LOGIN
Tatlong oras na akong naghihintay sa lobby ng Verande Tower nang biglang huminto ang lahat sa kanilang mga ginagawa.
Hindi ko na kailangang tumingin para malaman kung sino ang pumasok. Naramdaman ko na ito sa paraan ng pagbabago ng hangin sa buong silid… na parang ang bawat tao ay kahit hindi tumitingin, ay bigla na lang nakaramdam ng presensyang hindi puwedeng balewalain.
Pero tumingin pa rin ako.
Mataas siya, mas mataas pa sa palagay ko batay sa mga larawan niya sa Forbes na nakita ko noong nag-research ako bago pumunta rito. Nakasuot ng itim na suit, na parang ginawa mismo para sa kanya -- eksakto, walang sobra, walang kulang, tulad ng buong pagkatao niya. Hindi siya nagmamadali kahit alam kong may pupuntahan siyang meeting. Naglalakad siyang parang oras mismo ang naghihintay sa kanya.
Si Alessandro Verande.
Hindi ko dapat siya tinitigan nang ganito katagal. Pero may kakaiba sa paraan niya ng paglalakad na tila parang may hinahanap. At bago ko pa maiwasan, tumigil ang kanyang mga hakbang.
Sa harap ko mismo.
At sa loob ng isang saglit, pakiramdam ko’y wala nang ibang tao sa buong lobby.. Nag-init ang mukha ko sa gitna mismo ng malamig na hangin ng silid.
"Ikaw," sabi niya. Hindi tanong. Parang pagkumpirma lamang ng isang bagay na matagal na niyang alam.
Napalunok ako. "Ako po?"
Hindi niya inalis ang tingin sa akin. May kung anong bagay sa mga mata niya na hindi ko maunawaan---hindi ito ang tingin ng isang taong nakakakita lang ng bagong mukha. Mas malalim ito. Parang may sinusukat siya, may hinahanap na sagot sa mukha ko na hindi ko alam kung nasaan. At sa ilalim ng pagtataka, may isa pang bagay na hindi ko inaasahan…isang bagay na para bang nabighani siya, kahit ayaw niyang aminin ito sa sarili.
"Anong pangalan mo?"
"Mira po. Mira Villareal."
Bahagyang lumiit ang kanya mga mata. Napansin ko ang kunot sa noo niya --- saglit, bago ito nawala, na parang hindi ko dapat nakita.
"Dito ka para sa interview."
Hindi rin ito tanong, pero tumango ako. "Opo. Para sa junior accountant."
"Wala nang interview."
Nanlaki ang mga mata ko. "Po?"
"May trabaho ako para sa'yo. Isa lang ang kundisyon." Naglakad siya papunta sa elevator, hindi na hinihintay ang sagot ko, na parang alam nang sasama ako.
Nag-alangan ako sandali …. dalawang buwan na akong walang trabaho, lumalaki ang utang ng aking ama bawat linggo, at heto ang isang estranghero na nagsasalita na parang alam na niya ang lahat tungkol sa akin. Ngunit may kung anong bagay sa kanya na, sa halip na takutin ako, ay may halo ng kaba sa paraang hindi ko lubusang maunawaan.
Sumunod ako.
Sa loob ng elevator, mas naramdaman ko kung gaano siya kalapit sa akin.--- ang lapad ng kanyang balikat, ang amoy ng pabango niyang simple ngunit mabigat. Napansin kong hindi na siya tumitingin sa akin nang deretso ngayon, tulad ng kanina ---sa halip, nakatingin siya sa nakasarang kamao sa harapan niya, na parang kailangan niyang pigilan ang sarili sa isang bagay.
"Anong kundisyon po, Sir?"
Hindi niya agad sinagot. Pinindot lang niya ang pindutan patungo sa ika-apatnapung palapag --- ang executive floor, alam kong hindi dapat mapuntahan ng ordinaryong aplikante.
Nang magsara ang p***o, saka lang niya ako muling tiningnan, at sa pagkakataong ito, mas malapit, mas matagal.
"Personal secretary kita. Direktang mag-uulat sa akin, walang ibang puno."
Kumuha siya ng isang sobre mula sa loob ng kanyang suit parang inihanda na niya ito bago pa man ako makapasok sa gusali.
"Basahin mo ito bago ka pumirma. May mga kundisyong hindi karaniwan."
Kinuha ko ang sobre nang nanginginig ang kamay, at sa saglit na iyon, magkadikit ang mga daliri namin --- sapat para makaramdam ako ng kakaibang init na tumakbo pataas sa aking braso. Batay sa paraan niya ng bahagyang pagtigil, alam kong naramdaman din niya ito.
"Kailan po ninyo ito inihanda?"
"Kaninang umaga."
"Pero hindi n'yo pa po ako nakikilala kaninang umaga."
Tumigil ang kanyang kamay sa paggalaw. Sa unang pagkakataon, may nakita akong bagay sa mukha niya na hindi ko inaasahan mula sa lalaking kilala bilang pinakamalamig na CEO sa buong Ortigas, ito’y hindi pagkalito, hindi pagtataka.
