หนังวรรณกรรมเรื่องไหนน่าดูที่สุดในปี 2023?

ปีที่ผ่านมาหลิวเต๋อหัวสร้างความฮือฮาในวงการหนังจีนอีกครั้งกับ 'Full River Red' ที่ผสมผสานระหว่างระทึกขวัญและประวัติศาสตร์ได้อย่างลงตัว หนังเล่าเรื่องราวในราชวงศ์ซ่งที่เต็มไปด้วยแผนการลับและการแย่งชิงอำนาจ สิ่งที่ทำให้หนังเรื่องนี้โดดเด่นคือการนำเสนอที่ฉีกจากสูตรเดิมๆ มีทั้งฉากต่อสู้ที่ดุดันและเกมจิตวิทยาที่เข้มข้น หลิวเต๋อหัวแสดงเป็นนักสืบที่ต้องไขคดีฆาตกรรมปริศนา ท่ามกลางการเมืองในราชสำนักที่ซับซ้อน เส้นเรื่องพลิกผันไม่คาดคิดจนนั่งดูแทบไม่วางตา สไตล์การเล่าเรื่องแบบ non-linear ทำให้ผู้ชมต้องติดตามอย่างตั้งใจทุกนาที

'ดอกไม้ป่าและดอกไม้ไฟ' ของอิโตะ โก เซย์โดะ แปลโดย สุทธิณี จันทร์กระจ่าง เป็นนิยายญี่ปุ่นที่ผสมผสานความเศร้าและความหวังได้อย่างลงตัว เรื่องราวของหญิงสาวที่ย้ายกลับบ้านเกิดหลังสูญเสียสามี เธอต้องเผชิญกับความทรงจำและเริ่มใหม่ด้วยการดูแลร้านดอกไม้เล็กๆ สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้น่าประทับใจคือการบรรยากาศอันอบอุ่นแม้ในยามเศร้า ผู้เขียนใช้ภาษาที่ละเมียดละไมเหมือนการจัดดอกไม้ทีละช่อ ช่วงเวลาที่ตัวเอกพบว่าดอกไม้ป่าสามารถเป็นดอกไม้ไฟในใจเธอได้ คือตอนที่ทำให้เราอมยิ้มทั้งน้ำตา

ความทรงจำของฉันเกี่ยวกับหนังปี 2023 ที่ยังติดตาเป็น 'Oppenheimer' เสมอ ฉันชอบความกล้าของหนังเรื่องนี้: มันไม่พยายามเป็นแค่ชีวประวัติที่เรียงตามเหตุการณ์ แต่เลือกเล่นกับมิติของจิตใจ ความรับผิดชอบ และผลกระทบทางประวัติศาสตร์อย่างหนักแน่น การกำกับ ถ่ายทอดผ่านการตัดต่อ จังหวะ และภาพขาวดำสลับสี ทำให้ฉากที่เราคุ้นเคยรู้สึกแปลกใหม่และหนักแน่นขึ้นอีกชั้น นักแสดงนำทำได้ยอดเยี่ยมมาก ท่ามกลางฉากวิชาการหรือการเมืองที่อาจกลายเป็นทื่อ หนังกลับมีพลังจากการแสดงที่ละเอียดอ่อนและการวางแผนภาพยนตร์ที่ชวนให้คิดต่อ น่าชมบนจอใหญ่เพื่อเก็บรายละเอียดของเสียงและภาพ และหลังดูจบจะมีความคิดวนอยู่ในหัวเกี่ยวกับศีลธรรมและวิทยาศาสตร์มากกว่าที่คิดไว้ สรุปคือเป็นหนังที่อยากให้คนรักภาพยนตร์ไปเห็นบนโรง แล้วค่อยมานั่งคุยถึงรายละเอียดกันต่อ

ปีนี้มีซีรีส์วายหลายเรื่องที่สร้างความฮือฮา แต่ 'Only Friends' จาก GMMTV น่าจะเป็นหนึ่งในตัวเลือกที่น่าสนใจที่สุด ซีรีส์ไทยเรื่องนี้เล่นกับธีมความสัมพันธ์ที่ซับซ้อนของกลุ่มเพื่อนในวัยยี่สิบปลายๆ ที่เต็มไปด้วยความรัก ความลับ และการหักหลัง สิ่งที่ทำให้เรื่องนี้โดดเด่นคือการนำเสนอตัวละครที่ไม่มีใครดีหรือเลวสมบูรณ์ แต่ทุกคนมีจุด grey area ตัวเอง การเล่าเรื่องแบบ non-linear และฉากที่ตัดสลับระหว่างอดีตกับปัจจุบันช่วยสร้าง suspense ได้ดีมาก ใครชอบดramaเข้มข้นแบบ 'รักโคตรๆ โหดโคตรรร' น่าจะถูกใจ

