Chapter 1

Tatlong katok sa p***o ang gumambala sa katahimikan ng bahay.

Tok! Tok! Tok!

Katatapos lamang maligo ni Maybel Santos. Nakabalot sa katawan niya ang puting tuwalya, at basa pa ang mahabang buhok niyang nakalaylay sa mga balikat. Hindi pa siya nakapagbibihis nang marinig niya ang muling pagkatok.

“Sandali lang!”

Napatingin siya sa orasan. Alas-dos pa lamang ng hapon.

Sinabi ni June, ang asawa niya, na bandang alas-kuwatro pa darating ang ama nito. Matapos ang ilang taong pagkakakulong, nakalaya na si Roberto Santos at wala muna itong ibang matutuluyan. Nagpasya silang mag-asawa na patirahin ito sa kanilang bahay habang inaayos nito ang mga susunod na hakbang sa buhay.

Hindi naman tumutol si Maybel. Kung tutuusin, gusto niyang maging maayos ang relasyon nila ng kanyang biyenan. Mahal niya si June, at alam niyang matagal nitong hinintay ang pagkakataong makasama muli ang ama.

Ang hindi niya inaasahan ay ang pagdating nito nang mas maaga.

Mabilis siyang nagtungo sa p***o.

“June, bakit ang aga mo—”

Natigil ang kanyang mga salita nang bumukas ang p***o.

Hindi si June ang naroon.

Isang lalaking nasa edad singkuwenta ang nakatayo sa labas, may hawak na lumang maleta. Matangkad ito, malapad ang mga balikat, at may ilang hibla ng puting buhok sa gilid ng ulo. May mga guhit ng pagod sa mukha nito, ngunit hindi maikakailang nananatili ang tindig ng isang lalaking sanay na sinusunod.

Ang mga mata nito ang unang nakakuha ng pansin ni Maybel.

Madilim, seryoso, at tila may dalang mga kuwentong hindi basta ikinukuwento.

Nang magtagpo ang kanilang mga mata, bahagyang natigilan ang lalaki.

Mabilis na dumaan ang tingin nito sa mukha ni Maybel bago umiwas nang mapansing nakatapis lamang siya ng tuwalya.

Doon lamang niya naalala ang kanyang suot.

“Oh, my God!”

Mabilis niyang hinawakan ang tuwalya at napaatras.

“I'm so sorry! Hindi ko po alam na kayo na pala!”

Hindi agad sumagot ang lalaki.

“Maybel Santos?” tanong nito sa wakas.

“Opo.”

“Roberto Santos. Ang ama ni June.”

Lalong uminit ang mukha niya.

“Pasensiya na po talaga. Akala ko po kasi ang asawa ko ang dumating. Sandali lang po, magbibihis ako.”

“Go ahead.”

Malalim ang boses nito. Hindi malakas, ngunit may kakaibang bigat na nagpaalangan kay Maybel kung bakit parang mas lalo siyang kinakabahan.

“Pumasok napo kayo.”

Tumabi siya upang bigyang-daan ang lalaki.

Habang dumaraan ito sa kanyang tabi, naamoy niya ang banayad na halimuyak ng pabango nito. Malinis, bahagyang makahoy, at kakaiba sa pabangong ginagamit ni June.

Hindi niya alam kung bakit niya iyon napansin. Hindi rin niya alam kung bakit, sa halip na agad umakyat, napalingon pa siya nang marinig ang paglalapag ng maleta sa sahig.

“Dito po kayo maupo.”

“Salamat.”

Nang muli silang magkatitigan, bahagyang kumunot ang noo ni Roberto.

“May problema ba?” tanong ni Maybel.

“Wala.”

“Parang may gusto po kayong sabihin.”

Sandaling natahimik ang lalaki.

“May pagkakahawig ka sa isang taong nakilala ko noon.”

Napakurap si Maybel.

“Sino po?”

“Wala na.”

Hindi niya nagustuhan ang paraan ng pag-iwas nito sa tanong, ngunit hindi na siya nagtanong pa.

“Magbibihis lang po ako.”

“Hindi mo kailangang magmadali.”

Napahinto siya sa unang baitang.

“Sa tingin ko po, kailangan ko.”

Sa pagkakataong iyon, bahagyang ngumiti si Roberto.

Hindi iyon malawak na ngiti. Halos isang paggalaw lamang ng mga labi. Ngunit sapat iyon upang makita ni Maybel na mas lumalambot ang mukha nito kapag hindi nakakunot ang noo.

At iyon ang una niyang pagkakamaling napansin.

Ang mapansin iyon.

Mabilis siyang umakyat.

Pagkasara ng p***o ng silid, napasandal siya rito at napahawak sa dibdib.

“Biyenan mo siya, Maybel,” bulong niya sa sarili. “Ama siya ni June.”

Walang anumang dahilan para kabahan siya nang ganoon.

Hindi naman siya dalaga na madaling mabighani sa isang lalaking may dating. At kahit hindi niya maikakailang may kakaibang presensiya si Roberto, hindi iyon dapat maging mahalaga sa kanya.

