มหิดลมีคณะอะไรบ้าง แยกตามวิทยาเขตไหนบ้าง?

มหิดลมีคณะหลากหลายที่ครอบคลุมศาสตร์สุขภาพ วิทยาศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปกรรม ตั้งแต่รั้วศิริราช-รามาธิบดีไปจนถึงวิทยาเขตศาลายา ผมมองว่าคณะเด่นๆ ที่คนมักพูดถึงได้แก่ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล และคณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี ที่สาขายอดนิยมก็แน่นอนว่าเป็นสาขาแพทย์แผนปัจจุบันและสาขาที่เกี่ยวกับการวิจัยทางคลินิก ต่อมาเป็นคณะทันตแพทยศาสตร์ คณะเภสัชศาสตร์ และคณะพยาบาลศาสตร์ ซึ่งแต่ละคณะมีสาขายอดฮิตเช่น ทันตแพทย์ เภสัชกรรม และการพยาบาลเฉพาะทาง วิทยาศาสตร์และวิศวกรรมก็เป็นอีกแหล่งรวมความนิยม คณะวิทยาศาสตร์มีสาขาเช่น ชีววิทยา เคมี และวิทยาการคอมพิวเตอร์ ขณะที่คณะวิศวกรรมศาสตร์เด่นที่วิศวกรรมคอมพิวเตอร์และไฟฟ้า นอกจากนี้ยังมีคณะสาธารณสุขศาสตร์ คณะสหเวชศาสตร์/เทคนิคการแพทย์ คณะแพทยศาสตร์เขตร้อน คณะสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรศาสตร์ คณะสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ วิทยาลัยนานาชาติ (MUIC) และวิทยาลัยการจัดการ (CMMU) ซึ่งแต่ละแห่งมีสาขายอดนิยมแตกต่างกันไปตามความต้องการแรงงานและเทรนด์การเรียนปัจจุบัน

มหิดลมีคณะด้านการแพทย์และสุขภาพที่ขึ้นชื่อเรื่องโปรแกรมวิจัยและบัณฑิตศึกษาจริง ๆ ผมมักจะนึกถึงคณะที่พุ่งตรงไปที่การวิจัยคลินิกและสาธารณสุขเป็นหลัก เช่น 'Faculty of Medicine Siriraj' กับ 'Faculty of Medicine Ramathibodi' ที่ทั้งสองแห่งมีโครงการปริญญาโทและเอกที่เข้มข้น พร้อมงานวิจัยทางคลินิกหลายแขนง ทำให้นักศึกษาได้ทำวิจัยที่เชื่อมโยงกับผู้ป่วยจริงและเครือข่ายโรงพยาบาล อีกคณะที่ผมให้ความสนใจมากคือ 'Faculty of Tropical Medicine' ซึ่งโดดเด่นเรื่องโรคติดเชื้อและความร่วมมือระดับนานาชาติ ส่วน 'Faculty of Public Health' เน้นงานวิจัยเชิงนโยบายและระบาดวิทยา ส่วนคณะอย่างเภสัชศาสตร์ ทันตแพทย์ การพยาบาล และเทคโนโลยีการแพทย์ก็มีโปรแกรมบัณฑิตศึกษาที่มีงานวิจัยเชิงประยุกต์สูง การมองรวม ๆ จะเห็นว่าถ้าอยากทำงานวิจัยด้านสุขภาพ มหิดลเป็นสนามที่เต็มไปด้วยโอกาสและผู้เชี่ยวชาญให้ชวนร่วมงานกันจริง ๆ