Takot.
Saglit lang ito, bago tuluyang nabalot muli ng kalmadong hitsura. Ngunit nakita ko ito. Sigurado ako.
"Basahin mo na lang ang kasunduan, Miss Villareal," sabi niya, ang tinig niya'y bumalik sa dating kontrolado, ngunit mas mahina ngayon, na parang pinipilit niyang lumayo mula sa kung ano man ang naramdaman namin kanina sa loob ng elevator. "May mga sagot akong hindi pa oras para ibigay."
Tumunog ang elevator. Bumukas ang p***o patungo sa isang malawak na opisina na mas malaki pa sa buong bahay namin sa probinsya… malalaking bintanang hanggang sahig, tanawin ng buong lungsod, at isang mesang gawa sa itim na marmol na mukhang mas mahal pa sa kabuuan ng aming lupang sinilangan.
Umupo siya sa likod ng kanyang mesa, hinihiling sa akin, sa payak na galaw ng kamay, na umupo rin sa harap. Ngunit sa halip na dumiretso agad sa usapin, naupo lang siya roon, tinititigan ako nang may bahagyang kunot sa noo, na parang may sinusubukang alalahanin.
"May kilala ka bang tao mula sa Nueva Ecija?" tanong niya bigla, hindi inaasahan.
Napalunok ako, hindi ko alam kung bakit tila ang bigat ng tanong na iyon.
"Doon po ako lumaki. Bakit po ninyo tinatanong?"
Hindi niya sinagot agad. Sa halip, bahagyang umiling siya, tila pinipilit tanggalin ang isang partikular na detalye sa kanyang isipan . "Wala lang. Basahin mo na lang ang kasunduan."
Ngunit sa paraan niya ng pagtayo, at paglayo papunta sa bintana habang hinihintay niya akong magbasa, alam kong hindi "wala lang" talaga ang ibig niyang sabihin. May bagay siyang tinatago, isang bagay na mas malalim kaysa sa simpleng alok ng trabaho na ibinibigay niya sa akin.
Binuksan ko ang unang pahina ng kasunduan, ngunit ang mga mata ko'y patuloy na pabalik sa kanya…. sa paraan niya ng pagtayo nang tuwid, tulad ng isang taong sanay pigilin ang sarili mula sa anumang bagay na maaaring magpakita ng kahinaan.
Isang tanong ang paulit-ulit na tumatak sa isip ko, hindi ko alam kung bakit pakiramdam ko'y hindi ko ito basta-bastang matatanggap na sagot:
Bakit ako? At bakit parang matagal na niya akong hinahanap?
Isang buwan matapos ang hatol, sinamahan ko si Elena sa bilangguan.Noong gabi bago kami umalis, hindi ako makatulog. Nakahiga ako sa tabi ni Alessandro, nakatingin sa kisame, at maya maya, narinig ko siyang magsalita sa dilim."Iniisip mo si Elena.""Paano mo nalaman?" tanong ko."Dahil ganyan ka kapag may inaalala ka sa ibang tao," sabi niya, humarap sa akin. "Mas inuuna mo ang pakiramdam nila kaysa sa sarili mo.""Natatakot ako para sa kanya," aminado ko. "Hindi ko alam kung ano ang aasahan niya, o kung ano ang mararamdaman niya pagkatapos.""Hindi mo hawak ang resulta," sabi niya, hinaplos ang aking buhok. "Ang kaya mo lang, samahan siya. Iyon na ang pinakamalaking tulong."Tumango ako, at sa wakas, pumikit.Maaga kaming umalis. Hindi gaanong nagsalita si Elena sa biyahe, nakatingin lang sa labas ng bintana, paminsan minsang humihinga nang malalim na parang may inaayos sa loob ng kanyang dibdib. Hawak niya sa kandungan ang isang maliit na sobre."Ano 'yan?" tanong ko, nang makalam
Ilang beses na ipinagpaliban ang pagdinig kay Camila, kaya akala namin, hindi na ito matutuloy sa taong iyon. Ngunit isang umaga, dumating ang tawag mula sa abogado ni Alessandro."Itinakda na po sa susunod na Lunes," sabi niya. "Pangwakas na pagdinig po ito, kasama ang pagbasa ng hatol."Tahimik naming pinakinggan ang balita sa hapag-kainan. Si Anna lang ang hindi nakakaintindi, abala sa paghahati ng kanyang tinapay sa maliliit na piraso."Pupunta ako," sabi ni Elena, bago pa man may makapagtanong.Napatingin kami sa kanya."Hindi para humingi ng awa para sa kanya," dagdag niya, nakatingin sa kanyang tasa. "At hindi rin para humingi ng mas mabigat na parusa. Gusto ko lang naroon ako. Gusto kong marinig ng hukom, mula sa akin, kung ano ang naging epekto ng lahat ng ito.""Sasamahan ka namin," sabi ko."Salamat," sabi niya, at sa unang pagkakataon sa loob ng ilang linggo, nakita kong bahagya siyang ngumiti. "Pero gusto ko sanang ako ang magsalita, kahit nanginginig ang tuhod ko."Lunes
