ข้าก็ไม่ได้อยากใช้แซ่กู้

กู้จื่อเว่ยลุกขึ้นช้าๆโดยมีลุงรองของนางประคองเอาไว้ไม่ให้ทรุดลงไป  นางกวาดสายตาไปยังลุงใหญ่และป้าสะใภ้ของตนเอ่ยขึ้นอีกครั้ง

"ที่สำคัญ..ตอนท่านพ่อยังอยู่เป็นท่านพ่อข้ากับลุงรองที่หาเลี้ยงบ้านใหญ่ทั้งบ้าน  ลุงใหญ่ที่ควรเป็นหัวหน้าครอบครัวกลับเอาแต่อยู่โรงบ่อน   ย่ารองเรื่องนี้ท่านก็รู้มิใช่หรือ   เช่นนั้นท่านตอบข้าสักหน่อยใครควรกตัญญูใครกันแน่   หากพวกท่านไม่กินแต่รากไม้จนในหัวมีแต่รากฝอยมากกว่าสติปัญญาก็น่าจะรู้ว่าใครที่ต้องเป็นฝ่ายตอบแทนบุญคุณ"

กู้หวายอันถอนหายใจ   กู้จื่อบิดาเด็กสามคนนี้ขยันขันแข็ง  ตอนที่พวกเขาทั้งหมู่บ้านพากันอพยพมาใหม่ๆ    บิดาเด็กในหมู่บ้านๆยังคงรุ่นๆยังไม่มีครอบครัวกู้จื่อคนเดียวถางที่ดินได้เกือบสามสิบหมู่  กู้หงได้สิบหมู่  พี่น้องคนอื่นทำได้เพียงคนละห้าหมู่

 แต่สุดท้ายเมื่อถึงเวลาที่ทางการออกโฉนด   กู้เหว่ยกลับไม่ยอมให้เขาได้ไป   กู้จื่อจึงได้เพียงที่ติดเชิงเขาที่มีแต่ก้อนหินก้อนกรวดเพียงสามหมู่   บ้านที่มีก็ทรุดโทรมจนตอนนี้อยู่แทบไม่ได้  อีกทั้งไกลออกไปจากหมู่บ้านถึงสองลี้    ชายชราเอ่ยกับเด็กสาวที่ยืนหลังตั้งตรงอย่างตรงไปตรงมา

"เว่ยเว่ย...บอกปู่ใหญ่มาเจ้าต้องการให้เรื่องนี้จบอย่างไร"

กู้จื่อเว่ยมองไปที่ชาวบ้านเอ่ยเสียงเข้ม

"หากข้าต้องการเบี้ยหวัดของท่านพ่อก็จะมีคนอื่นเดือดร้อนสินะ    เช่นนั้นคืนสินเดิมท่านแม่ข้ามา  มีรถเข็นไม้คันนั้น  และผ้านวมที่นำมาสามผืนตอนแต่งงาน   ป้าสะใภ้ใหญ่ยึดไปแล้วก็คืนมาเป็นเงินตามราคาตลาดตอนนี้ผืนละ100อีแปะเท่ากับ300อีแปะ   เพราะของที่คนใช้แล้วข้าไม่เอาคืน   จานชามตอนที่นางเอามาไม่มีรอยบิ่น  หากจะคืนต้องคืนกลับมาในสภาพเดิม    ของอื่นๆที่ไม่มีมาคืนก็ตีเป็นเงินคืนมา   เลื่อยกับขวานและมีดที่ท่านพ่อข้าใช้รับจ้างสร้างบ้านขึ้นเขาล่าสัตว์หาเลี้ยงคนทั้งบ้านก็คืนข้ามาด้วย"

"เหตุใดเราต้องคืน  เจ้าอย่ามาสร้างเรื่องที่นี่"

หวังซื่อไม่ยอมแพ้  กู้จื่อเย่วยิ้มมุมปากเอ่ยกลับไป

"หรือจะให้ข้าทวงเบี้ยหวัดที่ลุงใหญ่แอบอ้างว่าเป็นน้องชายคนตายไปรับเงินมาแล้วทั้งหมด20ตำลึง  ท่านพ่อไปกองทัพได้10เดือนแล้วเบี้ยหวัดเดือนละ2ตำลึง   อ้อที่สำคัญข้าจะบอกว่า  ข้า รู้  หนัง สือ    ลุงใหญ่สัญญากู้ยืมที่ท่านเขียนให้ท่านพ่อของข้า เพื่อเอาไปเป็นสินสอดแต่งภรรยาให้พี่ใหญ่บุตรชายท่านข้ายังเก็บเอาไว้  ท่านบอกท่านพ่อข้าว่าเมื่อพี่ใหญ่เรียนจบมีเงินเดือนท่านจะคืนข้า   เราไปอำเภอตอนนี้เลลยก็ย่อมได้"

