MasukAng graduation day ay dapat masaya. Dapat puno ito ng tawanan, iyakan ng katuwaan, at ang matamis na lasa ng tagumpay matapos ang ilang taong pagpupuyat sa ibabaw ng makakapal na codals. Pero habang sinusuot ko ang itim na toga sa harap ng salamin, wala akong ibang maramdaman kundi ang bigat sa aking dibdib.
"Danah, anak, napakaganda mo sa suot mo," sabi ni Mama habang inaayos ang kulyar ng toga ko. "Sabi ko na nga ba, magiging ganap na abogado ang anak ko." Pilit akong ngumiti sa repleksyon ni Mama sa salamin. "Hindi pa po, Ma. Review pa po para sa Bar." "Sus, ikaw pa ba? Top 1 ka nga sa batch niyo, 'di ba?" pagmamalaki niya. Iyon na nga ang problema. Kahit ako ang Top 1 ng aming unibersidad, kahit ako ang may pinakamataas na GPA sa buong College of Law, ang pakiramdam ko ay palaging may kulang. Parang may isang malaking batik sa record ko na hindi mabura-bura. At ang batik na iyon ay may pangalan—Lucas Sebastian Salazar. Ang graduation ceremony ay ginanap sa isang malaking convention center kung saan nagsama-sama ang iba't ibang unibersidad para sa isang joint recognition ng mga top achievers sa buong probinsya. Iyon ang huling bagay na gusto kong maranasan. Ang makasama sa isang kwarto ang taong sumira sa huling taon ko sa law school. Habang naglalakad kami patungo sa aming mga upuan, rinig na rinig ang ingay ng mga silya at ang masayang tugtog ng banda. Pero sa paningin ko, ang lahat ay tila naka-slow motion. Ang mga itim na toga na suot namin ay tila mga aninong naglalakad. Ang bawat hakbang ko ay puno ng galit na hindi ko maipaliwanag. Galit sa pagkatalo, galit sa sarili ko dahil hinahayaan kong maapektuhan ako, at galit sa lalaking iyon na kahit kailan ay hindi nawala sa isip ko. "Danah, look! Sila Lucas oh, sa kabilang row lang!" bulong ni Mia habang hinihila ang laylayan ng toga ko. Hindi ko na kailangang hanapin. Ramdam ko na ang presensya niya bago ko pa man siya makita. Naroon siya, ilang upuan lang ang layo sa amin. At gaya ng inaasahan, kahit sa ilalim ng simpleng itim na toga, lumilitaw pa rin ang kaniyang aura. Nakikipagtawanan siya sa kaniyang mga kaklase, tila walang paki-alam sa mundo. Nang magsimula ang programa, isa-isang tinawag ang mga summa cum laude at top students ng bawat school. Noong tinawag ang pangalan ko, malakas na palakpakan ang bumalot sa hall. Umakyat ako sa stage nang may taas-noo, hawak ang aking medalya. Pero bago ako bumaba, hindi ko napigilang sulyapan ang pwesto nila Lucas. Nagtagpo ang mga mata namin. Sa gitna ng libu-libong tao, parang kaming dalawa lang ang naroon. Hindi siya pumalakpak. Nakatingin lang siya sa akin nang seryoso, bago unti-unting lumabas ang isang maliit na smirk sa kaniyang mga labi. It was that same look. Ang tingin na nagsasabing kahit anong taas ng narating ko, talo pa rin ako sa paningin niya. Bumaba ako ng stage na nanginginig ang mga tuhod. Hindi ito dahil sa kaba, kundi dahil sa purong poot. Pagbalik ko sa upuan ko, hindi ko na narinig ang susunod na mga speech. Ang tanging naririnig ko ay ang mabilis na tibok ng puso ko at ang boses ni Lucas sa isip ko. Matapos ang seremonya, nagkaroon ng picture taking sa labas ng hall. Lahat ay masaya, naghahagis ng mga graduation