Mag-log inELARA’S POV
Gumising ako bago pa sumikat ang araw. Hindi dahil gusto ko, kundi dahil hindi ako sanay sa katahimikan ng kwartong iyon. Malaki, malamig, at walang pamilyar na amoy. Nakatingin lang ako sa kisame habang pinapakinggan ang pagtibok ng sarili kong puso. Ito na ang buhay ko mula ngayon — sa isang mansyon kung saan ako ay naroon bilang kabayaran, hindi bilang tahanan.
Nagbihis ako ng simpleng damit at dahan-dahang binuksan ang p***o. Tahimik pa ang buong bahay. Akala ko mag-isa lang ako sa ibaba, pero nang makarating ako sa hagdan, nakita ko si Damon na nakatayo sa harap ng bintana sa sala, hawak ang isang tasa ng kape. Nakatalikod siya sa akin, at sa paraang nakatayo siya, tila ba nagmumuni-muni siya ng malalim na bagay. Nang marinig niya ang mga hakbang ko, dahan-dahan siyang lumingon. Walang gulat sa mukha niya. Parang alam niyang bababa ako nang oras na iyon.
"Maaga ka," sabi niya, ang boses ay mababa pa rin, pero hindi kasing talim kagabi.
"Hindi na po ako makatulog," sagot ko habang dahan-dahang bumababa. "Sanay po kasi akong gumising nang maaga para maghanda."
Lumapit ako sa hapag-kainan. May nakahanda na doon — tinapay, itlog, prutas, at kape. Ngunit hindi pa nakahawak ang sinuman. Tumingin ako sa kaniya.
"Nagpahanda ka ba?"
"Hindi ako sanay na maghintay sa iba para sa aking pagkain. Pero dahil nandito ka na... sabay na tayong kumain. Umupo ka."
Umupo ako sa tapat niya. Tahimik kami sa ilang sandali habang kumukuha ako ng pagkain.
"Hindi mo kailangang maging alila dito, Elara. Kumain ka ng sapat. Huwag kang magpipigil dahil nandiyan ako."
"Hindi po ako nagpipigil. Sanay lang akong maging maingat."
"Bakit ka magiging maingat sa sarili mong tahanan ngayon? Kahit pa hindi mo ito ituring na ganoon, ito ang tirahan mo."
"Madaling sabihin iyan kapag ikaw ang may-ari ng lahat. Pero para sa akin... parang bisita lang ako na hindi inaasahan."
Itinabi niya ang kaniyang kubyertos at tumingin sa akin nang diretso.
"Hindi ka bisita. Pero hindi ko rin sasabihing 'tahanan' mo na ito agad. Kailangan ng panahon para tawaging tahanan ang isang lugar. At hindi lang lugar ang ginagawa nating tahanan — tao rin."
"Tama po kayo. Pero paano ko ituturing na tahanan ang isang lugar kung saan pakiramdam ko ay palagi akong naghihintay na magkamali?"
"Hindi kita hinihintay na magkamali. Hinihintay ko lang na maging totoo ka. Kung magkamali ka, sabihin mo. Kung masaya ka, ipakita mo. Huwag kang magtago sa likod ng 'opo' at 'hindi po'. Mas nakakainis ang pagiging masyadong maingat kaysa sa pagiging tapat kahit minsan ay masakit."
Napahinto ako sa pagkain. "Gusto niyo po bang maging masungit ako minsan?"
"Gusto kong maging ikaw ka. Kung galit ka, sabihin mo. Kung hindi ka sang-ayon, sabihin mo. Hindi kita binili para maging anino ng sarili mong sarili. Kahit iyon ang akala mo."
"Hindi ko po alam kung paano. Sanay akong sundin ang sinasabi ng iba para hindi na magkaroon ng gulo."
"Hindi masamang magsalita ng opinyon. Ang masama ay ang pagsasalita ng masama para makapanakit. Magkaiba iyan. Subukan mo. Sa akin, walang parusa kung magsasabi ka lang ng nasa isip mo nang maayos."
Tumingin ako sa kaniya, nag-iisip kung dapat ba akong magtiwala sa sinasabi niya. Pero may sinseridad sa mga mata niya na hindi ko maipaliwanag.
"Mahalaga po ba sa inyo na marinig ang opinyon ko kahit hindi ako sang-ayon sa inyo?"
"Oo. Kasi kung wala kang sasabihin na iba sa akin, ibig sabihin ay hindi ka nag-iisip para sa sarili mo. At hindi ko kailangan ng taong sunod-sunuran lang. Kailangan ko ng taong nakakakita ng mga bagay na hindi ko nakikita. Kahit hindi pa ngayon... balang araw, baka kailanganin ko rin iyan mula sa iyo."
