Chapter 4: The Secretary Who Left Without Looking Back

"Ah—" kalmadong sagot ni Liza, tila wala lang sa kanya ang lahat.

Ngunit bago pa siya makatalikod, muling nagsalita si Roxanne Dela Cruz, ang Direktor ng Sekretariat.

"Liza, hindi ka ba talaga marunong magtrabaho nang maayos? Trabaho lang naman ang usapan dito, pero ano 'to? Puro papansin kay President Hugo?"

Huminto ito sa harap ni Liza, nakapamaywang, ang tono puno ng panlalait.

"Sa loob ng limang taon, kung anu-ano na ang ginawa mo para mapansin ka niya — pero hindi ka man lang niya tinapunan ng tingin."

Ngumisi siya. "At ngayon ano? Nagpapaka-inosente ka? Nagpapaka-'wala akong alam'? Akala mo ba mapapansin ka niya sa gan'yan? Mas lalo ka lang mapapahiya."

Humakbang ito palapit, mas lalong matalim ang tingin. "Alam mo dapat ang totoo, Liza. Si Mrs. Hugo — si Wendy Sison — ang matagal nang laman ng puso ni President Hugo. Ikaw? Wala ka kahit anino niya."

Sa puntong 'yon, biglang nanigas si Liza. Wendy Sison. Mrs. Hugo.

Napahawak siya bigla sa braso ni Roxanne. "Si Mrs. Hugo... si Wendy Sison... asawa ni Hugo?"

Natigilan si Roxanne, saka bahagyang ngumisi nang may pang-aasar. "Hindi mo alam? O nagkukunwari ka lang? Si Wendy Sison ay hipag ni Mr. Hugo. Lahat sa kumpanya alam 'yan. Kaya huwag kang magpanggap na may alam ka pa. Hindi ka niya kailanman papansinin. Kahit kailan."

Ngunit habang patuloy ang pananalita niya, may mga yabag na paparating sa hallway.

Si Hugo Yañez, kasama ang assistant niyang si Marco Cruz. Narinig nila ang buong pag-uusap. Bahagyang kumunot ang noo ni Marco. Masyadong matapang ang mga sinasabi ni Roxanne, pero wala siyang lakas ng loob na sumabat — lalo na't si Wendy ang usapan.

Alam ng buong kumpanya kung gaano kalalim ang puwang ng babaeng 'yon sa buhay ni Hugo. Kahit sino'y natatakot mag-alsa laban sa mitolohiyang 'yon.

Tahimik lang na nagpatuloy si Hugo sa paglalakad. Hindi siya tumigil, hindi rin nagsalita.

"Have Secretary Liza bring me coffee. Freshly brewed."

Biglang wika niya habang papasok na sa elevator.

Natigilan si Marco. "Po?" Hindi ba kakaiba 'yon? Alas-nueve pa lang, at hindi na umiinom ng kape si Hugo pagkatapos noon — sinasabi ng lahat.

Pero wala nang paliwanag si Hugo. Pumasok na siya sa loob.

Napabuntong-hininga si Marco. "Ang boss talaga..." bulong niya habang bumabalik.

Samantala, si Roxanne ay patuloy pa ring nagsasalita, pero naputol nang may kumatok.

Si Marco. "Secretary Liza, pinapapunta ka ni Mr. Hugo. Kape raw."

Ngumiti si Liza nang pilit. "Right away."

Pagkaalis ni Marco, agad na nanigas ang mukha ni Liza. Tinignan niya si Roxanne. "Sino nga ikaw?"

Nanlaki ang mata nito. "Anong sinasabi mo? Ako si Roxanne Dela Cruz — Direktor ng Sekretariat. Ikaw ang subordinate ko!"

Tumango lang si Liza, parang walang emosyon. "Ah."

Kinuha niya ang bag at coat. "Director Roxanne, aalis na ako. Pakigawa na lang po ng kape at dalhin kay President Hugo."

Natigilan si Roxanne. "Ha?!"

Ngumiti lang si Liza. "May taxi na po akong hinihintay sa baba."

At ganoon lang, umalis siya, parang wala siyang pakialam sa gulo na naiwan niya sa likod. Sa loob ng ilang segundo, napahawak sa ulo si Roxanne sa sobrang galit.

"SIYA PA TALAGA ANG UUTOS SA AKIN?!"

Tumakbo siya papuntang pantry, nag-aalab ang dibdib.

Sa loob ng limang taon, si Liza ang gumagawa ng kape ni Hugo. Hindi man ito opisyal na utos, alam iyon ng lahat. At sa bawat pagkakataon, si Liza ang palaging tinatawag ni Hugo. Kaya kahit anong inggit ang naramdaman ni Roxanne dati, hindi niya kayang agawin ang pwestong 'yon.

Ngunit ngayon — iniwan na ni Liza ang trabaho na 'yon. At iyon ang lalong nagpagalit sa kanya. Mabilis niyang ginawa ang kape — tatlong buwan niyang pinag-aralan ang timplang akala niya'y magpapahanga kay Hugo.

Ngiti ang suot niya habang iniabot 'yon.

Sa opisina, tinanggap ni Hugo Yañez ang kape. Bahagyang kumunot ang noo niya nang makita si Roxanne. "Bakit ikaw?"

Ngumiti si Roxanne, halatang pilit ang lambing sa boses. "Mr. Hugo, ito po ang kape ninyo. Matagal ko po itong pinag-aralan — tatlong buwan po."

Tahimik si Hugo. Inamoy niya ang kape. Mataas ang kalidad. Halatang maingat ang pagkakagawa.

Ngunit sa halip na uminom, ibinaba niya ito. "Sinong nagsabi sa'yo na mag-aral ka ng ganito?"

Natigilan si Roxanne. Hindi 'yon ang reaksyong inaasahan niya. Akala niya, papurihan siya. Akala niya, mapapalitan niya si Liza.

Sa labas, nakikinig si Marco, tahimik. "Mr. Hugo..." maingat niyang sabi, "baka po mas mabuting si Secretary Liza na lang ang tawagin niyo ulit. Alam niya po kasi ang gusto ninyo."

Ngunit biglang nanigas ang galaw ni Hugo. Kumapit ang hawak niyang ballpen sa papel — halos mabasag.

"Secretary Liza... umalis na?"

Tumango si Marco. "Po."

Sandaling katahimikan. Pagkatapos, malamig na tawa ang lumabas kay Hugo.

"Marco."

"Opo, sir?"

"May pinagbabasa ka ba noong bata ka?"

"Po?"

"Coal briquettes."

Natigilan si Marco. "Ah... opo, sir. Noong bata po ako sa probinsya..."

Hindi na siya pinatapos ni Hugo. "Kung bored ka, linisin mo muna ang buong bodega ng uling bago ka bumalik sa trabaho."

Napatigil si Marco. Hindi niya alam kung matatawa o matatakot. Sa loob ng opisina, si Roxanne ay lumabas na halos mawasak ang pride.

At sa buong kumpanya, kumalat agad ang bulong — hindi pumalakpak si Hugo sa kape. At lalong hindi siya natuwa.

Samantalang si Liza... wala na sa building.