PAGGUHO NG MGA PADER

Kabanata 3

Tinitigan ko nang maigi ang makapal na sobre nakapatong sa kanyang palad. Puting-puti ito, maganda ang kalidad ng papel, at alam ko sa aking sarili na ang laman nito ay sapat upang baguhin ang takbo ng aming buhay. Sapat ito upang ilabas kami sa kahirapan na matagal nang aming dinaranas. Sapat ito upang maibigay ko ang lahat ng pangangailangan at pangarap ng aking mga magulang.

Ngunit habang nakatingin ako dito, sa halip na makaramdam ako ng tuwa o gana, tanging matinding pighati lamang ang aking naramdaman. Para kay Mayor Lucas, ang lahat ay nasusukat sa halaga ng salapi. Naniniwala siya na ang lahat ay nabibili—ang katapatan, ang serbisyo, ang oras, at maging ang damdamin. Akala niya ay katulad ako ng ibang taong nakapaligid sa kanya, na naririyan lamang dahil sa kung ano ang makukuha nila.

Dahan-dahan kong itinaas ang aking tingin mula sa sobre patungo sa kanyang mukha. Nakita ko ang kanyang mga mata—tiyak, matigas, at puno ng kumpyansa na gagawin ko ang lahat para sa perang iyon. Ito ang Lucas Monteverde na kilala ng lahat. Ang lalaking naniniwalang siya ang hari at ang lahat ay kanyang mga sakop na madaling bilhin at utusan.

Nagpakawala ako ng malalim na hininga upang pakalmahin ang aking sarili, bagama’t sa loob-loob ko ay tila may sumabog na bulkan dahil sa halo-halong emosyon na aking nararamdaman.

“Ganoon na lamang po ba, Mayor Lucas?” simula ko, ang aking boses ay mahinahon ngunit puno ng diin, sapat upang tumagos sa kanyang matigas na puso. “Ganap na ba ang inyong paniniwala na ang lahat ng bagay sa mundong ito ay nabibili ng salapi? Na dahil ako ay nagmula sa hirap, ang tanging hangad ko lamang ay ang inyong kayamanan?”

Bahagyang kumunot ang kanyang noo. Tila ba hindi niya inaasahan ang ganitong uri ng tanong mula sa akin. Sa halip na kunin ko ang inaalok niya, nanatili akong nakatayo nang tuwid, nakatingin sa kanya nang mata sa mata, na parang hindi ako natatakot sa kanyang mga banta.

“Wag mo akong paglaruan, Amara,” malamig na sagot niya, habang mas lalo pang iniaabot ang sobre sa akin, na parang ipinipilit niya ito. “Alam ko ang kahirapan. Nakikita ko ito araw-araw. At alam ko na para sa mga taong katulad mo, ang halagang ito ay parang ginto. Ito na ang iyong pagkakataon. Huwag mo itong sayangin dahil lamang sa iyong katigasan ng ulo o sa iyong mga pantasya. Kunin mo na ito at umalis ka na. Ito ang pinakamagandang alok na matatanggap mo sa buong buhay mo.”

Napapikit ako saglit at napangiti nang mapait. Ang sakit ng kanyang mga salita ay tila kutsilyong tumutusok sa aking puso, ngunit sa kabila nito, kailangan kong maging matatag. Kailangan kong ipakita sa kanya na hindi ako katulad ng iba. Na ang pagkatao ko at ang damdamin ko ay higit pa sa anumang halaga ng pera sa mundong ito.

Dahan-dahan kong itinulak ang kanyang kamay pabalik, palayo sa akin. Hindi ko kinuha ang sobre na kanina niyang ialok.

“Pasensya na po, Mayor Lucas,” matatag kong wika, habang umiiling ang aking ulo bilang pagtanggi. “Ngunit kailangan niyo pong malaman ang katotohanan. Kahit gaano pa kalaki ang halagang inyong ialok... kahit ibigay niyo pa sa akin ang buong yaman ng Occidental Mindoro... hinding-hindi ko ito tatanggapin kapalit ng aking paglisan. Dahil ang naririto ako... ay hindi dahil sa kailangan ko ng pera. Naririto ako dahil nakita ko ang isang tao na nangangailangan ng tunay na kasama. Naririto ako dahil nakita ko kayo.”

Nanlaki ang kanyang mga mata. Ang kulay tsokolateng mga mata na kanina pa puno ng kayabangan, ngayon ay unti-unting lumalawak dahil sa gulat at hindi paniniwalaan. Tila ba ang mga salitang binitawan ko ay isang bagay na kailanman ay hindi niya inasahang maririnig mula sa sinuman, lalo na mula sa isang simpleng babae na katulad ko.

“Anong kalokohan ang sinasabi mo?” garalgal na tanong niya. Ang kanyang boses ay nagsimulang manginig, nawawala na ang kanyang kumpyansa at kapangyarihan. “Huwag mong sabihing... huwag mong sabihing...”