caps, nag-aabutan ng bulaklak. Habang abala ang pamilya ko sa pakikipag-usap sa ibang mga magulang, humiwalay muna ako para kumuha ng hangin. Lumakad ako patungo sa garden area ng convention center, malayo sa ingay. "Hindi ko alam na ang mga topnotcher pala ay mas gustong mag-isa sa dilim," isang pamilyar na boses ang bumasag sa katahimikan ko. Napapikit ako nang mariin bago lumingon. "Salazar. Hindi ka ba talaga napapagod na bwisitin ang araw ko?" Nakatayo siya sa ilalim ng isang puno, ang kaniyang toga ay nakabukas na at nakalagay ang kaniyang mga kamay sa bulsa ng kaniyang slacks. "I just wanted to congratulate you, Danah. Top 1 ka pala sa school niyo. Not bad." "Hindi ko kailangan ng congratulation mo," malamig kong sagot. "And for your information, hindi ako not bad. I worked hard for this." Lumapit siya sa akin, ang kaniyang mga hakbang ay dahan-dahan. "I know you did. Kitang-kita naman sa eyebags mo. Pero alam mo, Danah, kahit gaano karaming medalya ang isabit sa leeg mo, hinding-hindi niyan matatabunan ang katotohanan na sa huling debate natin, ako ang nagwagi." "You cheated your way to that victory, Lucas. Ginamit mo ang emosyon ng judges. You didn't win by merit, you won by manipulation," ganti ko, nararamdaman ang panginginig ng boses ko sa galit. Tumawa siya nang mahina, isang tunog na tila humahaplos sa pandinig ko sa paraang kinamumuhian ko. "In the legal world, manipulation is a skill, Danah. Ang tawag doon ay strategy. Kung hindi mo kayang gawin 'yon, baka sa library ka na lang dapat tumira habambuhay." "I am going to be a better lawyer than you will ever be," panunumpa ko habang tinititigan siya nang diretso sa mga mata. "We’ll see about that," sagot niya, mas inilapit pa ang kaniyang mukha sa akin. "The Bar is coming. Let’s see kung sino ang mas mabilis bumigay sa ilalim ng pressure. But honestly, Danah... look at you. You’re so full of resentment. It’s eating you alive." Inabot niya ang kamay niya at hinawakan ang tela ng toga ko sa may balikat. "Napakaganda sana ng suot mo, pero ang dumi ng nasa loob. Too much hate, too much pride." Tinampal ko ang kamay niya. "Do not touch me. And do not act as if you know me." "Oh, I know you more than you think, Danah Elise Laureano," bulong niya, ang kaniyang mga mata ay naging seryoso sa isang iglap. "I know that behind that perfect student image is a girl who’s scared of losing. And that fear? That’s my favorite thing about you."Ang amoy ng antiseptic at ang nakakabinging tunog ng heart monitor ang tanging nagpapaalala sa akin na gising pa ako. Nakaupo ako sa isang matigas na silya sa gilid ng kama ni Papa sa Intensive Care Unit. Ang puting gown na suot ko kanina sa photoshoot ay gusot-gusot na, may mantsa ng luha at dumi, pero wala na akong pakialam.Tiningnan ko ang maputlang mukha ni Papa. Ang lalaking laging matikas, ang Justice Laureano na kinatatakutan sa korte, ngayon ay nakahiga at umaasa na lang sa mga makina. At ang dahilan? Ako. Ang eskandalong dinala ko sa pamilyang ito."Papa, please gumising ka na. Magagalit ka pa sa akin, 'di ba? Papagalitan mo pa ako dahil hindi ako nag-top," bulong ko habang hinahawakan ang malamig niyang kamay.Bumukas ang pinto ng ICU at pumasok si Mama. Mugto ang mga mata niya at tila tumanda siya ng sampung taon sa loob lang ng ilang oras. Hindi niya ako tiningnan. Dumiretso siya sa kabilang panig ng kama ni Papa."Umuwi ka na muna, Danah Elise," malamig niyang sabi."Ma,
