MasukHabang naglalakad ako papunta sa direksyon ng terminal kung saan nag-aabang ang mga tricycle ng pasahero, napatingin ako sa kalangitan. Maliwanag at ramdam ko ‘yung pakiramdam ng pagiging malaya sa unang pagkakataon, kahit may lungkot pa rin na naiwan sa kaloob-looban ng puso ko na pilit ko lang binabalewala.
Sa unang pagkakataon, buong-buo kong nararamdaman ang pagiging malaya. Bumuntong-hininga ako dahil hindi ko alam kung anong naghihintay sa akin sa bagong lugar na ito. Pero sa puso ko, isa lang ang sigurado… handa na akong magsimulang muli. Lumingon ako sa huling pagkakataon at doon nakita ko si Nathan na nakatingin pa pala sa akin kahit malayo na ako.
Kinapa ko sa blusa ko ang panyo ni Nathan. Mahigpit ko itong hinawakan… isa itong paalala na minsan sa buhay ko, may isang taong handang sumagip at iligtas ako kahit di ako lubos na kilala.
Maingay at buhay na buhay ang siyudad ng Dumaguete… yan ang unang impresyon ko sa lugar na ito. Sa bawat kanto may nakangiting naglalako ng tinapay o isda, o may mga estudyanteng nagmamadaling pumasok sa unibersidad na malapit lang din sa pier, may mga batang naglalaro sa gilid ng daan. Ibang-iba sa Maynila. Mas simple at tahimik dito kompara doon.
Nagsimula na akong maghanap ng matutuluyan at halos tatlong oras akong naglibot at nagtanong sa mga boarding house o maliit na apartment, pero karamihan ay lampas sa budget ko.
Hanggang sa napadpad ako sa isang lumang bahay malapit sa boulevard. May karatulang nakasulat: “ROOM FOR RENT - CHEAP AND CLEAN.” Kumatok ako at ilang sandali lamang ang lumipas ay may nagbukas din ng pinto. Isang matandang babae ang sumilip.
“Oh, hija, may kailangan ka?” Tanong niya sa akin.
“Ah, yes po. Baka po pwede akong magtanong tungkol sa room for rent?”
Ngumiti sya. “Ay oo, pasok ka. Ako si Aling Bising.”
Dinala niya ako sa maliit na kwarto sa ikalawang palapag. Pagbukas niya, nakita kong may kama, lamesa, maliit na electric fan, at bintang tanaw ang dagat. Luma ang kwarto pero maayos pa rin.
“Magkano po?” tanong ko.
“1,500 kada buwan, kasama na ang tubig at kuryente. Pwede ka ring magluto sa kusina kung gusto mo,” sagot niya.
Napangiti ako dahil pasok ito sa budget ko. “Kukunin ko na po.” Agad kong sinabi.
“Ah, mabuti. Gusto mo ngayon ka na rin lumipat?”
Tumango ako at gumaan ang pakiramdam ko dahil sa mga sandaling iyon, tuluyan kong naramdaman na may bahay na ako ulit. Hindi man ito kasing ganda ng nakasanayan ko, pero may freedom at peace of mind ako dito at yun ang mahalaga sa akin. Dito wala akong kailangan katakutan, at wala akong kailangan suklian ng ngiti kahit gusto ko nang umiyak.
Kinagabihan, habang nakaupo ako sa maliit na mesa at humihigop ng instant noodles, napatingin ako sa labas ng bintana. Sa kabila ng dilim ng karagatan, tanaw na tanaw ko ang mga ilaw ng mga bangkang naka-angkla sa malayo.
Kinuha ko ang panyo ni Nathan mula sa bulsa at marahang tinupi iyon sa mesa. Parang may bigat akong nararamdaman habang tinitigan ko ‘yon. Hindi ko alam kung nasaan na siya ngayon, pero gusto kong maniwala na balang araw magtatagpo rin kami ulit.
Kinabukasan, maaga pa lang ay nagsimula na akong maghanap ng trabaho. Hindi ako sanay magtrabaho pero kailangan kong magsimula ulit at matutong tumayo sa sarili kong mga paa. Wala na akong ibang aasahan ngayon kundi ang sarili ko. Pinigilan ko ang sarili na huwag gamitin ang card na bigay ni Dad kasi baka matrace niya kung nasaan ako. Pati sa online dahil baka mahanap pa nya ako. Mas maganda na rin yung makasigurado.
Habang naglalakad-lakad ako, may nakita akong hiring poster sa harap ng isang fastfood chain: “NOW HIRING SERVICE CREW.” Pumasok ako sa loob kahit kinakabahan.
“Good morning, ma’am. Mag-aapply po sana ako,” sabi ko sa cashier.