“Hindi ko kayo ibinebenta, Mayor,” patuloy ko, habang naramdaman ko ang unti-unting pagtulo ng luha sa aking mga mata—hindi luha ng kahinaan, kundi luha ng sinseridad at wagas na damdamin. “Hindi ko kayo binibili. At higit sa lahat, hindi ko kayo nilalaro. Ang mga salitang binitawan ko kanina... ang mga sinabi kong kilala ko kayo... iyon ay pawang katotohanan. Nakikita ko kayo. Nakikita ko ang taong nakatago sa likod ng lahat ng yaman at kapangyarihang ito. At ang taong iyon... ay ang taong minahal ko higit pa sa aking sariling buhay.”

Sa isang iglap, parang nawalan siya ng lakas. Bumagsak ang kanyang kamay na may hawak na sobre, at dahan-dahan siyang umatras hanggang sa maramdaman niya ang likod ng kanyang malaking mesa. Napasandal siya rito habang nakatitig sa akin, puno ng kalituhan at sakit ang kanyang mukha.

“Bakit?” halos pabulong na tanong niya. “Bakit ako? Bakit sa dinami-dami ng tao sa mundo... bakit ako pa? Wala akong maibibigay sa’yo, Amara. Wala akong maibibigay na maayos. Ako ay... ako ay sirang-sira na. Ang aking buhay ay puno ng kasinungalingan, ng tungkulin, ng mga bagay na hindi ko kailanman ninanais. Bakit mo ako pinipilit na pumasok sa buhay mo kung kailan alam mong wala akong maibibigay na maganda sa’yo?”

Lumapit ako sa kanya nang dahan-dahan. Sa pagkakataong ito, hindi siya umatras. Hindi niya ako itinaboy. Nanatili lamang siyang nakatayo doon, tila isang napakalaking pader na matagal nang itinayo, at ngayon ay unti-unti nang gumuguho dahil sa patuloy na pagpatak ng tubig na aking ipinapakita sa kanya—ang aking wagas na pagmamahal.

“Dahil iyon ang tungkulin ng pagmamahal, Mayor Lucas,” malumanay kong sagot habang inaabot ko ang aking kamay upang hawakan ang kanyang magaspang at malamig na palad. “Ang mahalin ang isang tao hindi dahil sa kung ano ang meron siya, kundi dahil sa kung sino siya. Kahit sirang-sira pa siya... kahit puno pa siya ng sugat at pilat... ang tunay na pagmamahal ay ang kusang manatili at tumulong na buuin siya muli.”

Nang madama niya ang init ng aking kamay na humahawak sa kanya, parang doon na tuluyang sumuko ang kanyang buong pagkatao. Sa isang mabilis na galaw, ibinagsak niya ang sobre nasa mesa, at sa halip na itaboy ako, bigla niya akong hinila nang mariin palapit sa kanya at niyakap ako nang mahigpit—sobrang higpit na parang takot na takot siyang mawala ako kung bibitaw siya kahit kaunti.

Napasinghap ako sa gulat, ngunit agad ko ring ipinalibot ang aking mga braso sa kanyang matigas at malapad na likuran. Naramdaman ko ang mabilis na pagtibok ng kanyang puso sa kanyang dibdib—mabilis, magulo, at puno ng matinding damdamin. At sa aking pagkagulat, narinig ko ito. Ang tunog na akala ko ay hindi ko na kailanman maririnig mula sa kanya.

Siya ay umiiyak.

Ang lalaking kinatatakutan ng buong Occidental Mindoro. Ang lalaking kilala bilang pinakamatigas at pinakamayabang sa lahat. Ang lalaking akala ng lahat ay walang puso at walang nararamdaman. Sa oras na ito, sa loob ng kanyang pribadong opisina, habang kami ay magkayakap nang mahigpit... siya ay humahagulgol sa aking balikat.

“Patawad...” paulit-ulit na bulong niya sa gitna ng kanyang pag-iyak. Ang kanyang boses ay basag-basag, nawawala ang kanyang awtoridad at titulo. “Patawad, Amara. Patawad kung minamaliit kita. Patawad kung sinasaktan kita. Hindi ko sinasadya... Diyos ko, hindi ko sinasadya. Pero natatakot ako. Sobrang takot ako.”

Hinaplos ko ang kanyang buhok nang marahan, pilit na pinapakalma siya habang nararamdaman ko ang pagkabasa ng aking damit dahil sa kanyang mga luha.

“Alam ko po,” bulong ko pabalik. “Alam ko po, Lucas. Naiintindihan ko. Huwag na kayong magsalita. Nandito na ako. Hindi na ako aalis. Pangako.”

Bumitaw siya nang bahagya upang tumingin sa aking mukha. Ang kanyang magagandang mata ay namumula at puno ng luha, ngunit sa kabila nito, ito ang kauna-unahang pagkakataon na nakita ko ang kanyang mga mata na puno ng buhay at katotohanan. Wala nang harang. Wala nang maskara. Nakita ko na ang tunay na Lucas—ang batang natakot, ang lalaking pagod na pagod na mag-isa.