Nagising ako sa tunog ng malakas na ulan na humahampas sa bintana ng maliit na unit ni Lucas. Ang silid ay nababalot pa ng dilim, maliban sa manipis na liwanag na nanggagaling sa mga streetlights sa labas. Sa tabi ko, naramdaman ko ang mahimbing na paghinga ni Lucas. Ang kaniyang braso ay nakapulupot sa bewang ko, tila sinisigurado na hindi ako mawawala sa gitna ng gabi.Dahan-dahan akong gumalaw, pilit na inaalala ang mga nangyari. Ang alak, ang tawag ni Adrian, ang sakit ng pagtakwil ng pamilya ko, at ang init ng bawat haplos ni Lucas. Ramdam ko pa rin ang bawat halik niya sa aking balat—isang uri ng pag-angkin na hindi ko kailanman naramdaman sa loob ng ilang taon. Kay Lucas, hindi ako ang tropeong kailangang ipakita sa mundo. Kay Lucas, ako lang si Danah.Dahan-dahan kong inabot ang phone ko sa sahig. Pagbukas ng screen, halos mabitawan ko ito.147 Missed Calls.238 Unread Messages.Karamihan ay galing kay Adrian. Ang iba ay kay Mama, kay Papa, at pati na rin sa sekretarya ng firm
Biyernes.Ito ang araw na tila nakatadhana nang magpabago sa takbo ng hininga ko. Madaling araw pa lang pero gising na ako. Nakaupo ako sa gilid ng kama ko, yakap-yakap ang mga tuhod habang nakatitig sa bintana kung saan unti-unti nang sumisilip ang liwanag ng Maynila. Malamig ang pawis sa mga palad ko at ang puso ko ay parang isang tambol na mabilis na pinapalo.Ngayong araw ilalabas ng Supreme Court ang listahan ng mga bagong abogado. Pero para sa pamilya ko at kay Adrian, hindi lang ito simpleng listahan. Ito ang inaasahan nilang coronation night ko.Tumunog ang phone ko. Isang message mula sa group chat ng pamilya Laureano."Danah, today is the day. We are expecting a Top 1 finish. The Villareals are already preparing the banners for the firm. Make us proud, Attorney." - Dad.Napapikit ako nang mariin. Ang bigat. Sobrang bigat. Sumunod ang message ni Adrian sa personal inbox ko."Good luck today, my future Topnotcher. I’ve already contacted the press for an exclusive interview at
Ang bigat sa dibdib ko ay tila isang malaking bato na hindi ko maialis-alis simula nang magising ako. Habang papalapit ang araw ng engagement party, mas lalong sumisikip ang mundo ko. Ngayong araw ang huling fitting ng gown ko, at gaya ng inaasahan, si Mama at ang nanay ni Adrian na si Tita Elena ang kasama ko.Nakatayo ako sa gitna ng isang exclusive bridal boutique sa Makati. Ang paligid ay puro puti, kumikinang na mga kristal, at amoy ng mamahaling pabango. Humarap ako sa malaking salamin habang tatlong designer assistants ang maingat na inaayos ang laylayan ng gown ko."You look like a goddess, Danah. Adrian is so lucky to have you," sabi ni Tita Elena habang nakatingin sa repleksyon ko sa salamin. May hawak siyang baso ng champagne at ang kaniyang mga mata ay puno ng garbo."Salamat po, Tita," tipid kong sagot. Pinilit kong ngumiti, pero ang totoo, nangangalay na ang mga panga ko sa pagpapanggap."Danah, ayusin mo ang tindig mo. You represent the Laureano family. Huwag kang lulay