May asawa siya. At masaya siya sa kanyang asawa. Iyon ang paulit-ulit niyang sinabi sa sarili habang nagbibihis.

Sa sala, tahimik na nakaupo si Roberto.

Dapat ay ordinaryong pagkikita lamang iyon. Isang hindi inaasahang sandali sa pagitan ng isang biyenan at manugang. Ngunit hindi niya maalis sa isip ang mukha ni Maybel. Hindi lamang dahil sa unang pagkikita nilang iyon. May isang bagay sa mga mata nito na tila pamilyar. Isang bagay na matagal na niyang pilit kinakalimutan.

Hulyo.

Muling bumalik sa isip niya ang pangalang iyon. Napahigpit ang hawak niya sa basong iniabot ni Maybel bago umakyat. Hindi. Hindi maaari.

Maraming taon na ang lumipas mula nang mamatay ang lalaking iyon. At kahit ilang beses niyang piliting ibaon ang nakaraan, hindi niya kailanman nakalimutan ang gabing nagbago ang lahat.

Bakit ang anak nito ang naging asawa ni June? Bakit sa loob ng iisang tahanan sila muling pinagtagpo? At bakit sa unang pagkikita pa lamang, may kung anong nagpaalangan sa kanya na manatiling kalmado?

Pagkaraan ng ilang minuto, bumaba si Maybel na nakasuot ng simpleng damit na kulay cream. Nakatali na ang kanyang buhok. Bahagya niyang inayos ang manggas ng damit bago lumapit sa sala.

“Pasensiya na po ulit.”

“Nasabi mo na iyon.”

Napangiti siya nang alanganin.

“Gusto ko lang po talagang humingi ng tawad.”

“Wala kang ginawang masama.”

“Pero hindi po magandang unang pagkikita iyon.”

“Bakit? Dahil hindi ka pa nakapagbihis?”

Napatitig siya sa lalaki. Hindi niya inaasahang magbibiro ito.

“Hindi po ako sanay na ganoon ang itsura ko sa harap ng ibang tao.”

“Hindi mo kailangang maging perpekto sa lahat ng oras.”

Hindi niya alam kung bakit tila mas personal ang dating ng simpleng payong iyon.

Umupo siya sa kabilang sofa.

“Salamat po.”

Tahimik silang nag-usap tungkol sa biyahe, sa bahay, at sa mga bagay na kailangan ni Roberto habang nakikitira sa kanila. Sa simula, maingat ang mga sagot ni Maybel. Ngunit habang tumatagal, napansin niyang marunong makinig ang lalaki. Hindi nito pinuputol ang kanyang sinasabi, at kapag nagtatanong, tila tunay na interesado itong marinig ang sagot.

“Mahilig ka bang magluto?” tanong ni Roberto.

“Opo. Nakakapag-relax po sa akin.”

“Masarap ang kape mo?”

Napangiti siya.

“Hindi ko pa po kayo napapatikim.”

“Kung ganoon, may pagkakataon ka pang patunayan.”

Natawa si Maybel. At sa unang pagkakataon, tumawa rin si Roberto. Hindi nila namalayang ilang segundo silang nagkatinginan matapos mawala ang kanilang mga ngiti.

Si Maybel ang unang umiwas. Hindi dahil may ginawa ang lalaki. Kundi dahil may kakaibang gaan sa pakiramdam niyang hindi niya inaasahan.

At iyon ang kinatakutan niya.

Nang dumating si June, sinalubong siya ni Maybel ng yakap.

“Kamusta ang unang pagkikita ninyo?” tanong nito.

“Maayos naman,” sagot niya.

Napatingin siya kay Roberto. Muling nagtagpo ang kanilang mga mata, ngunit agad ding umiwas ang matanda.

“Maayos na maayos,” dagdag ni Maybel, sabay pilit na ngiti.

Hinalikan siya ni June sa noo.

“Thank you, mahal. Alam kong aalagaan mo si Papa.”

“Of course.”

Sa kabilang dulo ng sala, tahimik na pinagmamasdan sila ni Roberto. Nang yumakap si June sa asawa, may kung anong bumigat sa dibdib niya. Hindi dahil may karapatan siyang makaramdam ng anuman.

Wala.

Si Maybel ay asawa ng kanyang anak. At siya ay isang lalaking may kasalanang hindi na kailanman mabubura.

Ngunit habang nakikita niya ang ngiti ng babae, hindi niya maalis ang isang nakakatakot na katotohanan. May kakaibang epekto sa kanya ang presensiya ni Maybel. At kailangan niyang siguraduhing hindi niya iyon hahayaang lumalim.

Dahil ang babaeng tinanggap niya sa bahay bilang manugang ay may mukha na maaaring magpaalala sa kanya ng kasalanang matagal niyang tinatakasan. At hindi pa niya alam na ang babaeng iyon ang anak ng lalaking pinatay niya.