รายการคณะที่เปิดสอนเป็นภาษาอังกฤษที่มหิดลมีความหลากหลายกว่าที่คิด และศูนย์กลางของการเรียนภาษาอังกฤษระดับปริญญาตรีส่วนใหญ่คือวิทยาลัยนานาชาติของมหาวิทยาลัยเอง เช่น 'Mahidol University International College' ที่มีหลักสูตรนานาชาติหลายสาขา ตั้งแต่ธุรกิจจนถึงสิ่งแวดล้อมและศิลปะการสื่อสาร นอกจากนี้ยังมีคณะอื่น ๆ ที่เปิดหลักสูตรเป็นภาษาอังกฤษทั้งในระดับปริญญาตรีและบัณฑิตศึกษา เช่น หลักสูตรบริหารธุรกิจนานาชาติที่ 'College of Management' หลักสูตรวิศวกรรมที่เปิดเป็นภาษาอังกฤษบางสาขาใน 'Faculty of Engineering' และโปรแกรมวิทยาศาสตร์หรือวิจัยที่ 'Faculty of Science' ส่วนคณะสายสาธารณสุขเองก็มีหลักสูตรภาษาอังกฤษให้เลือก ภาพรวมคือถ้าต้องการเรียนเป็นภาษาอังกฤษ มหิดลมีตัวเลือกทั้งหลักสูตรนานาชาติเต็มรูปแบบและหลักสูตรนานาชาติแบบคณะเดียวกัน ทำให้เลือกตามสาขาที่ชอบได้ค่อนข้างยืดหยุ่น

บอกเลยว่า มหิดลไม่ได้มีแค่คณะการแพทย์ที่คนส่วนใหญ่นึกถึง จัดเต็มตั้งแต่คณะวิทยาศาสตร์จนถึงคณะศิลปะการแสดง ทำให้มหิดลตอบโจทย์คนชอบสายวิจัย สายสังคม หรือสายสอนด้วยกันทั้งหมด ฉันเคยสนใจคณะวิทยาศาสตร์ที่วิทยาเขตศาลายา เพราะที่นั่นมีทั้งหลักสูตรชีววิทยา เคมี ฟิสิกส์และวิทยาการคอมพิวเตอร์ที่เข้มข้น การรับสมัครหลักๆ ของคณะวิทยาศาสตร์มักดู GPAX ร่วมกับคะแนนสอบมาตรฐานเช่น TGAT/TPAT หรือข้อสอบเฉพาะวิชาในระบบกลาง บางสาขาก็มีการสัมภาษณ์หรือสอบปฏิบัติเป็นครั้งคราว ส่วนมหิดลอินเตอร์อย่าง Mahidol University International College (MUIC) จะเน้น portfolio และสัมภาษณ์พร้อมการพิสูจน์ภาษาอังกฤษ (เช่น TOEFL/IELTS หรือข้อสอบของมหาวิทยาลัย) เส้นทางเข้าก็หลากหลาย ตั้งแต่การสมัครด้วยแฟ้มสะสมงาน (portfolio) ไปจนถึงรอบกลางของระบบ TCAS ที่เน้นคะแนนวิชาการอย่างเป็นทางการ เห็นได้ชัดว่าถ้าตั้งใจเตรียม GPAX กับทักษะภาษา จะได้เปรียบเวลาเลือกโปรแกรมนานาชาติ

มหิดลเป็นมหาวิทยาลัยที่ใหญ่มากและมีหลายเส้นทางสำหรับนักเรียนต่างชาติที่อยากเข้ามาเรียน ไม่ว่าจะเป็นทางตรงผ่านคณะนานาชาติหรือผ่านโปรแกรมบัณฑิตศึกษาแบบสอนเป็นภาษาอังกฤษ ที่เห็นชัดที่สุดสำหรับระดับปริญญาตรีคือวิทยาลัยนานาชาติมหิดล (MUIC) ซึ่งมีหลักสูตรสอนเป็นภาษาอังกฤษเต็มรูปแบบ เช่น 'International Business' และ 'Computer Science' ที่ออกแบบมาสำหรับนักเรียนจากหลากหลายประเทศ นอกจาก MUIC แล้ว ยังมีคณะและสถาบันที่เปิดรับนักศึกษาต่างชาติในระดับบัณฑิตศึกษาและบางหลักสูตรปริญญาตรีที่สอนเป็นภาษาอังกฤษ เช่น คณะวิทยาศาสตร์และคณะวิศวกรรมศาสตร์ที่มีหลักสูตรนานาชาติบางสาขา รวมถึงสถาบันวิจัยต่าง ๆ ที่รับนักศึกษาระดับโทและเอกโดยใช้อังกฤษเป็นภาษาหลัก ถ้าตั้งใจจะสมัคร แนะนำให้มองโปรแกรมที่สอนเป็นภาษาอังกฤษเป็นหลัก ถ้าต้องการเข้าคณะภาษาไทยบางคณะก็ยังมีเส้นทางผ่านการเรียนภาษาไทยหรือหลักสูตรปฐมนิเทศ แต่วิธีที่เร็วและตรงที่สุดมักเป็นการสมัครผ่าน MUIC หรือคณะ/บัณฑิตวิทยาลัยที่ประกาศรับสมัครนักศึกษาต่างชาติเป็นภาษาอังกฤษโดยตรง

