LOGINHindi ko na nilingon si Nathaniel kahit anong lakas ng sigaw niya sa likod ko.
Wala nang espasyo sa dibdib ko para sa mga paliwanag niya—masyadong masikip, masyadong masakit. Para akong unti-unting nilalamon ng pait habang paulit-ulit na bumabalik sa isip ko ang tagpong iyon.
Ang babaeng halos yakapin na niya sa opisina. Ang malalagkit na tinginan nilang dalawa. At ang mga bulungan ng mga tao na matagal ko palang tinitiis.
Bawat alaala, parang kutsilyong pilit na ibinabaon sa puso ko.
Iyon pala ang dahilan kung bakit buwan na siyang malamig sa akin. Ako naman itong si tanga. Akala ko ako ang may problema. Akala ko masyado lang akong praning dahil sa pagbubuntis ko. Akala ko nagkukulang ako bilang asawa.
Ilang gabi akong umiiyak nang patago sa unan dahil pakiramdam ko hindi na niya ako mahal. Sinisi ko ang sarili ko. Binago ko ang ugali ko. Nilunok ko ang pride ko para lang intindihin siya.
Pero laking gago ko pala.
May iba na pala siyang pinipili habang ako ang kasama niya. May iba na siyang pinapahalagahan habang ako, nagmumukhang kawawa sa sulok.
Nagmamadali akong sumakay sa sasakyan at agad iyong pinaandar. Hindi ko na makita ang daan dahil sa labis na pag-agos ng luha ko.
Dahan-dahan kong hinawakan ang tiyan ko. Nanginginig ang mga labi ko habang nararamdaman ang munting buhay sa loob ko.
"Baby..." bulong ko, kasabay ng pagsisikip ng hininga ko. "Sorry..."
Mas lalong humugot ng iyak ang dibdib ko.
"Sorry kung hindi ko maibibigay sa'yo ang pamilyang pinangarap ko. Sorry kung hindi ka pa man naipapanganak... hiwalay na agad ang mommy at daddy mo."
Napapikit ako sa tindi ng sakit. "Sorry, anak..."
Kailanman hindi ko ginustong magkaroon ng sirang pamilya. Pangarap kong lumaki ang anak ko na may ama at inang nagmamahalan. Pangarap ko siyang makitang tumatakbo sa sala habang nakangiti kaming mag-asawa.
Pero paano pa? Paano ko siya titingnan araw-araw nang hindi ko naaalala na pinagpalit kami ng tatay niya?
Inapakan ni Nathaniel ang dignidad ko bilang babae. Sinira niya ang tiwala ko. At higit sa lahat, dinuraan niya ang pangako namin sa harap ng Diyos.
Tatlong taon. Ginawa ko ang lahat para sa kanya. Noong walang-wala siya, ako ang asawang nandoon. Noong nagsisimula pa lang siyang bumuo ng pangalan, ako ang unang naniwala sa kakayahan niya. Mas pinili kong iwan ang sarili kong mga pangarap at ang negosyo ng pamilya ko para lang iangat siya.
Dahil ang alam ko, kapag kasal na kayo, magkakampi kayo. Magkasama kayong lalaban.
Pero mukhang ako lang pala ang mag-isang lumalaban sa relasyong ito.
Maaaring naging moody ako nitong mga nakaraang buwan dahil sa pagbubuntis ko. Pero sapat na bang dahilan iyon para humanap siya ng iba? Sapat na bang dahilan iyon para babuyin niya ang pamilya namin?
Pagdating ko sa bahay, padarag kong binuksan ang pinto. Namumugto at mapula ang mga mata ko. Nakasalubong ko ang mga katulong na nagulat sa itsura ko.
"Tanggalin ninyo ang lahat ng larawan namin sa bahay na ito," utos ko sa malamig na boses.
Napahinto sila. "Ma'am?"
"Itapon ninyo. Sunugin ninyo. Gawin ninyo ang gusto ninyo, basta ayaw ko nang makita ang mukha niya!" sigaw ko.
Nagkatinginan sila, takot at lito.
"Ngayon din!"
Mabilis silang kumilos habang ako naman ay patakbong umakyat sa kwarto namin. Bawat hakbang ko, parang may nakatali na mabigat sa mga paa ko. Bawat sulok ng kwartong iyon, sumasampal sa akin ang mga pekeng alaala ng nakaraan.
Kinuha ko ang maleta at nagsimulang mag-impake. Wala akong pakialam sa mga mamahaling gamit. Isang luxury bag lang ang kinuha ko—ang unang regalo sa akin ni Nathaniel noong bago pa lang kami. Tiningnan ko iyon nang ilang segundo bago isinilid sa maleta.
Isinama ko iyon hindi dahil may halaga pa ito sa akin, kundi para maging paalala kung gaano kawalang-hiya ang lalaking minahal ko.
