登入
Umuulan nang malakas noong gabing iyon.
Wala akong payong. Wala rin akong pera pampamasahe. Nakaupo ako sa gilid ng kanto, yakap ang aking sarili habang pinipigilan ang pag-iyak. Hindi dahil sa lamig, kundi dahil sa mensaheng kababasa ko pa lamang: “Lyka, hindi na ito gagana. Paalam.” Si Alejandro iyon. Ang taong akala ko ay makakasama ko habambuhay. Tatlong taon kaming nagsama. Tatlong taon na inakala kong totoo ang lahat. Ngunit sa isang gabi, biglang nagbago ang lahat. Walang alitan. Walang paliwanag. Basta na lang niya akong iniwan. “Anong kasalanan ko?” bulong ko sa aking sarili habang tumutulo ang mga luha. Wala akong makuhang sagot. Makalipas ang dalawang taon, wala pa rin akong natatanggap na paliwanag. Ngayon, dalawampu’t limang taong gulang na ako. Nagtatrabaho ako bilang tindera sa isang mall. Maliit ang aking kinikita, ngunit sapat ito pambili ng gamot ni Ina at pambayad sa pag-aaral ng aking nakababatang kapatid. “Lyka! May customer!” sigaw ni Ate Mila, ang aking katrabaho sa tapat ng tindahan. “Pupunta na po agad!” sagot ko. Mabilis akong tumayo at pinunasan ang pawis sa aking noo. Wala akong panahong malungkot. Kailangang magpatuloy ang buhay. Habang inaayos ko ang mga nakasabit na damit, narinig ko ang isang pamilyar na tinig sa aking likuran. Malamig. Mahina. Ang tinig na matagal ko nang pilit na kinalilimutan. “Mayroon ba kayong ganito na sukat na katamtaman?” Hindi ako lumingon agad. Parang nanigas ang aking katawan sa kinatatayuan ko. Imposible na ito. Dalawang taon na ang lumipas. Bakit ngayon pa siya muling magpapakita? Ngunit nang lumingon ako, doon ko siya nakita nang malinaw. Si Alejandro Bauer. Mas matangkad na siya ngayon. Mas seryoso at matalim ang kanyang tingin. Nakasuot siya ng itim na amerikana, tila kagagaling lamang sa isang mahalagang pagpupulong. Hindi na siya ang Alejandro na laging nakangiti at mahilig magbiro noong kami ay magkasama pa. “Hindi mo na ako nakikilala?” tanong niya nang walang emosyon sa kanyang mukha. “…Kilala pa rin kita,” sagot ko habang bahagyang nanginginig ang aking tinig. “Ngunit wala na tayong dapat pag-usapan.” Bahagyang tumaas ang kanyang kilay. “Talaga? Kahit ang bagay na ito?” Inilapag niya sa ibabaw ng tapatang paninda ang isang larawan. Medyo luma na ito. Makikita doon ako, siya, at ang aming mga magulang sa aming likuran. Masaya kaming nakangiti sa harap ng kamera. Sa likod ng larawan ay may nakasulat na: “Para sa kasal ng aming mga anak. Lyka at Alejandro. Taong 2015.” Nanlaki ang aking mga mata sa gulat. “Anong ibig sabihin nito—” “Noong mga bata pa tayo, napagkasundo na tayo ng ating mga magulang, Lyka,” paliwanag niya nang dahan-dahan, na tila may bigat ang bawat salitang binibitawan. “Sa loob ng dalawang taon, hinanap kita. At ngayong natagpuan na kita, sasabihin mo pa ring wala na tayong dapat pag-usapan?” Hindi ako makahinga nang maayos. Napagkasundo? Hinahanap niya ako? “May pagkakamali dito,” sagot ko habang umiiling. “Hindi ako ang babaeng tinutukoy mo.” Tumahimik siya sandali. Tiningnan niya ako mula ulo hanggang paa, parang sinusuri kung nagsasabi ba ako ng totoo. “Sinabi ng iyong pinsan sa aking pamilya na siya ang Lyka na nakatakda sa akin. Kaya kita iniwan noong nakaraang dalawang taon. Inakala kong niloloko mo lamang ako.” Para akong binuhusan ng nagyeyelong tubig sa narinig ko. Ang aking pinsan. Si Trixie. Kaya pala. Kaya bigla na lamang siyang nawala nang walang paalam. Kaya hindi ako nakatanggap ng anumang paliwanag. “Alejandro, hindi ko ito alam—” “Alam ko na ngayon ang katotohanan,” putol niya sa aking sasabihin. “At hindi na kita bibitawan muli.” Lumiko siya at umalis, naiwan