ใครเป็นนักเขียนบัลลังก์เลือดฉบับต้นฉบับ?

เอาจริงๆแล้วเรื่องราวของนิยายที่มีชื่อไทยว่า 'เจาะมิติพิชิตบัลลังก์' นั้นต้นฉบับมาจากนักเขียนจีนที่มีนามปากกา '辰东' (เฉินตง) ซึ่งผลงานของเขามักจะผสมผสานแฟนตาซี ฉากการต่อสู้ และการขยายจักรวาลในสเกลกว้างได้อย่างน่าประทับใจ ในแบบฉบับที่ทำให้ผู้อ่านรู้สึกเหมือนกำลังเดินทางผ่านมิติและเผชิญกับโชคชะตาระดับจักรวาลไปพร้อม ๆ กับตัวเอก การใช้โทนเล่าเรื่องของเฉินตงมักจะเต็มไปด้วยภาพพจน์ที่ยิ่งใหญ่ มีทั้งการบรรยายเวทมนตร์ การต่อสู้เชิงกลยุทธ์ และการเปิดเผยความลับของโลกที่ค่อย ๆ คลี่ออก ทำให้ผลงานแปลไทยหลายชิ้นที่อ้างชื่อเรื่องในลักษณะนี้ดึงเอาเสน่ห์เหล่านั้นมาได้ค่อนข้างชัดเจน มองในมุมของนักอ่านสายแฟนตาซี ผมรู้สึกว่าการที่นิยายต้นฉบับมาจากผู้แต่งอย่าง '辰东' ช่วยให้โครงเรื่องมีความหนาแน่นและมีชั้นเชิง บางฉากที่เล่าถึงการวางแผนเพื่อพิชิตบัลลังก์หรือการทะลุมิติจะไม่ได้เป็นแค่ฉากแอ็กชันลอย ๆ แต่มีปมทางการเมือง ความสัมพันธ์ระหว่างตัวละคร และผลกระทบระยะยาวที่ทำให้การต่อสู้แต่ละครั้งมีความหมาย การแปลฉบับไทยมักจะพยายามรักษาอารมณ์เหล่านี้ไว้ แม้บางครั้งจะต้องย่อหรือปรับให้เข้ากับภาษาและรสนิยมของผู้อ่านชาวไทย แต่แก่นของเรื่องยังคงเป็นการเดินทางของตัวละครที่ต้องเรียนรู้ พัฒนา และเผชิญหน้ากับอำนาจที่ใหญ่กว่า อีกด้านหนึ่ง ถ้าลองดูการนำเสนอในการ์ตูนหรือฉบับแปล ลักษณะการตั้งชื่อฉากหรือการโชว์พลังมักได้แรงบันดาลใจจากต้นฉบับจีนในด้านการสร้างความตื่นตาตื่นใจ ฉากการเปิดตัวตัวร้ายบางครั้งจะใช้ภาพพจน์ที่คล้ายกับงานของเฉินตง เช่น ฉากที่มิติแตกสลายหรือพลังโบราณตื่นขึ้นมา ซึ่งช่วยเติมความลึกลับให้กับเนื้อเรื่อง ประสบการณ์ส่วนตัวเวลาติดตามฉากเหล่านี้คือรู้สึกเหมือนอ่านบันทึกการผจญภัยที่ไม่ยอมให้หลับใหล แม้บางจุดการแปลจะปรับถ้อยคำให้กระชับ แต่ความรู้สึกตื่นเต้นและความหนักแน่นของพล็อตมักยังคงอยู่ ท้ายสุดแล้ว การรู้ว่าต้นฉบับมาจากผู้แต่งอย่าง '辰东' ทำให้มองงานแปลไทยของ 'เจาะมิติพิชิตบัลลังก์' ได้ลึกขึ้น เพราะจะเข้าใจว่าความยิ่งใหญ่ของโลก เรื่องราวเชิงปรัชญาที่แฝงมา และจังหวะการเล่าแบบขึ้นลงของบทต่าง ๆ เป็นสิ่งที่ผู้แต่งต้นฉบับตั้งใจกระทำอยู่แล้ว การอ่านฉบับแปลจึงไม่ต่างจากการยืนดูการสร้างโลกใบใหม่—บางอย่างยังคงชวนให้หลงใหลและบางอย่างก็เตือนให้ระลึกว่าแปลเป็นอีกศิลปะหนึ่ง ซึ่งเฉินตงเองก็ขึ้นชื่อเรื่องการปั้นโลกให้เราเสพอย่างต่อเนื่องและประทับใจ

