan ni Mayor Lucas, naramdaman ko ang bigat ng hangin na tila unti-unting bumabawas sa aking lakas. Hawak ko pa rin nang mahigpit ang mga dokumentong nilagdaan niya—mga papel na tila naging napakabigat na bagay dahil sa mga salitang kasabay ng paglagda niya rito. Ang bawat pangungusap na binitawan niya kanina ay tila nakaukit sa aking isipan, paulit-ulit na tumutugtog na parang isang masakit na awit na hindi ko matigil ang pakikinig.

“Para sa akin, ikaw ay walang halaga. Tulad ng iba dito, ikaw ay isa lamang alikabok sa aking sapatos.”

Masakit. Sobrang sakit na tila ba dinudurog ang bawat bahagi ng aking pagkatao. Ngunit higit sa sakit, may kakaibang init na gumagapang sa aking dibdib—hindi dahil sa galit, kundi dahil sa katiyakan na ang mga salitang iyon ay walang katotohanan. Alam ko ang katotohanan. Alam ko kung sino siya sa ilalim ng matigas na balat na kanyang isinusuot bilang proteksyon. At higit sa lahat, alam ko kung sino ako sa kanya, kahit pa siya mismo ay nakalimot na.

“Amara!”

Nagulat ako nang mahigpit na hawakan ni Mila ang aking balikat. Napansin kong nasa labas na kami ng gusali ng munisipyo. Sa kabila ng matinding sikat ng araw na tumatama sa aming mga balat, naramdaman ko pa rin ang ginaw na dulot ng mga mata ni Lucas kanina—mga matang tila yelo at walang pakialam sa mundo.

“Baliw ka ba talaga, Amara?” halos pasigaw na wika ni Mila, puno ng pag-aalala at gulat ang kanyang mukha. “Nakita mo ba ang naging reaksyon niya? Halos ipahiya ka na niya sa harap ng lahat! Sabi ko naman sa’yo, hindi siya katulad ng ibang lalaki. Siya si Lucas Monteverde! Ang taong kayang magpasya ng buhay at kamatayan ng sinumang nakatira sa lalawigang ito. At ikaw, nilabanan mo siya? Tumingin ka sa kanya nang mata sa mata na parang kapantay mo siya! Alam mo bang sa isang pitik lang ng kanyang daliri, pwede kang mawala dito sa munisipyo at wala ni isa ang mangangahas na dumipensa sa’yo?”

Bumuntong-hininga ako at dahan-dahang inayos ang aking damit. Pinilit kong ibalik ang aking kumpyansa, kahit pa ang loob ko ay parang giyera na nagaganap. Tumingin ako sa malayo, kung saan makikita ang kabundukan at dagat na nagbibigay ganda sa aming probinsya. Dito ako lumaki. Dito ako nagkaisip. At dito rin ko nakilala ang lalaking iyon—hindi bilang Mayor, kundi bilang isang batang nawawala at takot na takot sa mundo.

“Alam ko ang panganib, Mila,” mahinahon kong sagot, bagama’t ramdam ko pa rin ang panginginig ng aking boses. “Alam ko kung sino siya at kung ano ang kayang gawin niya. Pero hindi ko magawang umiwas. Hindi ko magawang itago ang aking sarili at magpanggap na parang wala akong nakikita. Mila, ang taong iyon... siya ang pinakamalungkot na taong nakilala ko sa buong buhay ko.”

Nanlaki ang mga mata ni Mila at tila ba tinignan niya ako na parang nababaliw na talaga ako.

“Malungkot? Ikaw ba ay naririnig mo ang iyong sarili? Siya ang pinakamayaman, pinakamakapangyarihan, at pinaka-kinatatakutang tao sa buong Occidental Mindoro! Ano ang dahilan para maging malungkot siya? Nasa kanya na ang lahat!”

Napangiti ako nang mapait. “Iyon nga ang akala ng lahat. Iyon din ang akala ko noon. Pero kapag matagal mo siyang pinagmasdan, kapag nakita mo siya sa mga panahong akala niyang walang nakatingin... makikita mo, Mila. Makikita mo na ang lahat ng yaman at kapangyarihan na iyon ay tila mga kadena lamang na nagtatali sa kanya at pumipigil sa kanyang kalayaan. Wala siyang kaibigan. Wala siyang taong tapat sa kanya. Lahat ng lumalapit sa kanya ay may kani-kaniyang layunin. Lahat sila ay nandiyan dahil sa kung ano ang meron siya, hindi dahil sa kung sino siya.”

Napatahimik si Mila. Tila ba unti-unti niyang naiintindihan ang sinasabi ko, kahit pa mahirap para sa kanyang paniwalaan.