akong nakatayo at nanginginig habang hawak ang larawan. Nang makauwi ako sa aming tahanan, hindi ako makatulog. Hinawakan ko nang mahigpit ang larawan. Walo taong gulang pa lamang ako noong ito ay kinunan. Si Alejandro naman ay sampu. Halos hindi ko na matandaan ang pangyayaring iyon, ngunit malinaw sa aking alaala ang ugali ni Trixie, na laging nasa tabi ko noon. Kaya pala sa tuwing may pangangailangan ako, may tumutulong nang hindi ko nalalaman kung sino. Kaya sa mga panahong halos sumuko na ako, may darating na pagkakataong makapagtrabaho o may nakalalagay na pera sa labas ng aming pinto. Lagi siyang nariyan. Ang mga pagkakataong madalas kaming magkita ay hindi sadyang pangyayari lamang. Si Alejandro ang gumagawa ng lahat ng iyon. Ngunit paano ko haharapin ang isang taong naging dahilan ng matagal kong pagdurusa? Paano ko muling pagkakatiwalaan ang aking puso sa kanya? Kinabukasan, naghihintay na siya sa labas ng pasukan ng mall kung saan ako nagtatrabaho. May hawak siyang isang maliit na kahon. “Ito ay para sa iyo,” sabi niya. “Hindi ako aalis hangga’t hindi mo ito binubuksan.” Tiningnan ko siya nang mabuti. May bakas ng pagod sa kanyang mukha, ngunit may kislap ng pag-asa sa kanyang mga mata. Dahan-dahan kong binuksan ang kahon. Isang simpleng pulseras na pilak ang nasa loob. May nakaukit dito: L at A. Taong 2015. “Ito ang pangako ko noong mga bata pa tayo,” paliwanag niya. “Na hahanapin kita, at balang araw ay magiging mag-asawa tayo.” “Ngunit huli na ang lahat, Alejandro,” bulong ko nang may halong lungkot. “Nasaktan mo na ako nang labis.” Tumango siya bilang pagsang-ayon. “Alam ko iyan. Kaya simula ngayon, ako naman ang magpapatunay kung bakit hindi mo dapat ako palayain muli.” ANG NAKARAAN (Taong 2015) “Lyka! Halika rito!” sigaw ng isang batang lalaki habang pinupunasan ang putik sa kanyang tuhod. Ako ang tinatawag niya, at siya naman ay si Alejandro. Magkatabi lamang ang aming mga bahay sa probinsya noon. Ang kanyang ama ay matalik na kaibigan ng aking ama. Minsan lamang sa isang taon kaming nagkikita, ngunit tila matagal na kaming magkakilala. “Dali, lumayo ka nang kaunti sa tabi ng ilog! Baka madulas ka at malunod!” paalala niya habang itinutulak ako nang bahagya palayo sa tubig. “Hindi ako malulunod! Marunong akong lumangoy!” sagot ko sabay tawa. Sa ilalim ng malaking puno ng mangga, nakaupo ang aming mga magulang. Masaya silang nagkukuwentuhan at umiinom ng malamig na katas ng niyog. Hindi ko maintindihan noon kung bakit bigla silang tumigil sa kanilang usapan at tinawag kaming dalawa. “Lyka, Alejandro, lumapit kayo rito,” utos ni Tita Elena, ang ina ni Alejandro. Lumapit kami nang maingat. May hawak siyang maliit na pulseras na gawa sa pilak. May nakaukit dito ang mga letrang L at A. “Mula ngayon, kayo ang magiging matalik na magkaibigan habambuhay,” sabi ng aking ama. “Kapag kayo ay lumaki na, kayo ang mag-aalagaan at magtutulungan sa anumang pagsubok.” Walo taong gulang pa lamang ako noon, kaya hindi ko lubos na naintindihan ang ibig sabihin ng kanilang mga sinabi. Ngunit tinanggap ko ang pulseras at isinuot ito sa aking pulso. “Sige po,” sagot ko nang masaya. “Matalik kaming magkaibigan ni Alejandro.” Nagtawanan ang lahat ng matatanda. Si Alejandro naman ay nanatiling seryoso. Kinuha niya ang aking kamay at mariing sinabi: “Hindi lamang magkaibigan. Kayo ang makakasama ko magpakailanman.” Hindi ko alam noon kung gaano katotoo ang kanyang sinabi. Ngunit ang mga salitang iyon ay malinaw kong naaalala ngayon, makalipas ang dalawang taon mula noong iniwan niya ako. Habang naglalakad ako pauwi, nananatiling basa ang aking buhok dahil sa ulan