Pinaupo niya ako at ilang saglit pa, tinawag niya ang manager. Simple lang ang interview pero ramdam ko ang kabog ng dibdib ko.
“Wala ka bang experience?” tanong ng manager.
“Wala pa po pero willing po akong matuto.” Determinadong sagot ko.
Tiningnan niya ako sandali saka ngumiti. “Mukhang determinado ka. Sige, start ka bukas. 8 AM ha?”
Hindi ko napigilang mapangiti. “Maraming salamat po!”
Paglabas ko ng fast food, ang gaan ng pakiramdam ko. Di ko mawari ang tuwang naramdaman. Ganito pala ang pakiramdam, sa una lang hopeless kapag nag-aapply pero kapag pinaghirapan namang ipasa ang interview, ang sarap pala sa pakiramdam.
Nagpapalipas muna ako ng oras sa paglilibot sa maliit na syudad ng Dumaguete. Magkalapit lang ang mga establisyemento at kung di ka tatamarin maglakad at hindi ka nagmamadali, mas makakatpid ka kung lakarin kasi 10 to 20 minutes lang ang layo ng mga ito.
Kinagabihan, bumalik na ako sa boarding house bitbit ang maliit na plastic na may damit pangtrabaho kinabukasan. Pagbukas ko ng pinto ng kwarto, sinalubong ako ng mahinang hangin mula sa dagat.
Nilapag ko ang panyo sa mesa at ngumiti. “Bukas, magsisimula na talaga ako,” bulong ko.
Naghanda na ako agad para magpahinga. At bago ko ipinikit ang aking mga mata nagpadala ako ng mensahe para kay Nathan sa isip ko.. “Salamat, Nathan. Dahil kung hindi dahil sa tulong mo, baka di ako nakaalis sa lugar na ‘yun sa mga oras na ito.”
Habang unti-unti akong nilamon ng antok, bigla kong naalala ang mga ngiti ni Nathan.
Ang bagong safe house ay halos walang tao sa paligid, matatagpuan sa isang remote na bahagi ng bayan, halos napapalibutan ng mga puno at maliliit na bato na nagbibigay ng natural na harang sa mga mata ng sinuman. Ang lugar ay maliit, pero sapat para pansamantalang ligtas sila. May lumang kusina, isang sala, dalawang kwarto, at isang maliit na terrace na nagtataglay ng tanawin ng kabundukan.Isha ay nakaupo sa gilid ng sofa, hawak ang bag niya. Pinipilit niyang mag-concentrate sa mga salita ni Mariel kanina… ang kabuuang rebelasyon tungkol sa kanyang buhay at kung paano siya naging target ng sindikato. Kahit nakaupo siya, ramdam niya ang panginginig ng katawan niya… hindi na takot lamang, kundi halo ng galit, panghihina, at pagkalito.Sa tabi niya, si Nathan ay tahimik, nakatayo sa harap ng bintana, sinusuri ang paligid. Ramdam ni Isha ang bigat ng presensya niya, na parang bawat hininga at galaw ni Nathan ay nakalaan lamang para sa kanyang proteksyon.“Okay… um… can you please tell me
Ang van ay patuloy na bumaba sa mabatong daan, bawat alon ng gulong ay parang nag-echo sa puso ni Isha. Nakatingin siya sa labas ng bintana, sinusubukang i-process ang mga rebelasyong ibinigay ni Mariel kanina. Hindi lang siya basta anak ng kanyang mga adoptive parents. Hindi lang siya simpleng target. Ang buong pagkatao niya, ang kanyang pagkabata, ang bawat alaala na inakalang totoo… lahat ay nakatali sa isang malupit na plano ng sindikato.Tahimik siya, pero hindi mapigilan ang panginginig ng katawan. Ang mga daliri niya ay mahina sa pagtigil sa hawak ni Nathan, parang ang bawat hawak ng kamay niya ay nagiging lifeline sa gitna ng dagat ng gulo at katotohanan.Sa tabi niya, si Nathan ay nakatutok sa kalsada, hawak ang manibela ng mahigpit, mata’y masyadong alerto. Hindi siya nagsalita, pero ramdam ni Isha ang bigat ng bawat hininga niya. Para bang ang bawat paghinga ni Nathan ay may kasamang pangako: Hindi kita iiwan.Tumahimik si Nathan sa loob ng mahabang segundo bago siya nagbuk