“Kaya kahit ilang beses niya akong itaboy,” dugtong ko pa, habang mahigpit na hinahawakan ang aking dibdib kung saan naroon ang aking pusong matibay pa rin sa kabila ng sakit. “Kahit ilang beses niya akong insultuhin at sabihing wala akong halaga... hinding-hindi ako titigil. Dahil alam ko na balang araw, darating ang oras na mapapagod na rin siyang magpanggap. Darating ang oras na hahanapin niya ang isang taong tatanggap sa kanya nang buong-buo, kahit wala ang kanyang titulo, kahit wala ang kanyang yaman. At sa oras na iyon... nais kong maging ako ang taong nandoon para sa kanya.”

Bago pa makasagot si Mila, biglang dumating ang isa sa mga tauhan ng Mayor. Si Rico, ang kanyang matagal nang kasama at tagapag-bantay. Seryoso ang kanyang mukha habang lumalapit siya sa aming kinaroroonan.

“Miss Amara,” tawag niya sa akin nang magalang ngunit mababa ang boses. “Nais ng Mayor na makausap ka. Ngayon din.”

Napakurap ako at nagkatinginan kami ni Mila.

“Si Mayor Lucas?” gulat na tanong ni Mila. “Pero kanina lang ay halos paalisin na niya siya! Bakit kailangan niya siyang makausap ulit?”

Hindi sumagot si Rico. Tinitigan lang niya ako at tumango bilang hudyat na kailangan ko siyang sundan.

“Sumunod ka na lang, Miss Amara,” wika ni Rico. “Mabuti pang huwag na siyang paghintayin. Alam mo naman kung gaano siya kailanganin ng oras.”

Kahit puno ng pagtataka, hindi na ako nag-atubili. Tumango ako kay Mila at sinabing babalik ako agad. Habang naglalakad ako sa mahabang pasilyo pabalik sa loob ng munisipyo, naramdaman ko ang muling pagbilis ng tibok ng aking puso. Ano na naman kaya ito? Pagkatapos niyang sabihin sa akin na umalis na ako at huwag na siyang gambalain, bakit niya ako muling ipinatawag? Ito ba ay bahagi ng kanyang parusa? O may ibang bagay na nais niyang sabihin?

Dinala ako ni Rico sa pinakadulong bahagi ng gusali—ang pribadong opisina ng Mayor. Isang malaking silid na puno ng mamahaling kagamitan, makakapal na kurtina na humaharang sa liwanag ng araw, at amoy ng mamahaling tabako at pabango na siyang laging bumabalot sa pagkatao ni Lucas.

Pagpasok ko pa lamang, agad ko na siyang nakita.

Nakaupo siya sa kanyang malaking silyang gawa sa leather, nakatalikod sa pinto habang nakatanaw sa malaking bintana na nakaharap sa bayan. Nakapamulupot ang kanyang mga kamay sa kanyang likuran, at tila ba malalim ang kanyang iniisip. Ang katahimikan sa loob ng silid ay nakabibingi. Tanging ang tunog ng aking sariling paghinga lamang ang aking naririnig.

“Maaari ka nang umalis, Rico,” utos niya nang hindi man lang lumilingon. “At siguraduhin mong walang sinuman ang lalapit o makikinig dito. Naiintindihan mo ba?”

“Opo, Mayor,” sagot ni Rico bago marahang isara ang pinto, na nag-iwan sa aming dalawa sa loob ng malawak at nakakakilabot na katahimikan.

Ilang sandali pa ang lumipas bago siya dahan-dahang lumingon sa akin.

Ang mukhang sumalubong sa akin ay hindi ang mukha ng Mayor na puno ng galit at panghahamak na nakita ko kanina. Bagama’t nananatiling seryoso at matigas ang kanyang ekspresyon, may kakaibang kislap sa kanyang mga mata—kislap ng gulo, pagkalito, at isang bagay na parang... takot.

Lumayo siya sa bintana at dahan-dahang naglakad palapit sa akin. Ang bawat hakbang niya ay mabigat, parang isang mabangis na hayop na unti-unting lumalapit sa kanyang biktima. Huminto siya nang ilang pulgada lamang ang layo sa akin, sapat upang maramdaman ko ang init na nagmumula sa kanyang katawan at ang amoy na siya lamang ang mayroon.

“Ang lakas ng loob mo,” simula niya, mababa at garalgal ang kanyang boses. Ibang-iba ito sa boses na ginamit niya sa harap ng mga tao. Ito ay mas pribado, mas mapanganib. “Matapos kong sabihin sa’yo ang lahat ng iyon... matapos kitang sabihing wala kang halaga... hindi ka man lang umiyak. Hindi ka man lang nagpakita ng kahinaan. Bakit? Dahil ba sanay ka na? O dahil wala talagang tumatak sa’yo ang mga sinabi ko?”

Hindi ako umiwas ng tingin. Sa halip, pinako ang aking sarili at hinarap siya nang buong tapang.

“Dahil alam ko po na hindi kayo nagsasabi ng totoo, Mayor Lucas,” matapang kong sagot.

Nanlaki ang kanyang mga mata at tila ba nagulat siya sa aking isinagot. Mabilis na dumampot siya sa aking braso, mahigpit, ngunit hindi naman nasasaktan. Hinila niya ako palapit sa kanya hanggang sa halip na magdikit na ang aming mga katawan.