อย่างที่แฟนแนวโรมานซ์-ประวัติศาสตร์บางคนคุยกันบ่อย ๆ ต้นฉบับของ 'เล่ห์รัก บัลลังก์เลือด' โผล่มาในโลกออนไลน์ก่อนจะกลายเป็นหนังสือขายดีในร้านหนังสือทั่วไป: การเผยแพร่รอบแรกเกิดขึ้นในรูปแบบนิยายตีพิมพ์ตอนต่อบนเว็บไซต์นิยายไทย โดยช่วงเวลาที่ผู้คนพูดถึงมากที่สุดคือประมาณเดือนมีนาคมปี 2016 ซึ่งเป็นจุดที่เรื่องเริ่มมีฐานแฟนคลับเป็นล่ามโซเชียล การลงตอนแบบนี้ทำให้เรื่องสามารถปรับจูนเนื้อหาไปตามฟีดแบ็กของคนอ่านได้อย่างรวดเร็ว และทำให้ตัวละครบางตัวเติบโตจนกลายเป็นไอคอนในวงการนิยายออนไลน์ หลังจากที่กระแสออนไลน์แรงพอ กลุ่มผู้อ่านและผู้ผลิตผลงานมักจะชวนให้มีการจัดพิมพ์เป็นรูปเล่ม ซึ่งกรณีของ 'เล่ห์รัก บัลลังก์เลือด' ก็เป็นไปตามแบบฉบับนั้น: หนังสือรวมตอนและแก้ไขเล็กน้อยเพื่อความต่อเนื่องก่อนจะออกเป็นเล่มจริงในช่วงกลางปี 2018 การเปลี่ยนผ่านจากหน้าจอมาเป็นหน้ากระดาษทำให้รายละเอียดบางอย่างถูกขัดเกลา แต่ก็เพิ่มความคงทนให้กับผลงานมากขึ้น มุมมองของฉันในฐานะแฟนประเภทที่ชอบเก็บฉบับเก่าคือ การได้ตามอ่านตั้งแต่บทแรกบนเว็บจนถึงหน้าปกหนังสือเป็นประสบการณ์ที่มีความสุขและแปลกใหม่ในยุคที่งานเขียนสามารถเติบโตแบบออร์แกนิกได้แบบนี้

ผลงานชิ้นนี้มีต้นกำเนิดมาจากบทละครคลาสสิกของนักประพันธ์ชาวอังกฤษที่ชื่อเสียงโด่งดังระดับโลก: ต้นฉบับคือบทละคร 'Macbeth' ของ William Shakespeare ซึ่งมักถูกเรียกในวงการละครว่า 'The Scottish Play' ด้วยโครงเรื่องเกี่ยวกับอำนาจ ความทะเยอทะยาน และคำสาปที่ตามหลอกหลอน ตัวละครและธีมเหล่านี้ถูกนำไปตีความใหม่ในหลายรูปแบบจนเกิดเป็นงานภาพยนตร์ที่คนไทยคุ้นเคยในชื่อ 'บัลลังก์เลือด' เวอร์ชันที่โดดเด่นที่สุดคือการย้ายฉากจากสกอตแลนด์ไปยังญี่ปุ่นโบราณโดยยังคงแก่นเรื่องเดียวกันไว้ ในมุมมองของคนที่ชอบทั้งละครเวทีและหนัง คลาสสิกอย่าง 'Macbeth' มอบโครงเรื่องที่ยืดหยุ่นพอให้ผู้กำกับนำไปปรับเป็นฉากและวัฒนธรรมต่าง ๆ ได้โดยไม่สูญเสียความเข้มข้น ด้านหนึ่งมันเป็นบทละครที่อ่านสนุกและตีความได้หลากหลาย อีกด้านหนึ่งเมื่อดูเป็นภาพยนตร์ก็เห็นการเล่นแสง เงา และการกำกับที่เปลี่ยนความหมายของฉากบางฉากไปจนรู้สึกสดใหม่สำหรับผู้ชมยุคใหม่ นี่คือเหตุผลที่เมื่อมีคนในวงการเอ่ยถึง 'บัลลังก์เลือด' ฉันมักนึกถึงรากของมันที่มาจากบทละครของเชคสเปียร์เสมอ