kanina. Hindi ko matukoy kung ano ang nararamdaman ko. Galit ba ako? Oo. Sa loob ng dalawang taon, araw-araw akong nagtanong kung ano ang aking pagkukulang. Araw-araw akong gumigising na may luha sa aking mga mata dahil sa kawalan ng kasagutan. Nagulat ba ako? Oo. Hindi ko inakalang may kasunduan pala ang aming mga magulang. At hindi ako ang babaeng ipinakilala ni Trixie sa kanila. Ngunit may bahagi pa rin ng aking puso na nakaramdam ng kagalakan. Dahil kung totoo ang kanyang sinabi, ibig sabihin ay hindi niya ako basta-basta iniwan. Ibig sabihin ay may dahilan ang kanyang pag-alis. Ngunit bakit ngayon pa lamang niya nalaman ang katotohanan? Bakit hindi niya ako kinausap agad? Bakit hinayaan niyang maniwala akong ayaw na niya sa akin? Huminto ako sa tapat ng aming munting bahay. Maliit ito at luma, ngunit dito ako lumaki at natuto. Mula sa loob, naririnig ko ang ubo ni Ina. Hindi ko pwedeng isipin muna si Alejandro. Kailangan kong kumita ng pera. Kailangan kong alagaan ang aking pamilya. Hindi ako pwedeng maging mahina muli. Ngunit nang hawakan ko ang pulseras na nasa aking bulsa, tila may humihila sa aking puso pabalik sa kanya. “Magpakailanman,” ang kanyang pangako noong bata pa kami. Totoo pa ba ang pangakong iyon hanggang ngayon? Sa isang marangyang tirahan sa lungsod ng Makati, nakaupo si Trixie sa malambot na sopa. Hawak niya ang isang basong may lamang inuming alak. Nakasindak ang telebisyon sa kanyang harapan, ngunit hindi naman ito ang kanyang pinapakinggan. May kumatok sa pinto at pumasok si Marco, ang kanyang kasintahan. “Maayos ka ba?” tanong nito. “Oo, maayos lang ako,” sagot ni Trixie, ngunit halatang nanginginig ang kanyang mga kamay. Dalawang taon na ang nakalipas. Dalawang taon na mula noong sinabi niya kay Ginoong Bauer na siya ang Lyka na nakatakda kay Alejandro. Ginawa niya ito dahil matagal na niyang hinahangad si Alejandro mula pa noong sila ay mga bata pa. Inakala niya na kapag nakuha niya ang pagtingin ni Alejandro, magiging maayos na ang lahat. Ngunit hindi iyon nangyari. Sa tuwing magkakasama sila, laging may ibang hinahanap si Alejandro. Laging may tanong na hindi niya masagot. “Marco, natatakot ako,” bulong ni Trixie nang mahina. “Bakit? Nakuha mo naman na siya, hindi ba?” “Ngunit hindi naman ako ang mahal niya. At ngayon… nakita na niya ang tunay na Lyka.” Mahigpit niyang hinawakan ang basong hawak niya, halos madurog ito sa kanyang mga kamay. “Hindi ko hahayaang agawin niya muli si Alejandro sa akin.” (Pagbabalik sa Kasalukuyan – Gabi) Hindi ako makatulog sa buong gabi. Nakabukas ang bintana ng aking silid at naririnig ko pa rin ang patak ng ulan. Bumangon ako at muling tiningnan ang pulseras na hawak ko. L at A. Taong 2015. Kung totoo ang lahat ng sinabi ni Alejandro, ibig sabihin ay matagal na pala niya akong hinahanap. Ibig sabihin ay ako ang tunay na hinahanap ng kanyang puso, at hindi si Trixie. Ngunit paano ko muling paniniwalaan ang kanyang mga salita? Paano ko ibibigay muli ang aking tiwala sa taong minsang nagdulot ng matinding sakit sa aking puso? Kinabukasan, tumunog ang aking telepono. Hindi ko agad alam kung sasagutin ko ito o hindi. “Si Alejandro ito,” rinig ko ang kanyang tinig sa kabilang linya. “Gusto kitang makausap ngayon. Kailangan nating pag-usapan ang buong katotohanan.”Kinabukasan, maaga pa lamang ay gising na ako. Hindi dahil kailangang pumasok sa trabaho, kundi dahil hindi ako makatulog nang maayos. Ang mga pangyayari kagabi ay tila gumugulo sa aking isipan—ang katotohanang ibinunyag ni Alejandro, ang susing ibinigay niya, at ang tanong kung dapat ko ba talagang paniwalaan ang lahat ng ito.Nang bumaba ako sa sala, nadatnan ko si Mama na nakaupo sa may bintana. Hawak niya ang isang basong mainit na tubig, at ang kanyang mga mata ay nakatingin sa malayo.