Habang pababa ang van mula sa matarik na liko ng bundok, ang tanging umaalingawngaw ay ang malalim na ugong ng makina at ang pag-alog ng mga gulong sa graba. Sa gitna ng katahimikan, ramdam ang tensyon na parang usok na hindi makawala sa loob ng sasakyan. Maging ang hangin ay tila mabigat, parang pinipilit pumasok sa dibdib ni Isha ngunit hindi makalusot.Nakatitig si Isha sa bintana, pero hindi talaga niya nakikita ang mga puno, ulap, o ang mga ilaw ng baryong unti-unting lumalapit. Para siyang tulala, parang may kumot na nakabalot sa utak niya, pinipigilan siyang maka-isip nang diretso. Bawat segundo ay parang hinihila siya pabalik sa huling sinabi ng babae… isang rebelasyon na parang sumabog sa lahat ng pinaniwalaan niyang totoo.Hindi niya alam kung ano ang dapat maramdaman. Takot ba? Galit? Pagkalito? O baka lahat ng iyon sabay-sabay, nag-uunahan sa puso niya na masikip na ang espasyo.Sa tabi niya, hawak ni Nathan ang kamay niya… mahigpit pero hindi masakit. Steady. Warm. Parang
Tahimik ang paligid. Ang boses ng dagat sa malayo ay parang nagbabadya ng paparating na panganib. Si Isha ay nakadikit pa rin kay Nathan, nanginginig, ngunit mas matatag na kaysa sa simula ng gabi.“Teka… Nathan,” bulong niya, tinutok ang mata sa likod ng pintuan. “Sino kaya ‘yan?”Huminga si Nathan nang malalim. “Hindi natin alam… pero kailangan nating maging handa sa kahit ano,” sagot niya, habang mabilis niyang hinanap sa bulsa ang tactical flashlight at ang maliit na walkie talkie na dala niya mula sa lumang safe house.Tumayo siya sa harap ng pintuan, katawan naka-shield kay Isha. “Stay behind me,” utos niya, tahimik ngunit matatag.Muling tumok ang pintuan… mas mabigat na ngayon. Parang may pwersa ang taong nasa kabila, alam niyang hindi ito basta-basta.“Open this door. Now.”Hindi tugon si Nathan. Huminga lang siya, at marahang inihanda ang kanyang mga kamay… hindi upang manakit, kundi upang protektahan.“Wait… Nathan…” bulong ni Isha.Ngunit hindi na niya ninais na pigilan an
“Matagal na kitang binabantayan, Isha.” Parang sumabog ang salitang iyon sa tenga ni Isha.Hindi niya alam kung tatakbo ba siya palayo, o hahakbang papalapit. Nakatayo lang siya, naninigas, habang ang puso niya ay tila tumatakbo ng marathon.“Nathan…” mahina niyang ulit, hindi makapaniwala. “What do you mean matagal na?”Hindi umiwas ng tingin si Nathan ngayon. Hindi siya nagtatago. At doon natakot si Isha nang mas malalim.“Hindi ito tulad ng naiisip mo,” bungad ni Nathan, mabagal, maingat. “Hindi ako stalker. Hindi ako ipinadala ng tatay mo. Hindi rin ako bahagi ng sindikato.”“Then what?” halos pabulong na sigaw ni Isha. “Ano ang ibig mong sabihin? Bakit… bakit mo ako binabantayan?”Huminga nang malalim si Nathan, napapikit na parang tinitimbang kung saan magsisimula. Pagmulat niya, puno ng bigat ang mga mata niya.“Isha… hindi aksidente ang pagkikita natin sa barko.”Halos mabingi si Isha sa tibok ng puso niya. Hindi niya alam kung gusto niyang marinig o gusto niyang tumakbo palaba
Tahimik ang gabi sa bagong safe house. Ang hangin ay malamig, dumadampi sa bintana na para bang pinapaalala na kahit gaano sila kalayo sa gulo, may panganib pa ring hindi sumusuko.Si Isha ay nakaupo sa maliit na mesa sa sala, tahimik na nagkakape kahit nanginginig pa ang kamay niya. Sa ilang araw nilang paglipat-lipat, ramdam niyang unti-unting bumibigat ang dibdib niya, parang may tanong siyang hindi matukoy pero alam niyang malapit na siyang sumabog kapag hindi na nasagot.Naroon si Nathan sa kabilang sulok, nakayuko sa isang lumang cellphone na nakuha niya noong huling gabi nilang tumakas. Tahimik siyang nagta-type, nagha-hack, nagna-navigate… hindi alam ni Isha kung paano, pero parang may alam si Nathan na hindi niya nasasabi.At ngayong gabi… mas ramdam niya iyon.“Nathan…” mahinang tawag ni Isha, hindi inaalis ang tingin sa kanya.Hindi agad sumagot si Nathan. Parang hindi siya narinig. O mas tamang sabihin na pilit niyang hindi naririnig.Lumapit si Isha. “Nathan, I’m talking