ยามที่เริ่มอ่านนิยายอย่างตั้งใจ ผมถูกดึงเข้าไปในโลกของราชสำนักทันทีและสงสัยว่าใครคือคนเขียนบทราวนี่ขึ้นมา เสียงของเรื่องเล่าชัดเจนและมีเฉดสีที่ทำให้ตัวละครไม่ใช่แค่หุ่นบนกระดาษ คำตอบก็คือผู้เขียนใช้ชื่อปากกา 'หลิวเหลียนจื่อ' (流潋紫) ซึ่งเป็นผู้แต่งต้นฉบับของ 'ชายาสะท้านแผ่นดิน' ฉบับที่หลายคนน่าจะคุ้นเคยกันดี สไตล์การเขียนของเธอมีความละเอียดอ่อนในการบรรยายอารมณ์และการเมืองภายในวัง ทำให้หลายคนเอาไปดัดแปลงเป็นละครทีวี เช่นเวอร์ชันที่รู้จักกันในชื่อ 'Empresses in the Palace' การที่ฉันได้อ่านต้นฉบับก่อนดูละครทำให้เห็นความต่างระหว่างมุมมองของผู้เขียนกับการตีความของผู้สร้างหนังทีวี ซึ่งบางฉากก็ถูกขยายหรือปรับแต่งไปตามจังหวะของการแสดงสด ถ้าจะพูดถึงความสำคัญของชื่อผู้เขียน คนชื่อ 'หลิวเหลียนจื่อ' กลายเป็นคำตอบที่ย้ำเตือนว่าผลงานที่โดดเด่นบางชิ้นเกิดจากการร้อยเรียงรายละเอียดเล็ก ๆ ที่ทำให้โลกในนิยายมีน้ำหนักและความเชื่อมโยงกับผู้อ่านได้อย่างเหนียวแน่น นี่แหละเหตุผลที่ฉันมักกลับมาเปิดอ่านฉากบทสำคัญในต้นฉบับบ่อย ๆ

ดิฉันสังเกตว่าในหลายครั้งชื่อของนักพากย์หลักในเวอร์ชันพากย์ไทยของ 'บุปผาเลือด' มักถูกระบุไว้ในเครดิตตอนท้ายของการออกอากาศทางทีวี ซึ่งเป็นจุดที่ชัดเจนที่สุดในการยืนยันตัวตนของทีมงานพากย์ จากมุมมองของคนดูที่ติดตามซีรีส์ทางโทรทัศน์ ฉันมักจะหยุดดูเครดิตท้ายตอนเพื่อจดชื่อไว้ เพราะบางสถานีจะแสดงชื่อผู้พากย์และสตูดิโอพากย์ชัดเจน ส่วนบางเวอร์ชันที่นำกลับมาฉายซ้ำอาจใช้เสียงพากย์ชุดอื่นทำให้รายชื่อเปลี่ยนได้ จึงควรดูเครดิตกับเทปฉายจริงหรือบันทึกการฉายครั้งนั้นๆ ถ้าอยากได้ชื่อที่แน่นอนที่สุด ให้ตรวจสอบคลิปตอนจบจากช่องที่ออกอากาศหรือโพสต์จากเพจของสถานีทีวี นั่นเป็นวิธีที่ตรงและแม่นยำที่สุดเท่าที่ฉันเคยใช้ และการเห็นชื่อคนพากย์ในเครดิตทำให้มุมมองการชมเปลี่ยนไปได้มาก ตักตวงรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ พวกนี้สนุกดี

แวบแรกที่ได้ยินชื่อนี้ฉันนึกว่ามันต้องมาจากผลงานที่มีโทนดาร์กและวังวนการเมืองอย่างแน่นอน ฉันอ่านนิยายต้นฉบับที่มีชื่อเดียวกันมาก่อน เวอร์ชันต้นฉบับเป็นนิยายออนไลน์ที่เล่าเรื่องตัวเอกหญิงในวังหลวงซึ่งต้องแบกรับทั้งชาติกำเนิด ความรัก และเกมอำนาจ เรื่องราวในนิยายลงรายละเอียดจิตวิทยาตัวละครและความขัดแย้งภายในค่อนข้างมาก พอมาดูฉบับบัลลังก์ทีวี/ซีรีส์ก็เห็นการย่อพล็อตบางส่วนให้กระชับ มีการเปลี่ยนจังหวะของเหตุการณ์เพื่อให้เหมาะกับการถ่ายทอดภาพและเวลาออกอากาศ การดัดแปลงครั้งนี้ทำให้ฉากที่อ่านแล้วรู้สึกช้าในนิยายถูกเร่งจังหวะให้มีความตึงเครียดมากขึ้น แต่ยังรักษาแก่นเรื่อง คือการต่อสู้ของผู้หญิงคนหนึ่งบนบัลลังก์ที่เต็มไปด้วยเลือดและการหักหลังไว้อย่างชัดเจน ฉากที่ฉันชอบที่สุดในนิยาย—การเผชิญหน้าครั้งหนึ่งในห้องบรรทม—ถูกดัดแปลงให้มีภาพสัญลักษณ์มากขึ้นและใส่อารมณ์ภาพยนตร์เข้าไปจนทำให้ฉากนั้นทรงพลังขึ้นในจอ สรุปใจกว้าง ๆ ว่าเวอร์ชันซีรีส์เป็นการย่อและปรับเพื่อให้เข้ากับภาษาภาพ แต่ยังคงเคารพโครงเรื่องหลักของนิยายต้นฉบับอยู่มากพอที่จะทำให้แฟนเดิมยิ้มได้ และยังเปิดประตูให้คนใหม่ ๆ ได้สัมผัสโลกที่บีบคั้นนี้อย่างเต็มอารมณ์