“Alam mo ba ang sinasabi mo, Amara?” mariin niyang tanong, parang may babala sa kanyang boses. “Ingatan mo ang iyong mga salita. Hindi ko hilig ang mga taong nag-aakala nilang kilala nila ako. Walang sinuman ang nakakakilala sa akin. Walang sinuman ang nakakaalam ng nilalaman ng aking isipan. Kaya huwag mong isipin na dahil matapang kang magsalita, ay kilala mo na ako.”

“Pero kilala ko kayo,” bulong ko, halos pabulong lamang, ngunit sapat upang marinig niya. “Kilala ko kayo higit pa sa inaakala niyo. Kilala ko ang taong tumutulong sa mga matatanda nang walang nagmamasid. Kilala ko ang taong nagbibigay ng tulong sa mga bata sa kabundukan nang walang nagkakilala sa kanya. Kilala ko ang taong umiiyak sa gabi dahil sa bigat ng responsibilidad na pasan niya kahit ayaw niya.”

Sa bawat salitang binibitawan ko, nakikita ko ang pagbabago sa kanyang mukha. Ang kanyang kulay tsokolateng mga mata ay unti-unting lumalawak, puno ng gulat at hindi paniniwalaan. Tila ba ang mga salitang iyon ay mga bagay na matagal na niyang ibinabaon sa limot, at ngayon ay biglang ibinabalik sa kanya.

“Anong pinagsasabi mo?” nanginginig na tanong niya. humihina na ang kanyang boses, parang nawawalan na ng lakas ang kanyang pagiging arogante. “Paano mo nalaman ang mga bagay na iyon? Walang nakakakita sa akin sa mga oras na iyon. Walang sinuman...”

“Nakikita ko kayo, Mayor Lucas. Palagi,” tapat kong sagot. “Dahil habang ang iba ay nakatingin lamang sa iyong yaman at posisyon... ako, nakatingin ako sa inyong puso.”

Sa isang iglap, parang may pumutok sa loob niya. Binitawan niya ako at mariing humakbang paurong, tila ba kinatatakutan niya ang mga sinasabi ko. Lumingon siya at humarap muli sa bintana, habang mahigpit na kinakagat ang kanyang ibabang labi. Nakita ko ang kanyang kamao na nakakuyom nang sobrang higpit na namumuti na ang kanyang mga buko.

“Tama na,” utos niya, halos pabulong na lang. “Tama na. Huwag mo na akong kausapin ng ganyan. Hindi mo ako kilala. At hinding-hindi mo ako makikilala. Dahil kung may pag-aakalang makakapasok ka sa mundo ko... nagkakamali ka nang malaki.”

Binalingan niya ako nang mabilis, at nakita kong muling bumalik ang pader na itinayo niya. Ang matigas na ekspresyon, ang malamig na tingin, ang pagiging walang pakialam. Ngunit sa pagkakataong ito, alam ko na ito ay pagkukunwari lamang. Alam ko na ito ay kanyang pananggalang.

“Pinapunta kita dito hindi para makinig sa iyong mga kalokohan,” wika niya, bumabalik na sa kanyang tonong mapagmataas at awtoritatibo. “Kundi para bigyan ka ng huling babala. Nakita ko na ang tapang mo kanina. Nakita ko kung paano ka tumingin sa akin na parang kapantay kita. Pero pakinggan mo ito nang mabuti, Amara Cruz.”

Lumapit siya muli sa kanyang mesa at kinuha ang isang sobre na nakahanda doon. Inabot niya ito sa akin.

“Ito ay laman ng iyong huling pasahod, dagdagan pa ng malaking halaga na sapat para makapagpatayo kayo ng bahay at makapagsimula ng negosyo ng iyong pamilya. Kunin mo ito. At umalis ka na sa munisipyo. Umalis ka na sa Sablayan. Huwag ka nang magpakita sa akin kahit kailan.”

Nagulat ako at napatingin sa kanya.

“Pinalalayas niyo po ba ako?”

“Binibili kita,” diretsahang sagot niya. Walang emosyon. “Binibili ko ang iyong katahimikan at ang iyong paglisan. Ito ang kailangan mo, hindi ba? Galing ka sa hirap. Alam kong kailangan niyo ng pera. Ito na ang hinihintay mo. Kaya kunin mo na at umalis. Huwag mo na akong gambalain pa. Dahil kapag hindi mo ito tinanggap... mapipilitan akong gamitin ang aking kapangyarihan hindi lamang para paalisin ka, kundi para sirain ka at ang pamilyang iyong minamahal. Huwag mo akong subukan, Amara. Kayang-kaya kong gawin iyon.”

Tinitigan ko ang sobre na nasa kanyang kamay. Makapal ito. Siguradong puno ng pera. Pera na kayang bumago sa buhay namin. Pera na kayang ibigay ang lahat ng pangarap ng aking mga magulang. Pero habang nakatingin ako dito, naramdaman ko lamang ang matinding lungkot.

Ganoon na lang