ฉันมักจะเดินเล่นรอบชั้นหนังสือที่ศูนย์หนังสือจุฬาและสังเกตเห็นว่าพื้นที่นั้นไม่ได้จำกัดแค่ตำราเรียนพื้นฐาน แต่มีหนังสือสำหรับแทบทุกคณะหลักของมหาวิทยาลัย ไม่ว่าจะเป็นคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ คณะวิทยาศาสตร์ คณะวิศวกรรมศาสตร์ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ และคณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี ทางร้านยังมีตำราเฉพาะทางด้านเศรษฐศาสตร์ การศึกษา กฎหมาย และครุศาสตร์ให้เลือกด้วย ในมุมมองของคนที่ชอบหาหนังสือเตรียมสอบหรือหนังสือประกอบการเรียนรู้เชิงลึก ศูนย์หนังสือจุฬามักจะนำเข้าตำราหลักสูตรของคณะเศรษฐศาสตร์และพาณิชยศาสตร์ รวมถึงหนังสือเรียนมาตรฐานที่อาจารย์ใช้อ้างอิง เช่น คู่มือการวิเคราะห์เชิงปริมาณและตำราแนวปฏิบัติการ จึงมักจะเห็นนักศึกษาแวะมาหา 'การวิเคราะห์เชิงเศรษฐศาสตร์' หรือหนังสือสอนการทำงานเชิงตัวเลข ฉันชอบบรรยากาศตรงที่มันผสมกันระหว่างตำราเรียนเข้มข้นกับหนังสือเสริมสร้างแรงบันดาลใจ น่าเดินหาไอเดียใหม่ ๆ อยู่เสมอ

แวบแรกที่เห็นตารางสาขาของคณะนี้ ฉันก็รู้สึกว่ามันกว้างและมีเรื่องให้เลือกศึกษาเยอะมาก ในมุมที่ฉันเรียนอยู่เป็นปีสุดท้าย สาขาหลัก ๆ ที่คณะวิทยาศาสตร์จุฬาฯมักเปิดสอนในระดับปริญญาตรี ได้แก่ ชีววิทยา ชีวเคมี จุลชีววิทยา และเทคโนโลยีชีวภาพ ซึ่งแต่ละสาขาจะมีความเข้มข้นต่างกัน บางสาขาเน้นพื้นฐานวิทยาศาสตร์ชีวภาพล้วน ๆ ขณะที่บางหลักสูตรให้โอกาสทดลองในห้องแล็บและทำโปรเจกต์ด้านชีววิทยาประยุกต์กับอุตสาหกรรมได้มากกว่า ฉันชอบที่ที่นี่มีทั้งรายวิชาพื้นฐานและวิชาเลือกเชิงประยุกต์ จึงเลือกปรับคอร์สให้ไปทางงานวิจัยหรือฝึกงานตามความสนใจได้ นอกจากสาขาชีวภาพแล้ว คณะยังมีสายเคมีและฟิสิกส์ที่หนักแน่น คนที่ชอบคิดเชิงปริมาณและทดลองจะได้พื้นที่เต็มที่ คณิตศาสตร์เชิงทฤษฎีและประยุกต์ก็เป็นอีกหนึ่งเส้นทางที่นักศึกษาจำนวนมากเลือกเรียน เพราะมันเปิดประตูไปสู่การวิเคราะห์ข้อมูลและงานวิจัยเชิงคณิตศาสตร์อย่างจริงจัง เรื่องเล็ก ๆ ที่ฉันชอบคือบรรยากาศการแลกเปลี่ยนข้ามสาขา—เพื่อนสาขาชีววิทยามักมาปรึกษาเพื่อนสาขาคณิตศาสตร์เมื่อทำโมเดลทางชีวภาพ ทำให้การเรียนรู้ไม่น่าเบื่อและมีมุมมองหลากหลายมากขึ้นในท้ายที่สุดฉันคิดว่าการเลือกสาขาที่ตรงกับวิธีคิดและเป้าหมายของตัวเองสำคัญกว่าการตามกระแสใด ๆ