"Bakit niyo po sinasabi ito? Kagabi galit na galit kayo sa akin. Ngayon parang..."
"Parang ano?"
"Parang pinapakinggan niyo ako."
Dumaan ang ilang sandali bago siya sumagot. Uminom siya ng kape bago muling tumingin sa akin.
"Dahil hindi makatarungan na sisihin ka ko sa ginawa ng ama mo habang hindi ka naman binibigyan ng pagkakataong patunayan kung sino ka talaga. Pero huwag kang mag-isip na nagbago na ang nararamdaman ko. Ang galit ko ay nandoon pa rin. Hindi lang ko idinadala sa bawat sandali ng araw ko. Iyon ang pagkakaiba."
"Naiintindihan ko po. At salamat sa pagbibigay ng pagkakataon."
"Huwag kang magpasalamat. Gawin mo lang ang nararapat at huwag mong sirain ang tiwala na sinusubukan kong ibigay kahit paunti-unti lang."
Pagkatapos naming kumain, tumayo siya at naglakad papunta sa bintana. Tumingin siya sa labas kung saan nagsisimula nang sumikat ang araw.
"May gagawin ako sa opisina ko ngayong umaga. Maaari kang maglakad-lakad sa paligid ng bahay at sa hardin. Pero huwag kang lalampas sa bakod. Hindi pa ligtas para sa iyo na maglakad sa labas nang mag-isa."
"Sige po. Salamat na pinapayagan niyo akong lumabas ng kwarto."
Lumingon siya sa akin nang bahagya. "Hindi ka bilanggo, Elara. Kahit pakiramdam mo ay ganoon. May kalayaan ka sa loob ng hangganan. Matutunan mong pahalagahan iyan."
"Matututunan ko po. Pero sana... balang araw, hindi na kailangan ng hangganan sa pagitan natin."
Tinitigan niya ako nang matagal. Hindi siya sumagot agad, pero nakita ko ang pagbabago sa ekspresyon ng mukha niya — parang may gusto siyang sabihin pero pinili niyang manahimik na lang.
"Ang araw ay mahaba. Mag-ingat ka, Elara. Hindi lang sa paligid... kundi pati sa puso mo. Minsan ang pinakamapanganib na bagay dito ay hindi ang lugar kundi ang taong kasama mo rito."
Bago siya umakyat, huminto siya sandali at muling tumingin sa akin.
"At Elara?"
"Opo?"
"Magandang umaga."
Nang makaalis siya, nanatili akong nakatayo sa gitna ng sala. Ang mga salita niya ay magulo — minsan malambing, madalas mahigpit, pero laging may halong pag-aalaga na pilit niyang itinatago. Alam kong hindi magiging madali ang bawat araw. Pero sa umagang iyon, sa kabila ng lahat... naramdaman ko ang isang bagay na hindi ko naramdaman sa loob ng mahabang panahon — may pag-asa. Maliit, marupok, pero nandoon. At iyon ang sapat para harapin ko ang araw na ito.
TO BE CONTINUED
ELARA’S POVNang dumating ang gabi, amoy ng niluluto ang sumalubong sa akin pababa ng hagdan. Hindi ko inaasahan na siya mismo ang nasa kusina — nakasuot ng apron, maingat na hinahalo ang laman ng kaldero. Nang marinig niya ang mga hakbang ko, lumingon siya at may konting bahagya ang ngiti sa kaniyang labi."Maingat ka lang dito. Mainit ang kalan," paalala niya nang hindi tumitigil sa ginagawa."Tutulong po ako," sabi ko habang lumalapit. "Hindi tama na kayo lang ang nagtatrabaho."Huminto siya at tiningnan ako nang matagal. "Sa tingin mo ba hindi ko kayang lutuin ito?""Alam kong kaya niyo po. Pero mas masaya kapag sabay tayong gumagawa ng isang bagay. Hindi ba't masarap ang pagkain kapag magkasama ang gumawa?"Bumuntong-hininga siya pero umusad naman para bigyan ako ng puwang. "Sige. Pero mag-ingat ka. Huwag mong hawakan ang mainit na parte."Sumunod ang ilang sandali na tahimik lang kami, pero hindi yung nakakailang na katahimikan. Ito yung uri ng katahimikan kung saan alam mong na