ชื่อ 'ราชัน' มักทำให้การสนทนาในวงแฟนคลับลุกเป็นไฟเสมอ และสำหรับกรณีที่ผู้คนมักพูดถึงนิยายต้นฉบับที่ถูกยกย่องว่าเป็นแหล่งที่มาของเรื่องราวเกี่ยวกับราชาผู้ครองบัลลังก์ ผมมักนึกถึงผลงานของ George R. R. Martin ที่เขียน 'A Song of Ice and Fire' ซึ่งเป็นต้นฉบับของซีรีส์ทีวี 'Game of Thrones' มากที่สุด การเรียกงานเหล่านั้นว่า 'ราชัน' ในภาษาไทยเกิดขึ้นได้จากการแปลและการย่อความในวงสนทนา คนไทยบางกลุ่มจึงใช้คำว่า 'ราชัน' เพื่อแทนแนวเรื่องการแย่งชิงบัลลังก์และราชาปะทะราชา ความซับซ้อนของตัวละครและมิติทางการเมืองในนิยายของ Martin ทำให้ผมรู้สึกว่าเมื่อนึกถึงคำว่า 'ราชัน' ในเชิงนิยายต้นฉบับ งานของเขามักจะเป็นตัวอย่างที่เด่นชัด ท้ายสุดต้องบอกว่าชื่อเรื่องเดียวกันอาจมีต้นฉบับหลายฉบับได้ แต่ถ้าถามแบบสั้นๆ ว่าใครเป็นผู้แต่งนิยายต้นฉบับที่คนมักหมายถึงเมื่อพูดถึง 'ราชัน' ในบริบทของนิยายแฟนตาซีการเมือง นักเขียนคนนั้นก็คือ George R. R. Martin

โดยปกติแล้วชื่อผู้เขียนต้นฉบับจะโผล่ให้เห็นชัดในหน้าปกหรือหน้าข้อมูลของหนังสือ แต่มันไม่ใช่เรื่องเดียวที่ต้องพิจารณาเมื่อถามว่าใครเป็นผู้สร้างสรรค์ 'my-novel' ฉบับต้นฉบับ ผมมองว่าในบริบทของงานวรรณกรรม คำว่า "ต้นฉบับ" มักหมายถึงผู้ที่เขียนเนื้อหาดั้งเดิมครั้งแรก แต่ก็ต้องแยกให้ชัดเจนระหว่างผู้แต่ง ผู้เรียบเรียง และผู้สร้างจักรวาลร่วม เพราะบางครั้งงานที่เห็นบนชั้นวางอาจเป็นฉบับดัดแปลงหรือแปลจากงานเดิม ตัวอย่างชัด ๆ ที่ผมชอบยกคือ 'The Hobbit' ซึ่งผู้คนนึกถึง 'J.R.R. Tolkien' ในฐานะผู้สร้างโลกและตัวเอก แต่ก็มีฉบับแปลและฉบับตัดต่อที่ทำให้ภาพรวมเปลี่ยนไปได้ เมื่อถามว่า "นักเขียนคนไหน" ผมจะเริ่มจากการเช็คเครดิตต้นฉบับ — ชื่อที่ปรากฏในฉบับแรกคือคำตอบที่ตรงที่สุด ยิ่งถ้าเป็นงานที่มีการนำไปดัดแปลงต่อ เช่น ซีรีส์หรือเกม ก็ต้องดูว่าเวอร์ชันต่าง ๆ นำเสนอเนื้อหาอย่างไร แต่ใจผมยังยืนยันเสมอว่าเจ้าของไอเดียแรกสุด คือผู้ที่ควรได้รับการยกย่องเป็นผู้สร้างสรรค์ต้นฉบับอย่างแท้จริง