Masakit ang ulo ko, hindi dahil sa puyat sa pag-aaral gaya ng nakagawian ko noong nakaraang apat na taon, kundi dahil sa dami ng emosyong pilit kong ibinabaon sa limot.Tumingin ako sa ceiling. Tahimik. Masyadong tahimik.Ito na ang buhay na pinangarap ko, 'di ba? Wala nang Codals, wala nang Case Digests, at higit sa lahat, wala nang panggugulo ni Lucas Salazar dahil tapos na ang Bar Exams. Dapat ay masaya ako. Dapat ay nagse-celebrate ako dahil bumalik na ang lalaking pinili ko—ang lalaking para sa lahat ay depinisyon ng salitang perpekto.Adrian Marcus Villareal.Bumangon ako at dahan-dahang lumapit sa salamin. Tiningnan ko ang sarili ko. Magulo ang buhok, medyo maputla, pero sa aking daliri, kumikinang ang engagement ring na ibinigay niya. It was a beautiful, heavy piece of jewelry. Simbolo ng katapatan, ng yaman, at ng kinabukasan na binuo na para sa akin bago ko pa man makuha ang aking lisensya.Pero bakit sa tuwing titingnan ko ang singsing na ito, ang naaalala ko ay ang magasp
Maaga akong nagising dahil sa silaw ng araw na tumatama sa singsing na nasa daliri ko. Ang diamond ring na bigay ni Adrian ay tila nagpapaalala sa akin ng bawat obligasyong kailangan kong gampanan ngayong araw. Engagement party planning. Meeting with the caterers. Fitting ng gown para sa malaking dinner mamaya."You can do this, Danah. Isang taon na lang, Attorney Villareal ka na," bulong ko sa sarili ko habang humaharap sa salamin.Pero bakit sa tuwing tinitingnan ko ang sarili ko, hindi ang "perpektong bride" ang nakikita ko? Ang nakikita ko ay ang babaeng nanginginig ang tuhod nang halikan siya ng kaniyang kaaway sa rooftop dalawang gabi lang ang nakakaraan. Ang "lamat" sa gintong buhay na binuo para sa akin ay hindi nakikita ng iba, pero nararamdaman ko ang bawat bitak nito sa loob ng dibdib ko.Eksaktong alas-nuwebe, dumating si Adrian sa condo ko. Naka-puting polo shirt siya na laging plantsado, amoy mamahaling pabango, at may dalang kape. He looked like a dream. He looked like
Hinatid ako ni Lucas hanggang sa tapat ng condo ko. Sa loob ng sasakyan niya, ang tanging naririnig ay ang mahinang tugtog ng radyo at ang tunog ng ulan na nagsisimula nang pumatak sa windshield. Pagod na pagod ang katawan ko, pero ang utak ko ay gising na gising. Ang pakiramdam ng kaniyang mga bis
Ang init ng sikat ng araw sa labas ng UST ay tila nakikipag-unahan sa apoy na nagliliyab sa loob ng dibdib ko. Ito na 'yon. Ang apat na Linggo na magdedetermina kung ang lahat ba ng puyat, iyak, at paglunok ko ng pride sa harap ni Lucas ay may paututunguhan. Ang Bar Exam. Ang huling gatekeeper bago
Matapos ang madugong Mock Bar na iyon, tila nawalan ng kulay ang paligid ko. Paglabas ko ng testing center, sinalubong ako ng malamig na simoy ng hangin na may kasamang amoy ng paparating na ulan. Ang langit ay kulay abo, tila nakikiramay sa bigat ng nararamdaman ko. Ito na ba talaga 'yon? Pagkatap
Ang ingay ng mga tawanan sa loob ng penthouse ni Adrian ay tila isang background music na hindi ko magawang sabayan. Ngayong gabi ang selebrasyon para sa aming lahat—ang pagtatapos ng Bar Exams at ang opisyal na pagbabalik ni Adrian mula sa kaniyang business trip sa ibang bansa. Puno ang paligid ng