หัวข้อนี้ทำให้ใจเต้นเพราะโลกของตัวละครดิสนีย์มันกว้างขวางจนแทบไม่น่าเชื่อ ฉันมักคิดถึงตัวละครเป็นกรุ๊ปตามภาพยนตร์ที่พาพวกเขามาให้รู้จัก เช่น 'Snow White and the Seven Dwarfs' ที่มี สโนว์ไวท์ และเจ็ดคนแคระเป็นหลัก; 'Cinderella' กับซินเดอเรลล่าและแม่เลี้ยงใจร้าย; 'Sleeping Beauty' ที่มีเจ้าหญิงออโรร่าและมาลีฟิเซนท์ในเวอร์ชันดั้งเดิม; 'The Little Mermaid' ซึ่งวางรากให้แอเรียลและเครกบาแร็กเตอร์ทะเลเป็นสัญลักษณ์ของยุคนั้น การจัดรายชื่อตามภาพยนตร์ช่วยให้จำได้ง่ายกว่า รวมถึงเมื่อพูดถึง 'Beauty and the Beast' ที่ตัวละครสำคัญมีทั้งเบลล์กับเจ้าชายในร่างสัตว์ หรือ 'Aladdin' ที่มี อาละดิน จัสมิน และยักษ์น้ำมันตะเกียง เป็นอีกตัวอย่างชัดเจน ส่วน 'The Lion King' และ 'Mulan' ก็สะท้อนการเล่าเรื่องแบบตัวเอก-วงพรรคของตัวละครได้ดี เมื่อจะรวบรวมจริง ๆ วิธีที่ฉันใช้ในใจคือเริ่มจากภาพยนตร์แต่ละเรื่องแล้วไล่ชื่อหลัก ตัวรอง และบรรดาตัวประกอบที่มีบทชัดเจน ซึ่งสะดวกเมื่อต้องการทำดาต้าเบสเล็ก ๆ สำหรับคอลเลกชันหรือบทความสั้น ๆ ถ้าตั้งใจจะได้ภาพรวมครบถ้วน ควรมองทั้งภาพยนตร์หลัก ภาพยนตร์ภาคต่อ และสื่อขยายอื่น ๆ เพราะบางตัวละครปรากฏในหนังฉบับไลฟ์แอ็กชันหรือสปินออฟ ทำให้รายชื่อขยายออกไปได้อีกเยอะ แต่ในมุมของฉัน การแยกรายชื่อตามภาพยนตร์เป็นจุดเริ่มต้นที่ทำให้การจัดการข้อมูลตัวละครจำนวนมหาศาลดูเป็นรูปเป็นร่างและสนุกขึ้นมาก