Ilang minuto lang, tapos na ako. Nakakatawa. Ang buong buhay ko sa loob ng bahay na ito, nagkasya lang pala sa iisang maleta.
Napangiti ako nang mapait. Ganito pala kadaling iwan ang lahat. O baka naman... wala naman talaga akong naiwan dahil simula't sapul, wala namang sa akin dito.
Habang hila-hila ko ang maleta palabas, bawat tunog ng gulong nito sa sahig ay parang pagbibilang ng mga huling sandali ko rito. Palapit na ako sa pinto nang bigla itong bumukas nang marahas.
Doon bumungad si Nathaniel. Hingal na hingal, basang-basa ng pawis, at halatang natataranta. Nang makita niya ang maleta ko, parang binalutan siya ng takot.
"Where are you going?!" sigaw niya.
Tiningnan ko siya nang diretso sa mata. Walang buhay. Walang emosyon. "I'm leaving."
"No!" Agad siyang lumapit at hinawakan ako. "Hindi ka aalis!"
Natawa ako. Isang tawang puno ng pait at labis na sakit. "Talaga? Pipigilan mo ako pagkatapos ng lahat ng ginawa mo?"
"Khendra, let me explain—"
"I want a divorce."
Natigilan siya, parang sinaksak sa sinabi ko. "Khendra, it's not what you think..."
"Huwag mo na akong gawing tanga, Nathaniel!" sigaw ko, tuluyan nang gumuho ang pader ko. "Kung hindi totoo, bakit alam ng buong opisina mo ang tungkol sa inyo? Bakit alam nila na nahihirapan akong magkaanak noon?!"
Nanigas siya. Lumaki ang mga mata niya sa gulat.
"Paano nila nalaman iyon?" Dahan-dahan akong lumapit sa kanya, nanginginig ang buong katawan ko. "Bakit, Nathaniel? Tayong dalawa lang ang nakakaalam kung gaano kasakit sa akin ang akalaing baog ako. Pero ginawa mo kaming pulutan ng kabit mo!"
Hindi siya nakasagot. Ang katahimikan niya ang pumutol sa huling hibla ng pag-asa sa puso ko.
"Hinayaan mo silang pagtawanan ako... Hinayaan mo silang tapakan ako."
Mabilis niyang hinawakan ang mga kamay ko, umiiyak na rin siya. "No, please... Khendra, sorry..."
"Bitiwan mo ako!" Hinila ko ang braso ko nang buong lakas.
Eksakto namang bumukas ang pinto at pumasok ang isang babae. "Nate!"
Si Allheyn. Nakangiti pa siya, tila tuwang-tuwa sa eksenang nadatnan niya.
"Anong ginagawa mo rito?!" galit na baling ni Nathaniel sa kanya.
"Iniwan mo kasi ako sa sasakyan, nainip ako," maarteng sagot ng babae.
Natawa ako nang mapait habang tumutulo ang luha. "Bagay nga kayo. Parehong walang hiya."
Naglakad ako para lampasan silang dalawa. Ngunit bago pa ako makalagpas, naramdaman ko ang biglaang pagharang ng paa ni Allheyn.
Hindi ako nakaiwas. Dahil sa bigat ng maleta at sa panghihina ng katawan ko, nawalan ako ng balanse.
Malakas akong bumagsak sa sahig.
"Oops. Sorry," narinig kong nakangising boses ni Allheyn sa itaas ko.
Ngunit hindi ko na siya nagawang sagutin. May kakaiba akong naramdaman sa ibabang bahagi ng katawan ko. Mainit. Basa. At mabilis na kumakalat.
Dahan-dahan kong ipinasok ang kamay ko sa pagitan ng mga hita ko. Pag-angat ko...
Dugo. Maraming-maraming dugo.
Parang tumigil ang pag-ikot ng mundo ko. Ang ingay sa paligid ko ay biglang nawala.
"A-ang dugo..." bulong ko, habang unti-unting nangangatog ang buong katawan ko sa takot.
Hindi. Hindi ito maaari. Huwag ang anak ko. Huwag ang baby ko.
"A-ang baby ko..."
Isang matinding takot ang lumamon sa akin—takot na mas masakit pa sa nalaman kong pagtataksil ng asawa ko.
"Khendra!"
Mabilis na lumuhod si Nathaniel sa tabi ko. Nanginginig ang mga kamay niya nang makita ang dugo sa sahig. "Anong nangyayari?! Khendra?!"
Hinarap ko siya gamit ang natitira kong lakas. Hinawakan ko ang damit niya, mahigpit, habang unti-unting nanlalabo ang paningin ko.
"Iligtas mo..." Humugit ako ng isang masakit na hininga, kasabay ng pagpatak ng huling luha ko. "Iligtas mo ang baby natin..."