“Maaga ka rin, anak,” bati niya nang mapansin akong lumapit.“Opo, Ma. Hindi po ako makatulog nang mahimbing,” sagot ko habang umuupo sa tabi niya.Tumingin siya sa akin nang may pagmamahal at pag-unawa. “May pinagdadaanan ka, ‘no? Mula noong nakaraang mga araw, iba ang iyong tingin at kilos. Kung may nais kang ikuwento, handa akong makinig.”Napabuntong-hininga ako. Paano ko ipapaliwanag ang lahat? Ang tungkol sa kasunduan noong bata pa kami, ang panloloko ni Trixie, at ang pagbabalik ni Alejandro
Alas-sais ng gabi. Nasa loob na ako ng Cafe Luna.Pinili ko ang pinakasukong mesa sa gilid. Malayo sa ibang tao, malayo sa ingay ng paligid.Alam kong hindi ako dapat naririto. Sa loob ng dalawang taon, pilit kong pinigilan ang sarili kong hanapin siya. Sa loob ng mahabang panahon, nagpanggap akong maayos ang lahat at nakalimutan ko na siya.Ngunit ngayon, narito pa rin ako. Sinabi niya na ito ay isang pagkakataon lamang, at matapos ang usapan ay hindi na niya ako guguluhin pa.“Sabi mo nga,” bulong ko sa aking sarili habang hawak ang basong malamig na inumin na hindi ko pa man nahahawakan upang inumin.Biglang bumukas ang pinto ng kainan.Pumasok si Alejandro.Suot pa rin niya ang kanyang itim na amerikana, tila kagagaling lamang sa kanyang trabaho. Ngunit ang kanyang mga mata ay nakatuon agad sa akin. Hindi siya lumingon sa iba, parang ako lamang ang tao sa buong lugar na iyon.Umupo siya sa tapat ko nang hindi na nagtatanong pa.“Huli ba ako?” tanong niya nang mahinahon.“Hindi,” s
Maaga akong pumasok sa mall kinabukasan. Bago pa man sumikat nang husto ang araw ay nasa aking pwesto na ako. Ang hangarin ko ay iwasan si Alejandro hangga’t maaari. Nais kong magpanggap na parang walang naganap na usapan noong nakaraang gabi, na parang hindi ko siya muling nakita matapos ang mahabang panahon ng pagkawala niya.Ngunit sa kabila ng pilit kong pagkalimot, hindi ko magawa.Habang maingat kong inaayos ang mga nakasabit na damit sa estante, paulit-ulit na umuugong sa aking isipan ang kanyang mga sinabi: “Sa loob ng dalawang taon, hinanap kita.”Hinanap? Ako?Mapakla akong napangiti nang tahimik. Minsan ay tinatanong ko sa aking sarili kung ako ba ay nagiging bulag o manhid. Paano niya ako hahanapin kung siya mismo ang kusang lumayo at iniwan akong walang paalam? Paano niya sasabihing hinahanap niya ako gayong ako naman ang matagal na nagtatanong kung nasaan siya at kung bakit niya ako tinalikuran?“Lyka, maayos ka lang ba?” tanong ni Ate Mila nang mapansin ang malalim na p
Umuulan nang malakas noong gabing iyon.Wala akong payong. Wala rin akong pera pampamasahe.Nakaupo ako sa gilid ng kanto, yakap ang aking sarili habang pinipigilan ang pag-iyak. Hindi dahil sa lamig, kundi dahil sa mensaheng kababasa ko pa lamang:“Lyka, hindi na ito gagana. Paalam.”Si Alejandro iyon. Ang taong akala ko ay makakasama ko habambuhay.Tatlong taon kaming nagsama. Tatlong taon na inakala kong totoo ang lahat. Ngunit sa isang gabi, biglang nagbago ang lahat. Walang alitan. Walang paliwanag. Basta na lang niya akong iniwan.“Anong kasalanan ko?” bulong ko sa aking sarili habang tumutulo ang mga luha.Wala akong makuhang sagot.Makalipas ang dalawang taon, wala pa rin akong natatanggap na paliwanag.Ngayon, dalawampu’t limang taong gulang na ako. Nagtatrabaho ako bilang tindera sa isang mall. Maliit ang aking kinikita, ngunit sapat ito pambili ng gamot ni Ina at pambayad sa pag-aaral ng aking nakababatang kapatid.“Lyka! May customer!” sigaw ni Ate Mila, ang aking katrabah







