LOGINNang marinig ang boses niyang parang wala lang, parang may kung anong tumusok sa puso ni Elijah.
Hindi niya napigilang kumunot ang noo. "Bakit mo biglang itatapon 'yan? I thought you treasured that dress..." Hindi iyon itinanggi ni Zoe. For the past three years, talagang naglaan siya ng special na pwesto sa cloakroom para isabit ang wedding dress na ito. Ipinapa-dry clean at pinapa-maintenance niya pa ito taon-taon. Pero kaya lang naman ito naging precious sa kanya ay dahil naniniwala siyang once in a lifetime lang ikasal ang tao, kaya natural lang na itabi ang wedding dress as a souvenir. Pero ngayon, magdi-divorce na sila. Baka ikasal na si Elijah kay Athena at dalhin ito dito sa bahay. Itong wedding dress na ito, gaya niya, ay isa na lang extra at kalabisan sa pamilyang ito. Ngumiti si Zoe, "Sira na kasi. Ngayon ko lang napansin na may malaking butas na pala." "Kahit na, hindi mo dapat basta-basta itinatapon 'yan." Tiningnan ni Elijah ang pilit na ngiti ni Zoe at akala niya ay nanghihinayang lang ito. "Ganito na lang, tatawagan ko yung bridal shop para kunin 'yan at tignan kung kaya pa i-repair..." "Huwag na." Umiling si Zoe at tinitigan si Elijah. "What is broken cannot be repaired." Ang tinutukoy niya ay ang puso niya. Ang marriage nila. Pagkasabi noon, hindi na niya hinintay na makapagsalita pa si Elijah. Tumalikod na siya at pumasok sa loob. Dahil nakita niyang paika-ika pa rin itong maglakad, naalala na naman ni Elijah ang sitwasyon kaya humabol siya. "By the way, may injury ka ba o ano? Two or three days na, bakit pilay ka pa rin?" Ganoon ang nararamdaman ni Zoe. Pero kailangan niya ang guilt ni Elijah ngayon. Bahagya niyang ibinaba ang kanyang tingin at nagsabi ng totoo: "Pa-okay na sana, pero kagabi bumalik ako sa mga Mendoza at pinaluhod ako sa mga bato nang apat na oras." "What did you say?" Natigilan si Elijah. Aksidenteng napatingin ang mga mata niya sa namumula at namamagang palad ni Zoe. Nanliit ang kanyang mga pupil. "Yung kamay mo... bakit naging ganyan..." Napkurap si Zoe. Ang tono niya ay sobrang ordinaryo, na parang wala ka man lang maririnig na hinanakit o sumbong. Kumunot ang noo ni Elijah. "Bakit ka pinaluhod nang ganoon katagal, at..." Hindi niya kayang isipin. Diba asawa naman siya ng apo ng mga Mendoza? Bakit siya sinasaktan nang ganoon pagbalik niya? Tumingala si Zoe sa kanya, at biglang pumasok sa isip niya yung panahong excited na excited pa siyang magpakasal dito. She really looked forward to growing old with Elijah. Hindi siya nakapagsalita agad para pigilan ang lungkot. Sa huli, dahil sa pangungulit nito, ngumiti siya at sinabing, "Kasi hindi mo ako sinamahan pauwi." Pinigilan ni Elijah ang kakaibang inis na nararamdaman niya sa dibdib. "Nagawa mo pang ngumiti, hindi ba masakit?" "Masakit," tumango si Zoe. "But I'm used to it." "Used to it? Nasanay ka na?" "Hmm." Bahagyang pinisil ni Zoe ang sariling palad. Ang boses niya ay sobrang gaan, na parang nagkukwento lang tungkol sa ibang tao. "Basta hindi mo ako sinasamahan pauwi, hinding-hindi mawawala ang ganyang klaseng parusa." Sa totoo lang, higit pa doon ang nararanasan niya. Bata pa lang siya, basta may nagawa siyang hindi nagustuhan ng matanda, siguradong may parusa. Yung kalsadang puno ng matatalim na bato, para talaga sa kanya iyon. Wala pang isang taon nung dumating siya sa mga Mendoza—six years old pa lang siya noon—natutunan na niya kung paano lumuhod sa paraang masisiyahan ang matanda. Dapat ang tuhod, binti, at instep ay naka-straight line at lapat na lapat sa matatalim na bato. Kalahating lumuhod si Elijah at dahan-dahang itinaas ang mahabang palda ni Zoe. Doon niya nakita na ang mga tuhod nito ay sobrang maga at punong-puno ng malalaking pasa. Uminit ang ulo ni Elijah sa galit. Binuhat niya si Zoe nang diretso at inihiga sa sofa habang nakakunot ang noo: "Bakit hindi ka man lang tumawag sa akin habang sinasaktan ka nila?" Dati, halos magkapantay lang ang status ng pamilya Alcantara at Mendoza. Pero nitong mga huling taon, nang si Nathaniel na ang namahala sa mga Mendoza, naging sobrang decisive at drastic ng mga reforms niya kaya medyo naiwan at lumayo ang agwat ng dalawang pamilya. Pero kahit ganoon, ang asawa ni Elijah ay hindi dapat umaabot sa point na pwedeng i-bully nang ganito. Malinaw ang mga mata ni Zoe habang nagtatanong na parang walang kinalaman, "Diba nung umalis ka, sabi mo may emergency? I think it must be something very important kaya hindi na kita inabala." Nabulunan si Elijah sa sarili niyang laway. For a moment, pumasok sa isip niya na kung hindi niya pinigilan ang blind date ni Athena, hindi sana nasaktan nang ganito si Zoe. Pupunta pa rin ba siya? Habang nag-aalinlangan, nag-angat siya ng tingin at nakita ang maamo at masunuring mukha ni Zoe. Sobra-sobrang sikip ng dibdib ni Elijah. Kinuha niya ang medicine box, at habang nilalagyan ng gamot ang mga sugat ni Zoe, mahina siyang nagtanong: "Dati ka pa pala pinapalo, bakit hindi mo man lang nabanggit sa akin kahit minsan?" Nanahimik si Zoe. Akala niya talaga, magiging mabuting partner si Elijah. Sa mata ng lahat, ang pamilya Mendoza ang tumatayong "mother side" niya. At bihirang may babaeng nagkukuwento sa asawa nila kung gaano kasama ang sarili nilang pamilya sa kanila. Hindi siya ganoon katanga, at alam niyang hindi naman siya ganoon kamahal ng asawa niya. She always knew. Hindi siya masyadong mahal ni Elijah. At nalaman lang niya nitong mga nakaraang araw na actually, hindi siya minahal ni Elijah kahit kailan. Buti na lang, hindi siya yung tipo ng tao na umaasa sa pag-ibig ng iba para mabuhay. Ipinatong ni Zoe ang kamay sa binti ni Elijah, bahagyang pinisil ang dulo ng mga daliri nito, at mahinang sinabi, "Ayaw ko lang na ma-stress ka o ma-stuck sa gitna namin ng mga Mendoza." "After all, kailangan pa ring makipag-cooperate ng mga Alcantara sa kanila." Hindi niya pwedeng sabihin ang totoo. Kaya gumawa na lang siya ng "true nonsense." Huminga nang malalim si Elijah, pinakalma ang sarili, at hinaplos ang ulo ni Zoe. "I’m sorry, nagkulang ako this time. Nakalimutan ko rin yung wedding anniversary natin nung nakaraang araw. Zoe, may gusto ka bang gift?" "I will definitely give it to you." Bahay, kotse, alahas, o bag—kahit ano, ibibigay niya. He has always been generous pagdating sa ganitong bagay. "Hmm......" Nag-isip si Zoe sandali, at malinaw na sinabi: "Ang gusto ko lang... sana magustuhan mo yung birthday gift na ibibigay ko sa’yo." "Iyon lang? Sobrang simple naman." "Yes." Tumango siya. Nung 20 years old si Zoe, ang birthday wish niya ay pakasalan si Elijah. Ngayong 24 na siya, ang tanging hiling niya ay iwan si Elijah—yung malinis at mabilis na hiwalayan. Nang magtagpo ang mga mata nila, nakaramdam ng kaunting guilt si Zoe sa unang pagkakataon. Pero sa sumunod na segundo, biglang tumunog ang phone ni Elijah. Iba ang ringtone nito. It’s exclusive. Sumulyap si Zoe at nakita ang caller ID: Athena. Sinagot ito ni Elijah. Hindi marinig kung anong sinasabi sa kabilang linya, pero biglang napatayo si Elijah at nanigas ang mukha. "Seryoso ba 'yan? Bakit hindi ka nagpasundo sa driver, tignan mo, nabalian ka pa ng paa." "Send me your location, pupunta na ako agad!" Pagkababa ng phone, aalis na sana siya pero kalahati pa lang ang nalalagyan niya ng gamot kay Zoe. Nagmukha siyang ewan habang hawak ang cotton swab—hindi alam kung itutuloy o aalis. Inabot ni Zoe ang kamay niya para kunin ang cotton swab. Binigyan niya si Elijah ng "exit" nang may pagkaintindi at bait: "Ako na lang ang magtutuloy nito. Kung may kailangan kang puntahan, sige na." Sabi ng iba, ang mga batang umiiyak, nabibigyan ng kendi. Pero iba ang buhay ni Zoe. Kapag umiyak siya, hindi