“Alam mo ba kung gaano kahirap para sa akin?” tanong niya, habang hinahaplos ang aking mukha gamit ang kanyang nanginginig na mga daliri. “Araw-araw, pinipilit kong huwag kang tingnan. Araw-araw, pinipilit kong itaboy ka, saktan ka, at paalisin ka. Dahil alam ko... alam ko na kapag hinayaan kong pumasok ka... kapag hinayaan kong makilala mo ako... magugustuhan ko ito. At kapag nangyari iyon... hindi na ako makakapagpaalam pa. Magiging ganap akong alipin sa’yo.”

Napangiti ako habang tumutulo rin ang aking mga luha. Hinawakan ko ang kanyang mukha at dinala ito nang mas malapit sa akin.

“Kung gayon ay huwag ka nang magpaalam,” bulong ko. “Dahil mula ngayon, hindi mo na kailangang mag-isa. Hindi mo na kailangang magtago.”

Sa hindi inaasahang pagkakataon, walang anu-ano niyang idinikit ang kanyang labi sa aking labi.

Ito ay hindi katulad ng anumang halik na aking na imahinasyon o nabasa sa mga kwento. Ito ay hindi malambing at dahan-dahan lamang. Ito ay halik na puno ng matinding pangangailangan, ng pagkauhaw, at ng lahat ng damdaming matagal na niyang ipinagkait sa kanyang sarili. Ito ay halik na tila ba sinusubukan niyang buuin ang kanyang sarili gamit ang aking pagkatao.

Mahigpit niyang niyakap ang aking baywang, idinikit ang aking katawan nang lubusan sa kanya, na parang nais niyang maging iisang nilalang na lamang kami. Ang bawat haplos ng kanyang kamay sa aking likuran ay puno ng pag-aari at pagmamahal. Sa bawat sandaling iyon, naramdaman ko ang lahat—ang kanyang takot, ang kanyang sakit, ang kanyang pagod, at ang kanyang wagas na pagmamahal.

Tila ba sa halik na iyon, ang lahat ng pader na itinayo niya sa loob ng maraming taon ay biglang gumuho at nawala, na parang mga buhangin na tinangay ng malakas na alon. Wala nang Mayor Lucas. Wala nang Monteverde. Wala nang yaman o kapangyarihan.

Nariyan lamang si Lucas—isang lalaking umiibig at umiinibig din.

Nang humiwalay siya sa aking mga labi, pareho kaming hingal at puno ng emosyon. Ipinatong niya ang kanyang noo sa aking noo habang nakapikit ang kanyang mga mata, tinatamasa ang kapayapaang matagal na niyang hinahanap.

“Tapos na,” bulong niya, na parang kinakausap ang kanyang sarili. “Tapos na ang pagtakbo. Hindi na ko makakapaglayo pa sa’yo, Amara. Kahit anong gawin ko... kahit anong itaboy ko sa’yo... ikaw na ang naging tadhana ko.”

Binuksan niya ang kanyang mga mata at tumitig nang diretso sa aking kaluluwa. Ang mga matang dati ay puno lamang ng lamig at kayabangan, ngayon ay puno na ng init at pag-aalaga na para lamang sa akin.

“Pero babalaan kita,” dagdag niya, na bagama’t mahina ang boses ay puno ng diin at seryosong pangako. “Ngayong nalaman mo na ang lahat... ngayong nakita mo na kung sino talaga ako... hinding-hindi na kita papayagang umalis. Hinding-hindi na kita bibitawan. Kahit ang buong mundo ang humadlang sa atin... kahit ang aking pamilya, ang aking tungkulin, o ang buong lalawigan... pipiliin kita. Sa lahat ng oras, sa lahat ng pagkakataon... ikaw ang aking pipiliin.”

Napangiti ako nang buong puso at hinalikan ko siya nang mabilis sa kanyang pisngi.

“At ako rin po,” sagot ko. “Kahit itapon mo ako, kahit ipagkaila mo ako... babalik at babalik pa rin ako sa’yo. Dahil simula pa lang noong una kitang nakita... alam ko na. Ikaw na ang aking pupuntahan. Ikaw na ang aking uuwian.”

Sa sandaling iyon, naramdaman ko ang tunay na tagumpay. Hindi dahil nakuha ko ang puso ng isang Mayor. Kundi dahil nakuha ko ang puso ng isang lalaking akala ng lahat ay walang pakialam, ngunit sa katotohanan ay siya pa ang mas nangangailangan ng pagmamahal.

Ngunit lingid sa aming kaalaman, sa labas ng pinto ng opisina, may isang pares ng mata na nakamasid. Isang pares ng mata na puno ng pagkamuhi, selos, at masamang balak. Ang nakitang paglapit at pagmamahalan na iyon ay hindi tinanggap nang maayos. Sa halip, ito ang nagsilbing mitsa upang simulan ang pinakamalaking pagsubok na dadaan sa aming pagmamahalan.

Ang pader ay gumuho na, ngunit ang mga kaaway ay nagsisimula pa lamang lumabas mula sa dilim.

Dahil sa mundong ginagalawan namin, ang pagmamahal ay hindi lamang sapat upang manatili. Kailangan itong ipaglaban o isuko.