ELARA’S POVPagkatapos mag-almusal, naglakad ako palabas ng malaking pinto patungo sa likod ng mansyon. Isang malawak na hardin ang bumungad sa akin mga bulaklak na iba't ibang kulay, matatayog na puno, at damong malambot sa paanan. Sa gitna ng lahat ay isang maliit na bangkito na gawa sa bato, nakahinga sa ilalim ng isang malaking puno na tila matagal nang nakatayo doon bago pa man naitayo ang bahay na ito. Umupo ako doon at huminga nang malalim. Ang sariwang hangin ay nagbigay sa akin ng kaunting kapayapaan na kailangan ko sa araw na ito.Napansin ko ang isang maliit na aklatan sa dulo ng hardin isang maliit na silid na gawa sa salamin at kahoy, na tila bahagi na mismo ng kalikasan. Dahan-dahan akong lumapit at itinulak ang pinto. Bukas ito. Sa loob ay napakaganda mga istante ng libro na umaabot sa kisame, isang maliit na mesa, at upuang komportable. Hindi mukhang madalas itong pinapasukan, pero malinis at maayos ang lahat. May isang libro na nakabukas sa mesa, tila may nagbabasa ni
ELARA’S POVGumising ako bago pa sumikat ang araw. Hindi dahil gusto ko, kundi dahil hindi ako sanay sa katahimikan ng kwartong iyon. Malaki, malamig, at walang pamilyar na amoy. Nakatingin lang ako sa kisame habang pinapakinggan ang pagtibok ng sarili kong puso. Ito na ang buhay ko mula ngayon — sa isang mansyon kung saan ako ay naroon bilang kabayaran, hindi bilang tahanan.Nagbihis ako ng simpleng damit at dahan-dahang binuksan ang pinto. Tahimik pa ang buong bahay. Akala ko mag-isa lang ako sa ibaba, pero nang makarating ako sa hagdan, nakita ko si Damon na nakatayo sa harap ng bintana sa sala, hawak ang isang tasa ng kape. Nakatalikod siya sa akin, at sa paraang nakatayo siya, tila ba nagmumuni-muni siya ng malalim na bagay. Nang marinig niya ang mga hakbang ko, dahan-dahan siyang lumingon. Walang gulat sa mukha niya. Parang alam niyang bababa ako nang oras na iyon."Maaga ka," sabi niya, ang boses ay mababa pa rin, pero hindi kasing talim kagabi."Hindi na po ako makatulog," sag
ELARA’S POVPagdating namin sa mansyon, direkta niya akong inakay papasok. Walang salita hanggang sa makarating kami sa malawak na sala. Huminto siya at humarap sa akin nang seryoso."Makinig ka nang mabuti. Hindi ko uulitin ito," simula niya, ang boses ay matigas at malinaw. "Una mananatili ka sa iyong kwarto kapag wala kang gagawin. Huwag kang maglalakad-lakad sa bahay lalo na kung hindi mo kailangang lumabas.""Sige po," sagot ko."Pangalawa kapag may bisita ako, ikaw ang asawa ko. Maganda kang magsisimulo. Ngumiti ka, makipag-usap ka nang maayos. Pero kapag wala na sila... huwag mong asahan na magiging kaibigan kita.""Naiintindihan ko po. Mag-asawa lang tayo sa harap ng iba.""Tama ka. Pangatlo huwag kang magtatanong tungkol sa pamilya ko, sa nakaraan ko, o sa kung bakit ako ganito. Ang buhay ko bago ka dumating ay wala sa iyong pakialam.""Hindi po ako manghihimasok."Tinitigan niya ako nang matagal. "Napakadali mong sumunod. Hindi ba't may sarili kang isip?""Mayroon po. Pero n
ELARA’S POVNakatayo ako sa harap niya, nanginginig ang mga kamay ko habang mahigpit kong hawak ang laylayan ng aking damit. Pinipigilan ko ang panginginig na bumubuga mula sa aking mga paa hanggang sa dulo ng aking mga daliri. Hindi ako sanay na may nakatingin sa akin nang ganyan — parang bawat galaw ko ay sinusuri, bawat salita ko ay tinitimbang kung totoo o hindi. Ang mga mata niya ay maitim at malalim, walang kahit anong bakas ng pagkakaunawaan. Tanging lamig at poot ang naramdaman ko mula sa kaniya."Dumating ka na," sabi niya, ang boses ay mababa at seryoso, tila ba bawat salita ay pinipili niya nang maingat. "Akala ko ba tatakbuhan ka na ng ama mo."Huminga ako nang malalim, pinilit kong patatagin ang sarili ko kahit halos hindi na ako makahinga sa kaba. "Hindi po ako tumatakbo," sagot ko, tinitigan ko siya kahit takot na takot ako. "Nandito ako dahil kailangan kong maging dito. Tuparin ang kasunduan."Tumawa siya nang mapait — isang tawa na walang halong saya, kundi punong-pun