lang kendi ang wala, kundi "family law" pa ang kapalit. Pero naisip niya, balang araw, kaya niya nang bumili ng sarili niyang kendi. Maraming-marami. “…… Sige.” Nakahinga nang maluwag si Elijah at subconsciously na nagpaliwanag, "Injured kasi si Athena, mahirap na mag-isa lang siya kasama ang bata sa labas. Pupuntahan ko lang." Pagkasabi noon, tumalikod na siya at naglakad palabas nang mabilis. Biglang nagsalita si Zoe: "Elijah, bakit parang never kitang narinig na tawagin siyang 'Ate'?"Nang marinig ito ni Jojo, agad na napawi ang peke niyang iyak at mabilis na humarang sa pinto para harangan ang daan ni Elena. "Tama! Tama si Papa." Matapang at tila ba may katuwiran pang nagwika si Jojo, "Ate, huwag mo namang sarilinin ang lahat. Masyado kang madamot." Sa sobrang galit, muntik nang mautot sa tawa si Elena nang makita ang makapal na mukha ng mag-ama. Pero sa kabila niyon, hindi niya magawang ngumiti. Dahil ang dalawang walang hiyang lalaking ito na nasa harap niya ngayon—ang isa ay kanyang ama, at ang isa naman ay kanyang nakababatang kapatid. Sa sandaling iyon, tila ba nagbuhol ang hangin sa kanyang dibdib at nahirapan siyang huminga. Hindi niya lubos maisip kung anong matinding kasalanan ang nagawa niya sa past life niya para magkaroon ng ganitong uri ng kadugo. Huminga siya nang malalim. Sa halip na magmadaling umalis, dahan-dahan siyang lumingon at direktang tinitigan si Nestor. "Ilang taon na akong nagtatrabaho, Nestor. Sa tingin mo ba talaga ay hindi mo al
Napatulala nang ilang sandali si Señor Gustavo, at ang galit sa kanyang mukha ay unti-unting napawi kasabay ng kanyang pagtahimik. Nang makitang hindi sumiklab ang inaasahan niyang poot, bahagyang nagbago ang tono ni Beatrice at marahang nagpatuloy, "Lolo, si Clarisse po ay hindi lang anak ni Mom. Kapatid po namin siya, at sarili ninyo rin siyang apo." Nang marinig ito, sinulyapan siya ni Señor Gustavo. "Kailangan mo pa ba talagang ipaalala 'yan sa akin?" Mukhang hindi na niya kayang pabulaanan pa ang mahabang litanya ni Beatrice, kaya naman medyo hindi na maipinta ang mukha ng matanda sa kahihiyan. Matapos ang maikling katahimikan, ikaway niya ang kanyang kamay para tuluyang ilipat ang pahina: "Sige na, sige na. May mga katulong naman dito para mag-asikaso sa akin. Ano pa ba ang ginagawa ninyo rito? Magbalikan na kayo sa mga trabaho ninyo." Alam ni Beatrice na sinusubukan na lang ng matanda na isalba ang sariling mukha, kaya naman sumakay na lang siya sa agos. "Sige po, bab
Isang pangungusap ang tila nagpatigas sa hangin sa loob ng buong ward. Sa mata ng publiko at ng ibang tao, si Señor Gustavo ang pinakamakatarungan at pinakamahigpit na haligi ng pamilya. Sa haba ng mga taong hinawakan niya ang mataas na posisyon sa lipunan, kailanman ay hindi siya naging madamot o naging makasarili sa anumang desisyon. Subalit, sa mismong sandaling ito, tinuro siya bilang isang hindi patas na tao ng mismong apo na pinakapinapahalagahan niya. Natigilan ang matanda. Walang makikitang pagbabago sa kanyang mukha, pero ang awra na natural na bumabalot sa kanya ay nagpakita ng kaunting galit at labis na awtoridad. "Kung ganoon, hindi mo nga ba talaga itatatanggi na ako ang may mali?" Habang mas nagiging ganito ang matanda, mas lalong nagiging malinaw na pinipigil niya lang ang matinding poot sa kanyang dibdib. Gaano man kahusay ang takbo ng karera ni Beatrice, masyado pang maaga para direktang kalabanin at sagutin nang harapan ang haligi ng pamilya. Alam na alam ni M
