CHAPTER EIGHT

THIRD PERSON:

Makalipas ang ilang sandali, marahang gumalaw ang mga daliri ni Liam at unti-unti niyang iminulat ang kanyang mga mata habang mahina at paos niyang tinawag,

“A... Ate,” dahilan upang agad na mapalingon si Sera at mabilis na lumapit sa kama upang marahang hawakan ang malamig nitong kamay.

“Nandito lang si Ate.”

Bahagyang ngumiti si Liam ngunit kapansin-pansin ang lungkot sa kanyang mga mata habang matagal siyang nakatingin sa mukha ng kanyang ate, na para bang may gusto siyang sabihin ngunit natatakot siyang bigkasin, kaya mahina niyang sinabi,

“Ate...” at nang sumagot si Sera ng

“Mmm?” ay agad niyang idinugtong,

“Pa-sensya ka na,” nanghihinang sabi ni Liam na ikinatigilan naman ni Sera.

“Ha?”

"Pasensya ka na ate..." mahina niyang sambit, puno ng pagsisisi. "Dahil sa akin... palagi kang pagod. Dahil sa akin... wala ka nang pahinga. Dahil sa akin..." Naputol ang kanyang mga salita habang pilit niyang nilulunok ang sakit at konsensya na matagal na niyang kinikimkim.

"Palagi kang umiiyak."

Nakatingin lamang si Liam sa kanyang ate. Kitang-kita niya ang labis na pagod sa mukha nito, ang namumugto nitong mga mata, ang pilit na ngiting itinatahi sa kabila ng sakit, at ang katawan nitong halos wala nang lakas dahil sa walang tigil na pagsasakripisyo para sa kanya. Bawat bakas ng pagod na nakikita niya ay tila unti-unting dumudurog sa kanyang puso.

"Ate..." mahina niyang tawag, halos paos na ang boses.

"Hindi ko na gustong makita kang umiiyak. Hindi ko na rin gustong makita kang nahihirapan."

Huminto siya sandali habang pilit na pinipigilan ang pag-agos ng kanyang mga luha.

"Bata pa lang ako... pero alam kong sobrang hirap na hirap ka na."

Napayuko siya at mahigpit na napisil ang kumot na kanyang hawak.

"Araw-araw kang nagpapagod. Halos hindi ka na nagpapahinga... lahat ng iyon para lang sa'kin."

Muli siyang tumingin sa kanyang ate, bakas sa kanyang mga mata ang matinding lungkot at pagsisisi.

"Ayoko nang makita kang unti-unting nauubos dahil sa akin, Ate..."

Napailing si Sera at agad na pinunasan ang mga luhang patuloy na umaagos.

"Huwag..." mahina niyang pakiusap, tila ayaw nang marinig ang mga salitang alam niyang dudurog sa kanyang puso.

Ngunit hindi na tumigil si Liam.

"A-Ate..." mahina niyang tawag, halos pabulong na lamang.

Hirap siyang huminga bago muling nagsalita.

"Na... naririnig kita..." saglit siyang napapikit. "...kapag... umiiyak ka... sa gabi."

Napalunok siya at bahagyang ngumiti, ngunit bakas sa kanyang mukha ang lungkot at panghihina.

"A-Akala mo... tulog na ako..." mahinang sabi niya habang hinihingal. "...pero... gising pa ako ate."

Sandali siyang tumigil upang makahinga bago muling nagsalita.

"N-Nakikita rin kita..." bahagya siyang napangiwi. "...na umaalis... nang madaling-araw..."

"...t-tapos... uuwi ka na lang... kapag gabi na."

Nangilid ang kanyang mga luha.

"P-Pagod na... pagod ka na..." nanginginig niyang sambit. "...pero... hindi ka... nagrereklamo."

Napahinto na naman siya at ilang beses na huminga bago ipinagpatuloy ang sasabihin.

"M-Minsan..."

"...hindi ka pa... kumakain..."

"...b-basta... masiguro mo lang..."

"...na may pagkain ako."

Mahina siyang napaiyak.

"A-Ate..." basag ang boses niyang tawag. "...a-ayoko na... na ikaw ang... nahihirapan... dahil sa akin."

Tumingin siya kay Sera na may namumuong luha sa mga mata.

"Akala mo hindi ko napapansin... pero alam ko ang lahat ng sakripisyo mo para sa'kin, Ate. Kaya ang pinakamasakit para sa'kin... ay ang makita kang unti-unti nang nauubos dahil lang gusto mo akong iligtas."

Tuluyan nang napahagulhol si Liam. Halos hindi na niya maituloy ang kanyang mga salita dahil sa matinding pag-iyak.

"Ate..." umiiyak niyang tawag. "Pagod ka na... dahil sa akin."

Pilit niyang pinahid ang mga luhang walang tigil sa pag-agos.

"Hindi ako magagalit kung... kung gusto mo nang tumigil."

Huminga siya nang malalim, ngunit lalo lamang siyang nasamid sa sariling hikbi.

"Sobra na... sobra na ang lahat ng ginagawa mo para sa'kin."

Parang may kung anong malakas na sumabog sa dibdib ni Sera sa bawat salitang narinig niya.

"Liam..." mariin niyang tawag, nanginginig ang kanyang boses.