การแบ่งทวีปแบบมาตรฐานมักเริ่มจากแผนที่ที่เราเห็นในหนังสือเรียน: แอฟริกา เอเชีย ยุโรป อเมริกาเหนือ อเมริกาใต้ โอเชียเนีย และแอนตาร์กติกา แต่เมื่อผมมองในมุมวัฒนธรรม ความชัดเจนเหล่านั้นกลับละลายลงได้ง่าย ๆ ความแตกต่างทางวัฒนธรรมมักถูกแบ่งตามภาษา ศาสนา ประวัติการล่าอาณานิคม และเครือข่ายการค้า ตัวอย่างเช่น แทนที่จะบอกว่าเม็กซิโกเป็นแค่ส่วนหนึ่งของทวีปอเมริกาเหนือ ผมมองว่าเม็กซิโกและประเทศในลาตินอเมริกาเป็นชุมชนวัฒนธรรมร่วมแบบ 'ลาตินอเมริกา' ที่มีภาษา สถานการณ์ประวัติศาสตร์การล่าอาณานิคมสเปน และการผสมผสานกับวัฒนธรรมพื้นเมืองเหมือนกัน ในทำนองเดียวกัน โลกอาหรับข้ามพรมแดนทวีป: อียิปต์อยู่ในแอฟริกาแต่ส่วนหนึ่งของวงวัฒนธรรมอาหรับและอิสลาม เมื่อผมนึกถึงการจัดแยกตามวัฒนธรรมจริง ๆ ผมมักใช้กรอบหลายมิติ เช่น แกนภาษา (เช่น โลกซินิกกับโลกอิงลิช), แกนศาสนา (คริสต์ อิสลาม ฮินดู พุทธ) และประวัติศาสตร์การเชื่อมโยงทางเศรษฐกิจและการเมือง นั่นทำให้เราเห็นภาพชัดขึ้นว่า 'ทวีป' เป็นพื้นฐานทางกายภาพ แต่ 'ภูมิภาคทางวัฒนธรรม' เป็นชั้นซ้อนที่ทับซ้อนและเคลื่อนไหวได้ การมองแบบนี้ช่วยให้ผมอธิบายทั้งกรณีที่ชัดเจนและพื้นที่เชิงขอบ เช่น ตุรกี คาเคาซัส หรือแอฟริกาตอนเหนือ โดยไม่ยึดติดกับเส้นพรมแดนบนแผนที่เดียวกันเลย

พูดตรงๆ เลยว่าการเรียนทางไกลที่มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราชครอบคลุมตั้งแต่ระดับปริญญาตรีจนถึงปริญญาเอก และยังมีหลักสูตรไม่ปริญญาให้เลือกอีกเยอะ ผมมองว่าโครงสร้างหลัก ๆ ของสถาบันนี้คือการเปิดโอกาสให้ผู้เรียนทั้งวัยทำงานและคนที่อยากกลับไปเรียนต่อ สามารถเลือกเรียนแบบยืดหยุ่นได้ตามจังหวะชีวิต หลักสูตรระดับปริญญาตรีมักจะมีสาขาที่ตอบโจทย์ตลาดแรงงาน เช่น สาขาการศึกษา สาขาบริหารธุรกิจ และสาขาบัญชี ในขณะที่ระดับบัณฑิตศึกษา (ปริญญาโทและเอก) มักเน้นสถาบันด้านการพัฒนาความรู้เชิงวิชาชีพ เช่น บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต หรือศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต ที่ให้ความสำคัญทั้งงานวิจัยและการประยุกต์ใช้งานเชิงปฏิบัติ นอกจากนี้ยังมีโปรแกรมประกาศนียบัตรและหลักสูตรระยะสั้นสำหรับการเรียนรู้ตลอดชีวิต ที่ช่วยให้คนทำงานอัปเกรดทักษะได้โดยไม่ต้องเรียนเป็นปริญญาเต็มรูปแบบ ผมชอบตรงที่ระบบการเรียนของที่นี่เอื้อต่อการเรียนด้วยตัวเองและมีสื่อการสอนที่ออกแบบมาสำหรับการเรียนทางไกล ทำให้ไม่รู้สึกโดดเดี่ยวเวลาเรียน ถ้ามองหาความยืดหยุ่นพร้อมกับความเข้มข้นของเนื้อหา มหาวิทยาลัยนี้เป็นตัวเลือกที่น่าพิจารณา