Natigilan si Nathaniel. Parang hindi pumasok sa utak niya ang sinabi ko. Pagkatapos, dahan-dahang lumaki ang mga mata niya habang nakatingin sa tiyan ko at sa dugong patuloy na umaagos.
"B-buntis ka...?" nauutal niyang tanong, parang binuhusan ng nagyeyelong tubig.
Hindi ko na siya masagot. Pikit-mata kong naramdaman ang unti-unting pagkawala ng malay ko, habang ang tanging dalangin ko na lang ay ang kaligtasan ng batang walang kamalay-malay sa sinapupunan ko.
"Ang baby ko..." iyon ang huling salitang lumabas sa bibig ko bago tuluyang nagdilim ang lahat.
"I-iligtas mo.. ang baby ko.."
Sa gitna ng kanilang mga boses, tumingin ako sa bintana at marahang pumikit. Payapa ang puso ko—hindi dahil nakuha ko ang lahat ng gusto ko, kundi dahil natutuhan kong hindi ko kailangang makuha ang lahat upang maging masaya.May sarili akong pangarap na tutuparin, may sarili akong buhay na bubuuin, may mga kaibigang kasama sa paglalakbay, at may isang pusong, sa kabila ng lahat, ay hindi tumigil sa pagmamahal—nagbago lamang ito ng direksiyon, mula sa paghabol sa isang pag-ibig na hindi kayang maging akin patungo sa pagyakap sa mga pag-ibig na naririto na, mula sa pag-aakalang kailangang may isang lalaking pumili sa akin upang maging buo ako patungo sa pagpili sa sarili ko, at mula sa pagkatakot na baka tumanda akong mag-isa patungo sa pagkaunawa na hindi nangangahulugang nag-iisa ako dahil lamang wala akong kasintahan.Dahil ang tahanan ay hindi lamang isang lugar; minsan, tahanan ang mga taong maaari mong tawagan kapag mabigat ang araw mo, ang mga kaibigang makikinig sa iyo kahit pa
“Belle?”Napabalik ako sa kasalukuyan nang marinig ang boses ni Magnus.“Hmm?”“Okay ka lang diyan?”Napangiti ako. “Oo naman.”“You're smiling.”“Masama ba?”Umiling siya. “No. I like seeing you happy.”Napatingin ako kay Drevin. Nakatingin din siya sa akin mula sa passenger seat. “Me too,” sabi niya.At sa simpleng mga salitang iyon, naramdaman kong may isang bagay sa loob ko na tuluyang kumalas: hindi ko na kailangang hanapin ang dating pangarap ko sa mga mata ni Drevin, hindi ko na kailangang magtanong kung may pag-asa pa ba, at hindi ko na kailangang hintayin ang isang araw na hindi naman niya ipinangako.Dahil sa harapan ko, naroon ang dalawang taong mahalaga sa akin—hindi sila ang naging sagot sa lahat ng panalangin ko, ngunit naging bahagi sila ng buhay na natutuhan kong mahalin. At sa pagkakataong iyon, sapat na iyon.Kaya ngumiti ako sa kanila: isang ngiting walang hinihinging kapalit, isang ngiting hindi nagtatago ng sakit, at isang ngiting nagmula sa isang pusong natutong
Bumaba ako sa lobby at nakita ko silang naghihintay sa labas: si Magnus ay nakasandal sa sasakyan habang si Drevin naman ay abala sa pagtingin sa kaniyang cellphone.Nang makita nila ako, sabay silang ngumiti.“Finally,” sabi ni Drevin.“Three o'clock pa lang,” sagot ko.“You're late by thirty seconds.”“May medalya ka ba para sa akin?”“Maybe next time.”Lumapit ako sa kanila. “So, where are we going?”“Surprise,” sagot ni Magnus.Napatingin ako sa kaniya. “Ikaw rin?”Ngumiti siya. “I'm learning from the best.”Napailing ako. “Fine. Pero kapag pinapunta ninyo ako sa isang lugar na puro ahas, iiwan ko kayong dalawa.”“Noted,” sabi ni Magnus.“At kapag may gagamba—”“Belle,” putol ni Drevin, “we're going to a garden.”Napakurap ako. “Garden?”“Yes.”“Anong gagawin natin sa garden?”“Walk.”“Maglalakad?”“Yes.”“Para saan?”Napatingin si Drevin kay Magnus, pagkatapos ay sabay silang natawa.“To enjoy life,” sabi ni Magnus.Napailing ako, ngunit hindi ko napigilang ngumiti.At habang sum