Ngunit hindi na napigilan ng bata ang lahat ng matagal na niyang kinikimkim.

"Baka... baka mas magiging masaya ka kung wala ka nang aalagaan..."

Hindi na niya natapos ang kanyang sasabihin.

"Tama na!"

Halos mapasigaw si Sera.

Napaatras si Liam sa sobrang gulat. Nanlaki ang kanyang mga mata at agad na muling napaiyak. Hindi niya kailanman narinig ang kanyang ate na magsalita nang ganoon kalakas.

Nanginginig ang buong katawan ni Sera habang walang tigil ang pag-agos ng kanyang mga luha.

"H-Huwag... huwag na huwag mong sasabihin 'yan!" halos pasigaw niyang sabi. "Huwag mong isipin kahit kailan na pabigat ka sa akin!"

Napahawak siya sa magkabilang balikat ni Liam at mahigpit itong niyakap, na para bang natatakot siyang mawala ito anumang sandali.

"Ikaw ang dahilan kung bakit patuloy akong lumalaban. Kahit gaano ako mapagod... kahit ilang beses akong madapa... hinding-hindi kita susukuan."

Lalong humigpit ang yakap ni Sera habang kapwa sila umiiyak.

"Kaya huwag mo nang uulitin ang mga salitang iyon... dahil mas gugustuhin kong ako ang mahirapan habang buhay kaysa dumating ang araw na wala ka na sa tabi ko."

Nanginig ang buong katawan ni Sera habang sunod-sunod na bumagsak ang kanyang mga luha.

"Hinding-hindi mo na uulitin ang mga salitang 'yan!" halos pasigaw niyang sambit habang mahigpit na hinahawakan ang magkabilang balikat ng kapatid. "Naririnig mo ba ako? Hindi mo ako pwedeng iwan!"

Tuluyan na ring napahagulhol si Liam.

"P-Pero, Ate..."

"Hindi!" mariing putol ni Sera habang paulit-ulit na umiiling.

"Hindi ka pabigat! Hinding-hindi ka naging pabigat sa akin!"

Mas lalo niyang hinigpitan ang pagkakahawak sa magkabilang balikat ni Liam, na tila natatakot siyang mawala ito anumang oras.

"Tumingin ka sa akin."

Dahan-dahang itinaas ni Liam ang kanyang ulo. Punong-puno ng luha ang kanyang mga mata habang nanginginig ang kanyang mga labi.

Hindi nag-atubiling sinalubong ni Sera ang kanyang tingin.

"Kung kailangan kong magtrabaho nang sampung beses sa isang araw..."

"Gagawin ko."

"Kung kailangan kong mapagod hanggang sa halos wala na akong lakas..."

"Kakayanin ko."

Humugot siya ng nanginginig na hininga bago muling nagsalita.

"Kung kailangan kong isakripisyo ang lahat ng mayroon ako..."

"Gagawin ko 'yon nang walang pag-aalinlangan."

Napaiyak siya nang mas malakas habang marahang hinaplos ang mukha ng kanyang kapatid.

"Dahil ikaw ang kapatid ko, Liam. Ikaw ang natitira kong pamilya... at walang kahit anong hirap o sakit ang makakapagpabago roon."

Yumuko siya at idinikit ang kanyang noo sa noo ng bata.

"Kaya huwag na huwag mong sasabihin na mas magiging masaya ako kapag wala ka. Dahil ang totoo..." naputol ang kanyang boses sa paghikbi, "ikaw ang dahilan kung bakit kinakaya kong mabuhay araw-araw."

Mahigpit na niyakap ni Sera ang kanyang kapatid, na para bang natatakot siyang mawala ito sa oras na lumuwag ang kanyang pagkakayakap.

Nanginginig ang buo niyang katawan habang patuloy na pumapatak ang kanyang mga luha sa balikat ni Liam.

"Kaya huwag na huwag mong sasabihin na mas mabuti pang sumuko ka," umiiyak niyang sambit. "At huwag na huwag mong iisipin na mas magiging masaya ako kapag wala ka."

Bahagya siyang lumayo upang mahawakan ang mukha ng kapatid, saka niya ito tinitigan nang diretso sa mga mata.

"Dahil kasinungalingan 'yon."

Naputol ang kanyang boses sa paghikbi bago niya muling ipinagpatuloy ang kanyang sinabi.

"Kapag nawala ka..." nanginginig niyang bulong, "...wala na ring matitira sa akin."

"Ikaw na lang ang pamilya ko, Liam. Ikaw ang dahilan kung bakit bumabangon pa rin ako sa araw-araw. Kahit gaano kahirap ang buhay, kinakaya ko dahil alam kong hinihintay mo akong makauwi."

Muli niya itong niyakap nang buong higpit, tila ayaw na niya itong pakawalan kahit kailan.

"Kaya huwag mo akong iiwan... pakiusap."

Sa mga salitang iyon, tuluyan nang napahagulhol si Liam.

Mahigpit din niyang niyakap ang kanyang ate habang walang tigil ang pag-agos ng kanyang mga luha.

"Sorry, Ate..." umiiyak niyang bulong. 

Habang si Alex naman ay tahimik lamang na nakatayo sa gilid ng hospital bed, hindi niya napigilang mamasa ang kanyang mga mata habang pinagmamasdan ang magkapatid.