Kahit na sinabi niya iyon, matiyagang nag-abang si Marcus sa labas ng ward nang medyo matagal. Sa kalagitnaan ng paghihintay ay nakatanggap ng tawag si Simon at kailangan nitong magmadali pabalik sa kumpanya, kaya naman naiwan siyang mag-isa. Nang makaalis na ang lahat ng mga kamag-anak at kaibigang bumisita sa matanda, tsaka pa lang siya pumasok sa loob nang walang kaatububili. Nakaupo sa gilid si Beatrice habang tahimik na nagbabalat ng mansanas. Nakahiga naman sa hospital bed si Señor Gustavo na medyo maputla ang mukha. Nang makita nitong pumasok ang paborito niyang apo, walang bakas ng tuwa sa mukha ng matanda. Sumulyap si Marcus kay Beatrice, pero hindi man lang ito lumingon. Patuloy lang ang swabe at matatag na paggalaw ng kutsilyo sa kamay nito habang ang mahaba at walang putol na balat ng mansanas ay mabilis ngunit maingat na nahuhulog sa basurahan. Lumapit si Marcus sa tabi ng kama at ngumisi sa matanda. "Ano pong nangyari rito? Sino naman kayang walang pakialam ang nagl
Alam ni Zoe na mabait sa kanya si Doña Soledad. Pero sa kabila ng lahat, si Dion ay asawa ni Doña Soledad at ama ni Beatrice. Hindi inasahan ni Zoe na magiging mas matimbang siya sa usaping ito. Bukod doon, si Dion ay sariling anak din ni Señor Gustavo. Ganoon pa man, malinaw na hindi niya inakalang aabot sa ganitong hakbang ang pamilya Valderrama. Sapat na sanang paliwanag at hustisya para sa kanya ang tanggalan si Dion ng kapangyarihan sa kumpanya. Hindi niya akalain na tuluyan pang ipapatapon ng pamilya ang nasa katanghalian nang gulang na si Dion sa labas ng bansa. Hindi ito simpleng pangingibang-bansa lang. Isa itong malinaw na mensahe sa lahat ng mga pamilyang may katransaksyon ng mga Valderrama—na may malaking kasalanang nagawa si Dion, at ang tunay na kapangyarihan ng pamilya ay wala na sa kanyang mga kamay. Dahil dito, sa mga susunod na araw, bumalik man si Dion sa Pilipinas at kahit pa gamitin niya ang pangalan ng pamilya Valderrama para sa sarili niyang interes, kailan
Ang balita na ipinatapon si Dion ng pamilya Valderrama patungong Singapore nang magdamag ay nakarating kay Nathaniel kinaumagahan. At ang taong nagdala ng balita ay walang iba kundi ang sarili nitong anak—si Dr. Marcus Soler. Bahagyang nagulat si Nathaniel. "Kailan ang balik niya?" "Sa susunod na taon pa." Sa kabilang linya, masiglang-masigla ang boses ni Marcus. Walang bakas ng panghihinayang para sa kanyang ama, sa halip ay tila natutuwa pa ito habang nagkukuwento: "Balita ko nga, wala pang isang oras nung makabalik si Lolo sa Hacienda Viento kagabi, isinakay na agad si Papa sa isang private plane." Makabuluhang biniro siya ni Nathaniel, "Masyadong makatarungan si Señor Gustavo." "Hindi lang basta makatarungan 'yan," prangkang sagot ni Marcus. "Mas nangingibabaw lang talaga ang sakit at pagmamahal niya para sa kanyang apo-sa-tuhod." "Nung bumalik kasi si Lolo kagabi, hindi ko alam kung anong mga sinabi sa kanya ni Simon, pero sobrang nagalit ang matanda at sumakit ang dibdib
Kumunot ang noo ni Zoe. "May ginagawa ako ngayon."Tumawa nang bahagya si Elijah. "Sige, pasok na lang ako sa loob?"Wala siyang malisya sa tanong na iyon. Para sa kaniya, kahit nag-move out si Zoe, asawa pa rin niya ito. Tingin niya, kapag naayos na ang lahat kay Athena at humupa na ang galit ni Z
"Tuwang-tuwa nga siyang malaman na darating ka, sabi pa nga niya galingan ko raw magluto para ma-entertain ka nang husto..."Naputol ang masayang kwento ni Lola Yuan nang mapansin niyang bakante ang living room. Lumingon siya sa labas ng bakuran—wala na rin ang kotse!Bastos na bata!Tumakas habang
"Wala akong pakialam sa sasabihin ng iba."Napangisi si Nathaniel sa narinig, na tila ba isang biro ang hiling ni Elijah. Sa buong Maynila, kilala siya bilang isang Living King of Hell—walang sinasanto at walang pinapatawad.Hindi akalain ni Elijah na magiging ganito katigas ang dating kapatid.Muk
Natawa si Zoe at tinulungan si Jacob Santos sa pag-aayos ng mga plato. "Salamat, Kuya Jacob."Alam ni Zoe na master sa kusina si Jacob. Tuwing bumibisita sila sa teacher nila, si Jacob ang laging naka-toka sa pagluluto bilang junior. Sa mesa, may anim na ulam at isang mainit na sabaw—bawat isa, amo