Muli kaming nagtawanan, at sa pagkakataong iyon, alam kong magiging maayos ang lahat—hindi dahil sigurado akong hindi sila masasaktan o dahil alam kong magiging madali ang kanilang relasyon, kundi dahil naniniwala akong kaya nilang maging tapat sa isa’t isa, at kaya naming panatilihin ang aming pagkakaibigan kahit may mga bagong damdaming umusbong sa pagitan nila.Hindi ko kailangang kontrolin ang kinabukasan; sapat nang harapin namin ito nang may katapatan, paggalang, at pagmamahal.Matapos ang pag-amin nila, naging mas bukas na sa akin ang dalawa—hindi na nila kailangang magkunwaring walang kakaiba sa pagitan nila, hindi na nila kailangang magpalusot kapag gusto nilang magkasama, at hindi na rin nila kailangang magpanggap na nagkataon lamang ang mga simpleng pag-aalala nila sa isa’t isa. Minsan, kapag nagkikita kami, magkatabi na silang umuupo: si Magnus ang nagdadala ng paboritong kape ni Drevin, si Drevin ang kusang dumadaan sa opisina ni Magnus upang ihatid ang pagkain nito, at k
Natahimik sila, pagkatapos ay napatawa si Magnus. “Why would you think that?”“Dahil pareho ninyo akong inaayang lumabas! Pareho ninyo akong kinakausap! Pareho kayong nag-aalala kung kumain na ako! At pareho kayong nag-aaway kung sino ang mas gusto kong kasama!”Napahawak si Drevin sa noo. “That was never about—”“Alam ko na ngayon!” putol ko. “Akala ko, si Drevin ang third wheel sa amin ni Magnus. Lumalabas, ako pala ang third wheel sa inyong dalawa!”Napahalakhak si Magnus, samantalang si Drevin naman ay halos hindi makapagsalita sa kakatawa.“Belle, you're not a third wheel,” sabi ni Magnus sa pagitan ng tawa.“Talaga? Ano ako?”“Our favorite person,” sagot ni Drevin.Natahimik ako, pagkatapos ay napangiti. Hindi ko alam kung bakit, ngunit ang simpleng sagot na iyon ay mas tumagos sa puso ko kaysa sa inaasahan ko.Dati, gusto kong maging paboritong tao ni Drevin sa isang paraang hindi niya kayang ibigay sa akin: gusto kong ako ang una niyang hahanapin kapag may problema siya, gusto
Napailing ako habang pinagmamasdan silang dalawa, at doon ko napansin ang isang bagay: walang pag-aalinlangan si Drevin sa harap ni Magnus, walang pagtatago, at walang pag-iingat sa bawat salitang binibitawan niya. Hindi niya kailangang magpaliwanag kung bakit siya ganoon o kung bakit ganoon ang kaniyang nararamdaman; si Magnus naman ay hindi mukhang naguguluhan o natatakot, kundi tila mas payapa pa kaysa sa matagal ko nang nakikita.“Then one day,” patuloy ni Drevin, “I realized that I wanted to be the person he looked for when he had a bad day. I wanted to be the person he told his good news to. I wanted to know what made him laugh, what made him angry, and what made him happy.”Napayuko siya sandali. “And that scared me.”“Why?” mahinang tanong ko.“Dahil hindi ko inaasahan.” Tumingin siya sa akin. “At dahil ayokong masira ang pagkakaibigan namin. Alam kong may sarili siyang nakaraan, alam kong may mga bagay siyang kailangang unawain tungkol sa sarili niya, at ayokong pilitin siyan
"Nais kong makausap ang boss ninyo." Malamig, matigas, at walang pakialam ang boses ni Nathaniel habang nakatayo sa tapat ng front desk ng aming kumpanya. "Dati ko siyang biyenan kaya alam kong may karapatan akong humarap sa kanya. Kailangan naming mag-usap tungkol sa negosyo. Kung ayaw niyang biti
"Lolo! The airplane was so big, and Kirsi slept the whole time!" masayang kwento ni Kiran habang iwinawagayway ang kanyang kutsara."No, I didn't! I was just resting my eyes!" mabilis na pagtatanggol naman ng kapatid niyang si Kirsi, na nagpatawa sa aming lahat.Ngunit sa kabila ng tawanan, may kun
MALAMIG ang hangin sa London, kakaiba sa nakatutunaw na init ng Pilipinas na nakasanayan ko. Limang buwan na ang nakalilipas mula nang iwan ko ang lahat. Dito, sa maliit ngunit modernong apartment ko malapit sa Thames, pilit kong binuo ang isang buhay na ako lang ang may-ari. Pumasok ako sa isang m
"SALAMAT, Attorney."Nakipagkamay ako sa abogado na nag-asikaso ng tuluyang paghihiwalay namin ni Nathaniel."Anytime, Khendra. Kung may kailangan ka pa, tawagan mo lang ako," nakangiting sagot niya bago inayos ang mga papeles at lumabas ng pribadong silid sa coffee shop.Naiwan akong mag-isa. Daha