ปี 2023 บน Netflix มีหนังอวกาศที่สร้างความตื่นตาและพูดถึงกันเยอะอย่าง 'Rebel Moon' ซึ่งสำหรับฉันคือประสบการณ์ชมภาพยนตร์แบบเต็มๆ ที่คุ้มค่ามาก ฉันชอบความรู้สึกเหมือนได้ดูการผสมผสานระหว่างแฟนตาซีสุดยิ่งใหญ่กับบทที่ให้เวลาแก่ตัวละครบางคนพอสมควร ไม่ได้เป็นแอ็กชันล้วน ๆ แต่มีฉากต่อสู้ที่ออกแบบมาเพื่อโชว์พลังของไอเดียภาพยนตร์ ฉากโปรดของฉันเป็นช่วงการรวมทีมที่แต่ละคนมีบุคลิกชัดเจน ทำให้ฉากบู๊มีน้ำหนักทางอารมณ์ขึ้นทันที นอกจากความยิ่งใหญ่แล้ว ฉันชอบที่หนังกล้าทำอะไรใหญ่ๆ บนแพลตฟอร์มสตรีมมิ่ง มันให้ความรู้สึกกลับไปเป็นคนดูในโรงภาพยนตร์ที่ตื่นเต้นกับเอฟเฟกต์และโลกใหม่ ๆ นั่นแหละ — เหมาะสำหรับใครที่อยากหลุดไปจากชีวิตประจำวันและเอาตัวเองจมหรือสนุกกับการออกแบบโลกใหม่ๆ ตอนดูจบก็ยังนึกถึงตัวละครบางคนอยู่เรื่อย ๆ

งานเขียนที่กร้านและหนักแน่นสามารถเติมความลึกให้ภาพยนตร์ได้เสมอ การอ่าน 'Killers of the Flower Moon' ก่อนเข้าชมภาพยนตร์ฉบับ 2023 ทำให้ฉันเห็นภาพรวมของประวัติศาสตร์และแรงกระทบทางสังคมได้ชัดเจนขึ้นมาก โดยหนังสือของ David Grann ลงรายละเอียดเกี่ยวกับบริบทของชาวโอเซจ ชนวนเหตุของการฆาตกรรมเป็นทอด ๆ และตัวละครรองที่มักถูกละเลยในฉบับภาพยนตร์ ความรู้สึกว่ากำลังอ่านรายงานสืบสวนทำให้ทุกฉากในหนังมีน้ำหนักกว่าเดิม เพราะฉันรับรู้ว่ามีเบื้องหลังอีกหลายหน้าโปสเตอร์ที่ถูกตัดออกไป พอได้นั่งดูฉบับภาพยนตร์ สิ่งที่ฉันชอบคือการทำภาพและบรรยากาศให้ถ่วงอารมณ์ได้แบบหนังยาว แต่สิ่งที่หนังสือให้มากกว่าคือมิติของตัวละครภายใน—ความกลัว ความหวัง และความสูญเสียที่กระจัดกระจายไปในหมู่ชุมชน การอ่านก่อนช่วยให้ฉันเข้าใจว่าทำไมบางการตัดต่อหรือฉากสั้น ๆ ถึงมีความหมายลึกซึ้งกว่าที่เห็นบนจอ ท้ายที่สุดการอ่านช่วยเติมรายละเอียดที่หนังไม่สามารถใส่ได้ทั้งหมด และทำให้การดูภาพยนตร์กลายเป็นการตีความชั้นต่อชั้นสำหรับฉัน ถ้าชอบประวัติศาสตร์จริงจังและเรื่องเล่าเชิงสืบสวน แนะนำให้หยิบหนังสือขึ้นมาอ่านก่อนจะไปนั่งรับชม เพราะมันจะเปลี่ยนประสบการณ์การดูให้คุ้มค่าขึ้นอย่างสัมผัสได้

ปี 2024 มีหนังไทยตลกหลายเรื่องที่จบได้อย่างสมบูรณ์แบบและน่าประทับใจ แต่ถ้าต้องเลือกสักเรื่อง 'บ้านเช่าซอมบี้' น่าจะเป็นตัวเลือกที่ดีที่สุด หนังเรื่องนี้ผสมผสานความตลกแบบไทยแท้เข้ากับแนวซอมบี้ได้อย่างลงตัว โดยเฉพาะฉากจบที่ทั้งตื่นเต้นและฮาจนน้ำตาเล็ด ตัวเอกที่เริ่มจากการเป็นคนขี้กลัวแต่ต้องต่อสู้กับซอมบี้ในบ้านเช่า ค่อยๆ พัฒนาไปเป็นฮีโร่ตลกๆ ที่ทุกคนรัก สคริปต์เขียนได้ฉลาดมาก เอาความกลัวของคนไทยเรื่องผีมาทำให้ขำโดยไม่ดูถูกผู้ชม ตอนจบที่เหล่าซอมบี้กลายเป็นเพื่อนร่วมงานในบริษัท เป็นการปิดเรื่องที่สร้างสรรค์และไม่เหมือนใครเลย

ถ้าจะพูดถึงวรรณกรรมไทยที่ถูกดัดแปลงเป็นหนังแล้วหอมหวลทั้งสองโลก ต้องยกให้ 'สี่แผ่นดิน' วรรณกรรมคลาสสิคของ ม.ร.ว. คึกฤทธิ์ ปราโมช เวอร์ชันภาพยนตร์ปี 2543 ถ่ายทอดชีวิตคนไทยสี่รัชสมัยได้อารมณ์ชวนติดตามมาก ตัวละครแม่พลอยกับความเปลี่ยนแปลงของบ้านเมืองสะท้อนผ่านฉากที่ออกแบบมาอย่างพิถีพิถัน อีกเรื่องที่ประทับใจไม่แพ้กันคือ 'ชั่วฟ้าดินสลาย' จากปลายปากกาของ ชาติ กอบจิตติ หนังปี 2547 เล่าเรื่องราวของคนชายขอบในสังคมผ่านสายตาที่ไร้ซึ่งการตัดสิน ดนตรีประกอบและภาพถ่ายทำออกมาได้น่าประทับใจสุดๆ แม้จะดูหนักไปด้วยอารมณ์ แต่ก็เต็มไปด้วยความงดงามในความทุกข์