Pagkalipas ng limang buwan, natapos din ang health center sa Batangas.Maliit lang ito, isang puting gusaling may dalawang silid pagamutan, isang maliit na botika, at ang bagong dagdag na silid para sa mga manganganak, ang silid na iminungkahi ng mga residente mismo. Sa harap, may karatulang gawa sa kahoy na pininturahan ng mga bata sa baryo: "BARANGAY HEALTH CENTER, PARA SA LAHAT."Maaga pa lang, puno na ang bakuran. May mga nagdala ng pagkain, may mga nagdala ng bulaklak, at may isang bandang gawa sa mga kapitbahay na tumutugtog ng sirang trumpeta at tamburin."Mama, ang saya po!" sigaw ni Anna, hawak ang isang maliit na watawat, tumatalon sa tabi ko."Oo, anak," sabi ko, natatawa. "Pero huwag kang lalayo, ha.""Opo!" sabi niya, at agad na tumakbo papunta sa mga batang naglalaro sa may puno ng akasya.Lumapit sa akin si Mang Tonyo, nakasuot ng barong na malinaw na ngayon lang niya inilabas mula sa aparador."Handa na po ba ang lahat?" tanong ko."Handa na," sabi niya, may bahid ng p
Hindi kami agad sumagot sa sulat ni Camila. Isang linggo naming pinag-usapan ito sa hapag-kainan, sa sala, at sa balkonahe, hanggang sa dumating ang gabing nagkasundo kaming lahat."Pupunta ako," sabi ni Isabela, hawak ang kanyang tasa ng tsaa, hindi inaalis ang tingin sa mesa. "Hindi dahil gusto ko siyang patawarin. Hindi ko pa alam kung kaya ko. Pupunta ako dahil ayokong dalhin habang buhay ang mga tanong ko.""Ako rin," sabi ni Alessandro. "Gusto kong marinig kung ano ang gusto niyang sabihin, at gusto kong sabihin sa kanya na hindi na niya kayang saktan ang pamilyang ito."Tumingin sila sa akin."Sasama ako," sabi ko. "Hindi para sa kanya. Para sa inyo."Si Elena ang huling nagsalita. Tahimik siyang nakaupo sa dulo ng sofa, hawak ang isang unan sa kanyang dibdib."Hindi muna ako sasama," sabi niya, mahina ang boses. "Pero kung may ipapasabi siya sa akin, gusto kong malaman. Hindi ko pa kayang makita siya ngayon.""Naiintindihan namin," sabi ko, hinawakan ang kanyang kamay. "Hindi
Tatlong buwan matapos ang pagbisita ni Mang Tonyo, sinimulan na ang pagtatayo ng health center sa baryo sa Batangas, ang unang proyektong pinamunuan hindi lang ng pamilya namin, kundi ng mismong mga residente.Tuwing Sabado, sumasama ako kay Alessandro sa lugar, minsan kasama si Anna, minsan si Isabela at ang kanyang pamilya. Hindi namin trabaho ang magbuhat ng semento o magpako ng kahoy, ngunit gusto naming makita ang pag-usad ng proyekto, at higit sa lahat, gusto naming makilala ang mga taong magiging bahagi ng bagong komunidad na ito."Magandang umaga po, Doktora," bati ng isang batang lalaki kay Isabela, isang Sabado, nang dumating kami sa lugar."Hindi pa po ako doktora," natatawang sagot ni Isabela, kahit halatang kinikilig sa tawag. "Si Dr. Santos ang doktor. Ako ay isa lang pong nars na tumutulong.""Pareho lang po 'yon," sabi ng bata, kumindat. "Mukha po kayong doktora."Natawa kaming lahat, at lalo pang lumakas ang tawa nang lumapit si Dr. Santos, dala ang kanyang bag."Ano'
Dalawang linggo matapos ang pulong sa Batangas, dumating si Mang Tonyo sa Nueva Ecija, kasama ang limang residente mula sa kanilang baryo, dala ang mga katanungang matagal na nilang kinikimkim.Hinintay namin sila sa harap ng Rafael Villareal Memorial School, kasama sina Alessandro, Marco, at si Aling Rosa, na kusang loob na nag alok maging tagapagsalita para sa komunidad ng Nueva Ecija."Sila na ba 'yon?" tanong ni Anna, hawak ang aking kamay, nakatingin sa maliit na grupong bumababa mula sa isang lumang van."Oo, anak," sabi ko. "Maging magalang ka, ha.""Opo, Mama," sabi niya, itinuwid ang kanyang tindig, tila isang maliit na opisyal na handang tumanggap ng mga bisita.Lumapit si Mang Tonyo, matigas pa rin ang tingin, ngunit hindi na kasing talim ng sa unang pagkikita namin."Maganda ang gusali," sabi niya, tumingin sa paligid. "Hindi ko inaasahan.""Salamat po," sabi ni Alessandro, ngumiti. "Gusto po naming ipakita ang lahat. Kung may tanong po kayo, kahit ano, huwag po kayong mag