กู้จื่อเว่ยเน้นคำว่า ข้ารู้หนังสือทีละคำ  นางรู้หนังสือแปลว่าสัญญาเงินกู้ที่กู้หลานทำกับน้องชายนางก็อ่านออกสินะ    หากไปอำเภอเรื่องที่เขาให้น้องชายไปเป็นทหารแทนก็ปิดไม่อยู่  อีกทั้งยังต้องคืนเงินห้าตำลึงให้นางด้วย  ไปทางไหนก็ไม่รอดใบหน้าซีดแล้วซีดอีกก่อนจะยอมทำตามข้อตกลง 

กู้จื่อเว่ยไปยังบ้านกู้เพื่อขนของมารดานางกลับมา   ลุงรองของเขาช่วยหลานสาวขนมา  บ้านไร้มารดาท่านแม่ของเขาไม่อยู่แล้ว  ม่านม่านกับลูกๆอยู่ที่นี่มีแต่คนรัแงก  เขาให้เมียกลับไปบ้านเดิมได้เกือบเดือนแล้วหลังจากท่านพ่อบังคับครอบครัวน้องชายแยกบ้าน

เขาส่งเงินให้เมียกับแม่ยาย  ส่วนภรรยาใหม่ท่านพ่อก็คือภรรยาคนแรกมารดาของพี่ชายที่กลับมาอยู่ด้วยกันอีกครั้ง   อีกทั้งยังมีลูกชายด้วยกันอายุสิบเจ็ดแล้ว  อ่อนกว่ากู้หลินแค่สองปีท่านพ่อนอกใจท่านแม่มาตลอดเวลา  แล้วเหตุใดเขาต้องกตัญญูกับนาง  ในเมื่อนางลงมือทุบตีลูกเมียเขา  กู้หงแยกบ้านไปแล้วเช่นกัน  วันนี้ที่มาเพราะมีคนไปตามบอกว่าหลานสาวถูกคนตีจนสลบ

เมื่อมาถึงก็จัดการเอาสินเดิมมารดาและเครื่องมือหากินบิดากลับคืนมา   สกุลกู้บ้านใหญ่นำเครื่องมือเกษตรและเครื่องมือก่อสร้างมาคืน   ผ้านวมผืนใหม่ที่ฟางอี้เฉียวซื้อมาเพื่อจะเอาไปเป็นสินสอดให้บุตรชายคนเล็กของกู้เหว่ยถูกนำมาคืนกู้จื่อเว่ย และจานชามกับหม้อและกะทะถูกขนใส่รถเข็นไม้  กู้เหว่ยที่เดินมาจากในบ้านเอ่ยเสียงเข้ม

"แยกบ้านไปแล้วก็ไปใช้แซ่เฉินมารดาเจ้าเสีย"

กู้เหว่ยเอ่ยกับหลานสาว  เขาเกลียดนางเด็กอวดดีคนนี้จริงๆ  แต่ทว่ากู้จื่อเว่ยเอ่ยกลับไปอย่างไม่แยแส

"ข้าเองไม่ได้อยากใช้แซ่กู้อยู่แล้ว  แต่ต้องรอทางการยืนยันก่อนว่าท่านพ่อของข้าจากไปแล้วจริงๆ  หากถึงเวลานั้นข้าจะไม่ลังเลที่จะถอนแซ่กู้ออกจากเราสามพี่น้อง    อีกอย่างข้ารอจริงๆว่าท่านปู่จะขับไล่ลุงรองอีกคน  บ้านท่านนอกจากท่านพ่อข้ากับลุงรองที่เหลือล้วนมีแต่คนเกียจคร้าน  หากไม่มีลุงรองจะมีข้าวสารกรอกหม้อหรือไม่   พี่ใหญ่แต่งภรรยามาเพื่อเอาเงินบ้านนางมาเติมท้องตัวเอง  ยังบอกว่าตนเองเป็นบัณฑิต  น่าขายหน้ายิ่งนัก"

ชายชราตาลูกวาวด้วยความโกรธ  กู้หวายอันเดินมาก่อนจะเอ่ยกับน้องชายที่เขาไม่อยากยอมรับว่ามีคนเช่นนี้ใยตระกูลเสียจริงๆ

"เจ้าสี่  โฉนดที่ดินแปลงนั้นของอาซานเจ้าจงคืนให้เว่ยเว่ยไปเสีย   ข้าจำต้องรักษาชีวิตคนทั้งหมู่บ้าน  หากเจ้าบีบคั้นเกินไปจนนางไร้หนทางและโต้กลับไม่เลือกวิธีการ   ข้าจะขับไล่พวกเจ้าออกจากหมู่บ้านแทนเสีย"

"ใช่/ใช่/ใช่"

ชาวบ้านเอ่ยเป็นเสียงเดียวกัน   ทุกคนเดิมทีไม่พอใจที่เด็กคนนี้จะไปฟ้องร้องทางการ  แต่เรื่องทั้งหมดเกิดจากที่กู้หลานเดิมควรเป็นคนที่ต้องไปชายแดน   แต่กลับให้กู้จื่อน้องชายของตนไปแทนและยังขับไล่ลูกเมียเขาออกจากบ้าน  เรื่องนี้กู้จื่อเว่ยจึงไม่ผิด